Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliği

(1) Öz kaynaklar ana hesap grubu, varlıklar toplamı ile yabancı kaynaklar toplamı arasındaki farkın izlenmesi için kullanılır.

(2) Öz kaynaklar hesap grubu net değer, değer hareketleri, yedekler, geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları, geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları ve dönem faaliyet sonuçları hesap gruplarına ayrılır.

(1) Net değer hesap grubu; varlıklar toplamı ile yabancı kaynaklar, değer hareketleri, geçmiş yıllar olumlu-olumsuz faaliyet sonuçları ve dönem faaliyet sonuçları toplamı arasındaki farkı ifade eden net değerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Net değer hesap grubuna ilişkin enflasyon düzeltmesi işlemleri aşağıda gösterilmiştir;

a) Kapsamdaki idarelerin net değer hesap grubunda kayıtlı tutarları, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde Bakanlıkça belirlenecek esas ve usullere göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulur.

b) Net değer hesap grubunda kayıtlı tutarlar enflasyon düzeltmesinin yapılacağı yılda düzeltme katsayısı, daha önce düzeltilmiş tutarlar ise taşıma katsayısı ile çarpılmak suretiyle düzeltilir.

c) Net değerin düzeltilmesi sırasında değer hareketleri, geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları ve geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesap gruplarından aktarılan tutarlar ile bu hesapta izlenen geçmiş dönem enflasyon düzeltme farkları dikkate alınmaz.

ç) Enflasyon düzeltmesi neticesinde ortaya çıkan artışlar net değer hesabına, karşılığı enflasyon düzeltmesi hesabına kaydedilir.

(3) Net değer, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 500-Net Değer Hesabından oluşur.

500 Net değer hesabı

(1) Net değer hesabı; hesaplarda kayıtlı varlıklar toplamı ile yabancı kaynaklar, değer hareketleri, geçmiş yıllar olumlu-olumsuz faaliyet sonuçları ve dönem faaliyet sonuçları toplamı arasındaki fark, hesaplarda kayıtlı olmayan varlık ve yabancı kaynaklardan kaydi envanteri yapılarak hesaplara alınanlar ile öz kaynaklar ana hesap grubundaki diğer hesaplarda kayıtlı tutarlardan bu hesaba aktarılmasına Bakanlıkça karar verilenlerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Net değer hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Envanteri yapılan varlık karşılıkları bu hesaba alacak, ilgili varlık hesabına borç kaydedilir.

2) Yıl sonunda, bu hesabın alacak kalanı veren yardımcı hesaplarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan düzeltme farkları bu hesaba alacak, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına borç kaydedilir.

3) Öz kaynaklar ana hesap grubundaki diğer hesaplarda kayıtlı tutarlardan bu hesaba aktarılmasına karar verilenler bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

b) Borç

1) Envanteri yapılan yabancı kaynaklar bu hesaba borç, ilgili yabancı kaynak hesabına alacak kaydedilir.

2) Yıl sonunda, bu hesabın borç kalanı veren yardımcı hesaplarının enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan düzeltme farkları bu hesaba borç, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına alacak kaydedilir.

3) Öz kaynaklar ana hesap grubundaki diğer hesaplarda kayıtlı tutarlardan bu hesaba aktarılmasına karar verilenler bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

(1) (Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10) Değer hareketleri grubu, aynı bütçeli kamu idarelerinin farklı muhasebe birimleri arasındaki nakit ve nakit dışı değer hareketlerine ait işlemler ile aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki devir işlemlerinin izlenmesi için kullanılır.

(2) Değer hareketleri, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

510 Nakit Hareketleri Hesabı

511 (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Birimler Arası İşlemler Hesabı

512 Proje Özel Hesabından Kullanımlar Hesabı

513 Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabı

519 Değer Hareketleri Sonuç Hesabı

510 Nakit hareketleri hesabı

(1) Nakit hareketleri hesabı, aynı bütçeli kamu idarelerinin muhasebe birimlerince, nakit fazlası olarak veya diğer muhasebe birimlerine nakit ihtiyacı olarak gönderilen veya bu mahiyette alınan paraların izlenmesi için kullanılır.

(2) (Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığın elektronik tahsilat uygulamaları kapsamındaki tahsilatların doğrudan Bakanlıkça merkez muhasebe birimlerine veya Hazineye gönderilmesinde de bu hesap kullanılır.

(1) Bankalarca vergi daireleri adına vergi tahsil alındısı ile yapılan vergi ve benzeri tahsilat için, gün sonlarında vergi tahsil alındıları günlük icmal cetveli düzenlenir. Vergi tahsil alındıları ile vergi tahsil alındıları günlük icmal cetvelleri, tahsilatın ilgili bankaca Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına aktarılması için Bakanlıkça (Gelir İdaresi Başkanlığı) belirlenen süre sonunda, aktarmaya ilişkin belge ile birlikte ilgili muhasebe birimlerine bildirilir. Vergi tahsil alındıları ile vergi tahsil alındıları günlük icmal cetvellerine ilişkin açıklamalar aşağıda açıklanmıştır.

a) Vergi tahsil alındısı (Örnek:37), bankaca tek nüsha olarak düzenlenir. Alındı, yetkililer tarafından imzalanıp onaylandıktan sonra “parayı teslim edene verilir. Bankalarca vergi tahsil alındısının düzenlenmesi sırasında;

1) Mükellefin adı ve soyadı, vergi veya Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasının doğru olarak yazılmasına,

2) Gelirin türü, vergilendirme dönemi, vergi kanunlarındaki ödeme süresine göre yılı ve taksiti ile tahakkuk belgesinin seri ve sıra numarasının belirtilmesine,

3) Parayı tahsil eden banka ile şube adının doğru olarak yazılmasına,

ayrıca dikkat edilir.

b) Vergi tahsil alındıları günlük icmal cetveli (Örnek:38), vergi daireleri adına tahsilat yapmaya yetkili bankalarca bir gün içinde tahsil edilen vergi ve benzeri tahsilat karşılığında düzenlenen vergi tahsil alındıları, vergi daireleri itibarıyla kaydedilir. Günlük icmal cetvelleri, vergi dairesinin hesabının bulunduğu banka şubesi tarafından, bankanın diğer şubelerince yapılan tahsilatları da içerecek şekilde elektronik ortamda düzenlenir ve ilgili vergi dairesine gönderilir.

c) Bankalar tarafından elektronik ortamda tutulan vergi tahsil alındılarının aslına uygun örnekleri istenilmesi halinde vergi tahsil alındıları günlük icmal cetveli ekinde vergi dairelerine fiziki ortamda teslim edilir.

ç) Elektronik ortamda düzenlenecek vergi tahsil alındıları ile vergi tahsil alındıları günlük icmal cetvellerinin düzenlenmesi, saklanması, vergi dairelerine gönderilmesi ve benzeri diğer işlemler bankalarla yapılan protokollerle belirlenir.

(2) Teknolojik gelişmelere paralel olarak, çeşitli bankacılık sistemlerinin kullanılması suretiyle vergi tahsilatı yapılması durumunda, vergi tahsil alındısında değişiklik yapmaya Bakanlık yetkilidir.

(3) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Nakit hareketleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Aynı bütçeli kamu idarelerinin muhasebe birimlerine, nakit ihtiyacı ya da bu muhasebe birimlerince nakit fazlası olarak gönderilen paralar, alan muhasebe birimlerince bu hesaba alacak, 102-Banka Hesabına borç kaydedilir.

2) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe birimlerinden nakit fazlası olarak gönderilen paralar ile anlaşmalı bankalarca tahsil edilip doğrudan Hazine hesaplarına aktarılan tutarlar, İç Ödemeler Muhasebe Birimince bu hesaba alacak, 102-Banka Hesabına borç kaydedilir.

3) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

4) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

5) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

6) Dönem sonu itibarıyla hesabın borç bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba alacak, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) İç Ödemeler Muhasebe Birimince genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe birimlerine nakit ihtiyacı için gönderilen paralar bu hesaba borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Genel bütçe kapsamı dışındaki aynı bütçeli kamu idareleri muhasebe birimlerinin nakit ihtiyacı ya da nakit fazlası olarak birbirlerine gönderdikleri paralar, gönderen muhasebe birimlerince bu hesaba borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri muhasebe birimlerince nakit fazlası olarak gönderilen paralar, bu hesaba borç, 102-Banka Hesabına alacak kaydedilir.

4) Bankalarca tahsil edilerek doğrudan İç Ödemeler Muhasebe Birimine aktarılan genel bütçe gelirleri, ilgili muhasebe birimince bir taraftan bu hesaba borç, 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

5) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe birimlerince, tahsil için Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına gönderilen çeklerden, tahsil edilerek İç Ödemeler Muhasebe Biriminin hesabına aktarıldığı bildirilen çek tutarları bu hesaba borç, 101-Alınan Çekler Hesabına alacak kaydedilir.

6) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

7) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

8) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

9) Dönem sonu itibarıyla hesabın alacak bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba borç, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına alacak kaydedilir.

511 (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Birimler arası işlemler hesabı

(1) (Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10) Birimler arası işlemler hesabı, aynı bütçeli kamu idarelerine ait muhasebe birimlerinin birbirlerine gönderdikleri veya birbirlerinden aldıkları para ve kıymetler, birbirleri adına nakden veya mahsuben yaptıkları tahsilat ve ödemeler ile aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki devir işlemlerinin izlenmesi için kullanılır.

(2) Farklı muhasebe birimlerinden hizmet alan genel bütçe kapsamındaki farklı kamu idareleri arasında bedelsiz olarak devredilen taşınırların ve tahsise konu edilen taşınmazların muhasebeleştirilmesinde bu hesap kullanılmaz.

(1) (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Birimler arası işlemler hesabına ilişkin işlemler aşağıda gösterilmiştir:

a) (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Birimler arası işlemler hesabı aracılığıyla yapılacak işlemler;

1) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe biriminde kayıtlı olan borçlarına karşılık borçlular veya ilgililerinden nakden veya mahsuben yapılan tahsilatlar.

2) Herhangi bir hesabın alacağında kayıtlı olup, aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimine mahsuben yapılan aktarmalar.

3) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe biriminde kayıtlı olan borçlarına mahsuben, ilgililerin hakedişlerinden yapılan kesintiler.

4) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimleri adına yapılan ödemeler ile nakden veya mahsuben yapılan tahsilatlar.

5) Hazine veya kurum malı menkul kıymet ve varlıkların (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa veya aynı bütçeli kamu idaresinin farklı muhasebe birimlerine gönderilmesine ilişkin işlemler.

6) (Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10) Aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki devir işlemleri.

7) Yukarıda (1) numaralı alt bentte belirtilen işlemler hakkında bu Yönetmeliğin hazır değerler; (2) numaralı alt bentte belirtilen işlemler hakkında faaliyet borçları ve emanet yabancı kaynaklar; (5) numaralı alt bentte belirtilen işlemler hakkında dönen varlıklar ana hesap grubu içindeki menkul kıymet ve varlıklar; (6) numaralı alt bentte belirtilen işlemler hakkında ise dönen varlıklar ana hesap grubu içindeki stoklar ile duran varlıklar ana hesap grubu içindeki maddi duran varlıklar hesap gruplarında açıklandığı şekilde işlem yapılır.

b) Aylık ve diğer hakedişlerden yapılacak kesintiler;

1) Memur veya diğer istihkak sahiplerinin aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe biriminde kayıtlı olan borcuna karşılık aylık veya hakedişlerinden kesinti yapılması hakkında dairesinden gelen yazı veya haciz kararlarında belirtilen tutar, önce borçlular defterine ve nazım hesaplar grubu içindeki başka birimler adına izlenen alacaklar ve başka birimler adına izlenen alacak emanetleri hesaplarına kaydedilir. Haciz kararları ayrıca harcama birimine gönderilir.

2) İlgili idare tarafından her ay memurun aylığından kesilen tutar, aylık bordronun “kesintiler” tablosunun ilgili sütununda gösterir.

3) Bu suretle dairesince aylık bordroların ilgili kesinti sütununda gösterilen tutarlar ile istihkak sahiplerinin hakedişlerinden kesilerek ödeme emri belgesi üzerinde gösterilen ve yevmiyede emanetler hesabına alacak kaydedilen tutarlar borçlular defterine işlendikten sonra, yapılan kesintiler için muhasebe birimleri itibarıyla her bir işlem için ayrı ayrı muhasebe işlem fişi düzenlenir. Bu fişlerin ilgili nüshaları, adına mahsuben tahsilat yapılan muhasebe birimine gönderilir.

c) Başka muhasebe birimleri adına yapılan ödemeler;

1) Denetim elemanlarına, ödeme yönünden bağlı oldukları muhasebe birimi dışındaki muhasebe birimlerince yapılan ödemeler.

2) Askerî gemi mutemetlerine, deniz filoları muhasebe birimi dışındaki muhasebe birimlerince yapılan ödemeler.

3) Bakanlıkça belirlenen muhasebe birimlerince yapılacak vergi dairelerine ait ret ve iadeye ilişkin ödemeler.

4) Bakanlıkça, bir muhasebe biriminden başka bir muhasebe birimi adına yapılması bildirilen ödemeler.

ç) Başka muhasebe birimleri adına nakden veya mahsuben yapılan tahsilat;

1) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimleri adına nakden veya mahsuben yapılan tahsilata ait muhasebe işlem fişi adına tahsilat yapılan muhasebe birimine geldiğinde, önce tahsilatın karşılığı olan alacağın hangi hesapta, hangi daire veya mükellef adına kayıtlı olduğu araştırılır. Söz konusu tutar; bütçe gelirleri hesabı, kişilerden alacaklar hesabı, avans ve kredi hesapları gibi hesaplardan hangisini ilgilendiriyorsa o hesaba kaydedilir.

2) Karşı muhasebe biriminden gelen muhasebe işlem fişinin kontrolü sonucunda, borç veya mükellefiyet kaydının bulunmadığı veya borcun daha önce kapandığı anlaşıldığında ya da bildirilen tutarın kayıtlı alacaktan fazla olması durumunda mahsup edilemeyen tutar, ilgilisine iade edilmek üzere emanetler hesabına kaydedilir.

3) Kamu idarelerince yürütülen ve yönetilen ulusal otomasyon sistemlerinin kullanıldığı muhasebe birimlerinde muhasebe birimleri arası işlemlerin muhasebeleştirilmesinde, adına işlem yapılan muhasebe birimi tarafından işlemi başlatan muhasebe biriminden elektronik ortamda gelen muhasebeleştirme belgesine dayanılarak kayıt yaptırılmasına ilişkin esaslar Bakanlıkça belirlenir.

(2) (Ek:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlıkça yürütülen muhasebe bilişim sistemi üzerinden aynı bütçeli kamu idarelerine hizmet veren farklı muhasebe birimlerinin birbirleri adına yapacakları tahsilat, bu hesap kullanılmaksızın doğrudan ilgili hesaplara kaydedilebilir.

(1) (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Birimler arası işlemler hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Tahsilinde bütçeye gelir kaydedilmesi gereken ve aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe biriminde kayıtlı olan kişilerden alacaklara karşılık, borçlulardan veya ilgililerden nakden veya mahsuben yapılan tahsilat tutarları, tahsilatı yapan muhasebe birimince bu hesaba alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç kaydedilir.

2) Başka bir muhasebe biriminde kayıtlı olan vergi borçlarına karşılık borçlulardan veya ilgililerden nakden veya mahsuben yapılan tahsilat tutarları, tahsilatı yapan genel bütçe kapsamındaki kamu idaresi muhasebe birimince bu hesaba alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç kaydedilir.

3) Denetim elemanlarına ödeme yönünden bağlı oldukları muhasebe birimi dışındaki aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimlerince yapılan ödemeler, ödeme yönünden bağlı oldukları muhasebe birimlerince bu hesaba alacak, 161-Personel Avansları Hesabına borç kaydedilir.

4) İl ve ilçe muhasebe birimlerince, deniz filoları muhasebe birimi adına gemi mutemetlerine yapılan ödemeler deniz filoları muhasebe birimince bu hesaba alacak, ilgisine göre 160-İş Avans ve Kredileri Hesabı veya 162-Bütçe Dışı Avans ve Krediler Hesabına borç kaydedilir.

5) Vergi dairelerince daha önce emanetler hesabına alınan ret ve iade tutarlarından ödenmek üzere ilgili muhasebe birimine gönderilenler bu hesaba alacak, 333-Emanetler Hesabına borç kaydedilir.

6) Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri muhasebe birimlerinden gönderilen dövizler, Dış Ödemeler Muhasebe Birimince, işlemi başlatan muhasebe birimindeki aktarma değeri üzerinden bu hesaba alacak, 105-Döviz Hesabına borç kaydedilir.

7) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimi nezdinde açılan kredi tutarı, krediyi açtıran muhasebe birimince bu hesaba alacak, 160-İş Avans ve Kredileri Hesabına borç kaydedilir.

8) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimi adına açılan kredilerden harcanmayarak hesaben iade olunan tutarlar, nezdinde kredi açılan muhasebe birimi tarafından bu hesaba alacak, 333-Emanetler Hesabına borç kaydedilir.

9) Bütçe emanetleri, emanetler veya okul pansiyonları hesaplarında kayıtlı olup da aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimine hesaben yapılan aktarmalar, aktarmayı yapan muhasebe birimince bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

10) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe biriminde kayıtlı borçlarına karşılık ilgililerden nakden veya mahsuben yapılan tahsilatlardan, tahsilatı yapan muhasebe birimince aktarılan tutarlar bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

11) Kişi ve kurumların, aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe biriminde kayıtlı avanslarına karşılık nakden veya mahsuben yapılan tahsilat tutarları, tahsilatı yapan muhasebe birimince bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

12) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimlerinden alınan menkul kıymet ve varlıklar bu hesaba alacak, ilgili hesaba borç kaydedilir.

13) Kamu idaresinin (Mülga ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) harcama birimleri arasındaki stok veya maddi duran varlık aktarımları, alan birimin muhasebe birimince bu hesaba alacak, ilgili varlık hesaplarına borç kaydedilir.

14) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Bakanlıkça diğer kamu idarelerinde üst yönetici tarafından verilen talimat üzerine aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimince ödemesi yapılan tutarlar, adına ödeme yapılan muhasebe birimince bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

15) Dönem sonu itibarıyla hesabın borç bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba alacak, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına borç kaydedilir.

16) (Ek:RG-23/2/2024-32469)(10) Aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki tüm devir işlemlerinde devir alan birim için bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

b) Borç

1) Tahsilinde bütçeye gelir kaydedilmesi gereken alacaklara karşılık borçlulardan veya ilgililerden aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimince nakden veya mahsuben yapılan tahsilat tutarları, adına işlem yapılan muhasebe birimince bir taraftan bu hesaba borç, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Mükelleflerin vergi borçlarına karşılık borçlulardan veya ilgililerden genel bütçe kapsamındaki kamu idaresinin başka bir muhasebe birimince nakden veya mahsuben yapılan tahsilat tutarları, adına işlem yapılan muhasebe birimince bir taraftan bu hesaba borç, 120-Gelirlerden alacaklar Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Denetim elemanlarına ve gemi mutemetlerine ödeme yönünden bağlı oldukları muhasebe birimleri dışındaki aynı bütçeli kamu idaresinin muhasebe birimlerince yapılan ödeme tutarları, ödemeyi yapan muhasebe birimlerince bu hesaba borç, ilgisine göre 100-Kasa Hesabı, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.

4) Vergi dairelerinin ret ve iade ödemelerine ilişkin muhasebe işlem fişlerinin ilgili muhasebe birimlerine gelmesi üzerine ödenecek tutarlar bu hesaba borç, 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabına alacak kaydedilir.

5) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe birimlerince Hazine malı olarak teslim alınan veya vergi ve diğer Hazine alacakları için tahsil olunan konvertibl yabancı paralar (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığın ilgili muhasebe birimine gönderilmesinde, hesaba alındığı kur üzerinden bu hesaba borç, 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabına alacak kaydedilir.

6) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimi nezdinde açılan kredilerden harcanmayarak hesaben iade olunan tutarlar, krediyi açtıran muhasebe birimi tarafından bu hesaba borç, 160-İş Avans ve Kredileri Hesabına alacak kaydedilir.

7) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimi adına hesaben açılan krediler tutarı, nezdinde kredi açılan muhasebe birimi tarafından bu hesaba borç, 333-Emanetler Hesabına alacak kaydedilir.

8) Bütçe emanetleri, emanetler veya okul pansiyonları hesaplarından birinin alacağında kayıtlı olup da aynı bütçeli kamu idaresinin ilgili muhasebe birimine hesaben yapılan aktarma tutarları, alan muhasebe birimince bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

9) İlgililerin kişi borçlarına karşılık, aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimince nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarlardan tahsilinde bütçeye gelir kaydedilmesi gerekmeyenler, adına işlem yapılan muhasebe birimince bu hesaba borç, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına alacak kaydedilir.

10) Kişi ve kurumlara verilen avanslara mahsuben aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimince nakden veya mahsuben yapılan tahsilat tutarları, adına işlem yapılan muhasebe birimince bu hesaba borç, ilgili avans ve kredi hesaplarına alacak kaydedilir.

11) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimlerine gönderilen menkul kıymet ve varlıklar bu hesaba borç, ilgili hesaba alacak kaydedilir.

12) Kamu idaresinin (Mülga ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) harcama birimleri arasındaki stok veya maddi duran varlık aktarımları, gönderen birimin muhasebe birimince bu hesaba borç, ilgili varlık hesaplarına alacak kaydedilir.

13) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Bakanlıkça, diğer kamu idarelerinde üst yönetici tarafından verilen talimat üzerine aynı bütçeli kamu idaresinin başka bir muhasebe birimi adına ödemesi yapılan tutarlar, ödemeyi yapan muhasebe birimince bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

14) Dönem sonu itibarıyla hesabın alacak bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba borç, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına alacak kaydedilir.

15) (Ek:RG-23/2/2024-32469)(10) Aynı kamu idaresinin harcama birimleri arasındaki tüm devir işlemlerinde devir yapan birim için bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

512 Proje özel hesabından kullanımlar hesabı

(1) Proje özel hesabından kullanımlar hesabı; dış finansman kaynağı tarafından proje özel hesabına aktarılan dış proje kredilerinden, kamu idareleri tarafından yapılan kullanımlara ilişkin kullanım bilgilerinin Devlet Borçları Muhasebe Birimi ve ilgili idare muhasebe birimlerince izlenmesi için kullanılır.

(1) Proje özel hesabından kullanımlar hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Kamu idarelerince, malın teslimi veya hizmetin ifası üzerine proje özel hesabından yapılan kullanım tutarları, tahakkuk tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden kullanıcı idare muhasebe birimince bir taraftan bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabı veya ilgili varlık hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Kamu idarelerince, proje özel hesabından verilen avans ve açılan akreditifler avansın verildiği veya akreditifin açıldığı tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden kullanıcı idare muhasebe birimince bu hesaba alacak, 166-Proje Özel Hesabından Verilen Avans ve Akreditifler Hesabına borç kaydedilir.

3) Kamu idarelerince, gider yapılması veya ödeneğine dayanarak avans verilmesi ve akreditif açılması şeklinde yapılan kullanımlardan proje özel hesabına yapılan iadeler, Devlet Borçları Muhasebe Birimince iade tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba alacak, 104-Proje Özel Hesabına borç kaydedilir.

4) Ay sonlarında bu hesabın içinde bulunulan ayda yapılan kullanımını gösteren kısmının, kullanıcı idare muhasebe birimince ay sonu Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydedilir.

5) Dönem sonu itibarıyla hesabın borç bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba alacak, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Kamu idarelerince, proje özel hesabından gider ödemesi veya ödeneğine dayanarak avans verilmesi ve akreditif açılması şeklinde yapılan kullanımlara ilişkin hesap özetleri Devlet Borçları Muhasebe Birimine geldiğinde, toplam kullanım tutarı ait olduğu ay sonu Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç, 104-Proje Özel Hesabına alacak kaydedilir.

2) Kamu idarelerince, proje özel hesabından verilen avans ve açılan akreditiflerden nakden alınan iadeler, kullanıcı muhasebe birimince iade tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba, avans veya akreditifin iade tarihinde esas alınan döviz kuru ile verildiği veya açıldığı tarihteki döviz kuru arasında oluşan olumsuz fark tutarı 630-Giderler Hesabına borç, avansın verildiği veya akreditifin açıldığı tarihteki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden 166-Proje Özel Hesabından Verilen Avans ve Akreditifler Hesabına, avans veya akreditifin iade tarihinde esas alınan döviz kuru ile verildiği veya açıldığı tarihteki döviz kuru arasında oluşan olumlu fark tutarı 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

3) Ay sonlarında bu hesabın, içinde bulunulan ayda yapılan kullanımı gösteren kısmının, kullanıcı idare muhasebe birimince ay sonu Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

4) Dönem sonu itibarıyla hesabın alacak bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba borç, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına alacak kaydedilir.

513 Doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabı

(1) Doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabı; kamu idarelerince, Hazine hesaplarına intikal ettirilmeksizin dış finansman kaynağından doğrudan kullanılan dış proje kredilerinden, ilgili idare muhasebe birimlerince teyit edildiği bildirilen tutarların, Devlet Borçları Muhasebe Birimi ve ilgili idare muhasebe birimlerince izlenmesi için kullanılır.

(1) Doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Kamu idarelerince, bütçeleştirilen doğrudan dış proje kredisi kullanımları tahakkuk tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden ilgili idare muhasebe birimince, bir taraftan bu hesaba alacak, 630-Giderler Hesabı veya ilgili varlık hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Kamu idarelerince, mal ve hizmet teslim alınmadan avans verilmesi veya açılan akreditiflerden çekiş suretiyle doğrudan dış proje kredi kullanımı yapılması durumunda, işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden tutarı ilgili idare muhasebe birimince bu hesaba alacak, 167-Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Avans ve Akreditifleri Hesabına borç kaydedilir.

3) Dönem sonu itibarıyla hesabın borç bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba alacak, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Kullanıcı idarelerin doğrudan dış proje kredi kullanımına ilişkin dış finansman kaynağı kullanım bilgisinde yer alan tutar ile kullanıcı idare muhasebe birimince bildirilen kullanım tutarının eşit olması durumunda, kullanıcı idare muhasebe birimince muhasebeleştirmeye esas alınan kur üzerinden Devlet Borçları Muhasebe Birimince bu hesaba borç, kullanım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Bu işlem sonucunda kullanıcı idare muhasebe birimince muhasebeleştirmeye esas alınan kur ile kullanım tarihindeki kur arasında oluşan olumsuz fark tutarı 630-Giderler Hesabına borç, olumlu fark tutarı 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

2) Kullanıcı idarelerin doğrudan dış proje kredi kullanımına ilişkin dış finansman kaynağı kullanım bilgisinde yer alan tutarın, kullanıcı idare muhasebe birimlerince bildirilen kullanım tutarından fazla olması durumunda, kullanıcı idare muhasebe birimince bildirilen tutar; kullanıcı idare muhasebe birimince muhasebeleştirmeye esas alınan kur üzerinden Devlet Borçları Muhasebe Birimince bu hesaba, aradaki fark aynı kur üzerinden 194-Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına borç, kullanım bilgisinin tamamı kullanım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Bu işlem sonucunda kullanıcı idare muhasebe birimince muhasebeleştirmeye esas alınan kur ile kullanım tarihindeki kur arasında oluşan olumsuz fark tutarı 630-Giderler Hesabına borç, olumlu fark tutarı 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

3) Kullanıcı idarelerin doğrudan dış proje kredi kullanımına ilişkin bütçeleştirme bilgisinin Devlet Borçları Muhasebe Birimine ulaşmadığı durumlarda dış finansman kaynağı kullanım bilgisine göre 194-Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak kaydedilmiş olan kullanıma ilişkin teyit bilgisi geldiğinde; bildirilen tutar bu hesaba borç, 194-Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabına alacak kaydedilir. Ayrıca, teyit edilen kullanım tutarı ile teyitsiz olarak kaydedilen kullanım tutarı arasında kur farkından kaynaklanan olumsuz fark tutarı 630-Giderler Hesabına borç, olumlu fark tutarı 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

4) Dönem sonu itibarıyla hesabın alacak bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba borç, 519-Değer Hareketleri Sonuç Hesabına alacak kaydedilir.

519 Değer hareketleri sonuç hesabı

(1) Değer hareketleri sonuç hesabı, bu grup içindeki hesapların yıl sonunda kalan bakiyeleri ve bu bakiyelere ilişkin olarak daha sonraki yıllarda yapılan kayıtların izlenmesi için kullanılır.

(1) Malî yıl sonu itibarıyla muhasebe birimlerince bu hesaba kaydedilen tutarlar, Bakanlıkça merkezde birleştirilir. Birleştirme sonucu, hesabın borç veya alacak bakiyesi vermesi durumunda hesabın denkliğinin sağlanması amacıyla Bakanlıkça merkezde ve yerinde gerekli incelemeler yapılır.

(1) Değer hareketleri sonuç hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Dönem sonu itibarıyla nakit hareketleri hesabı, (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) birimler arası işlemler hesabı, proje özel hesabından kullanımlar hesabı ve doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesaplarının alacak bakiyesi bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

2) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimlerinin borç kaydı yapmak suretiyle geçmiş yıllarda başlatmış olduğu işlemler dolayısıyla, muhasebe birimine içinde bulunulan faaliyet döneminde intikal eden ve bu hesap grubundaki değer hareketleri hesaplarını ilgilendiren muhasebe işlem fişi tutarları ilgili değer hareketleri hesaplarına kaydedilmeyerek doğrudan bu hesabın ilgili yıl yardımcı hesabına alacak, ilgili hesaba borç kaydedilir.

3) Değer hareketleri sonuç hesabının borç bakiyesinin net değere aktarılmasına Bakanlıkça karar verilmesi durumunda, tutarı bu hesaba alacak, 500-Net Değer Hesabına borç kaydedilir.

4) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

b) Borç

1) Dönem sonu itibarıyla nakit hareketleri hesabı, (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) birimler arası işlemler hesabı, proje özel hesabından kullanımlar hesabı ve doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesaplarının borç bakiyesi bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

2) Aynı bütçeli kamu idaresinin başka muhasebe birimlerinin alacak kaydı yapmak suretiyle geçmiş yıllarda başlatmış olduğu işlemler dolayısıyla, muhasebe birimine içinde bulunulan faaliyet döneminde intikal eden ve bu hesap grubundaki değer hareketleri hesaplarını ilgilendiren muhasebe işlem fişi tutarları ilgili değer hareketleri hesaplarına kaydedilmeyerek doğrudan bu hesabın ilgili yıl yardımcı hesabına borç, ilgili hesaba alacak kaydedilir.

3) Değer hareketleri sonuç hesabının alacak bakiyesinin net değere aktarılmasına Bakanlıkça karar verilmesi durumunda, tutarı bu hesaba borç, 500-Net Değer Hesabına alacak kaydedilir.

4) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

(1) Yedekler hesap grubu, kanuni zorunluluk veya diğer nedenlerle alınan kararlar uyarınca ayrılan yedeklerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Yedekler hesap grubuna ilişkin enflasyon düzeltmesi işlemleri;

a) Kapsamdaki idarelerin, mevzuatı uyarınca ayırmış olduğu yedekler, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde Bakanlıkça belirlenecek esas ve usullere göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulur.

b) Yedekler, enflasyon düzeltmesinin yapılacağı yılda düzeltme katsayısı, daha önce düzeltilmiş tutarlar ise taşıma katsayısı ile çarpılmak suretiyle düzeltilir.

c) Enflasyon düzeltmesi neticesinde doğacak değer artışları yedekler hesap grubundaki ilgili hesaba, karşılıkları enflasyon düzeltmesi hesabına kaydedilir.

(3) Yedekler, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur.

540 Yasal Yedekler Hesabı

549 Özel Fonlar Hesabı

540 Yasal yedekler hesabı

(1) Yasal yedekler hesabı, mevzuatı uyarınca ayrılmış bulunan yedeklerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Yasal yedekler hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Ayrılan yasal yedekler bu hesaba alacak, ilgili mevzuatına göre 690-Faaliyet Sonuçları Hesabı, 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı veya 570-Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç kaydedilir.

2) Yasal yedekler hesabında kayıtlı tutarların yıl sonunda enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan artışlar bu hesaba alacak, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Yasal yedekler hesabında kayıtlı tutarların kullanılması veya net değere aktarılması hâlinde bu hesaba borç, 500-Net Değer Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak kaydedilir.

549 Özel fonlar hesabı

(1) Özel fonlar hesabı, tasarrufu zorunlu yasal fonlar ile diğer maksatlarla ayrılan fonların izlenmesi için kullanılır.

(1) Özel fonlar hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Ayrılan özel fonlar bu hesaba alacak, ilgili mevzuatına göre 690-Faaliyet Sonuçları Hesabı, 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı veya 570-Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç kaydedilir.

2) Özel fonlar hesabında kayıtlı tutarların yıl sonunda enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan artışlar bu hesaba alacak, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Özel fonlar hesabında kayıtlı tutarların kullanılması veya net değere aktarılması hâlinde bu hesaba borç, 500-Net Değer Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak kaydedilir.

(1) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesap grubu, geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçlarının izlenmesi için kullanılır.

(2) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesap grubuna ilişkin enflasyon düzeltmesi işlemleri;

a) Kapsamdaki idarelerin, geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde Bakanlıkça belirlenecek esas ve usullere göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulur.

b) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları, enflasyon düzeltmesinin yapılacağı yılda düzeltme katsayısı, daha önce düzeltilmiş tutarlar ise taşıma katsayısı ile çarpılmak suretiyle düzeltilir.

c) Enflasyon düzeltmesi neticesinde ortaya çıkan artışlar geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabına, karşılıkları enflasyon düzeltmesi hesabına kaydedilir.

(3) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesap grubundaki hesaplar, en az beş yıllık geçmiş faaliyet sonuçlarını gösterecek şekilde bölümlenir ve ayrı ayrı gösterilir.

(4) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 570-Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabından oluşur.

570 Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabı

(1) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabı, geçmiş faaliyet dönemlerinde ortaya çıkan olumlu faaliyet sonuçlarının izlenmesi için kullanılır.

(1) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Açılış kaydını takiben bir önceki dönem olumlu faaliyet sonucu bu hesaba alacak, 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabına borç kaydedilir.

2) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarların yıl sonunda enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan artışlar bu hesaba alacak, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına borç kaydedilir.

3) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

b) Borç

1) İlgili mevzuatı gereğince geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonucundan ayrılan yedekler bu hesaba borç, yedekler hesap grubundaki ilgili hesaba alacak kaydedilir.

2) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

3) Geçmiş yıllar olumlu faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarlardan beşinci yılın sonunda net değer hesabına aktarılanlar bu hesaba borç, 500-Net Değer Hesabına alacak kaydedilir.

(1) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesap grubu, geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçlarının izlenmesi için kullanılır.

(2) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesap grubuna ilişkin enflasyon düzeltmesi işlemleri;

a) Kapsamdaki idarelerin, geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde Bakanlıkça belirlenecek esas ve usullere göre enflasyon düzeltmesine tabi tutulur.

b) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları, enflasyon düzeltmesinin yapılacağı yılda düzeltme katsayısı, daha önce düzeltilmiş tutarlar ise taşıma katsayısı ile çarpılmak suretiyle düzeltilir.

c) Enflasyon düzeltmesi neticesinde ortaya çıkan artışlar geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabına, karşılıkları enflasyon düzeltmesi hesabına kaydedilir.

(3) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesap grubundaki hesaplar, en az beş yıllık geçmiş faaliyet sonuçlarını gösterecek şekilde bölümlenir ve ayrı ayrı gösterilir.

(4) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 580-Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabından oluşur.

580 Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabı (-)

(1) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabı, geçmiş faaliyet dönemlerinde ortaya çıkan olumsuz faaliyet sonuçlarının izlenmesi için kullanılır.

(1) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Açılış kaydını takiben bir önceki dönem olumsuz faaliyet sonucu bu hesaba borç, 591-Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabına alacak kaydedilir.

2) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarların yıl sonunda enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu ortaya çıkan artışlar bu hesaba borç, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına alacak kaydedilir.

3) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

2) Geçmiş yıllar olumsuz faaliyet sonuçları hesabında kayıtlı tutarlardan beşinci yılın sonunda net değer hesabına aktarılanlar bu hesaba alacak, 500-Net Değer Hesabına borç kaydedilir.

(1) Dönem faaliyet sonuçları hesap grubu, dönem olumlu veya olumsuz faaliyet sonuçlarının izlenmesi için kullanılır.

(2) Dönem faaliyet sonuçları, sonucun olumlu veya olumsuz olmasına göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

590 Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabı

591 Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabı (-)

590 Dönem olumlu faaliyet sonucu hesabı

(1) Dönem olumlu faaliyet sonuçları hesabı, faaliyet döneminde ortaya çıkan olumlu faaliyet sonucunun izlenmesi için kullanılır.

(1) Dönem olumlu faaliyet sonuçları hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Dönem sonunda, olumlu faaliyet sonucu bu hesaba alacak, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) İlgili mevzuatı gereğince dönem olumlu faaliyet sonucundan ayrılan yedekler bu hesaba borç, yedekler hesap grubundaki ilgili hesaba alacak kaydedilir.

2) Açılış kaydını takiben önceki yıl olumlu faaliyet sonucu bu hesaba borç, 570-Geçmiş Yıllar Olumlu Faaliyet Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

591 Dönem olumsuz faaliyet sonucu hesabı (-)

(1) Dönem olumsuz faaliyet sonuçları hesabı, faaliyet döneminde ortaya çıkan olumsuz faaliyet sonucunun izlenmesi için kullanılır.

(1) Dönem olumsuz faaliyet sonuçları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Dönem sonu olumsuz faaliyet sonucu bu hesaba borç, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Açılış kaydını takiben önceki yıl olumsuz faaliyet sonucu bu hesaba alacak, 580-Geçmiş Yıllar Olumsuz Faaliyet Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

(1) Faaliyet hesapları ana hesap grubu, kamu idarelerinin faaliyet dönemine ilişkin olarak tahakkuk eden her türlü gelir ve giderlerinin ekonomik sınıflandırmaya uygun olarak izlenmesi, enflasyon düzeltmesi sonucu oluşan farkların kaydedilmesi ve faaliyet sonuçlarının üretilmesi için kullanılır.

(2) Faaliyet hesapları ana hesap grubu; gelir hesapları, indirim, iade ve iskonto hesapları, gider hesapları ve faaliyet sonuçları hesap grupları şeklinde bölümlenir.

(1) Gelir hesapları hesap grubu, faaliyet dönemine ilişkin olarak tahakkuk eden her türlü gelirin ekonomik sınıflandırmaya uygun olarak izlenmesi için kullanılır.

(2) Gelir hesapları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 600-Gelirler Hesabından oluşur.

(1) Gelir hesapları tahakkuk esasına göre tahakkuk eden her türlü gelirin izlenmesi için, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde belirtilen muhasebe ilkelerine göre sınıflandırılır.

(2) Hesaplarda kayıtlı varlık ve yükümlülüklerdeki değer ve miktar değişimlerinden kaynaklanan olumlu farklar gelirler hesabında izlenir.

(3) Gelir yardımcı hesaplarına ait hata düzeltmeleri, yanlış kaydedilen yardımcı hesaptan düşülmek ve ilgili yardımcı hesaba eklenmek üzere düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile muhasebe kaydı yapılmak suretiyle gerçekleştirilir.

600 Gelirler hesabı

(1) Gelirler hesabı, bütçe ile ilgili olsun veya olmasın tahakkuk eden her türlü gelirin izlenmesi için kullanılır.

(1) Gelirler hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Vergi dairelerinde vergilendirme bölümünden, diğer muhasebe birimlerinde ilgili servislerden verilen tahakkuk toplamı bu hesaba alacak, 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 220-Gelirlerden Alacaklar Hesabına borç kaydedilir.

2) Tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben tahsil edilen tutarlardan bilanço hesaplarını ilgilendirmeyenler bir taraftan bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

3) Kamu idarelerine ait olarak muhasebe birimlerine teslim edilen menkul kıymet ve varlıklar bu hesaba alacak, 117-Menkul Varlıklar Hesabı veya 217-Menkul Varlıklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç kaydedilir.

4) Kişilere ait olarak teslim alınıp nazım hesaplarda izlenen menkul kıymet ve varlıklardan Hazine veya kurum malına dönüşenler bir taraftan bu hesaba alacak, 117-Menkul Varlıklar Hesabı veya 217-Menkul Varlıklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan 912-Kişilere Ait Menkul Kıymetler Hesabına alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç kaydedilir.

5) Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimince, döner sermayeye veya Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına satılan menkul varlıkların satış tutarı ile kayıtlı tutarı arasında oluşan olumlu fark, bir taraftan bu hesaba alacak, ilgili hesaba borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

6) Tahsilinde bütçeye gelir kaydedilecek olan kişilerden alacak tutarları bu hesaba alacak, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç kaydedilir.

7) Alacak tutarları için tahakkuk ettirilen faizler bu hesaba alacak, ilgili alacak hesabına borç kaydedilir.

8) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Sayım sonucunda noksan çıkan Hazine malı menkul kıymetlerden sorumluları belirlenenler, kayıtlı değeri ile gerçeğe uygun değeri arasında oluşan olumlu fark bu hesaba, kayıtlı değeri ise 197-Sayım Noksanları Hesabına alacak, gerçeğe uygun değeri üzerinden sorumluları adına 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç kaydedilir.

9) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Muhasebe birimlerince şartlı bağış ve yardım haricinde bağış ve yardım olarak tahsil olunan paralar bir taraftan bu hesaba, şartlı bağış ve yardımlar ilgisine göre 380-Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ya da 480-Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak, ilgili hesaba borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

10) Kamu idarelerinden bedelsiz olarak devir alınan stoklar, maddi duran varlıklar, maddi olmayan duran varlıklar ve diğer duran varlıklar kayıtlı değeri üzerinden bu hesaba alacak, ilgili varlık hesabına borç kaydedilir. Ayrıca, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde amortismana tabi varlıklar için ayrılmış olan amortisman tutarları ilgili amortisman hesabına alacak, 630- Giderler Hesabına borç kaydedilir.

11) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Herhangi bir şarta bağlı olmaksızın bedelsiz olarak kişilerden intikal eden varlıklar, tespit edilen değerleri üzerinden bu hesaba alacak, ilgili varlık hesabına borç kaydedilir.

12) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Satılan duran varlıklar, bir taraftan satış bedeli ile net değeri arasındaki olumlu fark bu hesaba, kayıtlı değerleri üzerinden ilgili duran varlık hesabına, mevzuatı gereğince diğer kamu idareleri adına ayrılan paylar 363-Kamu İdareleri Payları Hesabına alacak, satış bedeli 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara, ayrılmış olan amortisman tutarları 257-Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabına, satış bedeli ile net değeri arasındaki olumsuz fark ve mevzuatı gereğince diğer kamu idareleri adına ayrılan paylar 630-Giderler Hesabına borç; diğer taraftan satış bedelinden bütçeye gelir kaydedilmesi gereken tutar 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

13) Önceki yılda gelir bütçesine gelir, ilgili idare bütçesine özel ödenek kaydedilen ve yıl sonuna kadar harcanamayıp emanetler hesabında devrettirilen tutarlar, açılış kaydını takiben bir taraftan bu hesaba alacak, 333-Emanetler Hesabına borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

14) İdare bütçelerine hem özel gelir, hem de özel ödenek kaydedilen tutarlardan şartların oluşması nedeniyle ilgili mevzuatına göre iptal edilerek bütçeye gelir kaydedilmesi gerekenler bir taraftan bu hesaba alacak ve borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak ve borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç ve alacak kaydedilir.

15) Döviz cinsinden varlık ve yabancı kaynakların değerlemesi sonucu gelir kaydedilmesi gereken tutarlar bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

16) Varlıkların doğal olaylar veya başka nedenlerle miktarında ve değerinde meydana gelen artışlar bu hesaba alacak, ilgili varlık hesaplarına borç kaydedilir.

17) Yabancı kaynakların miktarında veya değerinde meydana gelen azalışlar bu hesaba alacak, ilgili yabancı kaynak hesabına borç kaydedilir.

18) Bütçe geliri olarak tanımlanmayan ancak, belirlenen muhasebe ilkelerine göre gelir kabul edilen ve (1) ile (15) numaralı alt bentlerde sayılmayan tutarlar bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

19) Gelirler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

b) Borç

1) Başka bir hesaba alacak kaydedilmesi gerekirken, yanlışlıkla bu hesaba alacak kaydedilen tutarlar tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak kaydedilmişse, yılı içinde bu tutarlar bir taraftan bu hesaba borç, ilgili hesaba alacak; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Gelir bütçesine gelir, ilgili idare bütçesine de özel ödenek kaydedilen tutarların yıl sonuna kadar harcanamayan kısmı, bir taraftan bu hesaba borç, 333-Emanetler Hesabına alacak; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

3) İdare bütçelerine hem özel gelir, hem de özel ödenek kaydedilen tutarlardan şartların oluşması nedeniyle ilgili mevzuatına göre iptal edilerek bütçeye gelir kaydedilmesi gerekenler bir taraftan bu hesaba borç ve alacak; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına borç ve alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak ve borç kaydedilir.

4) Gelirler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

5) Yıl sonunda hesabın alacak bakiyesi bu hesaba borç, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

(1) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) İndirim, iade ve iskonto hesapları hesap grubu, kamu idarelerinin mal ve hizmet satışlarına ilişkin olarak tahakkuk eden tutarlardan yapılan indirim, iade ve iskontoların, bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan tahsilattan mevzuatı gereğince yapılan ret ve iadeler ile genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde tahakkuk ettirilen ihracatta katma değer vergisi iadesi, vergi indirimi, erken ödeme indirimi ve benzeri vergi iadesi tutarlarının izlenmesi için kullanılır.

(2) İndirim, iade ve iskonto hesapları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabından oluşur.

(1) İndirim, iade ve iskonto hesapları Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde belirtilen muhasebe ilkelerine göre sınıflandırılan gelir hesaplarına paralel olacak şekilde sınıflandırılır.

(2) Mal ve hizmet satışlarından yapılan iadeler, satış bedeli üzerinden bu hesaba, maliyet bedeli üzerinden ilgili varlık hesabı ile birlikte giderler hesabına kaydedilir. Ayrıca, katma değer vergisi mükellefi kamu idarelerince iade alınan varlıkların satış bedeli üzerinden hesaplanan katma değer vergisi tutarı 191-İndirilecek Katma Değer Vergisi Hesabına kaydedilir.

(3) İndirim, iade ve iskonto hesapları grubundaki hesapların yardımcı hesaplarına ait hata düzeltmeleri, yanlış kaydedilen yardımcı hesaptan düşülmek ve ilgili yardımcı hesaba eklenmek üzere düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile muhasebe kaydı yapılmak suretiyle gerçekleştirilir.

(4) (Mülga:RG-24/2/2018-30342)(2)

610 İndirim, iade ve iskontolar hesabı

(1) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) İndirim, iade ve iskontolar hesabı, kamu idarelerinin mal veya hizmet satışlarına ilişkin olarak tahakkuk eden tutarlardan yapılan indirim, iade ve iskontoların, bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan tahsilattan mevzuatı gereğince yapılan ret ve iadeler ile genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde tahakkuk ettirilen ihracatta katma değer vergisi iadesi, vergi indirimi, erken ödeme indirimi ve benzeri vergi iadesi tutarlarının izlenmesi için kullanılır.

(1) İndirim, iade ve iskontolar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Satılan varlıklardan iade edilen tutarlar, bir taraftan satış bedeli üzerinden bu hesaba borç, 100-Kasa Hesabı veya 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 810-Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabına borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir. Aynı zamanda iade alınan varlıklar maliyet bedelleri ile ilgili varlık hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

2) Mal veya hizmet satışlarına ilişkin olarak sonradan yapılan iskonto veya diğer indirim tutarları bir taraftan bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan 810-Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabına borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

3) İndirim, iade ve iskontolar hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

4) (Ek:RG-24/2/2018-30342)(2) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde tahakkuk ettirilen ihracatta katma değer vergisi iadesi, vergi indirimi, erken ödeme indirimi ve benzeri vergi iadesi tutarları bir taraftan bu hesaba borç, 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı veya 333-Emanetler Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 810-Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabına borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

5) (Ek:RG-24/2/2018-30342)(2) Yukarıda sayılanlar dışında her ne suretle olursa olsun tahsil edilen bütçe gelirlerinden yapılan iade tutarları yani gelir hesabı düzeltici işlemler bir taraftan bu hesaba veya ilgili bilanço hesabına borç, ilgili hesaba alacak; diğer taraftan 810-Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabına borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) İndirim, iade ve iskontolar hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

2) Yıl sonunda hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

(1) Gider hesapları hesap grubu, faaliyet dönemine ilişkin olarak tahakkuk ettirilen her türlü giderin ekonomik sınıflandırmaya uygun olarak izlenmesi için kullanılır.

(2) Gider hesapları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 630-Giderler Hesabından oluşur.

(1) Gider hesapları, tahakkuk esasına göre gerçekleşen her türlü giderin izlenmesi için, Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinde belirtilen muhasebe ilkelerine göre sınıflandırılır.

(2) Gider hesapları hesap grubundaki hesaplara kayıt yapılırken yardımcı hesap kodları ile birlikte bütçe sınıflandırmasında yer alan (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) program, kurumsal ve finansman kodları da kullanılır.

(3) Hesaplarda kayıtlı varlık ve yükümlülüklerdeki değer ve miktar değişimlerinden kaynaklanan olumsuz farklar giderler hesabında izlenir.

(4) Gider yardımcı hesaplarına ait hata düzeltmeleri, yanlış kaydedilen yardımcı hesaptan düşülmek ve ilgili yardımcı hesaba eklenmek üzere düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile muhasebe kaydı yapılmak suretiyle gerçekleştirilir.

630 Giderler hesabı

(1) Giderler hesabı, bütçe ile ilgili olsun veya olmasın tahakkuk ettirilen her türlü giderin izlenmesi için kullanılır.

(1) Giderler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Bütçe ile ilgili olarak tahakkuk ettirilen ancak, bilanço hesabını ilgilendirmeyen giderler bir taraftan bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan bütçe gider hesapları hesap grubunda yer alan ilgili hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Kamu idaresi adına yapılan veya özel bir kanunla yapılması öngörülen bir hizmet ve husus karşılığı olmak üzere gerçekleştiği hâlde, ilgili muhasebe birimi kayıtlarında ödeneğinin bulunmaması ve benzeri nedenlerle bütçeye gider kaydedilemeyen tutarlar, ödeneği temin edildiğinde bütçe giderlerine kaydedilmek üzere bu hesaba borç, 322-Bütçeleştirilecek Borçlar Hesabına alacak kaydedilir.

3) Kullanılan veya tüketilen stoklar, muhasebe birimine bildirildiğinde kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba borç, 150-İlk Madde ve Malzeme Hesabı veya ilgili diğer stok hesaplarına alacak kaydedilir.

4) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Alacaklardan yapılan terkin tutarları bu hesaba borç, ilgili alacak hesaplarına alacak kaydedilir.

5) Yabancı kaynak hesaplarında kayıtlı tutarlar için tahakkuk ettirilen faizler bu hesaba borç, ilgili hesaba alacak kaydedilir.

6) Satılan duran varlıkların, satış bedeli ile net değeri arasındaki olumsuz fark ve mevzuatı gereğince diğer kamu idareleri adına ayrılan paylar bu hesaba, satış bedeli 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara, ayrılmış olan amortisman tutarları (Değişik ibare:RG-24/2/2018-30342)(2) 257-Birikmiş Amortismanlar ve Değer Düşüklüğü Karşılığı Hesabına borç, duran varlıkların kayıtlı değerleri ilgili duran varlık hesabına, satış bedeli ile net değeri arasındaki olumlu fark 600-Gelirler Hesabına, mevzuatı gereğince diğer kamu idareleri adına ayrılan paylar 363-Kamu İdareleri Payları Hesabına alacak; diğer taraftan satış bedelinden bütçeye gelir kaydedilmesi gereken tutar 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

7) Bütçe uygulamasında gider olarak tanımlanmamakla birlikte, belirlenen muhasebe ilkelerine göre gider olarak kabul edilen tutarlar bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

8) Mevzuatı gereğince bütçe gelirlerinden hesaplanıp diğer kamu idareleri veya kurum ve kuruluşlara gönderilmesi gereken tutarlar bir taraftan bu hesaba borç, 363-Kamu İdareleri Payları Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

9) (Mülga:RG-24/2/2018-30342)(2)

10) Kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı alacaklardan, herhangi bir kanun ya da kararla silinmesine hükmedilenler bu hesaba borç, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına alacak kaydedilir.

11) Başka bir kamu idaresine bedelsiz olarak devredilen stoklar bu hesaba borç, ilgili stok hesabına alacak kaydedilir.

12) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin birbirleri arasında bedelsiz olarak devredilen maddi duran varlıklar, maddi olmayan duran varlıklar ve diğer duran varlıklar kayıtlı değeri üzerinden bu hesaba borç, ilgili varlık hesabına alacak, ayrılımış olan amortisman tutarları ilgili amortisman hesabına borç, 600- Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

13) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerince genel bütçe dışı idare veya kuruluşlara, kapsama dâhil diğer kamu idarelerince diğer idare ve kuruluşlara bedelsiz olarak devredilen maddi duran varlıklar, maddi olmayan duran varlıklar ve diğer duran varlıklar kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, ayrılmış olan amortisman tutarı ilgili amortisman hesabına, kalanı 630-Giderler Hesabına borç kaydedilir.

14) Döviz cinsinden varlık ve yabancı kaynakların değerlemesi sonucu gider kaydedilmesi gereken tutarlar bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

15) Varlıkların doğal olaylar veya başka nedenlerle miktar veya değerlerinde meydana gelen azalışlar bu hesaba borç, ilgili varlık hesabına alacak kaydedilir.

16) Ayrılan amortisman tutarları bu hesaba borç, ilgili birikmiş amortisman hesabına alacak kaydedilir.

17) Giderler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Giderler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

2) Yıl sonunda hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

(1) Faaliyet sonuçları hesap grubu, faaliyet dönemine ait gelir ve gider hesapları hesap gruplarında yer alan hesaplardan dönem faaliyet sonucunun üretilmesi için kullanılır.

(2) Faaliyet sonuçları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

690 Faaliyet Sonuçları Hesabı

698 Enflasyon Düzeltmesi Hesabı

690 Faaliyet sonuçları hesabı

(1) Faaliyet sonuçları hesabı, bir faaliyet dönemine ait gelir ve gider hesapları hesap gruplarında yer alan hesaplarda ve enflasyon düzeltmesi hesabında kayıtlı tutarlardan, dönem faaliyet sonucunun elde edilmesi için kullanılır.

(1) Faaliyet sonuçları hesabına borç ve alacak yazılacak tutarlar aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Dönem sonunda indirim, iade ve iskontolar hesabının borç bakiyesi bu hesaba borç, 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabına alacak kaydedilir.

2) Dönem sonunda giderler hesabının borç bakiyesi bu hesaba borç, 630-Giderler Hesabına alacak kaydedilir.

3) İlgili mevzuatı gereğince faaliyet sonuçları hesabından ayrılan yedekler bu hesaba borç, yedekler hesap grubundaki ilgili hesaba alacak kaydedilir.

4) Dönem sonunda enflasyon düzeltmesi hesabının borç bakiyesi bu hesaba borç, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına alacak kaydedilir.

5) Dönem sonunda hesabın alacak bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba borç, 590-Dönem Olumlu Faaliyet Sonucu Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Dönem sonunda gelirler hesabının alacak bakiyesi bu hesaba alacak, 600-Gelirler Hesabına borç kaydedilir.

2) Dönem sonunda enflasyon düzeltmesi hesabının alacak bakiyesi bu hesaba alacak, 698-Enflasyon Düzeltmesi Hesabına borç kaydedilir.

3) Dönem sonunda hesabın borç bakiyesi vermesi durumunda, bakiyesi bu hesaba alacak, 591-Dönem Olumsuz Faaliyet Sonucu Hesabına borç kaydedilir.

698 Enflasyon düzeltmesi hesabı

(1) Enflasyon düzeltmesi hesabı, parasal olmayan kalemlerin düzeltilmesi sonucu oluşan farkların izlenmesi için kullanılır.

(1) Enflasyon düzeltmesi hesabına borç ve alacak yazılacak tutarlar aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Parasal olmayan aktif kalemlerin enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan farklar bu hesaba alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilir.

2) Dönem sonunda bu hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Parasal olmayan pasif kalemlerin enflasyon düzeltmesine tabi tutulması sonucu oluşan farklar bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilir.

2) Dönem sonunda bu hesabın alacak bakiyesi bu hesaba borç, 690-Faaliyet Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

(1) Kapsama dâhil kamu idarelerinden maliyet muhasebesi uygulayanlar, maliyet işlemleri için bu ana hesap grubunu Bakanlıkça (Gelir İdaresi Başkanlığı) yayımlanan Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğlerine uygun olarak kullanırlar. Bu grupta oluşan sonuçlar, maliyet dönemi sonlarında faaliyet hesapları ana hesap grubundaki hesaplara veya bilanço hesaplarına aktarılır.

(2) Maliyet hesapları, maliyeti oluşturan her türlü giderin izlenmesi için, Devlet Muhasebesi Standartları Kurulu tarafından belirlenen muhasebe ilkelerine göre sınıflandırılan gider hesaplarına paralel olacak şekilde sınıflandırılır.

(1) Bütçe hesapları ana hesap grubu, kamu idarelerinin bütçe gelir ve bütçe giderlerinin ekonomik sınıflandırmaya uygun olarak izlenmesi ve bütçe uygulama sonuçlarının üretilmesi için kullanılır.

(2) Bütçe hesapları ana hesap grubu; bütçe gelir hesapları, bütçe gelirlerinden ret ve iade hesapları, bütçe gider hesapları ve bütçe uygulama sonuçları hesap grupları şeklinde bölümlenir.

(1) Bütçe gelir hesapları hesap grubu, nakden veya mahsuben tahsil edilen bütçe gelirlerinin ekonomik sınıflandırmaya uygun olarak izlenmesi için kullanılır.

(2) Bütçe gelir hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

800 Bütçe Gelirleri Hesabı

805 Gelir Yansıtma Hesabı

(1) Kapsama dâhil kamu idarelerinin bütçe gelirleri hesabı, Bakanlıkça belirlenen bütçe ekonomik sınıflandırmasına uygun olarak yardımcı hesaplara ayrılır.

(2) Bütçe gelirleri yardımcı hesaplarına ait hata düzeltmeleri, yanlış kaydedilen yardımcı hesap kodundan düşülmek ve ilgili yardımcı hesap koduna eklenmek üzere düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile muhasebe kaydı yapılmak suretiyle gerçekleştirilir.

(3) Bütçeyle ilgili olarak faaliyet hesapları veya bilanço hesaplarına kaydedilen tutarların gerek bütçe gelirleri hesabıyla gerekse bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabıyla ilişkilendirilmesinde gelir yansıtma hesabı kullanılır. Bütçe gelirleri hesabının bakiyesi ile bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabının bakiyesi arasındaki fark, gelir yansıtma hesabının bakiyesine eşittir.

(4) Yabancı para cinsinden yapılan ödemelerde bankaca, kur değişimi dolayısıyla verilen talimattan daha az bir tutar aktarıldığı durumlarda, oluşan olumlu kur farkları her bir işlem için, gelirler hesabına kaydedilerek bütçe gelirleri hesabına yansıtma işlemi yapılır. Muhasebeleştirme belgesine yabancı para cinsinden yapılan ödemeye esas talimat ve ilgili hesap özet cetveli eklenir.

800 Bütçe gelirleri hesabı

(1) Bütçe gelirleri hesabı, bütçe kanunu veya özel kanunları gereğince bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan tahsilatın izlenmesi için kullanılır.

(1) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Bütçe gelirleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan her türlü tahsilat bir taraftan 600-Gelirler Hesabı veya 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

2) Tahsilinde bütçeye gelir kaydedilmek üzere kişilerden alacaklar hesabına kaydedilen tutarlardan nakden veya mahsuben tahsil edilenler bir taraftan 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

3) Muhasebe birimlerince şartlı bağış ve yardım haricinde bağış ve yardım olarak tahsil olunan paralar bir taraftan 600-Gelirler Hesabına, şartlı bağış ve yardımlar ilgisine göre 380-Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ya da 480-Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

4) Bütçedeki ödeneğine dayanılarak verilmiş olup kurumca verilen borçlardan alacaklar hesabında izlenen tutarlardan yapılan anapara tahsilatı, bir taraftan vadesine göre 132-Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabı veya 232-Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabına alacak, 105-Döviz Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

5) Alacak hesaplarında kayıtlı tutarlara ilişkin olarak tahsil edilen faizler bir taraftan 600-Gelirler Hesabı, 181-Gelir Tahakkukları Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak, 102-Banka Hesabı veya 105-Döviz Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

6) Bütçe gelirlerini tahsil etmeye yetkili bulunan memurlarca zimmete geçirilen tahsilat tutarı bir taraftan 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

7) Basımı yapılarak Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimine teslim edilen madeni paralar, bu muhasebe birimince itibari değerleri üzerinden bir taraftan 409-Uzun Vadeli Diğer İç Malî Borçlar Hesabına alacak, 100-Kasa Hesabına borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

8) Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimince, döner sermayeye devredilen dolaşımdan kaldırılan madeni paraların satış bedeli bir taraftan 600-Gelirler Hesabına alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabına borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

9) Önceki yıl bütçesine gelir, ilgili idare bütçesine özel ödenek kaydolunup yıl sonuna kadar harcanamayan ve emanetler hesabında devrettirilen tutarlar, açılış kaydını takiben bir taraftan 600-Gelirler Hesabına alacak, 333-Emanetler Hesabına borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

10) Önceki yıl bütçesine gelir, ilgili idare bütçesine özel ödenek kaydolunup yıl sonuna kadar harcanamayan ve emanetler hesabında devrettirilen şartlı bağış ve yardımlara ilişkin tutarlar, açılış kaydını takiben bir taraftan ilgisine göre 380-Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ya da 480-Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına alacak, 333-Emanetler Hesabına borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

11) İdare bütçelerine hem özel gelir, hem de özel ödenek kaydedilen tutarlardan şartların oluşması nedeniyle ilgili mevzuatına göre iptal edilerek bütçeye gelir kaydedilmesi gerekenler bir taraftan 600-Gelirler Hesabına alacak ve borç; diğer taraftan bu hesaba alacak ve borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç ve alacak kaydedilir.

12) Yabancı paralar ile yapılan işlemlerden doğan olumlu para farkları bir taraftan 600-Gelirler Hesabına alacak, ilgili hesaplara borç; diğer taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

13) Bütçe gelirleri hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

b) Borç

1) Tahakkuklu bütçe geliri karşılığı alınan çeklerden bankaca karşılığı olmadığı için yılı içinde iade edilenlerin tutarı bir taraftan 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç, 101-Alınan Çekler Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri karşılığı alınan çeklerden bankaca karşılığı olmadığı için iade edilenlerin tutarı bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, 101-Alınan Çekler Hesabına alacak; diğer taraftan yılı içinde bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

3) Başka bir hesaba alacak kaydedilmesi gerekirken yanlışlıkla bu hesaba alacak kaydedilen tutarlar yılı içinde; tahakkuklu bütçe geliri olarak kaydedilmişse, bu tutar düzeltme işlemini teminen bir taraftan 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara, tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak kaydedilmişse, bu tutar bir taraftan 600-Gelirler Hesabına borç, ilgili hesaba alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

4) Yılı bütçesine gelir, ilgili idare bütçesine özel ödenek kaydedilen tutarların yıl sonuna kadar harcanamayan kısmı bir taraftan 600-Gelirler Hesabına borç, 333-Emanetler Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

5) Yılı bütçesine gelir, ilgili idare bütçesine özel ödenek kaydedilen şartlı bağış ve yardımlara ilişkin tutarların yıl sonuna kadar harcanamayan kısmı bir taraftan 380-Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ya da 480-Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına borç, 333-Emanetler Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

6) İdare bütçelerine hem özel gelir, hem de özel ödenek kaydedilen tutarlardan şartların oluşması nedeniyle ilgili mevzuatına göre iptal edilerek bütçeye gelir kaydedilmesi gerekenler bir taraftan 600-Gelirler Hesabına borç ve alacak; diğer taraftan bu hesaba borç ve alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak ve borç kaydedilir.

7) Bütçe gelirleri hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

8) Yıl sonunda hesabın alacak bakiyesi bu hesaba borç, 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

805 Gelir yansıtma hesabı

(1) Gelir yansıtma hesabı, faaliyet hesapları veya ilgili bilanço hesaplarına kaydedilen tutarların ilgisine göre bütçe gelirleri hesabı veya bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabına yansıtılması için kullanılır.

(1) Gelir yansıtma hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Gerek tahakkuklu ve gerekse tahakkuku tahsiline bağlı bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben tahsil edilip 600-Gelirler Hesabı, 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı, 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Yıl sonunda bütçe uygulama sonucunun üretilmesinden sonra, hesabın alacak bakiyesi vermesi hâlinde bakiyesi bu hesaba borç, 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Bütçe gelirleri hesabı veya bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

2) Yıl sonunda bütçe uygulama sonucunun üretilmesinden sonra, hesabın borç bakiyesi vermesi hâlinde bakiyesi bu hesaba alacak, 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

(1) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesap grubu, bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan tahsilattan mevzuatı gereğince yapılan ret ve iadelerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 810-Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabından oluşur.

810 Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabı

(1) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabı, bütçe geliri olarak nakden veya mahsuben yapılan tahsilattan mevzuatı gereğince yapılan ret ve iadelerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde bütçe gelirlerinden yapılacak ret ve iadeler, gümrük mevzuatına göre olanlarda bu mevzuata göre, diğerlerinde ise Bakanlıkça (Gelir İdaresi Başkanlığı) belirlenecek usul ve esaslara göre yapılır.

(2) Bütçe gelirleri hesabından yapılacak ret ve iadelerde; vergi dairelerinde “Düzeltme Fişi”, diğer muhasebe birimlerinde “Düzeltme ve İade Belgesi” (Örnek:39) düzenlenir. Gümrük mevzuatı uyarınca yapılacak ret ve iadelerde Düzeltme ve İade Belgesi düzenlenmez. Bütçe gelirlerinden yapılacak ret ve iade işlemlerinde muhasebe işlem fişi muhasebeleştirme belgesi olarak kullanılır. (Ek cümle:RG-23/2/2024-32469)(10) Düzeltme ve iade belgesinin, farklı şekil ve içerikte düzenlenmesi ile bu belgeyi idare veya muhasebe birimi nezdinde düzenlettirmeye Bakanlık yetkilidir.

(Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2)

(1) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde tahakkuk ettirilen vergi iadesi tutarları (ihracatta katma değer vergisi iadeleri, vergi indirimi ve benzeri) bir taraftan 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabına borç, 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı veya 333-Emanetler Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Faaliyet alacakları hesaplarında yer alan tutarların ödeme gününden önce tahsil edilmesi durumunda, yapılacak erken ödeme indirimi tutarı 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabına, tahsilat tutarı 100-Kasa Hesabı, 102-Banka Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, tamamı 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 220-Gelirlerden Alacaklar Hesabına alacak kaydedilir. Diğer taraftan yapılacak erken ödeme indirimi tutarı bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak; alacak hesaplarına kaydedilen tutarın tamamı 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Tahakkuktan fazla tahsilatın iadesi gerektiği takdirde, iade edilecek tutar bir taraftan 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaba borç, ilgili hesaba alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

4) Bütçe geliri karşılığı alınan çeklerden bankaca karşılığı olmadığı için iade edilenlerin tutarı bir taraftan 630-Giderler Hesabı, 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç, 101-Alınan Çekler Hesabına alacak; diğer taraftan yılı geçtikten sonra bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

5) Yukarıda sayılanlar dışında her ne suretle olursa olsun tahsil edilen bütçe gelirlerinden yapılan iade tutarları yani gelir hesabı düzeltici işlemler bir taraftan 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabına veya ilgili bilanço hesabına borç, ilgili hesaba alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

6) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hatalı kayıtlara ilişkin tutarlar, 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabı veya ilgili diğer hesapların borç ve alacağına karşılık bir taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hatalı kayıtlara ilişkin tutarlar, 610-İndirim, İade ve İskontolar Hesabı veya ilgili diğer hesapların borç ve alacağına karşılık bir taraftan bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç; diğer taraftan bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Yıl sonunda hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

(1) Bütçe gider hesapları hesap grubu, nakden veya mahsuben yapılan her türlü bütçe giderinin, ekonomik sınıflandırmaya uygun olarak izlenmesi için kullanılır.

(2) Kapsama dâhil kamu idarelerinin bütçe gideri ödemeleri bu grup içinde açılacak bütçe giderleri, ödeneğine mahsup edilecek harcamalar, bütçeden mahsup edilecek ödemeler ve geçen yıl bütçe mahsupları hesaplarına kaydedilir.

(3) Bütçe gider hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

830 Bütçe Giderleri Hesabı

831 Ödeneğine Mahsup Edilecek Harcamalar Hesabı

833 Bütçeden Mahsup Edilecek Ödemeler Hesabı

(Mülga ibare:RG-23/2/2024-32469)(10)

835 Gider Yansıtma Hesabı

(1) Kapsama dâhil kamu idarelerinin bütçe gider hesapları, Bakanlıkça belirlenen bütçe ekonomik sınıflandırmasına uygun olarak yardımcı hesaplara ayrılır.

(2) Bütçeyle ilgili olarak faaliyet hesapları veya bilanço hesaplarına kaydedilen tutarların, ilgisine göre bütçe giderleri hesabı, ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı, bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabı ve geçen yıl bütçe mahsupları hesabıyla ilişkilendirilmesinde gider yansıtma hesabı kullanılır. Maliyet hesaplarını kullanacak kamu idarelerinde maliyet hesaplarına kaydedilen tutarlardan bütçeyle ilgili olanların bütçe giderleri hesabı ile ilişkilendirilmesinde de yansıtma hesabı kullanılır. Bu durumda, maliyet hesaplarından giderler hesabına aktarılan tutarların yevmiye kaydında bütçe giderleri hesabına yer verilmez. Bütçe giderleri hesabı, ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı, bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabı ve geçen yıl bütçe mahsupları hesabının borç bakiyeleri toplamı ile gider yansıtma hesabının alacak bakiyesi her zaman birbirine eşittir.

(3) Ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı ile bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabına borç kaydedilmiş tutarların bütçeleştirilmesinde bütçe giderleri hesabına borç, ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı veya bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabına alacak kaydı yapılır. Ancak, gider yansıtma işlemi yapılmaz. Bunun dışında, hesap düzeltmeleri de dâhil bütçe ile ilgili olarak faaliyet hesapları veya bilanço hesaplarına kaydedilen tüm giderlerin gider yansıtma işlemi yapılır.

(4) Ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı ile bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabında kayıtlı tutarlara ilişkin ödenek gönderme belgeleri, malî yılın sonuna kadar muhasebe birimine gönderilerek bütçeleştirme işlemleri tamamlanır.

(5) Yabancı para cinsinden yapılan ödemelerde bankaca, kur değişimi dolayısıyla verilen talimattan daha fazla bir tutar aktarıldığı durumlarda, doğan olumsuz kur farkları işlem tarihinde her bir işlem için giderler hesabına kaydedilerek bütçe giderleri hesabına yansıtma işlemi yapılır. Muhasebeleştirme belgesine yabancı para cinsinden yapılan ödemeye esas talimat ve ilgili hesap özet cetveli eklenir.

(6) Bütçe gider hesapları hesap grubundaki hesaplara kayıt yapılırken yardımcı hesap kodları ile birlikte bütçe sınıflandırmasında yer alan (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) program, kurumsal ve finansman kodları da kullanılır.

830 Bütçe giderleri hesabı

(1) Bütçe giderleri hesabı, bütçe kanunu ve diğer kanunların verdiği yetkiye dayanılarak nakden veya mahsuben yapılan bütçe giderlerinin izlenmesi için kullanılır.

(1) Yılı bütçe kanunundaki tertibine uygun olarak bütçeye gider kaydıyla ödenecek veya gönderilecek paralar ile yapılacak mahsuplar için ödeme emri belgesine, ödemesi yapılacak giderin çeşidine ve alım şekline göre Merkezî Yönetim Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin ilgili maddelerinde belirtilen ve özel mevzuatında öngörülen belgeler bağlanır.

(1) Bütçe giderleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Bütçe gideri olarak tahakkuk ettirilen tutarlar bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya varlığa dönüştürülecek bir harcama unsuru ise ilgili varlık hesabına borç, ödenmesi gereken tutarlar ile kesintiler ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan tahakkuk tutarı bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Ödeneğine dayanılarak bütçe gideri olarak tahakkuk ettirilen tutarlardan herhangi bir nedenle hak sahiplerine ödenemeyenler bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya ilgili bilanço hesabına borç, ödenmesi gereken tutar 320-Bütçe Emanetleri Hesabına, kesintiler ilgili hesaplara alacak; diğer taraftan tahakkuk ettirilen tutar bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

3) Ön ödemeler hesap grubunda yer alan hesaplara borç kaydedilen tutarlardan bütçe gideri olarak mahsup edilmesi gerekenler bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya ilgili bilanço hesabına borç, ilgili avans ve kredi hesaplarına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

4) Genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde Bakanlıkça, kapsama dâhil diğer kamu idarelerinde üst yönetici tarafından verilen talimat üzerine başka bir muhasebe birimince ödemesi yapılan hakediş tutarları, adına ödeme yapılan muhasebe birimince bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya ilgili varlık hesabına borç, (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) 511-Birimler Arası İşlemler Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

5) İç ve dış malî borçlar hesaplarında yer alan tutarlar karşılığı olarak ödenen faiz giderlerinden bir taraftan ödemenin yapıldığı aya ait faiz gideri 630-Giderler Hesabına, geçmiş dönemlere ait olan faiz giderleri ilgisine göre 381-Gider Tahakkukları Hesabı veya 481-Gider Tahakkukları Hesabına borç, tamamı 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan faiz giderinin tamamı bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

6) Ödeneğine dayanılarak verilen borç tutarları bir taraftan vadesine göre 132-Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabı veya 232-Kurumca Verilen Borçlardan Alacaklar Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı, 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

7) Ödeneğine dayanılarak genel bütçe dışı idare veya kuruluşlara yatırılan sermayeler bir taraftan ilgili malî duran varlık hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

8) Bütçeleştirilecek borçlar hesabına kaydedilmiş olan tutarlardan ödeneğine dayanılarak ödeme emri belgesine bağlananlar bir taraftan 322-Bütçeleştirilecek Borçlar Hesabına borç, 100-Kasa Hesabı veya 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

9) Bütçeleştirilmiş borçlar hesabına kaydedilmiş olan tutarlardan ödeneği temin edilenler bir taraftan 323-Bütçeleştirilmiş Borçlar Hesabına borç, kesintiler ilgili hesaba, ödenecek tutar 100-Kasa Hesabı veya 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan tamamı bu hesaba borç, 831-Ödeneğine Mahsup Edilecek Harcamalar Hesabına alacak kaydedilir. Bu kayda ilişkin olarak yansıtma işlemi yapılmaz.

10) Dolaşımdan kaldırılan madeni paralar, Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimince, döner sermayeye verildikçe itibari kıymet tutarı bir taraftan 409-Uzun Vadeli Diğer İç Malî Borçlar Hesabına borç, 108-Diğer Hazır Değerler Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir. Dolaşımdan kaldırılan madeni paraların döner sermayeye satış bedeli ise bir taraftan 100-Kasa Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, 600-Gelirler Hesabına alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

11) Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabına kaydedilerek yapılan ödemelerden bütçeleştirme işlemi tamamlananlar bu hesaba borç, 833-Bütçeden Mahsup Edilecek Ödemeler Hesabına alacak kaydedilir. Bu kayda ilişkin yansıtma işlemi yapılmaz.

12) Bütçe gelirlerinden mahallî idareler ve fon payı veya diğer kamu idaresi payı olarak hesaplanan tutarlar bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, 363-Kamu İdareleri Payları Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

13) Genel bütçe harç tahsilatlarından meslek odaları payı olarak hesaplanan tutarlar bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, 363-Kamu İdareleri Payları Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

14) Yabancı para cinsinden yapılan ödemelerde bankaca, kur değişimi dolayısıyla verilen talimattan daha fazla bir tutar aktarıldığı durumlarda, doğan olumsuz kur farkları işlem tarihinde her bir işlem bazında bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, 102-Banka Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

15) Bedelsiz olarak kişilerden intikal eden varlıklardan kullanılmadığı veya amaç dışı kullanıldığı için geri istenilenler kayıtlı değerleri üzerinden bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, ilgili varlık veya diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

16) (Ek:RG-24/2/2018-30342)(2)(6) Şartlı bağış ve yardım olarak nakden tahsil edilen gelirlerden şart kılınan amaç doğrultusunda kullanılmadığı için ilgilisine iade edilenler bir taraftan ilgisine göre 380-Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabına ya da 480-Gelecek Yıllara Ait Gelirler Hesabına, kullanılmış tutarlar 630-Giderler Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı, 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

17) Bütçe giderleri hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç ve alacak kaydedilen tutarlar bir taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına borç, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Yılı içinde bütçeden fazla veya yersiz ödendiğinin anlaşılması üzerine genel bütçe kapsamındaki idarelerde Bakanlık, kapsama dâhil diğer idarelerde ise üst yöneticilerden tahakkukun iptali nedeniyle ödeneğine iade edilmesi gerektiği bildirilen tutarlar, bir taraftan 630-Giderler Hesabına veya ilgili varlık hesabına alacak, 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına borç, bu hesaba alacak kaydedilir. Söz konusu tutar aynı zamanda 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına borç, 905-Ödenekli Giderler Hesabına alacak kaydedilir. Ödeneğine iade işlemine ilişkin talimat gelmeden önce bu tür paraların 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydı yapılmış olduğu takdirde, bu işlem ters kayıtla kapatılır.

2) Bütçe giderleri hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak ve borç kaydedilen tutarlar bir taraftan bu hesaba alacak, 835-Gider Yansıtma Hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak bu hesaba borç kaydedilir.

3) Yıl sonunda hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabına borç kaydedilir.

831 Ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı

(1) Ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı; genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde, bir taahhüde ve harcama talimatına dayanmayan giderlere ilişkin olup (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Cumhurbaşkanlığınca belirlenecek ekonomik kodlardan yapılan ve bütçede ödeneği öngörülmüş olmakla birlikte, oluştuğu yer ve zamanda ödeneğinin bulunmaması nedeniyle ödenemeyen tutarların izlenmesi için kullanılır.

(1) Ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıdaki gibidir:

a) Borç

1) Herhangi bir taahhüde ve harcama talimatına dayanmayan, bütçede tertibi bulunmakla birlikte oluştuğu yer ve zaman açısından ödeneğinin bulunmaması nedeniyle ödenemeyen giderlere ilişkin tahakkuk tutarları bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya varlığa dönüştürülecek bir unsur ise ilgili varlık hesabına borç, 323-Bütçeleştirilmiş Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabında kayıtlı tutarlara ilişkin ödenek temin edildiğinde bir taraftan kesintiler ilgili hesaba, ödenmesi gereken tutar 100-Kasa Hesabı, 325-Nakit Talep ve Tahsisleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak, tamamı 323-Bütçeleştirilmiş Borçlar Hesabına borç; diğer taraftan tamamı bu hesaba alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç kaydedilir. Bu kayda ilişkin olarak yansıtma işlemi yapılmaz.

833 Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabı

(1) Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabı; 4749 sayılı Kanun kapsamında, herhangi bir dış finansman anlaşmasının yürürlüğe girmesini sağlayacak kanuni düzenlemelerin tamamlanmasına kadar, anlaşma gereğince peşin ödenmesi gereken komisyon, ücret, garanti ücreti ve benzeri giderler ile vadesinde ödenmediği takdirde gecikme faizi doğuracak devlet iç malî borcu ve devlet dış malî borcuna ilişkin faiz giderleri, ödeneğinin yılı bütçesinde bulunmasına rağmen tahakkuk işlemlerinin tamamlanamadığı durumlar ile bütçe kanununda bu hesaba kaydedilmesi öngörülen işlemlerin muhasebeleştirilmesi için kullanılır.

(2) Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabı, genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idarelerinde kullanılmaz.

(1) Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Herhangi bir dış finansman veya türev ürüne ilişkin olarak yapılan anlaşmanın yürürlüğe girmesini sağlayacak kanuni düzenlemelerin tamamlanmasına kadar, anlaşmalar gereğince peşin ödenmesi gereken komisyon, ücret, garanti ücreti ve benzeri giderler bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

2) Vadesinde ödenmediği takdirde gecikme faizi doğuracak devlet iç malî borcu ve devlet dış malî borcu ile ilgili faiz gideri için yılı bütçesinde öngörülen ödeneğine bağlı kalmak ve aynı yıl içinde ödeneğine mahsup edilmek kaydıyla, yapılacak ödemeler bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

3) Vadesinde ödenmediği takdirde gecikme faizi doğuracak risk hesabı kapsamında devlet dış borçlarının ödenmesi için bütçeden risk hesabına yapılacak aktarmalar, risk hesabı için yılı bütçesinde öngörülen ödeneğine bağlı kalmak ve aynı yıl içinde ödeneğine mahsup edilmek kaydıyla, bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir. Bankadan gelen banka hesap özet cetveline göre risk hesabına aktarıldığı bildirilen tutar, bir taraftan 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, 102-Banka Hesabına alacak; diğer taraftan 339-Risk Hesabına alacak, 102-Banka Hesabına borç kaydedilir.

4) Yılı bütçe kanununda bu hesaba kaydı suretiyle ödenebileceği hükme bağlanan tutarlar bir taraftan 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

5) Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç ve alacak kaydedilen tutarlar bir taraftan bu hesaba borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına borç, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Yukarıda “Borç” bölümünde muhasebeleştirilen kayıtlara ilişkin tutarların bütçeleştirme işlemleri malî yıl sonuna kadar tamamlanarak bu hesaba alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç kaydedilir. Bu kayda ilişkin yansıtma işlemi yapılmaz.

2) Bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabının yardımcı hesaplarında yapılan hataların düzeltilebilmesi amacıyla, 630-Giderler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak ve borç kaydedilen tutarlar bir taraftan bu hesaba alacak, 835-Gider Yansıtma Hesabına borç; diğer taraftan 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak, bu hesaba borç kaydedilir.

834 Geçen yıl bütçe mahsupları hesabı

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

835 Gider yansıtma hesabı

(Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Gider yansıtma hesabı; giderler hesabı veya ilgili bilanço hesabı ile maliyet hesaplarını kullanan idarelerde maliyet hesaplarına kaydedilen tutarların, bütçe giderleri hesabı, ödeneğine mahsup edilecek harcamalar hesabı ve bütçeden mahsup edilecek ödemeler hesabına yansıtılması için kullanılır.

(Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Gider yansıtma hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) 630-Giderler Hesabı veya ilgili bilanço ya da maliyet hesaplarına borç, ilgili hesaplara alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak, 830-Bütçe Giderleri Hesabı, 831-Ödeneğine Mahsup Edilecek Harcamalar Hesabı, 833-Bütçeden Mahsup Edilecek Ödemeler Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Hesap düzeltmesi amacıyla 630-Giderler Hesabı veya ilgili bilanço ya da maliyet hesabına alacak, ilgili hesaplara borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç, 830-Bütçe Giderleri Hesabı, 831-Ödeneğine Mahsup Edilecek Harcamalar Hesabı, 833-Bütçeden Mahsup Edilecek Ödemeler Hesabına alacak kaydedilir.

2) Bütçe uygulama sonucunun üretilmesinden sonra hesabın alacak bakiyesi bu hesaba borç, 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabına alacak kaydedilir.

(1) Bütçe uygulama sonuçları hesap grubu, bütçe gelir ve bütçe gider hesapları hesap grupları ile bütçe gelirlerinden ret ve iade hesapları hesap grubunda yer alan hesaplardan bütçe uygulama sonuçlarının üretilmesi için kullanılır.

(2) Bütçe uygulama sonuçları, niteliğine göre bu grup içinde açılacak 895-Bütçe Uygulama Sonuçları Hesabından oluşur.

895 Bütçe uygulama sonuçları hesabı

(1) Bütçe uygulama sonuçları hesabı, bir bütçe yılına ait bütçe gelir ve bütçe gider hesapları hesap grupları ile bütçe gelirlerinden ret ve iade hesapları hesap grubunda yer alan hesaplarda kayıtlı tutarlardan bütçe uygulama sonuçlarının elde edilmesi için kullanılır.

(2) Bütçe uygulama sonuçları hesabı, bütçe uygulama sonuçlarının üretilmesinden sonra yansıtma hesapları ile karşılıklı olarak kapatılır.

(1) Bütçe uygulama sonuçları hesabına borç ve alacak kaydedilecek tutarlar aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Dönem sonunda bütçe giderleri hesabının borç bakiyesi bu hesaba borç, 830-Bütçe Giderleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Dönem sonunda bütçe gelirlerinden ret ve iadeler hesabının borç bakiyesi bu hesaba borç, 810-Bütçe Gelirlerinden Ret ve İadeler Hesabına alacak kaydedilir.

3) Bütçe uygulama sonucunun üretilmesinden sonra, gelir yansıtma hesabının borç bakiyesi bu hesaba borç, 805-Gelir Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Dönem sonunda, bütçe gelirleri hesabının alacak bakiyesi bu hesaba alacak, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Bütçe uygulama sonucunun üretilmesinden sonra, gider yansıtma hesabının alacak bakiyesi bu hesaba alacak, 835-Gider Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

3) Bütçe uygulama sonucunun üretilmesinden sonra, gelir yansıtma hesabının alacak bakiyesi vermesi durumunda bakiyesi bu hesaba alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

(1) Nazım hesaplar ana hesap grubu; varlık, kaynak, gelir ve gider hesaplarında izlenmeyen ve muhasebenin sadece bilgi verme görevi yüklediği işlemler ile idarenin muhasebe disiplini altında toplanması istenen işlemleri ve gelecekte doğması muhtemel hak ve yükümlülüklerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Nazım hesaplar ana hesap grubu; ödenek hesapları, nakit dışı teminat ve kişilere ait menkul kıymet hesapları, taahhüt hesapları, verilen garantiler, değerli kâğıt ve özel tahakkuk hesapları, dış borçlanmaya ilişkin nazım hesaplar ile genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idarelerinin Bakanlığın uygun görüşü üzerine kendi yönetim ve bilgi ihtiyaçlarına uygun olarak açacakları diğer nazım hesap gruplarından oluşur.

(1) Ödenek hesapları hesap grubu, bütçe ödenekleri, muhasebe birimlerine gelen ödenekler ve bunlardan yapılan kullanım ve (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) tenkislerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Ödenek hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

900 Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabı

901 Bütçe Ödenekleri Hesabı

902 Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabı

903 Kullanılacak Ödenekler Hesabı

904 Ödenekler Hesabı

905 Ödenekli Giderler Hesabı

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Ödenek hesapları grubuna ilişkin işlemler aşağıda gösterilmiştir:

a) Bütçe ödeneklerinin kamu idareleri merkez muhasebe birimlerince izlenmesi;

1) Kesin hesabın çıkarılmasına esas olacak şekilde, ödenek işlemlerinin ilgili ödenek hesaplarının belirlenen yardımcı hesaplarına göre kayıtlara alınarak muhasebeleştirilmesi ve takibi tek muhasebe birimi olan kamu idarelerinde bu muhasebe birimlerince, birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde merkez muhasebe birimlerince yapılır. Ödenek hareketlerine ilişkin işlemler, birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerince merkez muhasebe birimlerine diğer kamu idarelerince muhasebe birimlerine bildirilir ve bu muhasebe birimlerince, gönderilecek bütçe ödenekleri hesabı, bütçe ödenekleri hesabı ve bütçe ödenek hareketleri hesabı kullanılmak suretiyle izlenir. Bu hesaplar, birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde, merkez muhasebe birimleri dışındaki muhasebe birimlerinde kullanılmaz.

2) Birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde merkez muhasebe birimlerince, diğer kamu idarelerinde muhasebe birimlerince ödenek hareketlerine ilişkin; bütçe kanunu ile verilen ödenekler, varsa bütçe kanunu ile yapılan kesintiler, geçen yıldan devredip ilgili kamu idarelerince ödenek kaydedilmesi bildirilen tutarlar, yılı içinde yapılan kurum içi ve kurum dışı ödenek aktarmaları ile yedek ödenekten yapılan ödenek aktarmalarından doğan ekleme ve düşmeler, yılı içinde eklenen veya iptal edilen ödenekler, yılı içinde özel gelirler ile şartlı bağış ve yardımlardan dolayı tahsis edilen özel ödenekler, kamu idareleri merkez birimlerinde kullanılan ödenekler ile merkez dışı birimlerde kullanılmak üzere gönderilen ödenekler, yılı içinde veya yıl sonunda muhasebe birimlerinde kullanılmayarak tenkis edilen ödenekler ile mevzuatı gereğince ertesi yıla devreden ödenekler, yılı içinde kullanılmadığı için iptal edilen ödenekler yardımcı hesaplar itibarıyla muhasebe kayıtlarına alınır. Belirtilen kayıtlar tamamlanıp geçici mizanın düzenlenmesinden sonra, dönem sonunda ilgili hesaplar kapatılır.

b) Kamu idareleri merkez birimlerince kullanılan ödeneklerin hesaplara alınması;

1) Kamu idareleri merkez birimlerinin harcamalarına ilişkin olarak harcama yetkilileri tarafından düzenlenmiş ödenek gönderme belgesine göre gerekli kayıtlar yapılır.

2) Kamu idareleri merkez birimlerinin önceden ödenek gönderme belgesi düzenlenmemiş harcamalarına ilişkin ödeme emri belgesi tutarları; merkez veya ilgili muhasebe birimince bütçe gideri olarak kaydedilmeden önce, bir taraftan bütçe ödenek hareketleri hesabı ve gönderilecek bütçe ödenekleri hesabına, diğer taraftan kullanılacak ödenekler hesabı ve ödenekler hesabına kaydedilir. Bu kayıt yapıldıktan sonra, bütçe giderlerine ilişkin muhasebe kayıtları yapılır.

c) Ödeneklerin kamu idareleri merkez dışı birimlerine dağıtımı;

1) Bütçe ödeneklerinin kamu idareleri merkez dışı birimlerine dağıtımı “Ödenek Gönderme Belgesi” (Örnek:40) ve “Ödenek Gönderme Belgesi İcmali” (Örnek:41) ile yapılır. Kamu idarelerinde ödenek gönderilmesine ilişkin esas ve usulleri belirlemeye (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Hazine ve Maliye Bakanı yetkilidir.

2) Ödenekler, kurumsal sınıflandırmanın aynı düzeyindeki birimlere (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) program, finansman veya ekonomik sınıflandırmadaki farklılıklara bakılmaksızın aynı ödenek gönderme belgesi ile gönderilir. Kurumsal (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) sınıflandırmanın ikinci düzeyinde farklılık gösteren ödeneklerle ilgili harcama yetkisinin, aynı harcama yetkilisi tarafından imzalanan ödenek gönderme belgesi ile devredilmesi hâlinde söz konusu ödenekler de sınıflandırmadaki farklılıklara bakılmaksızın aynı ödenek gönderme belgesi ile gönderilebilir. Bu durumda, kurumsal sınıflandırmanın her farklı düzeyi itibarıyla ara toplamları alınır.

ç) Ödenek kullanımlarının merkez ve merkez dışı muhasebe birimlerince izlenmesi;

1) Kamu idarelerinin gerek merkez birimlerinde kullanılacak ödenekler ve gerekse merkez dışı birimlerinde kullanılacak ödeneklerin alınması ve kullanılması ile tenkis edilme işlemleri, birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde merkez ve merkez dışı muhasebe birimlerince, diğer kamu idarelerinde ilgili muhasebe birimince; kullanılacak ödenekler hesabı, ödenekler hesabı, ödenekli giderler hesabı, (Mülga ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) kullanılması suretiyle izlenir.

2) Merkez dışı birimlere aktarılan ödeneklere ilişkin olarak alınan ödenek gönderme belgelerinde; gönderilen muhasebe biriminin adı ve kodunun doğru olup olmadığı, rakam ve yazı ile yazılan tutarların birbirine uygun olup olmadığı gibi hususlar ilgili muhasebe birimince kontrol edilir. Tespit edilen noksanlıklar merkez muhasebe birimi ile temas kurularak giderilir.

3) Alınan ödenekler belge aslına dayanılarak muhasebe işlem fişi ile muhasebeleştirilir. Alınan ödeneklere ilişkin ödenek gönderme belgesi, muhasebe işlem fişinin Sayıştaya gönderilecek nüshasına eklenir, aslının fotokopisi ise onaylanarak tahakkuk daireleri itibarıyla muhasebe biriminde dosyalanır.

4) Malî yıl sonunda, tenkisler yapıldıktan sonra muhasebe birimlerine gelen ödenekler, hiçbir kayda tabi tutulmaksızın bir yazı ekinde geri gönderilir.

5) Ödeneklerin elektronik ortamda gönderilmesi ve kayda alınmasına ilişkin düzenlemeler yapmaya Bakanlık yetkilidir.

d) Tenkis belgesi;

1) Kamu idarelerince tenkisi istenilen ödeneklerin tenkis işlemi, düzenlenen “Tenkis Belgesi” (Örnek:42) ve “Tenkis Belgesi İcmali” (Örnek:43) ile yapılır. Kamu idarelerince yılı içinde tenkisi istenilen ödeneklere ilişkin olarak düzenlenen tenkis belgesi muhasebe birimine gönderilir ve gerekli muhasebe kayıtları yapılır.

2) Kurumsal sınıflandırmanın birinci düzeyi esas alınarak dört nüsha olarak düzenlenen tenkis belgesine, belgeyi düzenleyen muhasebe birimi, ödeneği tenkis edilen idarenin adı, malî yıl başında kurumsal sınıflandırma ayrımı yapılmaksızın birden başlamak üzere verilen sıra numarası ile bütçe yılı yazıldıktan sonra, tenkis edilen ödeneğin bütçe tertibi ve tutarı ilgili sütunlara ayrı ayrı yazılır. Tenkis edilen ödeneklerin toplamı alınarak belgenin altındaki özel sütuna tenkis toplamı yazı ile yazılır.

3) Tenkis belgesinin birinci nüshası ilgili kamu idaresine, ikinci nüshası merkez muhasebe birimine bir yazı ekinde gönderilir; üçüncü nüshası muhasebe işlem fişinin Sayıştaya gönderilecek nüshasına eklenir; dördüncü nüshası ise muhasebe biriminde muhafaza edilir. KBS’yi kullanan kamu idarelerinde, tenkis belgesinin birinci nüshası talep edilmesi halinde ilgili idarelere gönderilmek üzere sistemde saklanır.

4) Malî yılın son ayına ait bütün ödeme ve mahsuplar işlendikten sonra, yılı içinde alınan ödeneklerden kullanılmayarak arta kalan tutarlar dönem sonu işlemlerinden önce muhasebe birimlerince doğrudan tenkis edilir. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle:RG-23/2/2024-32469)(10)

5) Yabancı ülkelerden yapılacak alımlar için açılmış akreditiflere ilişkin kredi artıkları ertesi yıla devredilmekle birlikte, karşılığı ödenekleri yıl sonlarında tenkis belgesi düzenlenmek suretiyle iptal edilir. Akreditif artıklarına ilişkin ödeneklerin yıl sonlarında iptal edilmesine yönelik olarak düzenlenen tenkis belgesinde, tenkis edilen ödeneğin devreden akreditif karşılığı krediye ait olduğu belirtilerek, yeni malî yıl içinde ilgili tertipten ödenek gönderilmesi istenir.

6) Yılı için geçerli sözleşmeler ile gelecek yıl ya da yıllara geçerli sözleşmelerin bitim tarihlerinde henüz bir kısım hizmet yerine getirilememiş veya zorunlu nedenlerle sözleşmenin uygulanmasına başlanılamamış, ancak ilgili idarece ek süre verilmiş ve bu süre ertesi malî yıla taşmış ise, yıl sonunda yüklenme artığı devredilir ve yüklenimlere ilişkin ödenek tutarları iptal edilir. Düzenlenen tenkis belgesinde, söz konusu ödeneğin devredilen taahhüt karşılığı olduğu belirtilerek iptal edilmesi ve yeni malî yılda ilgili tertipten ödenek gönderilmesi istenir.

7) Dış proje kredileri avans ve akreditiflerinden, malî yıl sonuna kadar harcanamadığından ertesi yıla devredilecek tutarlar hakkında da yukarıdaki hükümler uygulanır.

e) Ödenekli gider işlemleri;

1) Ödeneğine dayanılarak tahakkuk ettirilip nakden veya mahsuben ödenen bütçe giderleri, Bakanlıkça farklı bir süre öngörülmemişse, muhasebe birimlerince gün sonlarında ödenekli giderler hesabına kaydedilir.

2) Verilen talimat üzerine tahakkukun iptal edilmesi nedeniyle ödeneğine iade edilmesi bildirilen tutarlar ödenekli giderler hesabından düşülür.

f) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(2) Ödenek hesapları hesap grubunda yer alan hesaplara kayıt yapılırken yardımcı hesap kodları ile birlikte bütçe sınıflandırmasında yer alan (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) program, kurumsal ve finansman kodları da kullanılır.

900 Gönderilecek bütçe ödenekleri hesabı

(1) Gönderilecek bütçe ödenekleri hesabı; kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülen ödenekler, bunlardan yapılan kesintiler, geçen yıldan devreden ödenekler, ödenek kalemleri arasında yapılan aktarmalar, yılı içinde eklenen veya iptal edilen ödenekler, yılı içinde kaydedilen özel ödenekler, kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde kullanılacak ödenekler, gönderilen ödeneklerden tenkis edildiği için iade alınan ödenekler ile ertesi yıla devreden ödenekler ve iptal edilen ödeneklere ilişkin işlemlerin birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde merkez muhasebe birimlerince, diğer kamu idarelerinde ilgili muhasebe birimlerince izlenmesi için kullanılır.

(1) Gönderilecek bütçe ödenekleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Bütçe kanunu ile verilen ödenekler bu hesaba borç, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Mevzuatı gereği önceki yıldan devreden ödenekler bu hesaba borç, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Başka kurum bütçelerinden yapılan aktarmalarla eklenen ödenekler bu hesaba borç, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

4) Aynı kurum bütçesi içerisinde yapılan aktarmalarla eklenen ödenekler bu hesaba borç, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

5) Yedek ödenekten yapılan aktarmalarla eklenen ödenekler bu hesaba borç, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

6) Mevzuatı gereği yıl içinde eklenen ödenekler bu hesaba borç, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

7) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere gönderilen ödeneklerden yıl içinde tenkis edilenler bu hesaba borç, 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına alacak kaydedilir.

8) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde malî yılın son ayına ait bütün ödeme ve mahsup işlemleri yapıldıktan sonra yılı içinde alınan ödeneklerden kullanılmayıp muhasebe birimlerince doğrudan tenkis edilen tutarlar geçici mizandan önce bu hesaba borç, 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Bütçe kanunu ile yapılan ödenek kesintileri bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Başka kurum bütçelerine yapılan aktarmalarla düşülen ödenekler bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

3) Aynı kurum bütçesi içerisinde yapılan aktarmalarla düşülen ödenekler bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

4) Aktarmalar dolayısıyla yedek ödenekten düşülen ödenekler bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

5) Kamu idarelerinin merkez birimlerinde kullanılmak üzere ödenek gönderme belgesi düzenlenmek suretiyle gönderilen ödenekler ile önceden ödenek gönderme belgesi düzenlenmemiş harcamalarına ilişkin ödeme emri belgesi tutarları, bir taraftan bu hesaba alacak, 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına borç; diğer taraftan 904-Ödenekler Hesabına alacak, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına borç kaydedilir.

6) Kamu idarelerinin merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere gönderilen ödenekler bu hesaba alacak, 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına borç kaydedilir.

7) Mevzuatı gereği ertesi yıla devreden ödenekler bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

8) Gönderilecek bütçe ödenekleri hesabında kayıtlı ödeneklerden yıl içinde kullanılmadığı için iptal edilenler bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

901 Bütçe ödenekleri hesabı

(1) Bütçe ödenekleri hesabı; kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülen ödenekler ve bunlardan yapılan kesintiler, geçen yıldan devreden ödenekler, ödenek kalemleri arasında yapılan aktarmalar, yılı içinde yapılan ödenek ekleme ve iptalleri, yılı içinde kaydedilen özel ödenekler ve ertesi yıla devreden ödenekler ile iptal edilen ödeneklerin birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde merkez muhasebe birimlerince, diğer kamu idarelerinde ilgili muhasebe birimlerince izlenmesi için kullanılır.

(1) Bütçe ödenekleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Bütçe kanunu ile verilen ödenekler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Mevzuatı gereği önceki yıldan devreden ödenekler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

3) Başka kurum bütçelerinden yapılan aktarmalarla eklenen ödenekler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

4) Aynı kurum bütçesi içinde yapılan aktarmalarla eklenen ödenekler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

5) Yedek ödenekten yapılan aktarmalarla eklenen ödenekler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

6) Mevzuatı gereği yıl içinde eklenen ödenekler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

7) Ödenek hesaplarına ilişkin kesin hesap bilgilerinin geçici mizandan alınmasından sonra dönem sonunda, bu hesabın yardımcı hesapları itibarıyla; alacak bakiyesi aynı yardımcı hesaplara borç, borç bakiyesi aynı yardımcı hesaplara, bütçe ödenek hareketleri hesabının borç bakiyesi 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Bütçe kanunu ile yapılan ödenek kesintileri bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Başka kurum bütçelerine yapılan aktarmalarla düşülen ödenekler bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Aynı kurum bütçesi içerisinde yapılan aktarmalarla düşülen ödenekler bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

4) Aktarmalar dolayısıyla yedek ödenekten düşülen ödenekler bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

5) Mevzuatı gereği ertesi yıla devreden ödenekler bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

6) Bütçe ödenekleri hesabında kayıtlı ödeneklerden yıl içinde kullanılmadığı için iptal edilenler bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

7) Ödenek hesaplarına ilişkin kesin hesap bilgilerinin geçici mizandan alınmasından sonra dönem sonunda, bu hesabın yardımcı hesapları itibarıyla; alacak bakiyesi aynı yardımcı hesaplara borç, borç bakiyesi aynı yardımcı hesaplara, bütçe ödenek hareketleri hesabının borç bakiyesi 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına alacak kaydedilir.

902 Bütçe ödenek hareketleri hesabı

(1) Bütçe ödenek hareketleri hesabı; kamu idarelerinin bütçelerinde öngörülen ödeneklerden merkez birimlerinde kullanılanlar ile merkez dışı birimlerde kullanılmak üzere gönderilenler ve gönderilen ödeneklerden yılı içinde veya yıl sonunda tenkis edildiği için iade alınanların birden fazla muhasebe birimi olan kamu idarelerinde merkez muhasebe birimlerince, diğer kamu idarelerinde ilgili muhasebe birimlerince izlenmesi için kullanılır.

(1) Bütçe ödenek hareketleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Kamu idarelerinin merkez birimlerinde kullanılmak üzere ödenek gönderme belgesi düzenlenmek suretiyle gönderilen ödenekler ile önceden ödenek gönderme belgesi düzenlenmemiş merkez birimlerinin harcamalarına ilişkin ödeme emri belgesi tutarları, bir taraftan bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak; diğer taraftan 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına borç, 904-Ödenekler Hesabına alacak kaydedilir.

2) Kamu idarelerinin merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere gönderilen ödenekler bu hesaba borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere gönderilen ödeneklerden yıl içinde tenkis edilenler bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde malî yılın son ayına ait bütün ödeme ve mahsup işlemleri yapıldıktan sonra yılı içinde alınan ödeneklerden kullanılmayıp muhasebe birimlerince doğrudan tenkis edilen tutarlar geçici mizandan önce bu hesaba alacak, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına borç kaydedilir.

3) Dönem sonunda hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 901-Bütçe Ödenekleri Hesabının yardımcı hesapları itibarıyla; alacak bakiyesi aynı yardımcı hesaplara borç, borç bakiyesi aynı yardımcı hesaplara alacak kaydedilir.

903 Kullanılacak ödenekler hesabı

(1) Kullanılacak ödenekler hesabı, muhasebe birimlerine gelen ödenekler ile bunlardan kullanılanlar veya tenkis edilenlerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Kullanılacak ödenekler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Kamu idarelerinin merkez birimlerinde kullanılmak üzere ödenek gönderme belgesi düzenlenmek suretiyle gönderilen ödenekler ile önceden ödenek gönderme belgesi düzenlenmemiş harcamalarına ilişkin ödeme emri belgesi tutarları, bir taraftan bu hesaba borç, 904-Ödenekler Hesabına alacak; diğer taraftan 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına borç, 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Kamu idarelerinin merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere muhasebe birimlerine gelen bütçe ödenekleri bu hesaba borç, 904-Ödenekler Hesabına alacak kaydedilir.

3) Yılı içinde bütçeden fazla veya yersiz ödendiğinin anlaşılması üzerine, genel bütçe kapsamındaki idarelerde Bakanlık, kapsama dâhil diğer idarelerde üst yönetici tarafından tahakkukun iptali nedeniyle ödeneğine iade edilmesi gerektiği bildirilen tutarlar, bir taraftan bu hesaba borç, 905-Ödenekli Giderler Hesabına alacak; diğer taraftan 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 630-Giderler Hesabına veya ilgili varlık hesabına alacak kaydedilir. Söz konusu tutar aynı zamanda 835-Gider Yansıtma Hesabına borç 830-Bütçe Giderleri Hesabına alacak kaydedilir. Ödeneğine iade işlemine ilişkin talimat gelmeden önce bu tür tutarların 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydı yapılmış olduğu takdirde, bu işlem ters kayıtla kapatılır.

b) Alacak

1) Ödeneğine dayanılarak, tahakkuk ettirilip ödeme emri belgesine bağlanarak bütçeye gider kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak, 905-Ödenekli Giderler Hesabına borç kaydedilir.

2) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

3) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere alınan ödeneklerden tenkis edilenler bu hesaba alacak, 904-Ödenekler Hesabına borç kaydedilir.

4) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde malî yılın son ayına ait bütün ödeme ve mahsup işlemleri yapıldıktan sonra yılı içinde alınan ödeneklerden kullanılmayıp muhasebe birimlerince doğrudan tenkis edilen tutarlar geçici mizandan önce bu hesaba alacak, 904-Ödenekler Hesabına borç kaydedilir.

(2) (Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10) Kullanılmamış ödeneklerin yapılan tenkislerinden sonra geçici mizanda bu hesabın borç ve alacak toplamlarının birbirine eşit olması gerekir.

904 Ödenekler hesabı

(1) Ödenekler hesabı, muhasebe birimlerine gelen ödenekler ile bunlardan yapılan tenkislerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Ödenekler hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Kamu idarelerinin merkez birimlerinde kullanılmak üzere ödenek gönderme belgesi düzenlenmek suretiyle gönderilen ödenekler ile önceden ödenek gönderme belgesi düzenlenmemiş harcamalarına ilişkin ödeme emri belgesi tutarları, bir taraftan bu hesaba alacak, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına borç; diğer taraftan 900-Gönderilecek Bütçe Ödenekleri Hesabına alacak, 902-Bütçe Ödenek Hareketleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Kamu idarelerinin merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere muhasebe birimlerine gelen bütçe ödenekleri bu hesaba alacak, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) (Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

2) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde kullanılmak üzere alınan ödeneklerden yıl içinde tenkis edilenler bu hesaba borç, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına alacak kaydedilir.

3) Kamu idarelerinin merkez ve merkez dışı birimlerinde malî yılın son ayına ait bütün ödeme ve mahsup işlemleri yapıldıktan sonra yılı içinde alınan ödeneklerden kullanılmayıp muhasebe birimlerince doğrudan tenkis edilen tutarlar geçici mizandan önce bu hesaba borç, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına alacak kaydedilir.

4) Dönem sonunda, hesabın alacak bakiyesi bu hesaba borç, 905-Ödenekli Giderler Hesabına alacak kaydedilerek hesap kapatılır.

905 Ödenekli giderler hesabı

(1) Ödenekli giderler hesabı, ödeneğine dayanılarak tahakkuk ettirilip nakden veya mahsuben ödenen bütçe giderleri ile Bakanlıktan verilen talimat üzerine tahakkukun iptal edilmesi nedeniyle ödeneğine iade edilmesi bildirilen tutarların izlenmesi için kullanılır.

(1) Ödenekli giderler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Ödeneğine dayanılarak bütçeye gider kaydedilen tutarlar bu hesaba borç, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına alacak kaydedilir.

2) Mevzuatı gereği ödenek aranmaksızın yapılan bütçe giderlerine ait ödenek gönderme belgesi geldiğinde tutarı bu hesaba borç, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Yılı içinde bütçeden fazla veya yersiz ödendiğinin anlaşılması üzerine, genel bütçe kapsamındaki idarelerde Bakanlık, kapsama dâhil diğer idarelerde üst yönetici tarafından tahakkukun iptali nedeniyle ödeneğine iade edilmesi gerektiği bildirilen tutarlar, bir taraftan bu hesaba alacak, 903-Kullanılacak Ödenekler Hesabına borç; diğer taraftan 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 630-Giderler Hesabına veya ilgili varlık hesabına alacak kaydedilir. Söz konusu tutar aynı zamanda 835-Gider Yansıtma Hesabına borç 830-Bütçe Giderleri Hesabına alacak kaydedilir. Ödeneğine iade işlemine ilişkin talimat gelmeden önce bu tür tutarların 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydı yapılmış olduğu takdirde, bu işlem ters kayıtla kapatılır.

2) Dönem sonunda hesabın borç bakiyesi bu hesaba alacak, 904-Ödenekler Hesabına borç kaydedilerek hesap kapatılır.

906 Mahsup dönemine aktarılan kullanılacak ödenekler hesabı

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

907 Mahsup dönemine aktarılan ödenekler hesabı

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(Mülga:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Nakit dışı teminat ve kişilere ait menkul kıymet hesapları hesap grubu; teminat ve depozito olarak alınan teminat ve garanti mektuplarıyla şahsi kefalete ilişkin belgeler ve kişi malı olarak muhasebe birimlerine teslim edilen menkul kıymet ve varlıklar ile bir işin yapılmasının üstlenilmesi veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak diğer kamu idareleri veya kişilere verilen teminat mektuplarının izlenmesi için kullanılır.

(2) Nakit dışı teminat ve kişilere ait menkul kıymet hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

910 Alınan Teminat Mektupları Hesabı

911 Alınan Teminat Mektupları Emanetleri Hesabı

912 Kişilere Ait Menkul Kıymetler Hesabı

913 Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabı

914 Verilen Teminat Mektupları Hesabı

915 Verilen Teminat Mektupları Karşılığı Hesabı

910 Alınan teminat mektupları hesabı

(1) Alınan teminat mektupları hesabı, muhasebe birimlerine teminat ve depozito olarak teslim edilen teminat ve garanti mektuplarıyla şahsi kefalete ilişkin belgeler ve bunlardan ilgililerine geri verilenler veya paraya çevrilenlerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Muhasebe birimleri veznelerine ihale kanunları, vergi kanunları, gümrük kanunları ve diğer mevzuat hükümleri gereğince teminat ve depozito olarak teslim edilen teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgeler karşılığında ilgilisine alındı belgesi verilir. Veznedarca teslim alınan teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgeler; alınış sırasına göre klasörler içinde veznede saklanır. Bu değerler teslim alındığında, ilgilisine geri verilmesi veya paraya çevrilmesi gerektiğinde muhasebe işlem fişi düzenlenerek hesaplara kaydedilir. Değerin ilgilisine geri verilmesi gerektiğinde teslimi sırasında verilen alındı belgesi geri alınarak muhasebe işlem fişine bağlanır. Alındı belgesi geri alınamadığı takdirde durum, alındı belgesi dip koçanı ile yardımcı hesap defterine şerh edilir. Teminat mektubu, yazılı olarak talep edilmesi hâlinde muhatap veya ilgili bankaya, garanti mektubu ile şahsi kefalete ilişkin belge ise yazılı olarak talep edilmesi hâlinde muhatabına posta ile gönderilir ve talep yazısı muhasebe işlem fişine bağlanır.

(2) Teminat mektubunun bir kısmının serbest bırakılması gerektiği takdirde, durum muhasebe birimince bir yazı ile ilgili banka şubesine bildirilir ve serbest bırakılan tutar hesaplardan çıkartılmakla birlikte, yardımcı hesap defterinde de bu durum ayrıca belirtilir.

(3) Teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgelerin muhasebe birimlerinde gereksiz olarak bekletilmesini önlemek için; alınan teminata ait işin sonuçlandırılıp sonuçlandırılmadığı, mevzuatındaki süreler de dikkate alınarak muhasebe birimlerince takip edilir ve her malî yıl sonunda teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgeler hakkında ilgili idareden bilgi alınır ve alınan bilgi doğrultusunda söz konusu mektup ve belgeler ilgilisine veya ilgili bankaya iade edilir ya da ertesi malî yıla devredilir.

(4) Banka teminat mektupları, isteklinin sözleşme yapmaya yanaşmaması ya da yüklenicinin sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi gibi ilgili mevzuatında belirtilen hâllerin, idaresince, muhasebe birimine bildirilmesinden sonra paraya çevrilebilir. Banka teminat mektupları yukarıda belirtilen paraya çevrilme hâllerinin dışında, teminat konusu iş devam ettiği sürece muhafaza edilir.

(5) Yapım işlerinde kesin hesap ve kesin kabul tutanağının onaylanmasından, diğer işlerde ise işin kabul tarihinden veya varsa garanti süresinin bitim tarihinden itibaren iki yıl içinde idarenin yazılı uyarısına rağmen talep edilmemesi nedeniyle iade edilemeyen kesin teminat mektupları hükümsüz kalır ve bankasına iade edilir.

(6) Muhasebe birimlerine teslim edilen teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgeler ilgili kanun hükümleri ve aşağıda getirilen düzenlemeler çerçevesinde incelendikten sonra kabul edilerek kayıtlara alınır:

a) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu uyarınca alınan teminat mektupları;

1) Muhasebe birimlerine geçici, kesin, ek kesin ve avans teminat mektubu olarak verilen teminat mektupları, kamu ihale mevzuatında yer alan düzenlemeler doğrultusunda incelendikten sonra teminat olarak kabul edilir.

2) Yabancı banka ve benzeri kredi kuruluşlarının kontrgarantilerine dayanarak Türkiye’deki bankalarca verilen teminat mektupları “işin kesin kabulü yapılıncaya kadar sürenin muayyen devrelerle herhangi bir bildirime gerek kalmadan uzatılacağı” kaydı konularak otomatik temditli hale getirildiği takdirde, teminat olarak kabul edilir.

3) Belirlenen yabancı bankalar ile yerli bankalarca yabancı para cinsinden verilen teminat mektupları, alındığı günkü Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden ulusal para birimine çevrilerek hesaplara kaydedilmekle birlikte, yardımcı hesap defteri kayıtlarında ve verilen alındı belgesinde yabancı para cinsinden tutarı da gösterilir.

4) Yabancı bankalar ile yerli bankalarca yabancı para cinsinden verilen teminat mektupları iade edilirken, alınışındaki kayıtlı değerleri üzerinden hesaplardan çıkarılır. Herhangi bir nedenle paraya çevrilenler kayıtlı değerleri üzerinden hesaplardan çıkarılır, paraya çevriliş tutarı ise döviz hesabı ve ilgili hesap veya hesaplara kaydedilir.

5) Teminat mektupları ilgili muhasebe birimine teslim edilmeden önce idarelerce gerek görüldüğünde, teminat mektuplarını düzenleyen şubelerden, teminat mektuplarının şubelerince düzenlendiğinin teyidi yazı ile istenir.

6) Teyit istem yazısının bir sureti ile ilgili banka şubesinden alınan teyit yazısı ve teminat mektubu idarece bir yazı ekinde muhasebe birimine intikal ettirilir.

7) Kamu idareleri tarafından yazı ekinde gönderilen kesin teminat ve avans teminat mektupları ile bunlara ilişkin teyit istem ve banka teyit yazılarının birer örneği muhasebe birimlerince teslim alınarak birlikte saklanır.

8) Teminat mektubu teslim alındığında muhasebe birimince düzenlenen alındı belgesi, ilgilisine verilemediği takdirde teminat mektubuyla birlikte muhafaza edilir.

b) Vergi kanunları uyarınca alınan teminat mektupları ve şahsi kefalete ilişkin belgelerin, Bakanlıkça (Gelir İdaresi Başkanlığı) belirlenen şartları taşıması gerekir.

c) Gümrük mevzuatı uyarınca alınan teminat mektupları ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgeler;

1) Gümrük mevzuatı uyarınca alınan teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgelerin 7/10/2009 tarihli ve 27369 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Gümrük Yönetmeliği hükümlerine ve yapılan diğer düzenlemelere uygun olması gerekir.

2) 6183 sayılı Kanunun 11 inci maddesi ve Gümrük Yönetmeliğinin ilgili maddeleri hükümleri gereğince düzenlenen noter tasdikli şahsi kefalete ilişkin belgeler ve garanti mektuplarının, gümrük muhasebe birimlerince teminat olarak alınması sırasında, teminata ilişkin bu belgelerin alacaklı tahsil dairesince kabul edildiğine ilişkin yazılı belge de ilgili muhasebe birimine teslim edilir ve bu belge, muhasebe birimlerince şahsi kefalet belgesi ve garanti mektubuna ekli olarak muhafaza edilir.

(1) Alınan teminat mektupları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Teminat ve depozito olarak muhasebe birimlerine teslim edilen teminat ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgelerin ihtiva ettiği tutarlar bu hesaba borç, 911-Alınan Teminat Mektupları Emanetleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Teminat ve depozito olarak muhasebe birimlerine teslim edilen teminat ve garanti mektuplarından paraya çevrilmek üzere bankaya gönderilenler bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Teminat mektupları ve garanti mektupları ile şahsi kefalete ilişkin belgelerden usulüne göre ilgililerine geri verilenler ile teminat mektuplarından kısmen serbest bırakılanlar bu hesaba alacak, 911-Alınan Teminat Mektupları Emanetleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Teminat ve depozito olarak muhasebe birimlerine teslim edilen teminat ve garanti mektuplarından paraya çevrilmek üzere bankaya gönderilenler bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

3) Teminat ve garanti mektuplarından bütçeye gelir kaydedilmek üzere paraya çevrilenlerin tutarı bu hesaba alacak, 911-Alınan Teminat Mektupları Emanetleri Hesabına borç kaydedilir. Aynı zamanda söz konusu tutar bir taraftan 600-Gelirler Hesabına alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

4) Mahkeme veya icra kararına dayanılarak ya da başka nedenlerle paraya çevrilen teminat ve garanti mektuplarının tutarı bir taraftan bu hesaba alacak, 911-Alınan Teminat Mektupları Emanetleri Hesabına borç; diğer taraftan 333-Emanetler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç kaydedilir.

911 Alınan teminat mektupları emanetleri hesabı

(1) Alınan teminat mektupları emanetleri hesabına, alınan teminat mektupları hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Alınan teminat mektupları emanetleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Alınan teminat mektupları hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Alınan teminat mektupları hesabına alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

912 Kişilere ait menkul kıymetler hesabı

(1) Kişilere ait menkul kıymetler hesabı; muhasebe birimlerine kişi malı olarak teslim edilen menkul kıymetler ile bunlardan paraya çevrilenler, başka muhasebe birimlerine gönderilenler ve ilgililerine geri verilenlerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Muhasebe birimlerine kişi malı olarak teslim edilen ve veznede saklanması gereken kişilere ait menkul kıymetlerin çeşitleri aşağıda sayılmıştır:

a) Her türlü değerli maden ve taşlar ile bunlardan yapılmış eşyalar.

b) Çeşitli maden, taş veya maddelerden yapılmış antik değeri olan tabak, bardak, kaşık, kupa, ağızlık, sigaralık, şamdan, fincan, çatal, kama, tablo ve benzeri eşyalar.

c) Her türlü antika para ve pullar.

ç) Kurum alacaklarının teminatı olarak kabul edilen tahvil, hisse senedi ve bonolar.

d) Teminat ve depozito olarak alınan tahvil, hisse senedi ve bonolar ile (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlıkça ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler.

e) Yabancı tahvil ve hisse senetleri.

f) Konvertibl olmayan yabancı paralar.

(2) Muhasebe birimlerine teslim edilen ve kıymeti bilinmeyen menkul kıymetlerden bu Yönetmelik hükümlerine göre muhasebe birimlerinde muhafaza edilecekleri belirtilenler ilgili mevzuatına göre kıymet takdiri yapıldıktan sonra muhasebeleştirilir.

(3) Birinci fıkrada çeşitleri sayılan kişilere ait menkul kıymetler, muhasebe birimlerince teslim alındığında alındı belgesi düzenlenerek bir nüshası teslim edene verilir. Alındı belgesinde, menkul kıymetin cinsi, adedi, numarası, varsa ayarı, kupon adedi ve tutarı gibi nitelikleri ayrıntılı olarak gösterilir. Kişilere ait menkul kıymetler ilgilisine geri verildiğinde, teslim alınışında verilmiş olan alındı belgesi geri alınarak muhasebe işlem fişine bağlanır.

(4) Kişi malı olarak muhasebe birimlerine teslim edilen yabancı paralardan konvertibl olmayanların hesaplara kaydı, işlem tarihinde hesaplarda yer verilen en düşük tutar üzerinden yapılır.

(5) Kişilere ait menkul kıymetler, veznedarlarca üzerlerinde defter sıra numarası taşıyan torba veya zarflar içerisinde kasada veya vezne odasının uygun bir bölümünde saklanır.

(6) Muhasebe birimlerine teslim edilen kişilere ait menkul kıymetlerin başka bir muhasebe birimine gönderilmesi gerektiği takdirde, hesaben herhangi bir kayıt yapılmaz. Bu kıymetler bir yazı ekinde ilgili muhasebe birimine gönderilir. Gönderilen muhasebe biriminden, teslim alındığına ilişkin alındı belgesi geldiğinde, hesaplardan çıkış kaydı yapılır ve alındı belgesi muhasebe işlem fişine bağlanır. Göndermeye ilişkin yazının tarih ve numarası ile gönderilen muhasebe biriminin adı kişilere ait menkul kıymetin çıkışına ilişkin muhasebe işlem fişinin açıklama bölümüne yazılır.

(7) Teminat ve depozito olarak kabul edilen kuponlu tahvillerin üzerlerinde bulunması gereken vadesi gelmemiş kuponlarının eksiksiz olması şarttır. Saklanmak üzere teslim edilen tahvillerin kuponları noksan olduğu takdirde, bu noksanlık verilen alındı belgesi ve yardımcı hesap defterinde belirtilir.

(8) Teminat olarak alınan tahvillerin vadesi gelmiş kuponları teslim eden tarafından istenildiği takdirde, istem hakkındaki dilekçenin altına iade edilen kuponların adet ve tutarı ile geri verildiğine ilişkin ifade yazılarak teslim alana imzalattırılır. Dilekçeler bu iş için açılacak bir dosyada saklanır.

(9) Teminat ve depozito olarak veya saklanmak üzere bırakılan tahvillerin sonradan bütçeye gelir kaydedilmesi gerektiği takdirde, üzerlerinde bulunan kuponlardan o tarihe kadar vadeleri gelmiş olanlar tahsil edilerek gelir kaydedilir.

(10) Nominal bedele faiz dâhil edilerek ihraç edilmiş olan tahvil ve bonolar teminat olarak alındığında, anaparaya tekabül eden satış değerleri üzerinden kabul edilerek hesaplara alınmakla birlikte, alındı belgesi ve yardımcı hesap defteri kayıtlarında bunların nominal değerleri de ayrıca gösterilir.

(1) Kişilere ait menkul kıymetler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Muhasebe birimlerince kurum alacaklarının teminatı olarak alınan; teminat ve depozito olarak kabul edilen; mahkeme, icra, emniyet ve diğer dairelerce, saklanmak üzere teslim edilen kişi malı menkul kıymetler bu hesaba borç, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Başka muhasebe birimlerinden alınan kişi malı menkul kıymetler bu hesaba borç, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Hazine veya kurum malı olarak teslim alınan menkul kıymetlerden daha sonra kişi malı olduğu anlaşılanlar bir taraftan (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) gerçeğe uygun değerleri üzerinden bu hesaba borç, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına alacak; diğer taraftan (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) kayıtlı değerleri üzerinden 117-Menkul Varlıklar Hesabı veya 217-Menkul Varlıklar Hesabına ya da ilgili diğer hesaplara alacak, 630-Giderler Hesabına borç kaydedilir.

4) Sayım sonucunda fazla çıkan kişi malı menkul kıymetler tutarı bu hesaba borç, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına alacak kaydedilir.

5) Kişilere ait menkul kıymetler hesabında kayıtlı kişi malı menkul kıymetlerden paraya çevrilmek üzere bankaya gönderilenler bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Kişilere ait menkul kıymetler hesabında kayıtlı kişi malı menkul kıymetlerden paraya çevrilmek üzere bankaya gönderilenler, bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

2) Kişi malı menkul kıymetlerden herhangi bir nedenle paraya çevrilenler, kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç kaydedilmekle birlikte, satış tutarı alacak tutarına eşit veya az ise, söz konusu tutarı bir taraftan 600-Gelirler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak, 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabına borç; diğer taraftan bütçeye gelir kaydedilmesi gereken tutar 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

3) Kişi malı menkul kıymetlerden herhangi bir nedenle paraya çevrilenler, kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç kaydedilmekle birlikte, satış tutarı alacak tutarından fazla ise, bir taraftan alacak tutarı 600-Gelirler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara, fazlası ilgilisine iade edilmek üzere 333-Emanetler Hesabına alacak, satış tutarı 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabına borç; diğer taraftan bütçeye gelir kaydedilmesi gereken tutar 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

4) Kişi malı menkul kıymetlerden başka bir muhasebe birimine gönderilenlerin teslim alındığına ilişkin alındı belgesi, gönderen muhasebe birimine geldiğinde tutarı bu hesaba alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç kaydedilir.

5) Kişi malı menkul kıymetlerden ilgilisine iade edilenler bu hesaba alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç kaydedilir.

6) Kişi malı menkul kıymetlerden daha sonra Hazine veya kurum malı haline gelenler bir taraftan kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç; diğer taraftan gerçeğe uygun değerleri üzerinden 117-Menkul Varlıklar Hesabı veya 217-Menkul Varlıklar Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

7) Sayım sonucunda noksan çıkan kişi malı menkul kıymetler, kayıtlı değeri üzerinden bu hesaba alacak, 913-Kişilere Ait Menkul Kıymet Emanetleri Hesabına borç; gerçeğe uygun değeri üzerinden ise sorumluları adına 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 330-Alınan Depozito ve Teminatlar Hesabı, 333-Emanetler Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak kaydedilir.

913 Kişilere ait menkul kıymet emanetleri hesabı

(1) Kişilere ait menkul kıymet emanetleri hesabına, kişilere ait menkul kıymetler hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Kişilere ait menkul kıymet emanetleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Kişilere ait menkul kıymetler hesabına borç yazılan tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Kişilere ait menkul kıymetler hesabına alacak kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

914 Verilen teminat mektupları hesabı

(1) Verilen teminat mektupları hesabı, kamu idarelerince, bir işin yapılmasının üstlenilmesi veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak diğer kamu idareleri veya kişilere verilen teminat mektuplarının izlenmesi için kullanılır.

(1) Verilen teminat mektupları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Kamu idarelerince, bir işin yapılmasının üstlenilmesi veya bir sözleşmenin ya da diğer işlemlerin karşılığı olarak diğer kamu idareleri veya kişilere verilen teminat mektupları bu hesaba borç, 915- Verilen Teminat Mektupları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Teminat mektuplarından, usulüne göre geri alınanlar ile teminat mektuplarından kısmen serbest bırakılanlar bu hesaba alacak, 915- Verilen Teminat Mektupları Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

915 Verilen teminat mektupları karşılığı hesabı

(1) Verilen teminat mektupları karşılığı hesabına, verilen teminat mektupları hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Verilen teminat mektupları karşılığı hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Verilen teminat mektupları hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Verilen teminat mektupları hesabına alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

(1) Taahhüt hesapları hesap grubu; yılı için geçerli sözleşmeler ile ertesi malî yıl veya yıllara geçerli olmak üzere yapılan sözleşmelere dayanılarak girişilen gider taahhütleri, mevzuatı gereğince bu tutarlara ilave edilen taahhütler ile bunlardan yerine getirilenler veya feshedilenlerin ve kamu-özel iş birliği modeli çerçevesinde girişilen taahhütler, bunlara yapılan ilaveler, fiyat güncellemeleri ile bunlardan yerine getirilenlerin sözleşme fiyatlarıyla izlenmesi için kullanılır.

(2) Taahhüt hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

920 Gider Taahhütleri Hesabı

921 Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabı

922 Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Hesabı

923 Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Karşılığı Hesabı

(1) Gerek yılı için geçerli, gerekse ertesi malî yıl veya yıllara geçerli olmak üzere yapılan sözleşmelere dayanılarak girişilen gider taahhütleri, bunlara yapılan ilaveler ve fiyat farkı tutarları ile taahhüdün yerine getirilmesi dolayısıyla nakden veya mahsuben yapılan hakediş ödemeleri ve bu ödemelerden yapılan kesintiler, taahhüt tutarından yapılan eksiltmeler, kısmen veya tamamen bozulan sözleşmelere ilişkin taahhütler ve diğer bilgiler “Taahhüt Kartı”na (Örnek:44) kaydedilir.

(2) Girişilen gider taahhüttlerine ilişkin bilgiler, sözleşmenin imzalanmasından itibaren en geç üç iş günü içinde ilgili kamu idaresi tarafından muhasebe birimine bildirilir. İdarece yapılan bildirim üzerine taahhüt kartı düzenlenir ve gerekli kayıtlar yapılır. Gider taahhütleri kayıtlarının yapıldığı muhasebe işlem fişine taahhüt kartının onaylı bir örneği eklenir.

(3) İhale mevzuatına göre, ihale işlemleri tamamlanarak mal ve hizmet alımı ve yapım işleri için yapılan sözleşmelere ilişkin olarak hazırlanan ihale dosyasının iki nüshası düzenlenecek ilk hakedişle birlikte muhasebe birimine verilir.

(4) Muhasebe birimine gelen gider taahhütlerine ilişkin taahhüt dosyaları daireler itibarıyla ayrı ayrı saklanır. Sözleşmeler kanuni nedenlerle veya yargı organlarının kararı ile bozulduğu veya değiştirildiği takdirde, bu hususlar harcama birimleri tarafından en geç üç iş günü içinde muhasebe birimine bildirilir. Alınan yazı, dosyalarına konulur ve taahhüt kartındaki kayıtlar buna göre düzeltilir.

(5) Gider taahhütleri hesabı, harcama birimleri itibarıyla tutulur ve taahhüt tutarları, bu hesaba katma değer vergisi hariç tutarlar üzerinden kaydedilir. Bu hesapta yer alan taahhütler, bütçe hazırlanması sırasında dikkate alınır.

(6) İhale mevzuatına göre girişilen ve gider taahhütleri hesabına kaydedilen taahhütler dolayısıyla, kamu idarelerinin, yılı içinde taahhüt ettiği ödemelere karşılık o tutar ödeneğin bulunması ve bu ödeneğin başka bir işe kullanılmayarak saklanması gerekir. Girişilen taahhüde ait ödenek, taahhüdün izlendiği ilgili yardımcı hesap defterinin açıklama bölümünde gösterilir.

(7) Kamu-özel iş birliği modeli çerçevesinde girişilen taahhütlere ilişkin bilgiler, sözleşmenin imzalanmasından itibaren en geç üç iş günü içinde ilgili kamu idaresi tarafından muhasebe birimine bildirilir. Taahhüt tutarlarından yerine getirilenlere ilişkin bilgiler, üçer aylık dönemler itibarıyla; Mart, Haziran, Eylül aylarını takip eden 15 gün içerisinde ve Aralık ayı sonunda ilgili kamu idaresi tarafından muhasebe birimine gönderilir.

(8) Bakanlık, taahhüt hesaplarının sınıflaması, işleyişi ve taahhüt kartında yer verilecek hususlarda değişiklik yapmaya ve taahhütlerden hangilerinin kayda alınacağını belirlemeye yetkilidir.

920 Gider taahhütleri hesabı

(1) Gider taahhütleri hesabı, yılı için geçerli sözleşmeler ile ertesi malî yıl veya yıllara geçerli olmak üzere yapılan sözleşmelere dayanılarak girişilen ve mevzuatı gereğince bunlara ilave edilen taahhüt tutarlarıyla bunlardan yerine getirilenler ve feshedilenlerin sözleşme fiyatlarıyla izlenmesi için kullanılır.

(2) Gider taahhütleri hesabı, sözleşme yılları ve bütçenin ekonomik kodlarına göre bölümlenir.

(3) Bu hesaba kayıt yapılırken, yardımcı hesap kodları ile birlikte bütçe sınıflandırmasında yer alan (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) program, kurumsal ve finansman kodları da kullanılır.

(1) Gider taahhütleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Girişilen taahhüt tutarları ile bunlara ilave edilen her türlü taahhüt artışı bu hesaba borç, 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Girişilen taahhüdün yerine getirilmesi nedeniyle sözleşme fiyatları üzerinden hesaplanan hakediş tutarları bu hesaba alacak, 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

2) Herhangi bir nedenle feshedilen taahhüt tutarları sözleşme fiyatları üzerinden bu hesaba alacak, 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

921 Gider taahhütleri karşılığı hesabı

(1) Gider taahhütleri karşılığı hesabına, gider taahhütleri hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Gider taahhütleri karşılığı hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Gider taahhütleri hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Gider taahhütleri hesabına alacak yazılan tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

922 Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri hesabı

(1) Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri hesabı, kamu-özel iş birliği modeli çerçevesinde girişilen taahhütler, bunlara yapılan ilaveler, fiyat güncellemeleri ile bunlardan yerine getirilenlerin veya feshedilenlerin sözleşme fiyatlarıyla izlenmesi için kullanılır.

(1) Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Girişilen taahhüt tutarları ile bunlara ilave edilen taahhüt artış tutarları ve güncellemelerden kaynaklanan taahhüt artışları bu hesaba borç, 923-Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Döviz cinsinden kayıtlı taahhüt tutarlarının ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucu oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 923- Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Girişilen taahhütlerden yerine getirildiği ilgili kamu idaresince bildirilen tutarlar sözleşme fiyatları üzerinden bu hesaba alacak, 923-Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

2) Herhangi bir nedenle feshedilen taahhüt tutarları sözleşme fiyatları üzerinden bu hesaba alacak, 923- Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

3) Döviz cinsinden kayıtlı taahhüt tutarlarının ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucu oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 923- Kamu-Özel İş Birliği Modeli Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

923 Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri karşılığı hesabı

(1) Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri karşılığı hesabına, kamu-özel iş birliği modeli tahhütleri hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri karşılığı hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Kamu-özel iş birliği modeli taahhütleri hesabına alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

(1) Verilen garantiler hesapları hesap grubu; 4749 sayılı Kanunun verdiği yetkiye dayanılarak (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlıkça genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar lehine verilen Hazine garantileri, bunlardan iptal olunan, ilgili kurumca ödemesi yapılan veya ikraza dönüştürülenlerle, ilgili mevzuatı uyarınca verilen talep garantileri ve bunlardan yerine getirilenlerin, uluslararası kuruluşlara sermaye katılım payı, sermaye paylarının değerlerinin korunması, kullanılacak krediler ve uluslararası kuruluşlara üyelik nedeniyle bu kuruluşların giderlerine katılım payı karşılığı olarak verilen taahhüt belgeleri ile yerine getirilen taahhütlerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Verilen garantiler hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

930 Verilen Garantiler Hesabı

931 Verilen Garantiler Karşılığı Hesabı

932 Verilen Taahhüt Belgeleri Hesabı

933 Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabı

934 Borç Üstlenim Taahhütleri Hesabı

935 Borç Üstlenim Taahhütleri Karşılığı Hesabı

930 Verilen garantiler hesabı

(Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Verilen garantiler hesabı; 4749 sayılı Kanunun verdiği yetkiye dayanılarak Bakanlıkça genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar lehine verilen Hazine garantisi tutarları, lehine garanti verilmiş idare veya kuruluşlar tarafından yapılan kullanımlar, Hazine garantisi tutarlarından iptal olunan, ilgili idare veya kuruluşlarca ödemesi yapılan, ikraza dönüştürülen veya idare ve kuruluşlarca üstlenilenler ile ilgili mevzuatı uyarınca verilen talep garantileri ve bunlardan yerine getirilenlerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Hazine garantilerinin muhasebeleştirilmesinde 25/12/2014 tarihli ve 29216 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 4749 Sayılı Kanun Kapsamında Dış Finansman Sağlanmasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümleri gereğince düzenlenen garanti protokolü ile “Hazine Garantili Krediler Dış Finansman Bildirim Formu” muhasebe birimi tarafından aranır ve muhasebe işlem fişine bağlanır.

(2) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşların Hazine garantili kredilerden yapmış oldukları kullanım ve geri ödemelerine ilişkin kayıtlar, dış finansman kaynağından gelen kullanım ve geri ödeme bilgisi üzerine yapılır.

(3) Hizmet imtiyaz varlıklarına ilişkin verilen talep garantisinin toplam tutarı ile süresi bir yazıyla ilgili muhasebe birimine bildirilir. Bu yazı muhasebe işlem fişine bağlanır.

(1) Verilen garantiler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Hazinece verilen garanti tutarları, işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Kamu idareleri tarafından verilen talep garantisi tutarları bu hesaba borç, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

3) Verilen garantiler hesabının borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) (Değişik:RG-23/2/2024-32469)(10) Alacak

1) Verilen Hazine garantileri kapsamında ilgili idare veya kuruluşlarca yapılan kullanımlar, işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

2) İptal olunan garantiler ile ilgili kurumca geri ödendiği bildirilen tutarlar bu hesaba alacak, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

3) Hazine garantili borçlardan borçlu kurumca ödenmediğinden risk hesabından ödenenlerin anaparası bu hesaba alacak, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına borç kaydedilir. Yapılan anapara ve faiz ödemesi ise bir taraftan 339-Risk Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya ilgili diğer hesaplara alacak; diğer taraftan 954-Risk Hesabı Alacakları Hesabına borç, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

4) Sözleşmede belirlenen dönemler sonunda kamu idaresi ile işletmeci arasında mutabakata varıldığında bu hesaba alacak, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

5) Verilen garantiler hesabı borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

931 Verilen garantiler karşılığı hesabı

(1) Verilen garantiler karşılığı hesabına, verilen garantiler hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(2) Verilen garantiler karşılığı hesabı, genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idarelerinin muhasebe birimlerinde kullanılmaz.

(1) Verilen garantiler karşılığı hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Verilen garantiler hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Verilen garantiler hesabına alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

932 Verilen taahhüt belgeleri hesabı

(1) Verilen taahhüt belgeleri hesabı, uluslararası kuruluşlara çağrılabilir sermaye karşılığı, sermaye paylarının değerlerinin korunması karşılığı, kullanılacak krediler karşılığı ve uluslararası kuruluşlara üyelik nedeniyle bu kuruluşların giderlerine katılım payı karşılığı olarak verilen taahhüt belgeleri ile yerine getirilen taahhütlerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Çağrılabilir sermaye taahhütleri, uluslararası finansal kuruluşlara belirli bir ödeme planı dâhilinde ödeme taahhüdünde bulunulmadan, söz konusu kuruluşların olağan dışı finansal zorluklar yaşamaları ve üye ülkelerden ilave kararların alınması halinde talep edebilecekleri taahhüt tutarlarıdır.

(2) Bu hesapta kayıtlı yabancı para cinsinden tutarların ay sonlarında, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi yapılır. Uluslararası kuruluşların ana sözleşmelerinde farklı kur uygulamasına ilişkin hükümlerin yer alması halinde değerleme bu kur üzerinden yapılır.

(1) Verilen taahhüt belgeleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Uluslararası kuruluşlara çağrılabilir sermaye karşılığı, sermaye paylarının değerlerinin korunması karşılığı, kullanılacak krediler karşılığı ve uluslararası kuruluşlara üyelik nedeniyle bu kuruluşların giderlerine katılım payı karşılığı olarak verilen taahhüt belgeleri tutarları işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç, 933-Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Verilen taahhüt belgeleri hesabının borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 933-Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) İptal olunan taahhüt belgeleri tutarları işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba alacak 933-Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

2) Yerine getirilen taahhütlerden; çağrılabilir sermaye karşılığını ilgilendirenler ile sermaye payı değerlerinin korunmasına ilişkin olanlar, işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bir taraftan 247-Sermaye Taahhütleri Hesabına borç, 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabına, ulusal para cinsinden olanlar 103-Verilen Çekler ve Gönderme emirleri Hesabına alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir. Söz konusu tutar aynı zamanda bu hesaba alacak, 933-Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

3) Uluslararası kuruluşların giderlerine katılma payı karşılığı olarak yerine getirilen taahhüt tutarları, işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bir taraftan 630-Giderler Hesabına borç, 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabına, ulusal para cinsinden olanlar 103-Verilen Çekler ve Gönderme emirleri Hesabına alacak; diğer taraftan 830-Bütçe Giderleri Hesabına borç, 835-Gider Yansıtma Hesabına alacak kaydedilir. Söz konusu tutar aynı zamanda bu hesaba alacak, 933-Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

4) Verilen taahhüt belgeleri hesabının borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 933-Verilen Taahhüt Belgeleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

933 Verilen taahhüt belgeleri karşılığı hesabı

(1) Verilen taahhüt belgeleri karşılığı hesabına, verilen taahhüt belgeleri hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Verilen taahhüt belgeleri karşılığı hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Verilen taahhüt belgeleri hesabına borç kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Verilen taahhüt belgeleri hesabına alacak kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

934 Borç üstlenim taahhütleri hesabı

(1) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Borç üstlenim taahhütleri hesabı; 4749 sayılı Kanunun 8/A maddesi kapsamında (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlık tarafından imzalanan borç üstlenim anlaşmaları ile diğer kamu idareleri tarafından imzalanan borç üstlenim anlaşmalarının, bu anlaşmalar kapsamında kullanılan kredilerin, kredi anapara geri ödemelerinin ve borç üstlenimlerinin izlenmesi için kullanılır.

(Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2)

(1) (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlık veya diğer kamu idareleri tarafından borç üstlenim anlaşması imzalanmasını müteakip anlaşmaya ilişkin bilgiler ile krediden yapılan kullanım ve ödemelere ilişkin bilgiler ilgili mevzuatında belirlenen biçim ve sürelerde Devlet Borçları Muhasebe Birimine veya idarenin muhasebe hizmetlerini yürüten ilgili muhasebe birimine bildirilir. Borç üstlenim anlaşmasının imzalanmasından sonra ortaya çıkan finansman maliyetleri ile ilgili bilgi ve belgeler de (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlıkça belirlenecek sürelerde Devlet Borçları Muhasebe Birimine bildirilir.

(2) Bu hesap kredi anlaşmalarından yapılan kullanımları ve kredi anapara geri ödemelerini takip etmek amacıyla yardımcı hesaplara ayrılır. Hesaba ilişkin tüm kayıtlar anapara tutarları esas alınarak yapılır.

(3) Üstlenimin gerçekleştirilmesi halinde üstlenilen borçlar bu hesaptan düşülerek devlet dış borcu olarak kaydedilir.

(4) Borç üstlenim taahhütleri hesabı (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerince ve borç üstlenimi yapmaya yetkili diğer kamu idarelerinin muhasebe hizmetlerini yürüten ilgili muhasebe birimlerince kullanılır.

(1) Borç üstlenim taahhütleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlıkça veya diğer kamu idarelerince imzalanan borç üstlenim anlaşması tutarları işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç, 935-Borç Üstlenim Taahhütleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Borç üstlenim taahhütleri hesabının borç bakiyesinin ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 935-Borç Üstlenim Taahhütleri Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) İmzalanan borç üstlenim anlaşmalarından iptal edilen tutarlar bu hesaba alacak, 935- Borç Üstlenim Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

2) Borç üstlenim anlaşması imzalanan krediler kapsamında ilgili şirket tarafından krediden yapılan kullanımlar işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

3) Borç üstlenimine konu projenin feshedilmesi halinde borç üstlenim tutarı bu hesaba alacak, 935-Borç Üstlenim Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir. Devlet dış borcu olarak kaydedilecek tutar işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden ilgisine göre 230-Dış Borcun İkrazından Doğan Alacaklar Hesabı, (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) 511-Birimler Arası İşlemler Hesabı ya da 630- Giderler Hesabına borç, 410- Dış Mali Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Borç anlaşması çerçevesinde kullanılmaya devam edecek kredilerin kullanılmamış bakiyeleri aynı zamanda 950-Kullanılacak Dış Krediler Hesabına borç, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına alacak kaydedilir.

4) Borç üstlenim taahhütleri hesabının borç bakiyesinin ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 935-Borç Üstlenim Taahhütleri Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

935 Borç üstlenim taahhütleri karşılığı hesabı

(1) Borç üstlenim taahhütleri karşılığı hesabına, borç üstlenim taahhütleri hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(2) (Değişik:RG-24/2/2018-30342)(2) Borç üstlenim taahhütleri hesabı (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerince ve borç üstlenimi yapmaya yetkili diğer kamu idarelerinin muhasebe hizmetlerini yürüten ilgili muhasebe birimlerince kullanılır.

(1) Borç üstlenim taahhütleri karşılığı hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Borç üstlenim taahhütleri hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Borç üstlenim taahhütleri hesabına alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

(1) Değerli kâğıt ve özel tahakkuk hesapları hesap grubu; basım, dağıtım ve satış yetkisi Devlete ait olan değerli kâğıtlar ile genel bütçe geliri olmayan ve özel kanunları uyarınca, muhasebe birimleri tarafından 6183 sayılı Kanuna göre takip ve tahsili gereken alacaklar ve başka birimler adına tahsili istenilen alacakların izlenmesi için kullanılır.

(2) Değerli kâğıt ve özel tahakkuk hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

940 Değerli Kâğıt Ambarları Hesabı

942 Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabı

944 Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabı

945 Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabı

946 Özel Tahakkuklardan Alacaklar Hesabı

947 Özel Tahakkuklar Hesabı

948 Başka Birimler Adına İzlenen Alacaklar Hesabı

949 Başka Birimler Adına İzlenen Alacak Emanetleri Hesabı

(1) Değerli kâğıtlar, 21/2/1963 tarihli ve 210 sayılı Değerli Kâğıtlar Kanununa bağlı değerli kâğıtlar tablosunda gösterilen veya Bakanlıkça bu bölümde izlenmesi bildirilen belge ve kâğıtlardır.

(2) Değerleri döviz cinsinden belirlenen vize bandrolleri gibi değerli kâğıtlar, değerli kâğıt hesaplarında izlenir. Bunların hangi değerlerle hesaba kaydedilip çıkarılacağına ilişkin işlemler Bakanlıkça belirlenir.

(3) Değerli kâğıtların getirtilmesinde, gönderilmesinde ve alınıp verilmesinde kullanılan belgeler ve bunların düzenlenme yer ve şekilleri aşağıda açıklanmıştır:

a) Değerli kâğıt isteme, gönderme ve teslim alma fişi (Örnek:45); seri ve sıra numarası taşıyan bu fiş, aşağıdaki açıklamalara göre düzenlenir:

1) Bu fiş; gereğine göre Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Biriminden değerli kâğıt isteyen il muhasebe birimlerince veya il büyük ambarlarından değerli kâğıt isteyen ilçe muhasebe birimlerince “isteme fişi”, bir ambardan başka bir ambara değerli kâğıt gönderen muhasebe birimlerince “gönderme fişi”, kendisine gönderilen veya yetkili memurlar tarafından iade edilen değerli kâğıtları alan muhasebe birimince “teslim alma fişi” olarak kullanılır.

2) Bu fiş, değerli kâğıt isteyen muhasebe birimince dört nüsha düzenlenir. Muhasebe biriminin adı, kodu ve malî yıl başında birden başlamak üzere verilen “isteme fişi numarası” üst tablodaki ilgili bölümlere yazılır. İstenilen değerli kâğıtların cinsi, birim değeri, adedi ve tutarı orta tablodaki bir ve iki numaralı sütunlardaki bölümlere alt alta yazıldıktan sonra “adedi” ve “tutarı” sütunlarının toplamı alınır. Alt tablodaki isteme yazısı bölümü; illerde il muhasebe birimi muhasebe yetkilisi, ilçelerde ise ilçe muhasebe birimi muhasebe yetkilisi tarafından imzalandıktan sonra fişin ilk üç nüshası değerli kâğıt istenilen muhasebe birimine gönderilir.

3) Kendisine gelen üç nüsha isteme fişini alan muhasebe birimi, üst tablodaki “Gönderme fişi numarası” olarak malî yıl başında birden başlamak üzere verdiği numarayı ilgili bölüme yazdıktan sonra altındaki bölümlere kendi ad ve kodunu yazar. Değerli kâğıtların cinsi ve birim değeri, isteyen muhasebe birimince daha önce yazılmış olduğundan gönderen muhasebe birimi gönderdiği değerli kâğıtların adet ve tutarını, “gönderilen” başlıklı üçüncü sütunun ilgili bölümlerine yazarak toplamlarını alır. Alt tablodaki “gönderme tutanağı” düzenlenerek; muhasebe yetkilisi ve veznedar tarafından imzalanır. Aynı zamanda bu tutanağın altındaki gönderme yazısı, gönderen birimin yetkilisi tarafından imzalandıktan sonra ilk iki nüshası değerli kâğıt isteyen muhasebe birimine gönderilir.

4) Değerli kâğıtların gönderildiğine ilişkin iki nüsha “gönderme fişi” gelince değerli kâğıtlar, veznedar tarafından bu Yönetmelikte açıklandığı şekilde teslim alınarak illerde büyük ambara, ilçelerde küçük ambara getirilir. Değerli kâğıt kolileri sayım kurulu huzurunda açılarak sayılmak suretiyle teslim alınır. Değerli kâğıtları teslim alan muhasebe birimi, fişin üst tablosundaki “teslim alma fişi numarası” bölümüne, malî yıl başında birden başlamak üzere verdiği numarayı yazdıktan sonra altındaki bölümlere kendi ad ve kodunu yazar. Teslim aldığı değerli kâğıtların adet ve tutarını, orta tablodaki dört numaralı “teslim alınan” başlıklı sütunun ilgili bölümlerine yazarak toplamlarını aldıktan sonra alt tablodaki “teslim alma tutanağı” düzenlenerek imzalanır. Fişin birinci nüshası değerli kâğıtları gönderen muhasebe birimine gönderilir, diğer nüshası mahallinde kalır.

5) Bir ambardan başka bir ambara talep edilmeden değerli kâğıt gönderilmesi gerektiği takdirde bu fiş, sadece gönderme ve teslim alma fişi olarak kullanılacağından üç nüsha olarak düzenlenir. Doğrudan değerli kâğıt gönderen muhasebe biriminin üst tablodaki “gönderme fişi numarası” ve hemen altındaki sütunlara kendi ad ve kodu yazıldıktan sonra, ortadaki (1) numaralı sütunlara gönderilecek değerli kâğıtların “cinsi” ve “birim değeri”, (3) numaralı sütunlara da “adedi” ve “tutarı” sıra ile kaydedilerek bu sütunların toplamı alınır. Alt tablodaki “gönderme tutanağı” bölümü usulüne uygun şekilde doldurularak bu bölümün altındaki gönderme yazısı; muhasebe yetkilisi tarafından imzalandıktan sonra, fişin ilk iki nüshası değerli kâğıt gönderilen muhasebe birimine gönderilir; üçüncü nüsha ise mahallinde alıkonulur. Kendisine iki nüsha gönderme fişi gelen muhasebe birimi yukarıda açıklandığı şekilde değerli kâğıtları teslim alır.

6) Yetkili memurlar tarafından herhangi bir nedenle iade edilen değerli kâğıtlar için bu fiş “teslim alma fişi” olarak iki nüsha düzenlenir. Üst tablodaki “teslim alma fişi numarası” yazıldıktan sonra hemen altındaki bölümlere muhasebe biriminin adı ve kodu yazılır. Teslim alınan değerli kâğıtların cinsi ve birim değeri orta tablodaki bir numaralı sütunlara, adet ve tutarları ise dört numaralı sütunlara yazıldıktan sonra adet ve tutarı sütunlarının toplamları alınır. Alt tablodaki “teslim alma tutanağı” (II) usulüne uygun olarak doldurulup imzalandıktan sonra fişin ilk nüshası teslim edene verilir, ikinci nüshası ise muhasebe biriminde saklanır.

7) İl büyük ambarından küçük ambarına veya küçük ambarından büyük ambarına değerli kâğıt aktarılmasında, bu fiş teslim alma fişi olarak kullanılır. Küçük ambardan sorumlu veznedar tarafından orta tablodaki (1) ve (4) numaralı sütunları doldurulan ve iki nüsha düzenlenen fişin alt tablosundaki isteme yazısı bölümü il muhasebe birimi muhasebe yetkilisi, gönderme tutanağı bölümü teslim eden ambardan sorumlu veznedar, teslim alma tutanağı bölümü ise teslim alan ambardan sorumlu veznedar tarafından imzalanır. Malî yıl başında birden başlamak üzere teslim alma fişi numarası verilen fişin, bir nüshası büyük ambardan sorumlu veznedar, diğer nüshası ise küçük ambardan sorumlu veznedar tarafından ayrı birer dosyada saklanır. Büyük ve küçük ambar arasındaki aktarmalar muhasebe kaydı ile yapılır.

b) Değerli kâğıt bordrosu (Örnek:46); il veya ilçe küçük ambarlarından zimmetle değerli kâğıt alan yetkili memurlar tarafından aşağıdaki açıklamalara göre düzenlenir:

1) Bu bordroya, istenilen değerli kâğıtların çeşidi, adedi, birim değeri ve tutarı yazılır. Adedi ile tutarı sütunlarının toplamı alınarak “istenilenin toplamı” bölümüne yazılır ve imzalanır.

2) Ambarda mevcut değerli kâğıtlar, istenilenden az ise bordroda gerekli düzeltmeler yapılır. Yetkili memurlara verilecek olan değerlerin adet ve tutarı “verilen” bölümüne yazılır.

3) Değerli kâğıtlar yetkili memurlara, satıldıkça bedeli teslim edilmek üzere zimmetle verileceğinden bordro tutarı, değerli kâğıtlar zimmet defterinin ilgili daireye ait bölümüne kaydedildikten sonra istenilen değerli kâğıtlar verilir. Verilen değerli kâğıtların çıkış kaydı yapılır.

4) Yetkili memurlar tarafından değerli kâğıtlar için düzenlenen bordrolara, veznedarca malî yıl başında birden başlamak üzere sıra numarası verilerek bir dosya içerisinde sıra numarasına göre saklanır.

c) Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğünce basılan değerli kâğıtlar, talep üzerine il büyük ambarlarına, büyük ambarlardan da küçük ambara ve ilçe muhasebe birimlerine dağıtılır. Veznedarlar tarafından yetkili memurlara zimmetle verilir. Darphaneden illere, illerden ilçelere, ilçelerden illere veya illerden Darphaneye gönderilecek olan değerli kâğıtlar, sağlam ve dikişsiz torba ya da mühürlü sandıklar içerisinde kıymetli koli hâlinde gönderilir. Değerli kâğıtların dağıtımı ile ilgili diğer düzenlemeler Bakanlıkça yapılır.

ç) Değerli kâğıt gönderildiğine ilişkin gönderme fişi gelince bu değerler, veznedar tarafından teslim alınır. Koliler alınırken torba veya sandıkların tamam olup olmadığı, kurşun mühürlerinde bozukluk bulunup bulunmadığı, ağırlığının gönderme fişinde belirtilen miktara uygun olup olmadığı kontrol edilerek illerde büyük ambara, ilçelerde küçük ambara konulur.

d) İl küçük ambarları veya ilçe muhasebe birimlerince talep edilen değerli kâğıtlar, il muhasebe birimi muhasebe yetkilisi ve veznedar tarafından sayılarak teslim edilir veya koli yapılarak gönderilir. Koliler gönderilmeden önce tartılır ve mühürlenir. Kolinin adedi ve ağırlığı, gönderme fişindeki gönderme tutanağına kaydedilerek ilgililer tarafından imzalanır. İlçelerden illere gönderilecek değerli kâğıtlara ait koli, veznedar ve ilçe muhasebe birimi muhasebe yetkilisi tarafından müştereken hazırlanarak aynı işleme tabi tutulur.

e) Darphaneden il büyük ambarlarına, il büyük ambarlarından il küçük ambarları veya ilçe muhasebe birimlerine gelen değerli kâğıtların teslim alınması ve kayıt şekli aşağıda gösterilmiştir:

1) Gelen değerli kâğıt kolileri, “sayım kurulu” huzurunda ipleri, mühürleri ve ambalajları gözden geçirildikten sonra açılır. Aynı şekilde kolinin içindeki değerli kâğıtların iplerine, mühürlerine bakılır. Bunlar da uygun bulunursa değerli kâğıtların ciltleri sayılır.

2) Gelen değerli kâğıtlar parça hâlinde veya kutu içinde olduğu takdirde, kutunun mühür ve kurşun ambalajından şüphe edilen varsa açılarak birer birer sayılır. Tamam olduğu görüldüğü takdirde gönderme fişi ile karşılaştırılır ve fişin “teslim alma tutanağı” doldurularak ilgililer tarafından imzalanır.

3) Görülen fazlalık veya noksanlıklar ayrıca düzenlenecek ayrıntılı bir tutanakla belgelendirilmekle beraber, ilde durum derhal darphaneye ilçede ise defterdarlığa bildirilir. Verilecek emir gelene kadar değerli kâğıtlar ayrıca bir torbaya konularak mühürlenir ve sayım kurulunun muhafazası altına alınır. Bu torba, ilgisine göre ilde büyük ambarda ya da ilçe muhasebe birimi ambarında saklanır.

4) Alınan değerli kâğıt kolilerinin açılması bir tutanakla tespit edilmediği takdirde, çıkacak noksanlıktan koliyi açan memurlar sorumlu tutulur. Gönderme fişi gelmeden değerli kâğıt kolileri postaneden alınmaz ve açılmaz. İpleri, mühür ve kutuları sağlam görülen paketler, ilçe muhasebe birimlerine yapılacak göndermelerde ve büyük ambarın sayımında kolaylık olmak üzere saklanır.

5) Açılan kolilerin muhteviyatı derhal yardımcı hesap defterlerine kaydedilir ve karşılığında değerli kâğıt isteme, gönderme ve teslim alma fişinin, “teslim alma” bölümü düzenlenerek fişin bir nüshası ilgili muhasebe birimine gönderilir. Değerli kâğıtlar gönderildiği hâlde uygun süre içinde teslim alma fişi gelmediği takdirde, gönderen muhasebe biriminin bunu araması gerekir.

6) Nüfus cüzdanı, pasaport gibi müteselsil numara taşıyan değerli kâğıtların başlayış ve bitiş numaraları, yardımcı hesap defterlerinin “açıklama” bölümlerine yazılır. İl büyük ambarından ilçe muhasebe birimlerine gönderilmesinde veya yetkili memurlara verilmesinde söz konusu numara sırası takip edilir.

f) Muhasebe birimi ambarlarında bulunan değerli kâğıtlar aşağıdaki açıklamalara göre muhafaza edilir:

1) Darphaneden veya ilçe muhasebe birimlerinden illere gelen değerli kâğıtlar büyük ambara konularak, il muhasebe birimi muhasebe yetkilisi ve veznedarın sorumluluğu altında muhafaza edilir.

2) Büyük ambarın iki anahtarı vardır. Anahtarlardan biri muhasebe yetkilisinde, diğeri ise büyük ambardan sorumlu veznedarda bulunur. Büyük ambarın kapısı muhasebe yetkilisince mühürlenir. Bu iki sorumlu bir arada bulunmadıkça büyük ambar açılarak değerli kâğıt alınıp konulamaz. Büyük ambar sayımında çıkacak noksandan muhasebe yetkilisi ve veznedar müştereken sorumludur.

3) İl küçük ambarı ile ilçe muhasebe birimi ambarının sorumluluğu ise muhasebe yetkilisi ile veznedara aittir.

4) Büyük ambardan satış yapılmaz, zimmetle değerli kâğıt verilmez. Bu ambardan yalnız il küçük ambarı ve ilçe muhasebe birimlerine değerli kâğıt verilir veya gönderilir.

5) İhtiyaçtan fazla olması veya kolilerden baskı hatalı çıkmasından dolayı ilçe muhasebe birimlerinden gönderilen veya il küçük ambarından iade olunan değerli kâğıtlar, büyük ambarda toplanarak buradan Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimine gönderilir.

(4) Değerli kâğıt alıp satma yetkisine sahip bayi ve yetkili memurlara ilişkin işlemler aşağıda açıklanmıştır:

a) Bayi; 20/6/1938 tarihli ve 3468 sayılı Pul ve Kıymetli Kâğıtların Bayiler ve Yetkili Memurlar Vasıtasıyla Sattırılmasına ve Bunlara Satış Aidatı Verilmesine Dair Kanun ve bu Kanunun uygulama şeklini gösteren 8/6/1988 tarihli ve 19836 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Pul ve Değerli Kâğıtların Bayiler ve Yetkili Memurlar Vasıtası ile Sattırılmasına ve Bayilere Satış Aidatı Verilmesine Dair Yönetmelik hükümleri uyarınca değerli kâğıt bedeli tahsilatı yapan noter ve noter yardımcılarına denir.

b) Yetkili memur; görevleri gereği veya görevlendirilmeleri nedeniyle muhasebe birimlerinden zimmetle değerli kâğıt alıp satan nüfus ve emniyet memurları ile maliye veznedarları gibi kefalete tabi memurlara denir. 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu hükümleri gereğince evlendirme yetkisi verilen belediye başkanı veya bu işle görevlendireceği memur, köy muhtarları, İçişleri Bakanlığı il nüfus ve vatandaşlık müdürlükleri ile ilçe nüfus müdürlüklerinde ve dış temsilciliklerde evlendirme memurluğu yetkisi ve görevi verilenler yetkili memur sayılır.

c) İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatı personeli ile konsolosluk görevlileri yetkili memur sayılmakla birlikte, bunlar 5490 sayılı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca nüfus ve uluslararası aile cüzdanından dolayı kefalete tabi tutulmazlar. Ancak, bu memurlara nüfus ve uluslararası aile cüzdanı dışındaki değerli kâğıtlar 2/6/1934 tarihli ve 2489 sayılı Kefalet Kanunu hükümlerine göre kefalete tabi tutulduktan sonra verilir. Ayrıca, özel kanunlarında kefalete tabi olmayacakları belirtilen yetkili memurlar da kefalete tabi tutulmazlar.

ç) Yetkili memurların göreve başlamaları sırasında isim, unvan ve tatbiki imzaları dairelerince muhasebe birimlerine bildirilir.

d) Yetkili memurlara zimmetle verilecek en az ve en çok değerli kâğıt tutarı, mahallin şartlarına göre her malî yılbaşında defterdarlarca belirlenerek ilgili muhasebe birimlerine duyurulur.

e) 5490 sayılı Kanunun 41 inci maddesi gereğince, kadın ve erkek nüfus cüzdanları ve uluslararası aile cüzdanlarının her birinden il nüfus ve vatandaşlık müdürlüğü ile ilçe nüfus müdürlüğü personelinden bir kişiye, 3000’er adedi geçmemek üzere zimmetle verilir. 5490 sayılı Kanun ile 10/7/1985 tarihli ve 85/9747 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Evlendirme Yönetmeliği hükümleri uyarınca ilgili valiliğin teklifi ve İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünün onayı ile evlendirme yetkisi verilenlere defterdarlarca belirlenen miktarda zimmetle uluslararası aile cüzdanı verilir.

f) 5490 sayılı Kanun ile Evlendirme Yönetmeliği hükümleri uyarınca yetki verilen evlendirme memurlarının muhasebe birimlerinden aldıkları uluslararası aile cüzdanları, seri ve sıra numaraları belirtilmek suretiyle söz konusu değerli kâğıtları veren muhasebe birimlerince aylık dönemler itibarıyla bir yazı ekinde ilgili nüfus müdürlüklerine bildirilir.

g) Yetkili memurların görevlerinin değişmesi veya herhangi bir nedenle görevlerinden ayrılmaları hâlinde, ellerinde bulunan değerli kâğıtlar, teslim alma fişi karşılığında alınır ve gerekli muhasebe kayıtları yapılarak değerli kâğıt zimmet defterindeki kaydı kapatılır.

ğ) 5490 sayılı Kanunun 41 inci maddesi hükmü gereğince doğum bildirimlerinin kanunî süresi içinde yapılması hâlinde düzenlenecek nüfus cüzdanlarından değerli kâğıt bedeli alınmaz. Doğum bildirimlerini kanuni süresi içinde yapmaları nedeniyle değerli kâğıt bedeli alınmayan nüfus cüzdanları için seri ve sıra numarası, kime verildiği, doğum tarihi ve verildiği tarihin belirtildiği bir liste düzenlenir. Nüfus idaresince, onaylanarak muhasebe birimine intikal ettirilen bu listeler, muhasebe işlem fişi ekine bağlanmak suretiyle, gerekli muhasebe kayıtları yapılır.

h) Yetkili memurlar, muhasebe birimlerinden zimmetle aldıkları değerli kâğıtların satış hasılatını en çok onbeş günde bir ve her hâlde malî yılın son iş gününde muhasebe birimi veznesine veya banka hesabına yatırmak zorundadır. Satış hasılatı tutarı, Bakanlıkça belirlenen tutara ulaştığı takdirde bu süre beklenmeksizin satış hasılatı muhasebe birimi veznesine veya banka hesabına yatırılır. Satış hasılatını bu süre içinde yatırmayan memurlara yeniden değerli kâğıt verilmez. Aldıkları değerli kâğıtların satış hasılatını bu süre içinde yatırmayanlar hakkında, gerekli işlem yapılmak üzere dairesine bilgi verilir.

ı) Yetkili memurlara değerli kâğıt bedelinin yatırılacağı muhasebe birimi tarafından, kullanıldıkça kullanılmış olanlar geri alınmak suretiyle yenisi verilmek üzere, defterdarlarca tespit edilen sayıda muhasebe yetkilisi mutemedi alındısı cildi verilir. Tahsil edilen değerli kağıt bedellerinden hangilerine muhasebe yetkilisi mutemedi alındısı düzenlenmeyeceği Bakanlık tarafından belirlenir.

i) Değerli kâğıt satışından dolayı bayilere, Pul ve Değerli Kâğıtların Bayiler ve Yetkili Memurlar Vasıtası ile Sattırılmasına ve Bayilere Satış Aidatı Verilmesine Dair Yönetmelik uyarınca satış aidatı verilir.

j) Yukarıda belirtilen satış aidatları ödenirken değerli kâğıt bedellerinin tahsilinde verilmiş olan alındı belgeleri ilgililerden geri alınır. Alındı belgeleri kayıtlarla karşılaştırıldıktan sonra üzerlerine tarih konulmak suretiyle aidatının ödendiği yazılır. Ayrıca alındı belgelerinin tarih, numara ve tutarını gösteren bir listesi yapılarak söz konusu liste ve alındı belgeleri, ödeme emri belgesine bağlanır.

(5) Değerli kâğıtların geri alınması, değersiz hale gelmesi, değerlerinin değişmesi, kullanılamayacak hale gelmesi, noksan ve hatalı çıkması ile kullanımdan kaldırılması hâllerinde yapılacak işlemler aşağıda açıklanmıştır:

a) Yetkili memurların ellerinde bulunan değerli kâğıtların çeşitli nedenlerle geri alınması gerektiği takdirde iade olunan değerli kâğıtlar, “teslim alma fişi” düzenlenmek suretiyle gerekli muhasebe kayıtları yapılır.

b) Değersiz hale gelen kâğıtlar hakkında yapılacak işlemler;

1) 210 sayılı Kanunda çeşitleri sayılan değerli kâğıtlardan, değerli kâğıt kapsamından çıkarılmaları suretiyle değersiz hale gelenlerin henüz kullanılmamış olanları, yetkili memurlardan Bakanlıkça belirlenen süre içinde geri alınarak gerekli muhasebe kayıtları yapılır.

2) Bu şekilde geri alınan kâğıtlar ile bu kâğıtlardan halen ambarlarda mevcut bulunanlar için iki nüsha “değerli kâğıt sayım tutanağı” düzenlenir ve muhasebe işlem fişi ile hesaplardan çıkarılır.

3) Hesap ve defter kayıtlarından çıkarılan değersiz hale gelmiş kâğıtlar, Bakanlıktan alınacak talimata göre işleme tabi tutulur. Düzenlenen tutanakların birinci nüshası hesaplardan çıkarılma kaydına ilişkin muhasebe işlem fişine bağlanır, ikinci nüshası ise veznedarca muhafaza edilir.

c) Değeri değişen kâğıtlar hakkında yapılacak işlemler;

1) Yetkili memurların kendilerinde bulunan değeri değişen değerli kâğıtları, Bakanlıkça belirlenen süre içinde bağlı oldukları muhasebe birimine beyan etmeleri gerekir.

2) Yetkili memurların zimmetinde bulunan değeri değişmiş değerli kâğıtlar, cins ve adetleri belirtilmek suretiyle dairesince ilgili muhasebe birimine bildirilir. Bunun üzerine muhasebe birimince gerekli muhasebe kayıtları yapılır.

ç) Kullanılamayacak hale gelen değerli kâğıtlar hakkında yapılacak işlemler;

1) Rengi bozulmak, birbirine yapışmak ya da yanmak gibi nedenlerle kullanılamayacak hale gelen değerli kâğıtlar ile üretilen malzemenin, şeklinin ya da içeriğinin değiştirilmesi gibi nedenlerle kullanım imkânı kalmayan değerli kağıtlar için, muhasebe birimlerince durumu tespit eden 3 nüsha tutanak düzenlenir. Kullanılamaz hale gelen değerli kâğıtların bedeli hesaplardan düşülür.

2) İl ve ilçe ambarlarında kullanılamayacak hale gelen değerli kâğıtların bozulma nedenleri ve bu bozulmada kusurlu kimse olup olmadığı defterdarlıklarca incelettirilir.

3) Yapılan inceleme sonucunda kullanılamayacak hale geldiği tespit edilen değerli kâğıtlar, deftardarlıkça oluşturulacak imha kurulu tarafından mahallinde imha edilir. İmha edilen değerli kağıtlara dair ayırt edici bilgileri içerecek şekilde düzenlenen imha tutanağının bir nüshası Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimine, bir nüshası da ilgili defterdarlığa gönderilir.

d) Hatalı ve noksan çıkan değerli kâğıtlar hakkında yapılacak işlemler;

1) Darphaneden gönderilen paketlerden baskı hatalı olarak çıkan ve kullanılma imkânı bulunmayan değerli kâğıtlar il büyük ambarlarında toplanarak Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimine gönderilir. Bu değerli kâğıtlar, Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimince imha edilir.

2) Hatalı yazım nedeniyle kullanılamayacak hale geldiği için yetkili memurlarca muhasebe birimine iade edilen değerli kağıtlar defterdarlıkça oluşturulacak imha kurulu tarafından mahallinde imha edilir. İmha edilen değerli kağıtlara dair ayırt edici bilgileri içerecek şekilde düzenlenen imha tutanağının bir nüshası Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimine, bir nüshası da ilgili defterdarlığa gönderilir.

3) Kimlik olarak da kullanılma imkânı bulunan değerli kâğıtlardan kurşun mühürleri bozulmadan muhafaza edilenlerin, satış için paketlerin açılması sırasında noksan olduğunun anlaşılması hâlinde; durum düzenlenen iki nüsha tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir nüshası Darphane ve Damga Matbaası Muhasebe Birimine gönderilir. Noksan çıkan ve seri numarası taşıyan değerli kâğıt tutarları, tutanağın bağlandığı muhasebe işlem fişi ile hesap kayıtları ve yardımcı hesap defterleri kayıtlarından çıkarılır.

4) Noksanlık yetkili memurların satışı sırasında tespit edildiği takdirde, dairesinin yazısı tutanak yerine geçer.

(6) (Ek:RG-24/2/2018-30342)(2) Yurtdışı misyonlarındaki değerli kağıtların imhası, misyon şeflikleri tarafından en az üç kişiden oluşturulan imha kurulu tarafından mahallinde imha edilir.

940 Değerli kâğıt ambarları hesabı

(1) Değerli kâğıt ambarları hesabı, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin muhasebe birimleri ambarlarına giren ve çıkan değerli kâğıtların izlenmesi için kullanılır.

(1) Değerli kâğıt ambarları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Ambarlarda bulunan değerli kâğıtların artan değer farkları tutarı bu hesaba borç, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) Darphane ve Damga Matbaasınca basılarak dağıtıma hazır bir hale getirildikten sonra düzenlenen tutanakla ambara teslim edilen değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba borç, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına alacak kaydedilir.

3) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye ve bir muhasebe biriminden diğer bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıtlar tutarı; alan muhasebe birimlerince bu hesaba borç, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına alacak kaydedilir.

4) Büyük ambardan küçük ambara veya küçük ambardan büyük ambara aktarılan değerli kâğıt tutarları bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

5) Yetkili memurlara zimmetle verilen değerli kâğıtlardan aynen iade edilenlerin tutarı bu hesaba borç, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilir.

6) Yetkili memurlarca, hatalı yazım nedeniyle iade edilen değerli kağıt bedelleri bu hesaba borç, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilir.

7) Değerli kâğıt ambarlarının sayımında kayıtlara göre fazla çıkan değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba borç, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden diğer bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıtlar, gönderen muhasebe birimince bu hesaba alacak, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına borç kaydedilir.

2) Büyük ambardan küçük ambara veya küçük ambardan büyük ambara aktarılan değerli kâğıt tutarları bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

3) Yetkili memurlara zimmetle verilen değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba alacak, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına borç kaydedilir.

4) İmha edilen değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir.

5) Değerli kâğıt ambarlarının sayımı sonunda noksan çıkan tutarlar bir taraftan bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç; diğer taraftan sorumluları adına 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

6) Ambarlarda bulunan değerli kâğıtların azalan değer farkları tutarı bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir.

7) Darphaneden mühürlü paketler hâlinde gönderilen ve hesaplara kaydedilen seri numarası taşıyan değerli kâğıtlardan daha sonra noksan çıkanların tutarı bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir.

8) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden diğer bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıtların gönderilen muhasebe birimindeki sayımı sonunda fazla olduğu tespit edilerek düzenlenen teslim alma fişi, değerli kâğıtları gönderen muhasebe birimine geldiğinde tutarı, bu muhasebe birimince bir taraftan 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilmekle birlikte, ambar mevcudunun kontrolü sonunda, fazla gönderilen tutarın yanlışlıkla gönderildiği anlaşıldığı takdirde fazla gönderilen miktar bu hesaba alacak, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına borç; şayet ambar kontrolü sonunda gönderilen fazlalığın kayıt harici ambar fazlası olduğu anlaşılırsa, fazla gönderilen değerler tutarının kayıtlara alınmasını teminen bu hesaba borç, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına borç kaydedilerek gönderme işlemi hesaplara yansıtılır.

942 Zimmetle verilen değerli kâğıtlar hesabı

(1) Zimmetle verilen değerli kâğıtlar hesabı, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde, yetkili memurlara zimmetle verilen değerli kâğıt tutarları ile satış hasılatı karşılığı olarak muhasebe birimine yatırılanlar veya bunlardan iade olunanların izlenmesi için kullanılır.

(1) Zimmetle verilen değerli kâğıtlar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Yetkili memurlara zimmetle verilen değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak kaydedilir.

2) Yetkili memurlara zimmetle verilen değerli kâğıtların değer artış farkı bu hesaba borç, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Yetkili memurlar tarafından satılan değerli kâğıtların teslim edilen satış hasılatı bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir. Aynı zamanda satış hasılatı tutarı bir taraftan 600-Gelirler Hesabına alacak, ilgili hesaba borç; diğer taraftan 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak, 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç kaydedilir.

2) Yetkili memurlarca, doğum bildirimlerinin kanuni süresi içinde yapması nedeniyle değerli kâğıt bedeli alınmayan nüfus cüzdanı tutarları muhasebe birimine intikal ettirilen onaylı listelere dayanılarak bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir.

3) Yetkili memurlarca, hatalı yazım nedeniyle iade edilecek değerli kağıt bedelleri bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç kaydedilir.

4) Yetkili memurlar tarafından zimmete geçirilen değerli kâğıt tutarı bir taraftan bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç; diğer taraftan 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

5) Yetkili memurlar tarafından aynen iade olunan değerli kâğıt tutarı bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç kaydedilir.

6) Yetkili memurların zimmetinde bulunan değerli kâğıtların değer azalış farkları tutarı bu hesaba alacak, 945- Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir.

944 Yoldaki değerli kâğıtlar hesabı

(1) Yoldaki değerli kâğıtlar hesabı, başka bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıt tutarları ile bunlardan alındığı bildirilenlerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Yoldaki değerli kâğıtlar hesabı, genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idarelerinin muhasebe birimlerinde kullanılmaz.

(1) Yoldaki değerli kâğıtlar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden diğer bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıt tutarı, gönderen muhasebe birimince bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Değerli kâğıt gönderilen muhasebe biriminden söz konusu değerlerin alındığına ilişkin teslim alma fişi, gönderen muhasebe birimine geldiğinde tutarı bu hesaba alacak, 945-Değerli Kâğıt İşlemleri Hesabına borç kaydedilir.

945 Değerli kâğıt işlemleri hesabı

(1) Değerli kâğıt işlemleri hesabı; genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinin değerli kâğıtlar ambarları, zimmetle verilen değerli kâğıtlar ve yoldaki değerli kâğıtlar hesaplarına kaydedilen işlemlerin karşılıklarının izlenmesi için kullanılır.

(2) Değerli kâğıt işlemleri hesabının yıl sonu kapanış kaydı öncesi alacak artığı; değerli kâğıt ambarları hesabı, zimmetle verilen değerli kâğıtlar hesabı ve yoldaki değerli kâğıtlar hesabı borç artıkları toplamına eşit olması gerekir.

(1) Değerli kâğıt işlemleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Darphanece basımı yapılarak ambara teslim olunan değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç kaydedilir.

2) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden başka bir muhasebe birimine gelen değerli kâğıtlar tutarı, alan muhasebe birimince bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç kaydedilir.

3) Ambar sayımı sonunda kayıtlara göre fazla çıkan değerli kâğıt tutarı bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç kaydedilir.

4) Ambarlarda bulunan değerli kâğıtların değer artış tutarları bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç kaydedilir.

5) Yetkili memurların zimmetinde bulunan değerli kâğıtların değer artış tutarları bu hesaba alacak, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına borç kaydedilir.

b) Borç

1) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden diğer bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıtların alındığına ilişkin teslim alma fişi gönderen muhasebe birimine geldiğinde tutarı bu hesaba borç, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilir.

2) İmha edilen değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak kaydedilir.

3) Küçük ambarlardan peşin para ile satılan değerli kâğıtlar tutarı bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak kaydedilir. Aynı zamanda söz konusu tutarlar, bir taraftan ilgili hesaba borç, 600-Gelirler Hesabına alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

4) Yetkili memurlara verilen değerli kâğıtların vezneye yatırılan satış hasılatı tutarı bu hesaba borç, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilir. Aynı zamanda satış hasılatı tutarı bir taraftan 100-Kasa Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak; diğer taraftan 805-Gelir Yansıtma Hesabına borç, 800-Bütçe Gelirleri Hesabına alacak kaydedilir.

5) Yetkili memurlar tarafından zimmete geçirilen değerli kâğıt tutarı bir taraftan bu hesaba borç, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak; diğer taraftan 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

6) Yetkili memurlarca, doğum bildirimlerinin kanuni süresi içinde yapması nedeniyle değerli kâğıt bedeli alınmayan nüfus cüzdanı tutarları muhasebe birimine intikal ettirilen onaylı listelere dayanılarak bu hesaba borç, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilir.

7) Ambar sayımı sonunda noksan çıkan değerli kâğıtlar tutarı bir taraftan bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak; diğer taraftan 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

8) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden diğer bir muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıtlar, gönderilen muhasebe birimindeki sayımda noksan çıktığı takdirde, gelen teslim alma fişi tutarı gönderen muhasebe birimince bir taraftan bu hesaba borç, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilmekle birlikte ambar mevcudunun kontrolü sonunda; yanlışlıkla noksan gönderildiğinin anlaşılması hâlinde, kayıtlara göre ambar fazlası olarak bulunan miktar 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına veya noksan tutarın ambar açığı olduğu tespit edildiği takdirde bu hesaba borç, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak; aynı zamanda noksan tutar sorumluları adına 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

9) Darphaneden muhasebe birimlerine, muhasebe birimlerinden darphaneye veya bir muhasebe biriminden diğer muhasebe birimine gönderilen değerli kâğıtların gönderilen muhasebe birimindeki sayımı sonucunda fazla olduğu tespit edildiği takdirde, gelen teslim alma fişi tutarı, gönderen muhasebe birimince bu hesaba borç, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilmekle birlikte ambar mevcudunun kontrolü sonunda; yanlışlıkla fazla gönderildiğinin anlaşılması hâlinde, fazladan gönderilen tutar 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına borç kaydedilir. fazlalığın kayıt dışı ambar fazlası olduğunun anlaşılması hâlinde, fazla gönderilen tutar bir taraftan bu hesaba alacak, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına borç; diğer taraftan 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak, 944-Yoldaki Değerli Kâğıtlar Hesabına borç kaydedilir.

10) Darphaneden mühürlü paketler hâlinde gönderilen ve hesaplara alınan seri numarası taşıyan değerli kâğıtlardan daha sonra noksan çıkanların tutarı bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak kaydedilir.

11) Ambarlarda bulunan değerli kâğıtların azalan değer farkları tutarı bu hesaba borç, 940-Değerli Kâğıt Ambarları Hesabına alacak kaydedilir.

12) Yetkili memurların zimmetinde bulunan değerli kâğıtların değer azalış farkları tutarı bu hesaba borç, 942-Zimmetle Verilen Değerli Kâğıtlar Hesabına alacak kaydedilir.

946 Özel tahakkuklardan alacaklar hesabı

(1) Özel tahakkuklardan alacaklar hesabı, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde, bütçe geliri olmayan ve özel mevzuatı uyarınca 6183 sayılı Kanuna göre takip ve tahsili muhasebe birimlerince yapılan alacakların izlenmesi için kullanılır.

(1) Özel tahakkuklardan alacaklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Özel kanunları uyarınca tahakkuk ettirilen tutarlar bu hesaba borç, 947-Özel Tahakkuklar Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Yapılan tahsilat bir taraftan bu hesaba alacak, 947-Özel Tahakkuklar Hesabına borç; diğer taraftan 100-Kasa Hesabı veya 102-Banka Hesabı ya da diğer hesaplara borç, 362-Fonlar veya Diğer Kamu İdareleri Adına Yapılan Tahsilat Hesabı veya 333-Emanetler Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak kaydedilir.

2) Yersiz ve fazla olarak verilen tahakkuklardan yapılan terkinler bu hesaba alacak, 947-Özel Tahakkuklar Hesabına borç kaydedilir.

947 Özel tahakkuklar hesabı

(1) Özel tahakkuklar hesabına, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerinde özel tahakkuklardan alacaklar hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Özel tahakkuklar hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Özel tahakkuklardan alacaklar hesabına borç yazılan tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Özel tahakkuklardan alacaklar hesabına alacak yazılan tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

948 Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabı

(1) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabı, aynı bütçeli kamu idaresinin farklı muhasebe birimlerinin kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı olan tutarlardan tahsili yazıyla istenenler, icra ve diğer dairelerden gelen haciz kararları ile başka idareler adına tahsil edilmesi gereken diğer alacakların izlenmesi için kullanılır.

(1) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabına ilişkin işlemler aşağıda gösterilmiştir:

a) Diğer muhasebe birimlerine ait alacakların izlenmesi

1) Aynı bütçeli kamu idarelerince, kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı tutarların borçlularının başka bir yerde olduğu anlaşıldığında, alacak tutarı bir yazı ile borçlunun bulunduğu yerdeki aynı idarenin birimine bildirilir. Borçlunun bulunduğu yerdeki idare, tahsilatın yapılması için alacak tutarını bağlı bulunduğu muhasebe birimine bildirir.

2) Bu yazıyı alan muhasebe birimi, bildirilen alacak tutarını borçlular defterine ve bu hesaba kaydederek izler.

3) Borçlunun muhasebe biriminin bulunduğu yerden ayrıldığının bildirilmesi üzerine kalan alacak tutarı hesaplardan çıkarılır.

4) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabında kayıtlı tutarlardan nakden yapılan tahsilat (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) birimler arası işlemler hesabı kullanılarak gönderilir.

b) Aylık ve diğer hakedişlerden yapılacak kesintiler

1) Memur veya diğer istihkak sahiplerinin başka birimlerde kayıtlı olan borcuna karşılık aylık veya hakedişlerinden kesinti yapılması hakkında dairesinden gelen yazı veya haciz kararında belirtilen tutar, borçlular defterine ve bu hesaba kaydedilir.

2) İlgili idare tarafından her ay memurun aylığından kesilen tutar, aylık bordronun “kesintiler” tablosunun ilgili sütununda gösterilir.

3) Bu suretle dairesince aylık bordroların ilgili kesinti sütununda gösterilen tutarlar ile istihkak sahiplerinin hakedişlerinden kesilerek ödeme emri belgesi üzerinde gösterilen ve yevmiyede emanetler hesabına alacak kaydedilen tutarlar, borçlular defterine işlendikten sonra düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile ilgili birimlere aktarılır.

(1) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Başka muhasebe birimlerinin kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı olan alacaklardan izlenmesi muhasebe birimine bildirilen tutarlar bu hesaba borç, 949-Başka Birimler Adına İzlenen Alacak Emanetleri Hesabına alacak kaydedilir.

2) İcra daireleriyle diğer dairelerden bildirilen alacak tutarları bu hesaba borç, 949-Başka Birimler Adına İzlenen Alacak Emanetleri Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabında kayıtlı olan tutarlardan yapılan tahsilat bir taraftan 100-Kasa Hesabı veya ilgili diğer hesaplara borç, (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) 511-Birimler Arası İşlemler Hesabı veya 333-Emanetler Hesabı ya da ilgili diğer hesaplara alacak kaydedilir. Diğer taraftan bu hesaba alacak, 949-Başka Birimler Adına İzlenen Alacak Emanetleri Hesabına borç kaydedilir.

2) Borcun tahsil edilmesine gerek kalmadığının anlaşılması hâlinde bu hesaba alacak, 949-Başka Birimler Adına İzlenen Alacak Emanetleri Hesabına borç kaydedilir.

949 Başka birimler adına izlenen alacak emanetleri hesabı

(1) Başka birimler adına izlenen alacak emanetleri hesabına, başka birimler adına izlenen alacaklar hesabına yazılan tutarlar kaydedilir.

(1) Başka birimler adına izlenen alacak emanetleri hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabına borç kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Başka birimler adına izlenen alacaklar hesabına alacak kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

(1) Dış borçlanma ile ilgili hesaplar hesap grubu; tahvil ihracı dışında kalan dış finansman kaynaklarıyla yapılan kredi anlaşmaları, risk hesabı alacakları ile genel bütçe dışı idare veya kuruluşlara ait teyitsiz doğrudan dış proje kredisi kullanımları ve doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditiflerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Dış borçlanma ile ilgili hesaplar, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

950 Kullanılacak Dış Krediler Hesabı

951 Kredi Anlaşmaları Hesabı

954 Risk Hesabı Alacakları Hesabı

955 Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabı

956 Genel Bütçe Dışı İdareler Teyitsiz Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Hesabı

957 Genel Bütçe Dışı İdareler Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabı

958 Doğrudan Dış Proje Kredilerinden Açılan Akreditifler Hesabı

959 Doğrudan Dış Proje Kredilerinden Açılan Akreditifler Karşılığı Hesabı

950 Kullanılacak dış krediler hesabı

(1) Kullanılacak dış krediler hesabı, tahvil ihracı dışında kalan dış finansman kaynaklarıyla yapılan dış kredi anlaşmaları ve ek taahhütleri ile bunlardan gerçekleştirilen kullanım ve iptallerin izlenmesi için kullanılır.

(1) Dış finansman kaynağıyla yapılan dış kredi anlaşmaları ve ek taahhütler, düzenlenen dış finansman bildirim formu esas alınarak, anlaşma tarihi itibarıyla Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden kullanılacak dış krediler hesabı ve kredi anlaşmaları hesabına kaydedilir.

(2) Dış finansman kaynağından gelen aktarım veya kullanım bilgisi esas alınarak dış borç kaydedilen tutarlar aynı kur üzerinden; krediden yapılan kısmi iptaller veya anlaşma veya kredi iptalleri ise iptal tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlenerek, kullanılacak dış krediler hesabı ve kredi anlaşmaları hesabına kaydedilir.

(3) Kullanılacak dış krediler hesabı, sadece (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerinde kullanılır.

(1) Kullanılacak dış krediler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda belirtilmiştir:

a) Borç

1) Dış finansman kaynaklarıyla yapılan kredi anlaşmaları ve ek taahhütler Devlet Borçları Muhasebe Birimine bildirildiğinde, kredi tutarı, anlaşma tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına alacak kaydedilir.

2) Dış finansman kaynaklarından yapılan kullanımlardan iade olunan tutarlar işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba borç, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına alacak kaydedilir.

3) Kullanılacak dış krediler hesabı borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınarak değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Dış finansman kaynağından doğrudan dış proje kredi kullanım bilgisi geldiğinde, kullanım tutarı, kullanım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden, bir taraftan ilgili hesaplara borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

2) Dış finansman kaynağından, genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri adına proje özel hesabına proje kredisi aktarımı yapıldığında, aktarım tutarı, aktarım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden, bir taraftan 104-Proje Özel Hesabına borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

3) Dış finansman kaynağından, genel bütçe dışı idare veya kuruluşların bankalar nezdindeki özel hesaplarına proje kredisi aktarımı yapıldığında, aktarım tutarı, aktarım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden, bir taraftan 230-Dış Borcun İkrazından Doğan Alacaklar Hesabına borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

4) Dış proje kredisi olarak dış finansman kaynağından Hazine hesaplarına aktarılan tutar, aktarım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden, bir taraftan ilgili hesaplara borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

5) Dış kredilerinden yapılan kısmi iptaller ile anlaşma veya kredi iptallerinde iptal edilen kredi tutarı, iptal tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

6) Program kredisi olarak tahvil hariç dış finansman kaynağından Hazine hesaplarına aktarılan tutar, aktarım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden, bir taraftan ilgili hesaba borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

7) Kullanılacak dış krediler hesabı borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınarak değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

8) Yıl sonu itibariyle, dış finansman kaynağı tarafından gönderildiği bildirilen ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası aracılığı ile teyidi yapılan; ancak Hazine hesaplarına henüz intikali gerçekleşmemiş dış borç tutarları, teyidin Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yapıldığı günkü döviz satış kuru üzerinden, bir taraftan 108-Diğer Hazır Değerler Hesabına borç, 410- Dış Mali Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan bu hesaba alacak, 951-Kredi Anlaşmaları Hesabına borç kaydedilir.

951 Kredi anlaşmaları hesabı

(1) Kredi anlaşmaları hesabı, dış finansman kaynaklarıyla yapılan dış proje kredi anlaşmaları ve ek taahhütler ile bu kredilerden yapılan kullanım ve iptallerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Kredi anlaşmaları hesabı, sadece (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerince kullanılır.

(1) Kredi anlaşmaları hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Kullanılacak dış krediler hesabının borcuna kaydedilen tutarlar bu hesabın alacağına kaydedilir.

b) Borç

1) Kullanılacak dış krediler hesabının alacağına kaydedilen tutarlar bu hesabın borcuna kaydedilir.

954 Risk hesabı alacakları hesabı

(1) Risk hesabı alacakları hesabı, Hazine garantileri ve risk yönetimi kapsamında kuruluşlar adına risk hesabından ödenen tutarlar ve bu tutarlardan ilgili kurumlarca yapılan geri ödemeler ile ertelenen tutarların izlenmesi için kullanılır.

(2) Risk hesabı alacakları hesabında yer alan tutarlardan, ikraz anlaşmalarında öngörülen sürelerde kurumlarca risk hesabına geri ödenmeyen tutarlar, bu hesaba alacak ve borç kaydedilerek takibe alınır.

(3) Risk hesabı alacakları hesabı, sadece (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerinde kullanılır.

(4) Hazine alacaklarının takip ve tahsili Hazine Alacaklarının Yönetimi, Takip ve Tahsiline Dair Yönetmelik hükümlerine göre gerçekleştirilir.

(1) Risk hesabı alacakları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Hazine garantileri ve risk yönetimi kapsamında kuruluşlar adına risk hesabından yapılan anapara ve faiz ödemeleri, bir taraftan ilgili kuruluş adına bu hesaba borç, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına alacak; diğer taraftan 339-Risk Hesabına borç, 103-Verilen Çekler ve Gönderme Emirleri Hesabı veya 106-Döviz Gönderme Emirleri Hesabına alacak kaydedilir. Söz konusu tutarların anaparası ayrıca 931-Verilen Garantiler Karşılığı Hesabına borç, 930-Verilen Garantiler Hesabına alacak kaydedilir. Üstlenimin yapıldığı para birimi ile kuruluşun borçlandırıldığı para biriminin farklı olması durumunda, muhasebe kaydının yapıldığı tarihle üstlenilen tutarın vade tarihi arasında döviz kurlarının değişiminden kaynaklanan ve kuruluş aleyhine oluşan fark bir taraftan bu hesaba borç, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Risk hesabı alacakları hesabında kayıtlı tutarlara ilişkin olarak yıl sonlarında hesaplanan gecikme zamları bu hesaba borç, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

3 Risk hesabı alacakları hesabında yer alan tutarlardan ikraz anlaşmalarında öngörülen vadede kurumlarca risk hesabına geri ödemesi yapılmayanlar takibe alınmak üzere bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

4) Risk hesabı alacakları hesabın yabancı para cinsinden bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Hazine garantileri ve risk yönetimi kapsamında kuruluşlar adına risk hesabından ödenen tutarlar karşılığı ilgili kuruluştan yapılan tahsilatlar bir taraftan bu hesaba alacak, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına borç; diğer taraftan 102-Banka Hesabı veya 105-Döviz Hesabına borç, 339-Risk Hesabına alacak kaydedilir.

2) Üstlenimin yapıldığı para birimi ile kuruluşun borçlandırıldığı para biriminin farklı olması durumunda, muhasebe kaydının yapıldığı tarihle üstlenilen tutarın vade tarihi arasında döviz kurlarının değişiminden kaynaklanan ve kuruluş lehine oluşan fark bir taraftan bu hesaba alacak, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

3) Risk hesabı alacakları hesabında yer alan tutarlardan ikraz anlaşmalarında öngörülen vadede kurumlarca risk hesabına geri ödemesi yapılmayanlar takibe alınmak üzere bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

4) Risk hesabı alacakları hesabın yabancı para cinsinden bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 955-Risk Hesabı Alacakları Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

955 Risk hesabı alacakları karşılığı hesabı

(1) Risk hesabı alacakları karşılığı hesabı, Hazine garantileri ve risk yönetimi kapsamında risk hesabından yapılan ödemeler ve hesaptaki tutarlara işletilen faizler ile bu tutarlardan ilgili kurumlarca risk hesabına geri ödenenler ile ertelenen tutarların izlenmesi için kullanılır.

(2) Risk hesabı alacakları karşılığı hesabı, sadece (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerinde kullanılır.

(1) Risk hesabı alacakları karşılığı hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Risk hesabı alacakları hesabına borç kaydedilen tutarlar, bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Risk hesabı alacakları hesabına alacak kaydedilen tutarlar, bu hesaba borç kaydedilir.

956 Genel bütçe dışı idareler teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabı

(1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabı; genel bütçe dışı idare veya kuruluşlarca, Hazine hesaplarına intikal ettirilmeksizin dış finansman kaynağından doğrudan mal ve hizmet karşılığı olarak kullanılan dış proje kredilerine ilişkin dış finansman kaynağı kullanım bilgisi tutarları ve bu kullanımlardan kullanıcı idare veya kuruluşlarca teyit edildiği bildirilen tutarların Devlet Borçları Muhasebe Birimince izlenmesi için kullanılır.

(2) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabı, sadece (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerinde kullanılır.

(1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar tarafından kullanılan doğrudan dış proje kredilerine ilişkin, dış finansman kaynağı kullanım bilgisi tutarları, kullanım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden Devlet Borçları Muhasebe Birimince bir taraftan 230-Dış Borcun İkrazından Doğan Alacaklar Hesabına borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan ilgili kurumca teyit edilinceye kadar bu hesaba borç, 957-Genel Bütçe Dışı İdare veya Kuruluşlar Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlarca teyit edilen dış finansman kaynağı doğrudan dış proje kredi kullanım tutarları, kullanım tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bu hesaba alacak, 957-Genel Bütçe Dışı İdare veya Kuruluşlar Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç kaydedilir.

957 Genel bütçe dışı idareler doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabı

(1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabı; genel bütçe dışı idare veya kuruluşlarca, Hazine hesaplarına intikal ettirilmeksizin dış finansman kaynağından doğrudan mal ve hizmet karşılığı olarak kullanılan dış proje kredilerine ilişkin dış finansman kaynağı kullanım bilgisi tutarları ve bu kullanımlardan kullanıcı idare veya kuruluşlarca teyit edildiği bildirilen tutarların Devlet Borçları Muhasebe Birimince izlenmesi için kullanılır.

(2) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabı, sadece (Değişik ibare:RG-23/2/2024-32469)(10) Bakanlığa bağlı ilgili muhasebe birimlerinde kullanılır.

(1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar doğrudan dış proje kredi kullanımları bildirim hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabının borcuna kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Genel bütçe dışı idare veya kuruluşlar teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabının alacağına kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

958 Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabı

(1) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabı, kamu idareleri için sağlanan doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler ile bunlardan yapılan iptaller ve kullanımların kullanıcı idare muhasebe birimlerince izlenmesi için kullanılır.

(1) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Kamu idareleri için sağlanan doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler bu hesaba borç, 959-Doğrudan Dış Proje Kredilerinden Açılan Akreditifler Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabı borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur artışı farkları bu hesaba borç, 959-Doğrudan Dış Proje Kredilerinden Açılan Akreditifler Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Açtırılan akreditiften yapılan çekiş tutarı, işlem tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden bir taraftan kullanıcı idare veya kuruluş muhasebe birimince 167-Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Avans ve Akreditifleri Hesabına borç, genel bütçe kapsamındaki kamu idarelerince 513-Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına, kapsama dâhil diğer kamu idarelerince 403-Kamu İdarelerine Malî Borçlar Hesabına alacak; diğer taraftan Devlet Borçları Muhasebe Birimince 513-Doğrudan Dış Proje Kredi Kullanımları Bildirim Hesabına borç, 410-Dış Malî Borçlar Hesabına alacak kaydedilir. Söz konusu tutar aynı zamanda bu hesaba alacak, 959-Doğrudan Dış Proje Kredilerinden Açılan Akreditifler Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

2) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabı borç bakiyesinin, ay sonlarında Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden değerlemesi sonucunda oluşan kur azalışı farkları bu hesaba alacak, 959-Doğrudan Dış Proje Kredilerinden Açılan Akreditifler Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

959 Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler karşılığı hesabı

(1) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler karşılığı hesabı, kamu idareleri için sağlanan doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler ile bunlardan yapılan iptaller ve kullanımların izlenmesi için kaydedilir.

(1) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler karşılığı hesabına ilişkin alacak ve borç kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabına borç kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) Doğrudan dış proje kredilerinden açılan akreditifler hesabına alacak kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Bu hesap grubu türev ürün sözleşmelerinden doğan anapara borçlarının ve alacaklarının izlenmesi için kullanılır.

(2) Türev ürün hesapları, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

970 Türev Piyasası Borçları Hesabı

971 Türev Piyasası Borçları Karşılığı Hesabı

972 Türev Piyasası Alacakları Hesabı

973 Türev Piyasası Alacakları Karşılığı Hesabı

970 Türev piyasası borçları hesabı

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Bu hesap türev ürün sözleşmelerinden doğan anapara borçlarının izlenmesi için kullanılır.

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Türev piyasası borçları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Türev ürün sözleşmelerinden doğan anapara borçları bu hesaba borç, 971-Türev Piyasası Borçları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Türev ürün sözleşmesinden doğan anapara borcunun kapatılması durumunda bu hesaba alacak, 971-Türev Piyasası Borçları Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

971 Türev piyasası borçları karşılığı hesabı

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Bu hesaba, 970-Türev Piyasası Borçları Hesabına yazılan tutarlar karşılık olarak kaydedilir.

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Türev piyasası borçları karşılığı hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) 970-Türev Piyasası Borçları Hesabına borç kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) 970-Türev Piyasası Borçları Hesabına alacak kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

972 Türev piyasası alacakları hesabı

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Bu hesap türev ürün sözleşmelerinden doğan anapara alacaklarının izlenmesi için kullanılır.

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Türev piyasası alacakları hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Türev ürün sözleşmelerinden doğan anapara alacakları bu hesaba borç, 973-Türev Piyasası Alacakları Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Türev ürün sözleşmesinden doğan anapara alacağının tahsil edilmesi durumunda bu hesaba alacak, 973-Türev Piyasası Alacakları Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

973 Türev piyasası alacakları karşılığı hesabı

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Bu hesaba, 972-Türev Piyasası Alacakları Hesabına yazılan tutarlar karşılık olarak kaydedilir.

(Ek:RG-23/2/2024-32469)(10)

(1) Türev piyasası alacakları karşılığı hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Alacak

1) 972-Türev Piyasası Alacakları Hesabına borç kaydedilen tutarlar bu hesaba alacak kaydedilir.

b) Borç

1) 972-Türev Piyasası Alacakları Hesabına alacak kaydedilen tutarlar bu hesaba borç kaydedilir.

(Ek:RG-24/2/2018-30342)(2)(16)

(1) Diğer nazım hesaplar hesap grubu; kamu idarelerinin muhasebe disiplini altında toplanması istenen diğer yönetim ve bilgi ihtiyaçlarına ilişkin işlemlerin izlenmesi için kullanılır.

(2) Diğer nazım hesaplar, niteliklerine göre bu grup içinde açılacak aşağıdaki hesaplardan oluşur:

990 Kiraya Verilen veya İrtifak Hakkı Tesis Edilen Maddi Duran Varlıkların Kayıtlı Değerleri Hesabı

993 Maddi Duran Varlıkların Kira ve İrtifak Hakkı Gelirleri Hesabı

998 Diğer Nazım Hesaplar Hesabı

999 Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabı

990 Kiraya verilen veya irtifak hakkı tesis edilen maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri hesabı

(Ek:RG-24/2/2018-30342)(2)(16)

(1) Kiraya verilen, irtifak hakkı tesis edilen maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri hesabı, kamu idarelerine ait maddi duran varlıklardan kiraya verilen veya üzerinde irtifak hakkı tesis edilenlerin sözleşme sonuna kadar kayıtlı değerleri üzerinden izlenmesi için kullanılır.

(Ek:RG-24/2/2018-30342)(2)(16)

(1) Kiraya verilen, irtifak hakkı tesis edilen maddi duran varlıkların kayıtlı değerleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Kiraya verilen ya da üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar, sözleşmenin başında kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba borç, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Kiraya verilen ya da üzerinde irtifak hakkı tesis edilen taşınmazlar, sözleşmenin sonunda kayıtlı değerleri üzerinden bu hesaba alacak, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

993 Maddi duran varlıkların kira ve irtifak hakkı gelirleri hesabı

(Ek:RG-24/2/2018-30342)(2)(16)

(1) Maddi duran varlıkların kira ve irtifak hakkı gelirleri hesabı, kamu idarelerine ait maddi duran varlıklardan kiraya verilen veya üzerinde irtifak hakkı tesis edilenlere ilişkin olarak sözleşmelerinde yer alan kira ve irtifak hakkı gelirlerinin izlenmesi için kullanılır.

(Ek:RG-24/2/2018-30342)(2)(16)

(1) Maddi duran varlıkların kira ve irtifak hakkı gelirleri hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1) Kira veya irtifak hakkı sözleşmesinde belirtilen bedelin, sözleşmenin sonunda ve tek seferde peşin olarak tahsil edilecek olması halinde, toplam kira ya da irtifak hakkı bedeli sözleşmenin başında bu hesaba borç, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

2) Bir yıldan daha uzun süreli sözleşmelerde kira veya irtifak hakkı bedelinin, sözleşme süresi içinde belirli dönemlerin sonunda taksitler halinde tahsil edilecek olması halinde, toplam kira ya da irtifak hakkı bedelinin ilgili döneme düşen kısımları, bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesabına borç, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına alacak kaydedilir.

3) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba borç ve alacak kaydedilir.

b) Alacak

1) Kira veya irtifak hakkı sözleşmesinde belirtilen bedelin, sözleşmenin sonunda ve tek seferde peşin olarak tahsil edilmesi halinde, toplam kira ya da irtifak hakkı bedeli bu hesaba alacak, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

2) Bir yıldan daha uzun süreli sözleşmelerde kira veya irtifak hakkı bedelinin, sözleşme süresi içinde belirli dönemlerin sonunda taksitler halinde tahsil edilmesi halinde, toplam kira ya da irtifak hakkı bedelinin ilgili döneme düşen kısımları bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesabına alacak, 999-Diğer Nazım Hesaplar Karşılığı Hesabına borç kaydedilir.

3) Dönem sonunda bu hesabın bölümlenmiş yardımcı hesaplarında kayıtlı tutarlar, sürelerin güncellenmesi amacıyla bu hesaba alacak ve borç kaydedilir.

998 Diğer nazım hesaplar hesabı