İçeriğe geç
Yürürlükte Değiştirici kanun 1. hâli

16.10.1981 Tarih ve 2533 Sayılı Siyasi Partilerin Feshine Dair Kanunun Yürürlükten Kaldırılmasına ve 2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanununda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun

Kanun numarası
3821
Kabul tarihi
19.06.1992
Resmî Gazete
03.07.1992 / 21273
Düstur
5. tertip, cilt 31
Son değişiklik
—
Madde sayısı
12

Kaynak: TBMM S. Sayısı 106 · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.

Genel gerekçe

12 Eylül 1980 tarihine kadar kurulmuş olan siyasî partiler, tüm merkez, il, ilçe ve diğer şube teşkilatları, kadın ve gençlik kolları, temsilcilik, lokal ve diğer adlarla kurulan hertürlü yardımcı kuruluş ve yan organları ile birlikte, 16.10.1981 tarih ve "2533 Sayılı Siyasî Partilerin Feshine Dair Kanun" hükümleri uyarınca feshedilmişlerdir. Feshedilme sonucu olarak da tüm siyasî partilerin malları Hazineye geçmiştir.

Siyasî partiler demokratik hayatın vazgeçilmez temel unsurları olduğundan siyasî partile rin kapatılması ve mal varlıklarının Hazineye devri, ancak siyasî partilerin kendi organları eliyle veya yargı kararı ile olması gerekirken, bu ilkeye uyulmaması hem demokrasinin, hem de hu kuk devletinin temel ilkelerinin zedelenmesi sonucunu doğurmuştur.

Ülkemizde hukuk devletini pekiştirmek, demokrasinin tüm kurum ve kurallarıyla yerleş mesini temin etmek, siyasî partileri anayasanın öngördüğü biçimde demokratik siyasî hayatın vazgeçilmez unsuru olarak demokratik bir zemine oturtmak ve kamu vicdanını rahatlatmak için, kapatılmış siyasal partilerin yeniden açılması ve bunların kendi mal varlıkları ve siyasal gelecekleri ile ilgili olarak kendi kararlarını kendilerinin verebilmesini sağlamak hukukî ve de mokratik bir zorunluluktur. Kanun teklifi bu amaçla hazırlanmıştır.

Madde gerekçeleri

Tasarı/teklif madde 1

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

— Bu madde ile "2533 Sayılı Siyasî Partilerin Feshine Dair Kanun" yürürlük ten kaldırılarak, kapatılmış siyasî partilerin yeniden kurulabilmesi ve bunların Hazineye devre dilmiş mallarının geri verilmesi amaçlanmıştın

Tasarı/teklif madde 2

→ yürürlükteki madde 2

— Demokratik siyasî hayatın vazgeçilmez unsuru olan siyasî parti tüzelkişilik lerine ancak mahkeme kararıyla son verilebilir. Bu anlamda hukuk devletinin değişmez kuralı olan "Yargısız Ceza Olmaz" ilkesinden hareketle, yargılama yap'ılmadan kapatılan siyasî par tilerin anayasal dayanaktan yoksun olan kapatılış iradesini ortadan kaldırmak zorunluluğu du yulmuş kapatılmış siyasî partilerin en yüksek karar organları olan büyük kongre veya kurulta yın son toplantısına katılan üyelerin kararı ile yeniden açılabilmelerine olanak sağlanmıştır.

Bu üyeler, partinin yeniden açılmasına karar vermedikleri takdirde kapatılmış siyasî partinin malları hakkında bir karara varabileceklerdir.

Tasarı/teklif madde 3

→ yürürlükteki madde 3

— Bu maddede, kapatılan siyasî partilerin devamına veya mallarının bir veya birkaç partiye veya Hazineye intikaline karar verecek olan üyelerin toplanmalarının ve bir ka rara varmalarının usul ve esasları gösterilmiştir.

Tasarı/teklif madde 4

→ yürürlükteki madde 4

— Bu maddede, kapatılan siyasî partilerin yeniden tüzelkişilik kazanmasına, geçici organlarının oluşmasına ve parti tüzük ve programını "2820 Sayılı Siyasî Partiler Kanunu" hükümlerine uygun hale getirilmesine ilişkin hükümlere yer verilmiştir.

Tasarı/teklif madde 5

→ yürürlükteki madde 5

— Bir kimse, birden fazla siyasî partinin üyesi olamıyacağı için, kapatılan siyasî partinin yeniden tüzelkişilik kazanmasıyla ortaya çıkan üyelik durumu bu maddede düzenlen miştir. Bu maddeye göre bir başka partiye üye olmasına rağmen 2 nci maddeye göre toplantıya katılan kimse, bu toplantıda tüzelkişilik kazanan siyasî partinin 4 ay süre ile geçici üyesi sayıla caktır.

Tasarı/teklif madde 6

→ yürürlükteki madde 6

— Bu madde ile kapatılmış siyasî partilerin tüzelkişiliklerinin devamına en geç 6 ay içinde karar verilmesi öngörülmüştür.- Bundan amaç siyasî istikrar ve belirginliği sağlamaktır.

Tasarı/teklif madde 7

→ yürürlükteki madde 7

— Bu maddede tlçe Seçim Kurulunun yapacağı masrafların nereden karşılana cağı ve sarf usulü gösterilmiştir.

Tasarı/teklif madde 8

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

— Bu madde ile, "Siyasî Partiler Kanununun" 96 ncı maddesinin birinci fıkrası değiştirilmiştir.

Birinci fıkrada yapılan değişiklikle yürürlükten kaldırılan "2533 Sayılı Siyasî Partilerin Feshine Dair Kanun" gereğince kapatılmış bulunan siyasî partilerin isimlerinin, amblemleri nin, rumuz ve rozetlerinin ve benzeri işaretlerinin belli durumlarda başka siyasî partiler tara fından kullanılabilmesi sağlanmıştır. '

Tasarı/teklif madde 9

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

— Yürürlük ile ilgilidir.

Tasarı/teklif madde 10

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

— Yürütme ile ilgilidir.