İçeriğe geç
Yürürlükte Temel kanun 6. hâli

Kara Avcılığı Kanunu

Kanun numarası
4915
Kabul tarihi
01.07.2003
Resmî Gazete
11.07.2003 / 25165
Düstur
5. tertip, cilt 42
Son değişiklik
11.06.2026
Madde sayısı
37

Kaynak: TBMM 22. Dönem S. Sayısı 60 (Esas No: 1/286) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.

Genel gerekçe

3167 sayılı Kara Avcılığı Kanunu 1937 yılında yürürlüğe girmiştir. 50 yıl evvelki duruma ve ihtiyaçlara göre tedvin edilmiş olan Kanun, zamanla eskimiş, av ve yaban hayvanlarının tahribini önlemekte yeterince müessir olamamıştır. Dolayısıyla avcılar gereği gibi kontrol altına alınamamış, cezalar kâfi derecede caydırıcı olamamış ve böylece avcılık sporu ve av turizmi gelişememiştir.

Devamlı olarak azalan av kaynakları yanında, avcı sayısındaki artış, ulaşım kolaylıkları, avcılıkta kullanılan araç ve gereçlerin gittikçe gelişmesi, av hayvanlarının hızlı bir şekilde azalmasına sebep olmaktadır.

Diğer ülkelerde olduğu gibi, yurdumuzda da tarım alanlarının ve tarım ilaçları kullanımının artması, sürekli olarak yaban hayatının ve tabiî yaşama ortamlarının aleyhine olmakta, tabiî dengenin bozulmasına yol açmaktadır.Av ve yaban hayvanlarından bazı türler yok olmuştur. Bazı türler ise yok olma tehlikesi içindedir.

Milletlerarası sözleşmelerle, nesli tehlikede olan türlerin korunması, koruma alanları ayrılması ve benzeri çalışmalar bütün dünyada yapılmaktadır. Ülkemiz de bu sözleşmelerden bazılarını imzalamış, uygulanmasını ve diğer tedbirleri yerine getirmeyi taahhüt etmiş bulunmaktadır.

Gerekli tedbirler alındığı takdirde çok dinamik bir tabiî kaynak olan av ve yaban hayvanlarımız, çok kısa zamanda ekonomide önemli bir yere de sahip olabilecektir. İhtiyaç duyulan tedbirlerin alınmasının mevcut Kanunda yapılacak ek ve değişikliklerle mümkün olamayacağı değerlendirildiğinden, Avcılık Kanununun bütünüyle yeniden tedvin edilmesi gerekmektedir.

Bu ihtiyaç dikkate alınarak, av ve yaban hayatı kaynaklarını korumak, geliştirmek, ekonomiye faydalı hale getirmek, avcılığı ve av turizmini düzenlemek, av kaynaklarından faydalanan avcıları organize etmek, eğitmek ve avcılıkla ilgili esasları düzenlemek üzere bu Kanun Tasarısı hazırlanmıştır.

Madde gerekçeleri

Tasarı/teklif madde 3

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Her yıl değişen şartlara göre avcılığı düzenlemek ve av kaynaklarının korunup geliştirilmesini karara bağlamakla görevli ve yetkili olan Merkez Av Komisyonunun oluşumu ve çalışma usulü düzenlenmektedir. Bu maddeye göre, MerkezAv Komisyonu kesin ve bağlayıcı kararlar alacaktır.

Tasarı/teklif madde 4

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Madde ile, yaban hayvanlarından, bilimsel değeri olan veya nesilleri tehlikeye düşen ve hayatlarının tamamını veya bir kısmını karada geçirenlerin tespit edilip, gerektiğinde bütün yurtta veya bazı bölgelerde koruma altına alınmaları, barınma ve üreme sahalarının korunması amaçlanmaktadır.

Av ve yaban hayvanlarından bazıları fazla artarsa tarıma, hayvancılığa ve ormancılığa zarar vermektedir. Böyle durumlarda, bu hayvanlarla mücadele edilmesi imkânı da bu madde ile sağlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 5

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Av hayvanlarının üreme zamanında mutlak korunmaları gerekir.Avlanma zamanlarını boynuz atma, tüy değiştirme, göç gibi faktörler sınırlandırmaktadır.Av hayvanlarının yoğunluğu, çoğalma hızı ve benzer faktörler de avlanma sürelerinin belirlenmesi ve kısıtlanmasında göz önünde tutulur. Bu sebeple av sürelerini belirlemeye, daraltmaya veya avlanmaları belirli bir süre yasaklamaya Merkez Av Komisyonu yetkili kılınmaktadır.

Ayrıca, özel avlaklar ile örnek avlaklarda avlanma esaslarının Bakanlıkça tespit edilmesi öngörülmektedir.

Tasarı/teklif madde 6

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Av hayvanlarının tabiattaki dengesinin korunması için, belli esaslara uyularak av yapılması gerektiğinden, av silah ve tüfekleri ile av için eğitilmiş hayvanların kullanılması esaslarının Bakanlıkça tespit edilmesi hükme bağlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 7

→ yürürlükteki madde 7

– Av amenajmanı uygulaması ve uygulamada lüzumlu saha ve tesislerin kuruluş esasları belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 8

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Avlaklarda günün şartlarına göre avlanma ücretlerinin her yıl Orman Bakanlığınca tespit ve Millî Parklar ve Av-Yaban Hayatı Genel Müdürlüğünce tahsil edilmesi esası getirilmektedir.

Ayrıca, av hayvanlarının avlanmasında kullanılan silahlar ile av malzemelerinin satışında, satış ücretinin % 2’sinin Döner Sermaye İşletmesine kesilmesi öngörülmektedir.

Tasarı/teklif madde 9

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Tabiî dengenin korunması maksadıyla görevlilerce yapılacak hizmet içi avlanmalar normal avlanmaların dışında mütalaa edilerek belli esaslara bağlanmaktadır. Ayrıca, yabancı devlet temsilcileri ve Devlet misafirleri için avlanma ücreti ve avlanma izin ücreti konusunda mütekabiliyet esaslarına uygun olarak kolaylıklar sağlanabilmesi öngörülmektedir.

Tasarı/teklif madde 10

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Avcılık işlerinin düzenli bir şekilde yürütülmesi, av hayvanlarının korunması ve bakımı av üretme istasyonları, av koruma ve geliştirme sahaları ile yaban hayatı koruma sahalarının kurulması, avcılığın ve av turizminin geliştirilmesi için yapılacak masrafların Döner Sermaye İşletmesinin gelirleriyle karşılanması amaçlanmaktadır. Bunun yanısıra, bu sahaların tefrikinin ne şekilde yapılacağı açıklanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 11

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Av amenajman planlarına dayalı olarak düzenli avcılık ve av işletmeciliği, ancak sınırları, büyüklüğü ve mülkiyeti belirli avlaklarda uygulanabileceğinden, avlakların kuruluş ve sınırlandırma esaslarının Bakanlıkça tespit edilmesi öngörülmekte;

ayrıca avlakların işletme, denetim ve yönetimlerine bu madde ile açıklık getirilmektedir.

Bunun yanısıra, Devlet avlaklarının özel avlak olarak kiraya verilmesinde, kira ücretinin % 20’sinin Döner Sermaye İşletmesine gelir kaydedileceği hükme bağlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 12

→ yürürlükteki madde 12

– Avlanmanın yasaklandığı, izne bağlandığı ve serbest olduğu yerler madde metninde sayılmaktadır.

Tasarı/teklif madde 13

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Avcılık belgelerinin tür ve çeşitleri ile verilme esasları bu maddede belirlenmektedir.

Tasarı/teklif madde 14

→ yürürlükteki madde 14

– Av kaynaklarından faydalanan avcıların, av hayvanlarının korunması ve geliştirilmesine de yardımcı olması, avlanma izin ücretleri ile mümkün hale getirilmektedir.

Tasarı/teklif madde 15

→ yürürlükteki madde 15

– Bu madde, yurdumuza avlanmak üzere gelen yabancı avcıların avlanma iş ve işlemlerinin sistemli ve kontrollu yapılmasını düzenlemektedir.

Ayrıca turist avcı getirecek seyahat acentelerinin Orman Bakanlığından “Av Turizmi İzin Belgesi” almaları şartı getirilmektedir.

Avlanacak av hayvanı cinsleri ve avlanma ücretlerinin tespiti ise Millî Parklar ve Av-Yaban Hayatı Genel Müdürlüğünün yetkisine bırakılmaktadır.

Tasarı/teklif madde 16

→ yürürlükteki madde 16

– Bu madde ile, yabancı avcıların yurdumuza gelirken getirebilecekleri silah ve mermiler belirlenmektedir.

Tasarı/teklif madde 17

→ yürürlükteki madde 17

– Yabancı avcılara, avladıkları av hayvanlarının post, boynuz gibi parçaları ile etlerini yurt dışına çıkarma hakkı verilmektedir.

Tasarı/teklif madde 18

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Bu madde ile, av hayvanlarının ticaret esaslarının, envanter ve amenajman neticelerine göre Orman Bakanlığınca belirleneceği hükme bağlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 19

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Özel çiftliklerde yetiştirilen yaban hayvanlarının ergin, yavru ve yumurtalarının satımı ve naklinin belli esaslara bağlanması amaçlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 20

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Koruma ve suçların takibi hizmetlerinin yürütülmesinde Genel Müdürlük görevlendirilmektedir.Orman teşkilâtına, kır bekçileri ve köy bekçilerinin de yardımcı olmaları öngörülmektedir.

Tasarı/teklif madde 21

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Koruma altına alınan av hayvanlarını avlayanlar ile avlanma sürelerine uymayanlar ve yasak usullerle avlananlara verilecek ceza belirlenmektedir.

Tasarı/teklif madde 22

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Avlanma esas ve usullerine uymayanlara verilecek ceza belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 23

→ yürürlükteki madde 22

– Sahipli arazilerde belirli esaslar çerçevesinde kurulacak olan özel avlakları, işletme esaslarına aykırı işletenlere verilecek ceza belirtilmekte olup, bu suretle özel avlakların belirli bir disiplin altında işletilmesi amaçlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 24

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– İzne tâbi avlaklarda izinsiz avlananlar ile avlanmanın yasaklandığı yerlerde avlananlara verilecek ceza belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 25

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Avcılık belgesi ve avlanma izni olmadan avlananlara verilecek ceza belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 27

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Av hayvanlarının ticareti esasları ve özel üretme çiftlikleri ile ilgili esaslara uymayanlara verilecek ceza belirtilmektedir. Böylece, uygulamada düzensiz ve bilinçsiz olarak yapılan av hayvanları ticaretinin kontrol altına alınması amaçlanmaktadır.

Tasarı/teklif madde 28

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Avlanırken yanlarında avcılık belgesi ve avlanma izni olmayanlara verilecek ceza belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 29

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Bu Kanun kapsamındaki suçlarda kullanılan ve müsadere edilecek av silah ve gereçleri ile av hayvanlarının ne şekilde değerlendirileceği belirtilmekte ve tazminata ilişkin düzenleme yapılmaktadır.

Tasarı/teklif madde 30

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Suçların tekrarında, verilecek idarî para cezasının bir misli fazlasıyla alınacağı belirtilmektedir.Ayrıca 21 ve 22 nci maddelerde yazılı suçların tekrarı halinde uygulanacak müeyyideler düzenlenmektedir.

Tasarı/teklif madde 31

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– İdarî para cezalarının tahakkuku, tebliği, bu cezalara itiraz ve bunların tahsili ile ilgili maddedir.

Tasarı/teklif madde 32

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Bu Kanunda öngörülen suçlara ilişkin davaların hangi mahkemede görüleceği belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 34

→ yürürlükteki madde 33

– Çeşitli kanunlarla 3167 sayılı Kanuna yapılan atıfların, bu Kanun hükümlerine yapılmış sayılacağı belirtilmektedir.

Tasarı/teklif madde 35

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Yürürlükten kaldırılan ve değiştirilen hükümlerle ilgili maddedir.

Tasarı/teklif geçici madde 1

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Av tezkeresi olan avcıların müktesep haklarının korunması ile ilgilidir.

Tasarı/teklif geçici madde 2

→ yürürlükteki geçici madde 2

– Bu Kanunun yürürlüğe gireceği tarihten, Merkez Av Komisyonunun ilk toplantısına kadar, avlanma süreleri, avlanma limitleri gibi hususlarda Merkez Av Komisyonu tarafından belirlenecek esaslarda bir boşluk doğacaktır. Buna engel olmak amacıyla, 3167 sayılı Kara Avcılığı Kanununa göre toplanan son MerkezAv Komisyonu kararının geçerli sayılması öngörülmektedir.

Tasarı/teklif madde 37

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

– Yürütme maddesidir.