Kaynak: TBMM 21. Dönem S. Sayısı 137 (Esas No: 1/433) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.
Kara sularımızda veya bu sular dışında gemilerimizin normal kabotaj seyir hatları üzerinde yahut kıyılarımızda rastlanacak başıboş mayın, patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin imha edilmeleri ile zararsız hale getirilmelerine ilişkin esasları düzenleyen 5202 sayılı Deniz ve Kıyılarında Görülecek Başıboş, Mayın, Patlayıcı Madde ve Şüpheli Cisimlerin Yokedilmesi Hakkında Kanun, 17 Mayıs 1948 tarihinde yürürlüğe konulmuştur.
Söz konusu cisimlere sadece denizlerde veya kıyılarımızda rastlanmadığı gerçeği, adı geçen Kanunun kapsamının genişletilmesini zorunlu kılmış ve bu nedenle de yeni bir Tasarı hazırlanmasına ihtiyaç duyulmuştur.
İç sularımızda, kara sularımızda, uluslararası hukuk kuralları uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında bulunan deniz alanlarında ve bunları etkileyebilecek bir yerde veya yurt yüzeyinde görülecek yahut ele geçirilecek patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin incelenmesi ve zararsız hale getirilmesine ilişkin esasların günün ihtiyaçlarına cevap verebilecek duruma getirilmesi amacıyla hazırlanan Tasarı ile;
– Faaliyetlerin süratle sonuçlandırılması, zaman israfının önlenmesi ve bürokratik işlemlerin azaltılması, bakımından görülen veya ele geçirilecek patlayıcı madde ve şüpheli cisimleri inceleme ve zararsız hale getirme gibi işlemlerin nerede ve hangi makam tarafından uygulanacağı hususunda yetki ve sorumluluklar belirlenmiş, – Her türlü müdahale ve tesirsiz hale getirme faaliyeti sırasında ihtiyaç duyulduğu takdirde kurumlar arasında teknik yardım öngörülmüş, – Ele geçirilen patlayıcı madde veya şüpheli cisimlerin istihbarat bakımından önem taşıması veya örnek teşkil etmesi halinde Genelkurmay Başkanlığına ve Emniyet Genel Müdürlüğüne bilgi verilmesi zorunlu hale getirilmiş, – 5202 sayılı Kanunda olduğu gibi patlayıcı madde veya şüpheli cisimlerin nakli, incelenmesi, muhafazası ve zararsız hale getirilmesi görevleri sırasında yaralanan veya sakat kalan kamu görevlileri ve özel kişiler ile vefat edenlerin kanunî mirasçılarına 3 Kasım 1980 tarihli ve 2330 sayılı Nakdî Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı hükmü korunmuş, – Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerden elde edilecek bilginin değerine göre adı geçen maddeleri gören ve bulan, yerlerini tam olarak tespit edip gerekli ikaz edici işaretlemeleri yapan kişilere ödül verilmesi hükme bağlanmış, – İhtiyaç duyulan gerçek ve tüzel kişilere ait araç ve gereçleri kabule değer bir sebep bulunmaksızın vermekten çekinenler ile kamu kurum ve kuruluşlarına ait araç ve gereçleri talep halinde ilgililere vermekten kaçınanlara, patlayıcı madde ve şüpheli cisimleri gördükleri halde ilgili makamlara haber vermeyenlere, enflasyonun etkisiyle de değerini yitirmeyecek para cezaları öngörülmüştür.
– İç sularımızda, kara sularımızda, uluslararası hukuk kuralları uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında bulunan deniz alanlarında ve bunları etkileyebilecek bir yerde veya yurt yüzeyinde görülecek yahut ele geçirilecek, patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin incelenmesi ve zararsız hale getirilmesine ilişkin esaslar ve usuller düzenlenmektedir.
– İç sularımızda, kara sularımızda, uluslararası hukuk kuralları uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında bulunan deniz alanlarında ve bunları etkileyebilecek bir yerde veya yurt yüzeyinde görülecek yahut ele geçirilecek patlayıcı madde ve her türlü şüpheli cisimler, bu faaliyetlere katılacak kamu ve özel kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzel kişilere ait görev ve sorumluluklar Kanun kapsamına alınmaktadır.
– Kanun metninde geçen; patlayıcı madde, şüpheli cisim, zararsız hale getirme terimlerinin tanımları yapılmaktadır.
– İç sularımızda, kara sularımızda, uluslararası hukuk kuralları uyarınca egemenlik ve denetimimiz altında bulunan deniz alanlarında ve bunları etkileyebilecek bir yerde seyreden gemiler ile her çeşit deniz araçları ve hava vasıtaları tarafından görülen başıboş mayın, patlayıcı madde ve diğer şüpheli cisimler hakkında hangi makama ne şekilde bilgi verileceği; görüldüğü bildirilen şüpheli cisimlerin mevkileri, muhtemel sürüklenme ve gidiş yönleri ile ilgili bildirimi alan makamların yapacağı faaliyetler düzenlenmektedir.
– Kıyılarımızda görülen veya bulunan patlayıcı maddeleri, şüpheli cisimleri gören veya bulan kişiler tarafından hangi makama ne şekilde bilgi verileceği, ayrıca bu bildirimi alan makamın görev ve sorumlulukları belirtilmektedir.
– Yurt yüzeyinde görülen veya bulunan patlayıcı maddeleri, şüpheli cisimleri gören veya bulan kişiler tarafından hangi makama ne şekilde bilgi verileceği, ayrıca bildirimi alan makamın görev ve sorumlulukları düzenlenmektedir.
– Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğüne ait tesislerde, sorumluluğundaki arazi, bölge ve atış sahalarında bulunan her türlü patlayıcı madde ve şüpheli cisimlere hangi makamın ne şekilde müdahale edeceği, müdahale öncesi alınacak emniyet tedbirleri düzenlenmektedir.
– Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlere yapılacak her türlü müdahale, imha ve tesirsiz hale getirme faaliyeti sırasında Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma Genel Komutanlığı, Sahil Güvenlik Komutanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve diğer kamu kurum ve kuruluşları arasında her çeşit araç, gereç ve personel de dahil olmak üzere teknik yardım sağlanması öngörülmektedir.
– Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerden teknik istihbarat elde etmek ve gerekli istihbarata karşı koyma tedbirlerini alabilmek amacıyla, örnek teşkil etme niteliği olan cisimler hakkında en kısa zamanda Genelkurmay Başkanlığına; güvenlik güçlerince ele geçirilen el yapısı bombalar veya patlayıcı maddeler ile bomba niteliğinde olmayan fabrikasyon patlayıcı maddeler hakkında ayrıca Emniyet Genel Müdürlüğüne de bilgi verilmesi öngörülmektedir.
– Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin tespiti, nakli, incelenmesi, muhafazası, imha edilmesi veya zararsız hale getirilmesi faaliyetinin icrası için gerekli araç, gereç, personel ile bunların ihtiyacı ve giderlerinin karşılanmasından hangi makamın sorumlu bulunduğu belirtilmektedir.
– Herhangi bir sebepten kamu kurum ve kuruluşlarına ait araç ve gereç bulunamadığı takdirde, gerçek ve tüzel kişilere ait araç ve gereçlerden faydalanılmasına ilişkin esaslar belirtilmektedir.
– Yetkili makamlarca görevlendirildikleri resmen belgelenmek şartıyla patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin tespiti, nakli, incelenmesi, muhafazası, zararsız hale getirilmesi ve imha edilmesi görevleri sırasında yaralanan veya sakat kalan kamu görevlileri ve özel kişiler ile vefat edenlerin kanunî mirasçılarına 3 Kasım 1980 tarihli ve 2330 Sayılı Nakdî Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümlerinin uygulanacağı; ayrıca, bu görevlerin ifası sebebiyle yaralanan, sakatlanan veya sağlığı tehlikeye girenlerin yurt içinde, gerekiyorsa yurt dışında tedavilerinin ilgili Bakanlık tarafından yaptırılacağı hüküm altına alınmaktadır.
– Patlayıcı madde ve şüpheli cisimleri gören ve bulan kişilerin, bunların yerini tam olarak tespit edipgerekli ikaz edici işaretlemeleri yaparak, ilgili makamlara haber verdiklerinde, ele geçen cismin teknik istihbarat yönünden yurt savunmasına sağlayacağı faydaya göre ödül verilmesi öngörülmektedir.
– Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin tespiti, muhafazası, nakli, imha edilmesi, zararsız hale getirilmesi veya incelenmesi için bu Kanun gereğince yapılacak her çeşit giderler, verilecek ücret, yolluk ve tazminatların hangi bakanlık bütçesinden ödeneceğini belirlemektedir.
– Patlayıcı madde ve şüpheli cisimlerin incelenmesi, zararsız hale getirilmesi veya imha edilmesi amacıyla kullanılmasına ihtiyaç duyulan gerçek ve tüzel kişilere ait araç ve gereçler ile resmî makamlara ait araç ve gereçleri kabule değer bir sebep bulunmaksızın vermekten çekinenlere, enflasyonun etkisiyle de değerini yitirmeyecek para cezaları öngörülmekte, tayin olunan para cezalarına karşı kanun yolları belirtilmektedir.
– Madde ile, 17 Mayıs 1948 tarihli ve 5202 sayılı “Deniz ve Kıyılarında Görülecek Başıboş Mayın, Patlayıcı Madde ve Şüpheli Cisimlerin Yokedilmesi Hakkında Kanun” yürürlükten kaldırılmaktadır.
– Madde ile, Kanunun uygulanmasına ilişkin esas ve usullerin, İçişleri Bakanlığı ile Denizcilik Müsteşarlığının görüşleri de alınarak, Millî Savunma Bakanlığınca, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ay içinde çıkartılacak bir yönetmelikledüzenlenmesi öngörülmektedir.
– Yürürlük maddesidir.
– Yürütme maddesidir.
