2009/14857 Türkiye-İran Sınır Ticareti Ortak Komitesi V. Dönem Toplantısı Mutabakat Zaptı’nın Onaylanması Hakkında Karar

Karar Sayısı : 2009/14857

12 Ekim 2008 tarihinde Urumiye'de imzalanan ekli “Türkiye-İran Sınır Ticareti Ortak Komitesi V. Dönem Toplantısı Mutabakat Zaptı”nın onaylanması; Dışişleri Bakanlığının 26/2/2009 tarihli ve HUMŞ-188 sayılı yazısı üzerine, 31/5/1963 tarihli ve 244 sayılı Kanunun 3 üncü ve 5 inci maddelerine göre, Bakanlar Kurulu’nca 25/3/2009 tarihinde kararlaştırılmıştır.

TÜRKİYE-İRAN SINIR TİCARETİ ORTAK KOMİTESİ V. DÖNEM TOPLANTISI MUTABAKAT ZAPTI

Türkiye Cumhuriyeti ile İran İslam Cumhuriyeti arasında, 25 Nisan 2003 tarihinde imzalanan 17. Dönem Karma Ekonomik Komisyonu Mutabakat Zaptı’nın I.A.4 maddesi çerçevesinde oluşturulan Türkiye-İran Sınır Ticareti Ortak Komitesi’nin Beşinci Dönem Toplantısı, 11-12 Ekim 2008 tarihlerinde İran’ın Urumiye şehrinde gerçekleştirilmiştir.

Türk Heyetine Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı Müsteşar Vekili Sayın Ülker GÜZEL ve İran Heyetine Batı Azerbaycan Eyalet Valisi Sayın Rahim GHORBANI başkanlık etmişlerdir.

İki heyetin üyeleri sırasıyla Ek I ve Ek II’de yer almaktadır.

Müzakereler, tarafların sınır ticareti işlemlerinin daha da geliştirilmesine yönelik isteklerini yansıtan karşılıklı anlayış ve işbirliği ortamı içerisinde gerçekleştirilmiştir.

Müzakerelerin sonuçları aşağıda özetlenmiştir:

1. Taraflar, 31 Mayıs 2008 tarihli Sınır Ticareti Ortak Komitesi Dördüncü Dönem Toplantısı Mutabakat Zaptı hükümlerinin uygulanmasına ilişkin gelişmeleri gözden geçirmişler ve söz konusu hükümlerin önemli bir bölümünün çok kısa bir süre içerisinde yürürlüğe konulduğunu belirlemişlerdir.

2. Bu bağlamda, Taraflar, Kapıköy-Razi Sınır Kapısı bağlantı yolunun Khoy-Razi bölümünde yürütülen yapım çalışmalarının son aşamasına gelmesinden duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir.

İran Tarafı, söz konusu yolun yapımının 2008 yılı sonundan önce tamamlanacağını vurgulamış ve Türk Tarafından gerekli gümrük kolaylıklarının mümkün olan en kısa süre içerisinde hayata geçirilmesini talep etmiştir.

Türk Tarafı, Kapıköy-Razi Sınır Kapısının işleyişi ile ilgili gerekli prosedürü belirtilen tarihe kadar tamamlamayı taahhüt etmiştir.

3. Taraflar, Van Gölü geçişi için iki yeni feribotun yapımına ilişkin kontratın sonuçlanmasından duydukları memnuniyeti ifade etmişlerdir. Taraflar, bu projenin iki ülke arasındaki sınır ticaretinin daha da geliştirilmesine yönelik önemli bir araç olduğunu kaydetmişlerdir.

4. Türk Tarafı İran Tarafına, sınır ticareti düzenlemelerinin geliştirilmesine yönelik, mevcut Sınır Ticareti Merkezleri’nin (STM) kapasitelerinin daha etkin kullanılmasının sağlanması amacıyla yürütmekte olduğu hazırlıklar konusunda bilgi vermiştir.

Bu çerçevede, Türk Tarafı, mevcut sistemin yeniden yapılandırılması amacıyla gerçekleştirilmesi muhtemel değişiklik ve iyileştirmeler konusunda ana hatları ile bilgi vermiştir.

Muhtemel değişiklikler, sınır ticaretinde mevcut kota sisteminin kaldırılmasını, sanayi ve tarım ürünleri ithalatında basitleştirilmiş prosedürlerin, aynı zamanda sınır ticaretinden faydalananların sayısının artırılmasına yönelik tedbirlerin hayata geçirilmesini öngörmektedir.

5. İran Tarafı, Türkiye-İran Sınır Ticareti Ortak Komitesi Dördüncü Dönem Toplantısı’nda belirlenen hedeflere ulaşılması amacıyla, eş zamanlı olarak uygun tedbirleri almayı kararlaştırmıştır.

6. Taraflar, yukarıda belirtilen yeniden yapılandırma faaliyetlerinde kaydedilecek gelişmelere paralel olarak, Ağrı-Sarısu ve Esendere-Sero STM’lerinin altyapı ve üstyapılarının modernizasyonu çalışmalarının tamamlanması hususunda mutabakata varmışlardır.

7. Taraflar, Boralan-Iğdır bölgesinde yeni bir STM oluşturulmasını kararlaştırmışlardır. Anılan STM’nin kurulmasına ilişkin gerekli düzenlemelerin yapılması amacıyla, iki ülkenin ilgili yetkilileri arasında 2008 yılı Aralık ayından geç olmamak kaydıyla Iğdır’da bir toplantı gerçekleştirilecektir.

İran Tarafı, Kozerash-Gelincik ve Çilli-Çaldıran’da yeni STM’lerin kurulmasını önermiştir.

Türk Tarafı, bu öneriyi olumlu bir yaklaşımla değerlendirme konusunda mutabakata varmıştır.

8. Taraflar, mevcut STM’lerde gümrük işlemlerinin basitleştirilmesi ve hızlandırılmasına yönelik alınabilecek tedbirler konusunda görüş alışverişinde bulunmuşlardır. Bu çerçevede, Taraflar, her iki ülkenin gümrük idareleri arasında yakın bir tarihte Türkiye’de düzenlenecek toplantı sırasında, mevcut sorunlara her iki tarafı da tatmin edecek çözüm yolları bulunması amacıyla mümkün olan her türlü çabayı göstermeyi kararlaştırmışlardır.

9. Taraflar, 2008 yılında Tahran’da yapılacak olan Türkiye-İran 20. Dönem Karma Ekonomik Komisyon Toplantısı sırasında, iki ülkenin standardizasyon kuruluşları arasında teknik düzeyde bir toplantı yapılmasını kararlaştırmışlardır.

10. Taraflar, 11-12 Ekim 2008 tarihlerinde Urumiye’de düzenlenen Batı Azerbaycan Yatırım Konferansı’na, Türkiye’nin sınır illerinde yerleşik işadamları ile tüccar ve esnaflardan oluşan geniş çaplı bir Türk işadamları heyetinin iştirakinden duydukları memnuniyeti kaydetmişlerdir.

Taraflar, birbirini tamamlayıcı nitelikteki ortak yatırımların, her iki ülkenin komşu şehirlerinin ekonomik kalkınması yönündeki önemine atıfla, Sınır Ticareti Ortak Komitesinin gelecek toplantısı sırasında benzer faaliyetlerin düzenlenmesini kararlaştırmışlardır.

11. İran Tarafı, Türk şirketleri ile kuruluşlarına, Batı Azerbaycan bölgesinde özellikle madencilik, şeker, gübre ve inşaat malzemeleri sanayilerinde yatırım imkanlarını değerlendirme hususunda çağrıda bulunmuştur.

12. Taraflar, Sınır Ticareti Ortak Komitesinin gelecek toplantısının, 2009 yılı Mayıs ayında Ağrı ve Iğdır’da gerçekleştirilmesini kararlaştırmışlardır. Taraflar, bu toplantı sırasında Batı Azerbaycan bölgesinden Türkiye’ye bir işadamları heyeti ziyaretinin düzenlenmesi hususunda mutabakata varmışlardır.

12 Ekim 2008 tarihinde Urumiye’de, İngilizce dilinde, eşit derecede geçerli olmak üzere iki orijinal nüsha olarak hazırlanmış ve imzalanmıştır.

TÜRK TARAFI ADINA İRAN TARAFI ADINA

Ülker GÜZEL Dr. Rahim GHARBANI

Dış Ticaret Müsteşar Vekili Batı Azerbaycan Eyalet Valisi

EK – 1

TÜRK HEYETİ LİSTESİ

Ülker GÜZEL : Dış Ticaret Müsteşar Vekili

Kayhan TÜRKMENOĞLU : Van Milletvekili

Hasan ÖZDEMİR : Gaziantep Milletvekili

Akif EKİCİ : Gaziantep Milletvekili

Mehmet ÇETİN : Ağrı Valisi

Saim Saffet KARAHİSARLI : Iğdır Valisi

Özdemir ÇAKACAK : Van Valisi

Şevket ILGAÇ : Genel Müdür Vekili, DTM

Muhittin GÜREL : Ağrı Vali Yardımcısı

Koray AKGÜLOĞLU : Daire Başkanı, DTM

EK- 2

İRAN HEYETİ LİSTESİ

Rahim GHORBANI : Batı Azerbaycan Eyalet Valisi

Parviz REZAEE : Asya ve Avustralya Ticaret Genel Müdürü

Hamid SAFDEL : İthalat ve İhracat Yönetmeliği Genel Müdürü

Said ABBASPOUR : Yönetmelik Düzenleme Daire Başkanı

Mina RAHIMI : Türkiye Masası Uzmanı

Azam GHANBARIMANESH : İthalat ve İhracat Yönetmeliği Uzmanı

Jafer Sadegh ASKANDARI : Batı Azerbaycan Eyaleti Ticaret Kurumu Başkanı

Fariborz ANVAIFAR : Batı Azerbaycan Eyaleti Ticareti Geliştirme

Müdür Yardımcısı

Mostafa Naji AHMADI : Batı Azerbaycan Eyaleti Ticaret Kurumu Dış

Ticaret ve Ticari Hizmetleri Daire Başkanı

Babak TALEBI : Batı Azerbaycan Eyaleti Ulaştırma ve Terminaller

Genel Müdürü

Hasan ENTEZAR : Urumiye Ticaret Sanayi ve Madenler Odası

Başkanı

Golamreza AMINI : Batı Azerbaycan Eyaleti Standard ve Sanayi

Araştırma Genel Müdürü

Mohammad Haji ZAMANI : Batı Azerbaycan Eyaleti Sanayi ve Madenler

Kurumu Başkanı

Nosratollah MOLLAZADEH : Batı Azerbaycan Eyaleti Tıp Üniversitesi Rektörü

Tughali ABDOLLAHZADEH : Batı Azerbaycan Eyaleti Ziraat Kurumu Başkanı

Mostafa HOUDUDIAZAR : Urumiye Yaş Sebze ve Meyva İthalatçılar Birliği

Başkanı

Shahram ADAMNEJAD : Batı Azerbaycan Eyaleti Ulaştırma Genel Müdürü

Shahram DELMAGANI : Batı Azerbaycan Eyaleti Veterinerlik Genel

Müdürü

Safar ASERI : Maku Valisi

Ebrahim MOHAMMADLU : Khoy Valisi

Gholamhosein AMMARI : Salmas Valisi

Hasan GHAFFARIAZAR : Urumiye Valisi

Mahdi JAHANGIRZADEH : Urumiye Milletvekili

Tohid AZARBOD : Gümrük Genel Müdürü

Alireza SAFARI : Batı Azerbaycan Eyaleti Valiliği Koordinasyon

Bürosu Müdürü

Hosein KHAYROLLAHNIYA : Batı Azerbaycan Eyaleti Gümrük Denetçisi

Moayed Hoseini SADR : Khoy Milletvekili

Aliakbar AGAEE : Salmas Milletvekili