İçeriğe geç
Yürürlükte Değiştirici kanun 1. hâli

Bazı Fonların Tasfiyesine İlişkin Kanun (Tasarrufların Teşviki ve Kamu Yatırımlarının Hızlandırılması Hakkında Kanunun, Özelleştirme Uygulamalarının Düzenlenmesi ve Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun, Asker Ailelerinden Muhtaç Olanlara Yardım Hakkında Kanunun, Futbol Müsabakalarında Müşterek Bahisler Tertibi Hakkında Kanunun, Gecekondu Kanununun, Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun ve Ödeme Güçlüğü İçinde Bulunan Bankerlerin İşlemleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Bazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Yürürlükten Kaldırılması ile Bazı Tekel Maddeleri Fiyatlarına Yapılan Zamlardan Elde Edilen Hasılatın T.c.merkez Bankasında Açılacak Bir Deprem Fonu Hesabında Toplanmasına Dair Kanunun Yürürlükten Kaldırılması Hakkında Kanun

Kanun numarası
4568
Kabul tarihi
23.05.2000
Resmî Gazete
26.05.2000 / 24060
Düstur
5. tertip, cilt 6
Son değişiklik
06.12.2012
Madde sayısı
8

Kaynak: TBMM 21. Dönem S. Sayısı 395 (Esas No: 1/645) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.

Genel gerekçe

Bilindiği üzere, 1980’li yıllardan itibaren fon uygulamalarının artması malî disiplinin bozulmasına, bütçe birliğinin zedelenmesine ve kaynakların etkin kullanımı prensibinden uzaklaşılmasına yol açmıştır.

Bu gelişmeler neticesinde, maliye politikalarının etkinliğinin artırılması ve fonların belirli bir malî disipline kavuşturulması amacıyla 1992 yılından itibaren T.C. Merkez Bankası nezdinde “Müşterek Fon Hesabı” açılarak tüm fonların gelirleri bu hesaptan geçirilmeye başlanılmıştır.

1993 yılında ise fonların büyük bir kısmı bütçe kapsamına alınmıştır.

Mevcut fon politikalarının hedefleri arasında, fonların yükümlülüklerinin artırılmayarak bütçe kapsamındaki fonların faaliyetlerinin ilgili genel ve katma bütçeli kuruluşlar tarafından üstlenilerek fonların zaman içinde tasfiye edilmeleri de yer almaktadır.

Diğer taraftan, Hükümetimizin uygulamaya koyduğu Malî Uyum ve Enflasyon Düşürme Programı ile bütçenin şeffaflığı ilkesini temin amacıyla bütçe kapsamı içinde bulunan 61 fondan 20’sinin 2000 yılı Şubat ayı, 25’inin 2000 yılı Ağustos ayı, kalan fonların ise 2001 yılının ilk yarısı içinde tasfiye edilmesi, ayrıca bütçe içi veya dışında yeni fonlar oluşturulmaması kararlaştırılmıştır.

Bu noktadan hareketle 1993 yılından itibaren bütçe kapsamına alınan fonlar arasında günümüze kadar bütçe kanunlarında iz ödenekle takip edilen 4 adet fon tespit edilmiş olup bunlar Menkul KıymetlerTanzim Fonu, Deprem Fonu, Gecekondu Fonu (Bakanlık) ve Sağlık Hizmetlerini Destekleme Fonu’dur.

Bunun yanı sıra, esasen belediyelerin mükellefiyetinde olan yardımlar için belediyelerin kaynaklarının yetmemesi halinde başvurulan bir fon olan Muhtaç Asker Ailelerine Yardım Fonu ile gelirlerinin en büyük dilimini oluşturan Akaryakıt Tüketim Vergisi hasılatından alınan payların 10.9.1998 tarih ve 98/11803 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile sıfıra indirilmiş olması nedeniyle, bütçeye katkısı önemli ölçüde azalan Türk Sporunu Teşvik Fonu ise, yükümlülüklerini bütçeye konulan küçük ödeneklerle karşılamaktadır.

Son altı yılda herhangi bir faaliyet göstermeyen, önemini kaybetmek suretiyle işlemez duruma gelmiş olup varlığını sürdürmesinde de herhangi bir yarar görülmeyen Menkul Kıymetler Tanzim Fonu, Deprem Fonu, Gecekondu Fonu (Bakanlık) ve Sağlık Hizmetlerini Destekleme Fonu ile mevcut fon sistemi karşısında devamına gerek kalmadığı tespit edilen Kamu Ortaklığı Fonu, Türk Sporunu Teşvik Fonu ve Muhtaç Asker Ailelerine Yardım Fonu’nun tasfiye edilmelerine ilişkin Kanun Tasarısı hazırlanmıştır.

Madde gerekçeleri

Tasarı/teklif madde 1

→ yürürlükteki madde 1

– Diğer fonlar gibi Kamu Ortaklığı Fonu da 1992 yılından itibaren uygulanmakta olan Müşterek Fon Hesabı içerisinde yer almaktadır. Gelirleri Bütçe geliri kaydedilmekte, harcamaları için ise Bütçeden ödenek ayrılmaktadır. Bu nedenle, Fon finansmanı kapsamındaki projelerin Fon aracılığı ile finanse edilmeleri ile doğrudan Bütçeden ödenek alınarak finanse edilmeleri arasında bir fark bulunmamaktadır. Madde, Fon finansmanı kapsamındaki altyapı projelerinin yapımı ile bunların işletme, bakım, onarım, idame ve benzeri her türlü masraflarının genel bütçeden ve/veya katma bütçeden ilgili kuruluşlar adına ayrılan ödenekten karşılanmasına imkân sağlamak amacıyla hazırlanmıştır.

Diğer taraftan, halen uygulanmakta olan sistem gereğince Kamu Ortaklığı Fonundan finanse edilen altyapı projelerinin işletilmesinden sağlanan gelirler Bütçeye gelir kaydedilmektedir. Fonun tasfiyesi halinde söz konusu gelirlerin yatırımlarda kullanılmak üzere ilgili kuruluşların gelirleri arasına alınması sağlanarak finansmanlarına katkı sağlanması amaçlanmıştır.

Ayrıca, Kamu Ortaklığı Fonundan kalkınmada öncelikli yörelerde yer alan yatırımlara daha evvel Türkiye Kalkınma Bankası aracılığı ile kullandırılan kredilerin anapara ve faiz geri dönüşlerinin sağlanarak Hazine hesaplarına gelir yazılması, Fon kapsamında dış proje kredisi ile finanse edilen projelerin, herhangi bir tereddüte meydan verilmemesi bakımından kredilerin tabi olduğu koşullarda yürütülmesini teminen düzenleme yapılmıştır.

Diğer taraftan, Fonun finansmanında kullanılmak üzere daha evvel ihraç edilen tahviller nedeniyle sadece Çalışanların Tasarruflarını Teşvik Hesabı ile Konut Edindirme Yardımı hesabına borcu bulunmakta olup bunlarla ilgili tereddütleri gidermek amacıyla söz konusu borçların Hazine tarafından devralınacağına açıklık getirilmekte ve Fonun tasfiye sürecinde ilgili kuruluşlara devir ve sair hususlarda düzenleme yapmaya ve gerekli tedbirleri almaya Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanın yetkili olduğu belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 2

→ yürürlükteki madde 2

– 4046 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin üçüncü fıkrasına göre Kamu Ortaklığı Fonuna yapılacak aktarmalar hariç Özelleştirme Fonundan bütçeye veya herhangi bir fona aktarma yapılması mümkün olamamaktadır. Madde ile; Kamu Ortaklığı Fonunun yürürlükten kaldırılması sonucu Özelleştirme Fonunun nakit fazlası ile ilgili olarak ortaya çıkacak boşluğun telafisi amacıyla Özelleştirme Fonunun nakit fazlasının Hazinenin iç ve dış borçlarının ödenmesinde kullanılmak üzere Hazinenin 411 no.lu hesabına aktarılması amaçlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 3

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– 11.8.1941 tarihli ve 4109 sayılı Kanunla, belediye hudutları içinde ikâmet eden muhtaç asker ailelerine yardım yapma mükellefiyeti verilen belediyeler, öncelikle kendi gelirleri ile bu yardımı yapmakta; kendi gelirlerinin yeterli olmaması durumunda 4109 sayılı Kanunla İçişleri Bakanlığı nezdinde kurulmuş bulunan Muhtaç Asker Ailelerine Yardım Fonundan yardım istemektedir.

4109 sayılı Kanunun Muhtaç Asker Ailelerine Yardım Fonu ile ilgili maddesi yürürlükten kaldırılmak suretiyle Fon tasfiye edileceğinden, bu Fondan yapılacak yardımların, fakru zaruret içinde ve muhtaç durumda bulunan vatandaşlara yardım amacıyla kurulan Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonu kaynaklarından karşılanabilmesi sağlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 4

→ yürürlükteki madde 4

– 7258 sayılı Kanun gereğince elde edilen gelirlerin yüzde birinin Türk Sporunu Teşvik Fonuna aktarılacağına ilişkin ibare metinden çıkarılmakta ve söz konusu gelirlerin tamamının Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne aktarılması amaçlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 5

→ yürürlükteki madde 5

– 4109 sayılı Kanunun 7 nci maddesinin dördüncü fıkrası, 7258 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci ve üçüncü fıkraları, 2983 sayılı Kanunun Kamu Ortaklığı Fonu ile ilgili düzenlemelere yer verilen maddelerinin yürürlükten kaldırılması için hazırlanmıştır.

Kamu Ortaklığı Fonunun tasfiye edilmesi halinde, 4046 sayılı Kanunun Özelleştirme Fonunun nakit fazlasının Kamu Ortaklığı Fonuna aktarılacağına ilişkin geçici 8 inci maddesinin ve Kamu Ortaklığı Fonunun Hazine Müsteşarlığı tarafından yürütüleceği hakkındaki geçici 6 ncı maddesinin son fıkrasının hükmü kalmayacağından yürürlükten kaldırılması gerekmektedir.

Diğer taraftan, 1971 yılında meydana gelen depremin yaralarının sarılması için ihtiyaç duyulan kaynağın Tekel ürünlerine zam yapılmak suretiyle karşılanması ve yapılan bu zamdan elde edilen hâsılatın deprem harcamalarında kullanılması amacıyla spesifik olarak 9.3.1972 tarih ve 1571 sayılı Kanunla kurulmuş olan Deprem Fonu, son yedi yıldır herhangi bir faaliyette bulunmayarak işlevini yitirmiş olması ve aynı konuda faaliyet gösteren Afetler Fonunun bulunması nedeniyle tasfiye edilmektedir.

Bunun yanısıra, 1993 yılından itibaren bütçe kapsamına alınan fonlar arasında bulunan, kaynağını tamamen bütçeden alan, günümüze kadar bütçede iz ödenekle takip edilen herhangi bir faaliyet göstermeyen veya işlevlerini yitirmiş olmaları nedeniyle varlıklarını sürdürmelerinde herhangi bir yarar görülmeyen 20.7.1966 tarihli ve 775 sayılı Kanunla ihdas edilen Gecekondu Fonu, 7.5.1987 tarihli 3359 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesiyle Sağlık Bakanlığı bütçesine genel bütçeden ayrılacak ödenekle de yerine getirilmesi mümkün olan hizmetleri yerine getirmek için ihdas edilen Sağlık Hizmetlerini Destekleme Fonu ile Ödeme Güçlüğü İçinde Bulunan Bankerlerin İşlemleri Hakkında 35 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 31, ek 32, ve ek 33 üncü maddeleri ile tahvil arz ve talebi arasındaki dengesizlikleri gidermek ve tahvil piyasasının istikrarını sağlamak amacıyla kurulan Menkul Kıymet Tanzim Fonu tasfiye edilmektedir.

Tasarı/teklif madde 6

→ yürürlükteki madde 6

– 2000 Malî Yılı Bütçe Kanununun 29 uncu maddesinin (e) fıkrası uyarınca tasfiye edilen fonların her türlü gelirleri bütçe geliri addedileceğinden Kanunun 5 inci maddesinin (a), (e), (g) ve (h) fıkraları ile yürürlükten kaldırılan fonların gelirlerinin de bu maddeye uygun olarak bütçe geliri sayılması, ayrıca tasfiye edilen fonların demirbaş eşyasının bulunması halinde bunların ilgili Bakanlığa devredilmesi amaçlanmaktadır.

Diğer taraftan, 775 sayılı Gecekondu Kanununa 2.3.1988 tarihli ve 3414 sayılı Kanunla eklenen ek 3 üncü madde ile Gecekondu Fonunun İdaresi ile bütün hak ve vecibelerinin Toplu Konut İdaresine devredileceği; 17.6.1992 tarihli ve 3811 sayılı Kanunun geçici 1 inci maddesi ile de bu Kanunda öngörülen devir işlemleri ile Bayındırlık ve İskân Bakanlığının yetkisine dayanılarak başlatılmış veya başlatılacak iş ve işlemlerin 9.9.1985 tarihinden itibaren en geç onbeş yıl içinde sonuçlandırılması hükmünün yeralması nedeniyle adı geçen Fonun bütün mal varlığı, nakit imkânları, hakları ve vecibeleri, alacakları ve borçları, gelirleri ile görevlerinin Toplu Konut İdaresine devredilmesi düzenlenmektedir.

Ayrıca, kaldırılan fonların tasfiyesi ile ilgili gerekli düzenlemeleri yapmaya, 2000 Malî Yılı Bütçe Kanununun 29 uncu maddesinin (e) fıkrasına paralel olarak, Maliye Bakanı ile Devlet Planlama Teşkilâtı Müsteşarlığı ve Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlara yetki verilmektedir.

Tasarı/teklif madde 7

→ yürürlükteki madde 7

– Kamu Ortaklığı Fonu ile ilgili hükümlerin 1.1.2001 tarihinde Gecekondu Fonu ile ilgili hükümlerin 9.9.2000 tarihinde, diğer fonlar ile ilgili hükümlerin ise yayımı tarihinde yürürlüğe gireceğini düzenlemektedir.

Tasarı/teklif madde 8

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Yürütme maddesidir.