Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu
- Kanun numarası
- 3359
- Kabul tarihi
- 07.05.1987
- Resmî Gazete
- 15.05.1987 / 19461
- Düstur
- 5. tertip, cilt 26
- Son değişiklik
- 21.07.2025
- Madde sayısı
- 40
Geçici Madde 7 geçmişi
Kamu sağlık hizmet işletmelerine ait borçların takibinden vazgeçme
Metin 0 kez değişmiş, toplam 1 değişiklik kaydı var. Ayrıca 2 geçişte hüküm aynı kalıp yalnızca yazım değişmiş (satır sonu, şapkalı harf, büyük/küçük harf, dipnot işareti ya da sızmış bölüm başlığı); bunlar listeye alınmadı.
Bugünkü metni
Geçici Madde 7 – (Ek: 1/7/2006-5538/12 md.)
25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 17 nci maddesinin (2) numaralı fıkrasının (a) bendi uyarınca katma değer vergisinden muaf tutulmuş olan kamu kurum ve kuruluşlarına ait sağlık hizmet işletmelerinin, 1/1/2005 tarihinden önceki dönemlerde kamu kurum ve kuruluşlarına vermiş oldukları tedavi hizmetlerine ilişkin olarak düzenledikleri faturalardaki katma değer vergisi tutarında yapılmış olan fazla ödemeler sebebiyle, kamu kurum ve kuruluşlarınca söz konusu işletmeler adına borç çıkarılmaz, çıkarılmış borçların takibinden vazgeçilerek tahsilat işlemine son verilir.
Metni elimizde olmayan 1 değişiklik kaydı
Bu kayıtlar metin içindeki değişiklik notlarından derlendi. Karşılaştırılacak hâl elimizde yok: belgenin konsolide metninin en eski kopyası 25 Nisan 2013 tarihli, bundan öncesi için metnin o günkü hâli hiçbir arşivde bulunmuyor.
-
Değişikliğin gerekçesi
Madde ile 3359 sayılı Kanuna ek 8 inci ve geçici 7 nci maddeler eklenmektedir.
Bilindiği üzere, belediyeler ile mahallî idare birliklerinin kendi mevzuatları çerçevesinde mahallî gereksinimi karşılamak üzere kanunla ihdas olunan veya kanunların bu kurumlar adına kadro ihdas etmeye yetkili kıldığı makam veya organlarca ihdas edilen kadrolarında çalışan sağlık personeli eliyle sağlık hizmeti veren işletmeler açabilmeleri mümkün bulunmaktadır. Bu tür işletmeler resmî sağlık kurumu niteliğindedir. Bununla birlikte, belediye veya mahallî idare birliklerinin kendi kadrolarındaki sağlık personeli dışında dışarıdan hizmet satın alma yoluyla veya herhangi bir sağlık işletmesine iştirak yoluyla bu hizmeti verdikleri hâllerde, söz konusu işletmeler, özel hukuk tüzel kişisi hüviyetini haiz olmaktadırlar. Bu durum, uygulamada özellikle kamu sağlık harcamaları açısından bazı tereddütleri beraberinde getirmektedir.
Kamu sağlık harcamaları, tedavi yardımına ilişkin bütçe uygulama talimatı esasları çerçevesinde, bütçe disiplini içinde gerçekleştirilmektedir. Talimat kapsamında diş tedavileri, resmî sağlık kurumlarının yanında özel sağlık kuruluşları ve serbest muayenehanelerce de verilmekte, sevk ve geri ödeme esasları da işletmenin resmî veya özel sağlık işletmesi olmasına göre farklı uygulamaya tâbi tutulmaktadır.
Bu uygulama ile ağız ve diş sağlığı hizmetlerinde de genel sağlık hizmetlerinde olduğu gibi, basamaklı sevk ve tedavi amaçlanmış, bunun yanında uygulamanın suiistimal edilmesinin önüne geçilmesi ile kamu sağlık harcamalarında bütçe disiplininin korunması, toplumun kaliteli ağız ve diş sağlığı hizmeti alması hedeflenmiştir.
Ancak, son zamanlarda belediyelerin ve mahallî idare birliklerinin bir bölümünün, özellikle ağız ve diş sağlığı hizmeti veren sağlık hizmet işletmelerini faaliyete geçirdikleri, bu işletmelerin özel hukuk tüzel kişisi niteliğini haiz oldukları hâlde, mahallî idare birliği veya belediyenin amblem veya damga kaşelerini kullanarak resmî sağlık işletmesi gibi faaliyet gösterip, tedavi yardımına ilişkin bütçe uygulama talimatının resmî sağlık kurumlarında diş tedavisine ilişkin sevk ve geri ödeme esasları çerçevesinde fatura düzenledikleri, kendi hizmet alanları dışında da bu tür sağlık hizmet işletmelerini faaliyete geçirdikleri belirlenmiştir.
Madde ile 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununa ek 8 inci madde eklenerek, geri ödemelerde yaşanan söz konusu tereddütlerin giderilmesi, suiistimallerin önlenerek kamu sağlık harcamalarında bütçe disiplininin korunması, belediyeler ve mahallî idare birlikleri ile il özel idarelerinin kendilerine kanunlarla ihdas olunan kadrolu sağlık personeli eliyle ve mahallî gereksinimi temin çerçevesinde kaliteli ve kolay ulaşılabilir sağlık hizmeti vermeleri amaçlanmaktadır.
Bilindiği üzere, kamu kurum ve kuruluşlarında çalışanlar ve bakmakla yükümlü oldukları aile fertlerinin tedavi yardımından yararlanmasına ilişkin usul ve esaslar ile tedavi tarifeleri her malî yılda yayımlanan talimatlarla belirlenmekte ve uygulama bu kapsamda yürütülmektedir. Özel sağlık kurum ve kuruluşlarına sevk usul ve esaslarını düzenleyen ve 1/6/2003 tarihinde yürürlüğe giren düzenleme sonrasında, kamu çalışanlarının ve bunların bakmakla yükümlü oldukları aile fertlerinin, özel sağlık kurum ve kuruluşlarından sağlık hizmeti alabilmeleri mümkün kılınmıştır. Özel sağlık işletmeleri de sağlık hizmetlerini talimatta yer alan uygulama usulleri ve tarifelere göre sunmaktadırlar. Ancak, talimatta yer alan tarifeler 2005 malî yılına kadar katma değer vergisi dâhil olarak belirlenmiş olup, bu durum kamunun özel sağlık işletmelerinden hizmet satın almaya başladığı 1/6/2003 tarihinden itibaren katma değer vergisi mükellefi olmayan devlet hastaneleri ve üniversite hastaneleri gibi sağlık hizmeti veren kamuya ait döner sermaye işletmelerine katma değer vergisi kadar fazla ödeme yapıldığı yönünde yorumlara neden olmuştur.
Uygulamada yılları bütçe kanunları çerçevesinde döner sermayeli kamu sağlık işletmelerinin hasılatları üzerinden yüzde onbeş oranında hazine payı, yüzde bir oranında Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu hissesi ve yüzde iki oranında da merkez hesabı kesintisi adı altında muhtelif kesintiler yapılmaktadır. Üniversitelere bağlı döner sermayeli sağlık işletmelerinde söz konusu oran, araştırma fonu kesintisi ile toplamda yüzde yirmibirlere ulaşmaktadır. Bununla birlikte, söz konusu kamu sağlık işletmelerine katma değer vergisi dâhil ödeme uygulamasına 1/1/2005 tarihinden geçerli olmak üzere son verilmiştir.
3359 sayılı Kanuna eklenen geçici 7 nci madde ile söz konusu uygulamaya başlanmadan önceki dönemler için tereddüt teşkil eden ve farklı yorumlamalara neden olan söz konusu katma değer vergisi dâhil ödemeler nedeniyle, geçmişe dönük olarak kamuya ait döner sermayeli sağlık hizmet işletmelerine borç çıkarılmaması, yurt genelinde sağlık hizmetlerinin sunumunda önemli paya sahip kamu sağlık işletmelerince borcun ifa edilmesi hâlinde sağlık hizmetlerinin sunumunda yaşanabilecek olası aksaklıklara ve kamunun mağduriyetine meydan verilmemesi amaçlanmaktadır.