Yürürlükte Temel kanun 1. hâli

Doğal Afet Bölgelerinde Afetten Kaynaklanan Hukuki Uyuşmazlıkların Çözümüne ve Bazı İşlemlerin Kolaylaştırılmasına İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabulü Hakkında Kanun

Kanun numarası: 4539
Kabul tarihi: 29.02.2000
Resmî Gazete: 03.03.2000 / 23982
Düstur: 5. tertip, cilt 39
Son değişiklik: —
Madde sayısı: 6

Kaynak: TBMM 21. Dönem S. Sayısı 354 (Esas No: 1/528) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.

Genel gerekçe

17 Ağustos 1999 günü meydana gelen ve çeşitli illerimizi etkileyen deprem sonucu çok sayıda konut ve işyeri yıkılmış veya ağır derecede hasar görmüş ve birçok kişi hayatını kaybetmiştir.

Doğal afetlere karşı alınacak önlemler ve doğal afetler nedeniyle doğan zararların giderilmesi için yapılacak düzenlemeler konusunda Bakanlar Kuruluna üç ay süre ile Kanun Hükmünde Kararname çıkarma yetkisi veren 4452 sayılı Kanun 29.8.1999 tarih ve 23801 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yetki Kanununun 3 üncü maddesinin (f) bendinde doğal afet bölgelerinde afetten kaynaklanan hukukî ihtilâfların çözümüne dair işlemlerin hızlandırılması, Kanun Hükmünde Kararname çıkartılmasında uyulacak ilkeler arasında sayılmıştır.

Bu amaçla hazırlanan Kanun Hükmünde Kararnamede, doğal afet bölgelerinde doğal afete maruz kalanların afetten kaynaklanan hukukî uyuşmazlıkların çözümü amacıyla, yapılacak delil tespiti işlemlerinin kolaylaştırılması, avukatların vekâletname verme şartı aranmaksızın yetki belgesi ve kimlik belgesini ibraz etmek suretiyle işlem yapmalarının sağlanması, doğal afete maruz kalanların istemleri halinde, her türlü dava ve işlemlerde adlî müzaheret hükümlerinden yararlanmalarının sağlanması, veraset belgelerinin alınmasında kolaylık getirilmesi öngörülmektedir.

Madde gerekçeleri

Tasarı/teklif madde 1

→ yürürlükteki madde 1

– Doğal afet bölgelerinde afetten kaynaklanan hukukî uyuşmazlıkların çözümü bakımından, afete maruz kalanların delil tespiti işlemlerini kolaylaştırmak üzere, yazılı başvurunun yanında sözlü başvurunun tutanağa geçirilmesi usulü getirilmiştir.

Ayrıca ölüm, gaiplik veya yaralanma gibi nedenlerle delil tespiti yaptıramayacak durumda olanların eş ve üçüncü dereceye kadar kan veya sıhrî hısımlarının da delil tespiti yaptırabilecekleri öngörülmüştür.

Delil tespiti istemleri mahkemece öncelikle incelenip karara bağlanacaktır.

Tasarı/teklif madde 2

→ yürürlükteki madde 2

– Afete maruz kalanların, delil tespiti ve veraset belgesi alınmasına ilişkin istemlerinde, kendilerini bir avukatla temsil ettirebilmelerini kolaylaştırmak için avukatların vekâletname verme şartı kaldırılmış, istem sahiplerince verilen yetki belgeleri ile kayıtlı bulundukları baro tarafından düzenlenen kimlik belgesinin ibrazı yeterli kabul edilmiştir.

Tasarı/teklif madde 3

→ yürürlükteki madde 3

– Doğal afet bölgelerinde, afete maruz kalanların ekonomik durumlarında genel olarak meydana gelen sarsılma dolayısıyla adlî müzaheret hükümlerinden yararlanmaları konusunda kolaylık getirilmiştir.

Bu çerçeve içinde ayrıca, doğal afete maruz kalanların afetten kaynaklanan hukukî uyuşmazlıkların çözümü için adlî mercilere yapacakları başvurularda dosya ve basılı evrak ücretleri alınmaması hükme bağlanmıştır.

Tasarı/teklif madde 4

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Doğal afete maruz kalan bölgelerde afet dolayısıyla çok sayıda insanın hayatını kaybetmesi nedeniyle, veraset belgesi alınması konusunda resmî kayıtların esas alınması, resmî kayıt bulunmaması halinde tanık ve diğer muteber delillerin ikame edilmesi öngörülmüştür.

Tasarı/teklif madde 5

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Yürürlük maddesidir.

Tasarı/teklif madde 6

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Yürütme maddesidir.