İçeriğe geç
Yürürlükte Temel kanun 1. hâli

Sosyal Sigortalar Kanunu, Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu, Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanunu Kapsamında Ödenen Gelir ve Aylıklarda 2005 Yılında Yapılacak Artışlar Hakkında Kanun

Kanun numarası
5282
Kabul tarihi
30.12.2004
Resmî Gazete
31.12.2004 / 25687
Düstur
5. tertip, cilt 44
Son değişiklik
—
Madde sayısı
4

Kaynak: TBMM 22. Dönem S. Sayısı 727 (Esas No: 1/942) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.

Genel gerekçe

Sosyal Sigortalar Kanunu, Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu, Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa göre ödenen gelir ve aylıkların yetersizliği dikkate alınarak, 2003 yılında 8.1.2003 tarihli ve 4784 sayılı Kanunla aylıklara ek olarak 100 ila 75 milyon lira sosyal destek ödemesi yapılmıştır. 2004 yılında ise 22.1.2004 tarihli ve 5073 sayılı Kanunla sosyal destek ödemeleri gelir ve aylıklara eklenerek gelir ve aylıklar ayrıca Ocak ayında % 10 ve Temmuz ayında bir önceki aya göre % 10 oranında artırılmıştır.

Anılan kanunlara göre ödenen gelir ve aylıklar, 4784 ve 5073 sayılı kanunlarla yapılan artışlara rağmen günümüz ekonomik koşullarında halen yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle hazırlanan tasarı ile söz konusu kanunlara göre ödenen gelir ve aylıkların 2005 yılı Ocak ayında % 6, Temmuz ayında ise bir önceki aya göre % 6 oranında artırılarak ödenmesi öngörülmektedir. Böylece gelir ve aylık alanlara beklenen enflasyon oranının üzerinde bir artış yapılmak suretiyle hayat standartlarının iyileştirilmesi amaçlanmıştır.

Diğer taraftan, Bağ-Kur sigortalılarının 2005 yılında ödeyecekleri primler, Kurumun aktüeryal dengesi gözetilerek ancak, sigortalıların ödeme gücü de dikkate alınarak % 10 oranında artırılmıştır.

Madde gerekçeleri

Tasarı/teklif madde 1

→ yürürlükteki madde 1

- Sosyal Sigortalar Kanunu ile Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu kapsamında gelir/aylık almakta olan emekli ve hak sahipleri ile 2005 yılında gelir/aylık bağlanması talebinde bulunanların gelir ve aylıklarının her ay bir önceki aya göre DİE tarafından belirlenen en son temel yıllı kentsel yerler tüketici fiyatları indeksi artış oranı kadar artırılması yerine, 2005 yılı Ocak ve Temmuz ödeme dönemlerinde olmak üzere iki defa artış yapılması amaçlanmıştır.

Tasarı/teklif madde 2

→ yürürlükteki madde 2

- 1479 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanununa göre ödenen aylıklar aynı Kanunun 36 ncı maddesi hükmüne göre her ay bir önceki aya göre tüketici fiyatları indeksindeki değişim oranı kadar artırılarak ödenmektedir. 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumuna göre ödenen aylıklar ise aynı Kanunun 33 üncü maddesine göre memur maaş katsayısındaki artış oranı kadar artırılarak ödenmektedir.

Ancak, her iki kanuna göre ödenen aylıkların yetersizliği dikkate alınarak, 2003 yılında 4784 sayılı Kanunla aylıklara ek olarak 100 ila 75 milyon lira sosyal destek ödemesi yapılmış, 2004 yılında da 5073 sayılı Kanunla, sosyal destek ödemeleri dahil aylıklar Ocak ve Temmuz ayları da ayrı ayrı % 10 oranında artırılmıştır.

1479 ve 2926 sayılı kanunlara göre ödenen aylıklar 4784 ve 5073 sayılı kanunlarla yapılan artışlara rağmen günümüz ekonomik şartlarında halen yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle, maddenin birinci fıkrası ile anılan her iki kanuna göre ödenen aylıkların 2005 yılı Ocak ayında % 6, Temmuz ayında ise bir önceki aya göre % 6 oranında artırılarak ödenmesi sağlanmıştır.

Maddenin ikinci fıkrası ile 1479 ve 2926 sayılı kanunlara tabi sigortalıların 2005 yılında ödeyecekleri primler, Kurumun aktüeryal dengesi gözetilerek ancak, sigortalıların ödeme gücü de dikkate alınarak % 10 oranında artırılmıştır.

Maddenin üçüncü fıkrasında ise birinci ve ikinci fıkrasında yapılan düzenlemeye bağlı olarak, 1479 ve 2926 sayılı kanunların mutat aylık ve prim artışlarını düzenleyen maddeleri 2005 yılı için askıya alınmıştır.

Diğer taraftan 8.1.2003 tarihli ve 4784 sayılı Kanunla Sosyal Sigortalar Kurumu ile Bağ-Kur'dan gelir ve aylık alanlara 2003 yılı içinde, miktarı ile usul ve esasları Bakanlar Kurulunca belirlenmek şartıyla sosyal destek ödemesi yapılması öngörülmüştür.

Sosyal destek ödemesinin miktarı ile usul ve esasları da 15.1.2003 tarihli ve 2003/5145 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki karar ile belirlenmiştir.

Sosyal destek ödemesinin 2003 yılı ile sınırlı olması nedeni ile bu ödeme, 22.1.2004 tarihli ve 5073 sayılı Kanunun 2 nci maddesi ile Bağ-Kur'dan gelir ve aylık alanların gelir ve aylıklarına Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde eklenmiş ve ödenmiştir. 2004 yılı sonuna kadar bağlanan aylıklar için sürekli hale getirilmiştir.

Ancak, 1.1.2005 tarihinden itibaren, özellikle Bağ-Kur tarafından bağlanacak aylıklarda, sosyal destek ödemelerinin aylıklara eklenmesini öngören bir hüküm bulunmamaktadır.

Söz konusu eksikliğin giderilmemesi halinde 1.1.2005 tarihinden sonra bağlanacak aylıklarda, bu tarihten önce bağlanan aylıklara göre, sosyal destek ödemesi miktarı kadar azalma olacaktır.

Maddeye eklenen dördüncü fıkra ile 1.1.2005 tarihinden önce bağlanmış aylıkların içinde yer alan sosyal destek ödemesinin sürekli ödenebilir hale getirilmiş 1.1.2005 tarihinden itibaren bağlanacak aylıklar da Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde aylıklara eklenmesine olanak sağlanmıştır.