İçeriğe geç
Yürürlükte Değiştirici kanun 1. hâli

T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu ve Bağ-kurdan Aylık veya Gelir Almakta Olanlara Ek Ödeme Yapılması ile Sosyal Sigortalar Kurumu ve Bağ-kurdan Aylık veya Gelir Almakta Olanlara Ödenen Gelir ve Aylıklarda 2006 Yılında Yapılacak Artışlar ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun

Kanun numarası
5454
Kabul tarihi
08.02.2006
Resmî Gazete
15.02.2006 / 26081
Düstur
5. tertip, cilt 45
Son değişiklik
—
Madde sayısı
11

Kaynak: TBMM 22. Dönem S. Sayısı 1076 (Esas No: 1/1165) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.

Genel gerekçe

T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu veya Esnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kurumu (Bağ-Kur)'ndan aylık veya gelir almakta olanlara vergi iadesi ödenmesi uygulamasına son verilmesi ve bu nedenle ortaya çıkacak gelir kaybının telafisi amacıyla, ilgililerin aylıklarına % 4'ü oranında "ek ödeme" adı altında ilave bir ödeme yapılması amaçlanmıştır.

Sosyal Sigortalar Kurumunca 506 ve 2925 sayılı kanunlar, Bağ-Kur'ca 1479 ve 2926 sayılı kanunlar gereğince aylık bağlanmış olan emekli ve hak sahiplerinin almakta oldukları malullük, yaşlılık ve ölüm aylıkları, 2006 yılı birinci ve ikinci yarısında ayrı ayrı % 3 oranında artırılmış ve bu kurumlarca aynı yıl içerisinde bağlanacak gelir ve aylıkların hesaplanmasında uygulanacak usul ve esaslar ile primlerin hesaplanmasında esas alınacak gelir ve gösterge tablolarında yapılacak artışlar belirlenmiştir.

Özelleştirilen kuruluşlarca özelleştirme yapılmadan önce ödenen sosyal yardım zammı ödemelerinin Sosyal Sigortalar Kurumuna getireceği mali yükün Hazinece karşılanması amacıyla gerekli düzenleme yapılmıştır.

Sosyal Sigortalar Kurumunun faaliyet alanı ile ilgisi bulunmayan iştiraklerin ve müessesenin satışının Özelleştirme İdare Başkanlığı tarafından da yapılabilmesi, yine ihtiyaç fazlası taşınmazların Maliye Bakanlığına devrinin sağlanması amacıyla düzenleme yapılmıştır.

1479 ve 2926 sayılı kanunlara göre isteğe bağlı sigortalılıktan aylık almaya hak kazanan, bununla birlikte yapılan düzenlemeler ile sağlık sigortası kapsamından çıkmış olan sigortalılar ve hak sahiplerinin sağlık sigortasından yararlanmaları ile isteğe bağlı sigortalı olmakla birlikte hiçbir suretle sağlık sigortası primi ödememiş olanlara aylık almaya hak kazandıktan sonra sağlık yardımı verilmesi amaçlanmıştır.

Madde gerekçeleri

Tasarı/teklif madde 1

→ yürürlükteki madde 1

T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu veya Bağ-Kur tarafından gelir veya aylık ödenmekte olanlara, vergi iadeleri 2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanun çerçevesinde avans şeklinde ödenmektedir. Ancak, uygulamada yeterli harcama belgesi temini ve bu belgelere ilişkin olarak ayrıca bir beyanname düzenlenmesi emeklilerin bazı şikayetlerine konu olmaktadır. Ayrıca, avans ödenmesine esas alınan miktara göre verilmesi gereken harcama belgesinden daha az harcama belgesi veren veya hiç harcama belgesi vermeyenlerin aylık ya da gelirlerinden daha sonra mahsup işlemi yapılması ise, mahsup işleminin yapıldığı aylarda emeklilerin aylık veya gelirlerinde bir azalmaya sebep olmaktadır.

Bu şikayetlerin ortadan kaldırılması amacıyla Tasarının 9 uncu maddesiyle 2978 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılarak vergi iadesi ödenmesi uygulamasına son verilmektedir. Ancak, maddeyle T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu veya Bağ-Kur'dan aylık veya gelir almakta olanların karşılaşacakları gelir kaybının ortadan kaldırılması amacıyla kendilerine "ek ödeme" adı altında ve tamamen Hazineden karşılanmak suretiyle ilave bir ödeme yapılması öngörülmektedir.

Tasarı/teklif madde 2

→ yürürlükteki madde 2

Sosyal Sigortalar Kurumundan gelir veya aylık almakta olan emekli ve hak sahipleri ile 2006 yılında gelir veya aylık bağlanması talebinde bulunanların gelir ve aylıklarının her ay bir önceki aya göre Türkiye İstatistik Kurumu tarafından belirlenen en son temel yıllı kentsel yerler tüketici fiyatları indeksi artış oranı kadar artırılması yerine, 2006 yılı Ocak ve Temmuz ödeme dönemlerinde olmak üzere iki defa % 3 oranında artış yapılması amaçlanmıştır.

Tasarı/teklif madde 3

→ yürürlükteki madde 3

1479 sayılı Kanun ile 2926 sayılı Kanuna göre aylık almakta olan emekli ve hak sahiplerinin aylıklarının 2006 yılı Ocak ve Temmuz ödeme dönemlerinde olmak üzere iki kez % 3 oranında artırılması, buna paralel olarak 2006 yılında aylık bağlanması talebinde bulunanların aylıklarının hesaplanmasında uygulanacak esaslar ile prim ve aylıkların hesabında esas alınan gelir ve gösterge tablolarında 2006 yılı için yapılacak artışın, 506 sayılı Kanuna göre uygulanan prime esas kazanç alt ve üst sınırı arasındaki artışa paralel olarak belirlenmesi amaçlanmıştır.

Tasarı/teklif madde 4

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

4046 sayılı Kanunda yer alan, özelleştirilen kuruluşlarca özelleştirme yapılmadan önce Sosyal Sigortalar Kurumuna 506 sayılı Kanunun ek 24 üncü maddesi gereğince ödenen sosyal yardım zamlarının Özelleştirme Fonu tarafından zamanında ödenmemesi durumunda Hazinece karşılanacağına ilişkin hükmün 4971 sayılı Kanunla kaldırılması üzerine, özelleştirme kapsamındaki kuruluşlardan sosyal yardım zammı tahsil imkanı ortadan kalkmış ve yasal boşluk oluşmuştur.

Bu nedenle, sosyal yardım zammı ödemelerinin Sosyal Sigortalar Kurumuna getireceği mali yükün kaynağı yönünden yasal düzenleme yapılması gereği doğmuştur.

Tasarı/teklif madde 5

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

4046 sayılı Kanunda yer alan, özelleştirilen kuruluşlarca özelleştirme yapılmadan önce ödenen sosyal yardım zamlarının Özelleştirme Fonu tarafından zamanında ödenmemesi durumunda Hazinece karşılanacağına ilişkin hükmün 4971 sayılı Kanunla kaldırılması üzerine, anılan Kanunun yürürlüğe girdiği 15/8/2003 tarihinden bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih arasında ödenen sosyal yardım zammı ödemelerinin Hazinece karşılanması öngörülmüştür.

Tasarı/teklif madde 6

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

1479 ve 2926 sayılı kanunlara göre gerek zorunlu gerekse isteğe bağlı sigortalı olup aktif sigortalılık dönemlerinde sağlık sigortası primi ödeyen ancak, isteğe bağlı sigortalılıktan aylık almaya hak kazanan, bununla birlikte yapılan düzenlemeler ile sağlık sigortası kapsamından çıkmış olan sigortalılar ve hak sahiplerinin sağlık sigortasından yararlanmaları ile isteğe bağlı sigortalı olmakla birlikte hiçbir suretle sağlık sigortası primi ödememiş olanlara aylık almaya hak kazandıktan sonra sağlık yardımı verilmesi amaçlanmıştır.

Tasarı/teklif madde 7

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

4958 sayılı Kanunda Başkan kadrosunun geçici olarak boşalması hali düzenlenmiş, ancak sürekli olarak boşalması hali boşlukta kalmıştır. Bu boşluğun giderilmesine yönelik düzenleme yapılması amaçlanmıştır.

Tasarı/teklif madde 8

yürürlükteki metinde karşılığı bulunamadı

Yüksek Denetleme Kurulunun daha önceki yıllarda olduğu gibi 2003 yılı Sosyal Sigortalar Kurumu Raporunda, "Kurumun mevcut iştiraklerinin gözden geçirilerek faaliyet konusu ile ilgisi bulunmayan ve verimli olmayan iştiraklerin elden çıkarılması hususundaki çalışmalara etkinlik kazandırılarak bir an önce sonuçlandırılması" önerisinde bulunulmuştur.

Sosyal Sigortalar Kurumunun çeşitli alanlarda faaliyet gösteren 11 şirkette iştiraki ve SSK İlaç Fabrikası müessesesi bulunmaktadır.

Ancak bu iştiraklerin çoğunda Kurumun hissesinin düşük olması ve satış için gerekli olan rayiç bedelin tespitinin masraflı olması nedeniyle sorunlarla karşılaşılmaktadır.

Yine taşınmazların satışında da rayiç bedel tespitinde sorunlarla karşılaşıldığından satış işlemleri zaman almaktadır.

Kurum, 4046 sayılı Kanunun 1 inci maddesi kapsamında yer alan kamuya ait mal ve hizmet üretim birimleri ile varlıkları özelleştirilebilecek kuruluşlar arasında bulunmadığından, faaliyet alanı ile ilgisi bulunmayan iştiraklerin ve ayrıca müessesenin satışı ile ilgili Kurum mevzuatında bir düzenleme yapılması gerekmektedir.

Sosyal Sigortalar Kurumunun faaliyet alanı ile ilgisi bulunmayan iştiraklerin ve müessesenin satışının Özelleştirme İdare Başkanlığı tarafından da yapılabilmesi, yine ihtiyaç fazlası taşınmazların Maliye Bakanlığına devrinin sağlanması amacıyla düzenleme yapılmıştır.

Tasarı/teklif madde 9

→ yürürlükteki madde 10

Tasarının 1 inci maddesiyle yapılan düzenlemeler çerçevesinde uygulama alanı kalmayan 2/2/1984 tarihli ve 2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanun yürürlükten kaldırılmaktadır.

Tasarı/teklif geçici madde 1

→ yürürlükteki geçici madde 1

T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu veya Bağ-Kur tarafından gelir veya aylık ödenmekte olanların, 2005 yılına ilişkin vergi iadesi beyannamelerini vermeleri neticesinde kendilerine 2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanun uyarınca 2005 yılı içerisinde vergi iadesi amacıyla avans olarak ödenmiş tutarların mahsup işlemlerinin nasıl sonuçlandırılacağı açıklığa kavuşturulmaktadır.