Kaynak: TBMM 23. Dönem S. Sayısı 502 (Esas No: 1/820) · belgeyi aç · TBMM kaydı . Gerekçeler kanun tasarısı ya da teklifi üzerine yazılmıştır; komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinde madde numaraları değişebilir. Her gerekçe, metni en çok benzeyen yürürlükteki maddeye bağlanmıştır.
Ülke nüfusunun artışı ve kırsal kesimden kentlere göç sebebiyle kentsel alanların genişlemesi sonucu ortaya çıkan zorunlu imar hizmetleri ile tarımsal alandaki arazi düzenleme, sulama, yol, turizm ve diğer bayındırlık hizmetleri için zorunlu alt yapı durumundaki tapu, kadastro ve harita hizmetlerine karşı talep ve gereksinim gün geçtikçe artmaktadır .
Tasarı ile; görev ve fonksiyonlarda mevcut olan yetki karmaşasına son verilmesi, etkisini kaybetmiş ve gereksiz hizmet alanları ve kurumların tasfiye edilerek, bu kurumlarca yerine getirilen hizmetlerin benzeri işi yapan ve etkin olarak faaliyetlerini sürdüren kurumlara devredilmesi amaçlanmaktadır.
2003/48 sayılı Başbakanlık Genelgesi eki e-Dönüşüm Türkiye Projesi Kısa Dönem Eylem Planında belirtilen Türkiye Ulusal Coğrafi Bilgi Sisteminin oluşturulabilmesi için, hangi bilgilerin hangi kurumlar tarafından tutulacağı ve paylaşılacağı ile bilgi ve bilgi değişim standartlarının belirlenmesine ilişkin yapılacak çalışmada sorumlu kuruluş olarak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü gösterildiğinden, Kurumu etkin ve daha yönetsel hale getirerek kullanıcı çevresine çağdaş, nitelikli, güvenilir, hızlı ve ekonomik tapu, kadastro ve harita hizmeti sunabilmek için çeşitli nedenlerle artan hizmet talebini karşılayabilmek amacıyla mevcut teşkilat yapısında yeniden bir düzenleme yapma ihtiyacı doğmuştur.
Bu kapsamda tapu, kadastro ve haritacılık sektörlerinde düzenleyici ve denetleyici bir rol üstlenmesi gereken Genel Müdürlüğün görevleri ve yapısı yeniden düzenlenmiştir. Genel Müdürlüğün görevlerine; sivil haritacılık faaliyetlerinin standartlarını belirlemek ve düzenlemek;
yurt dışındaki vatandaşlarımızın yurt dışındaki mülkiyet edinimi gibi haklarının takibi ve korunması;
uluslararası kuruluşlarla işbirliği yaparak müşterek projelerin geliştirilmesi ve yürütülmesi; tapu, kadastro ve haritacılık hizmet ve faaliyetlerine yönelik bilgi sistemlerinin oluşturulması iş ve işlemleri eklenmiştir.
demet 502 / Merkez teşkilatının, Genel Müdür, üç adet Genel Müdür yardımcısı, Tapu ve Kadastro Kurulu, ana hizmet birimleri, danışma ve denetim birimleri ile yardımcı hizmet birimlerinden oluşması öngörülmüştür.
Taşra teşkilatında; halen 22 adet olan Bölge Müdürlüğü sayısı 13'e indirilmiş, 325 adet olan Kadastro Müdürlüğü sayısı 81' e ve 1011 adet olan tapu sicil müdürlüğü sayısı da 957 adete indirilmiş böylece hizmet sektöründe yer alan ve vatandaşa birebir hizmet sunan taşra teşkilatının etkin ve işlevsel olması amaçlanmıştır.
Bir ilçede birden fazla tapu müdürlüğü açılması uygulamasından vazgeçilerek, anılan müdürlüklerin temsil, sevk ve idare sorunu ortadan kaldırılmış ve tapu müdürlükleri ilçe düzeyinde yapılandırılmıştır. Büyükşehirlerde metropol ilçeler ve diğer ilçelerde, diğer illerde ise merkez ilçe ve diğer ilçelerde olmak üzere 957 adet tapu müdürlüğü kurulması öngörülmüştür. Kadastro müdürlükleri ise illerde kurulmuştur.
Taşra teşkilatının bu şekilde yapılandırılması sonucu, kamu kaynaklarının kullanılmasından ve personel giderlerinden tasarruf sağlanması amaçlanmış; hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde sunulması hedeflenmiştir. Bu amaçla; ilçenin sosyal ve ekonomik gelişmişlik durumu, nüfus sayısı ve tapu işlemi hacmi dikkate alınmak suretiyle tapu müdürlüklerinin görev ve yetkilerinin başka bir ilçe tapu müdürlüğüne devredilmesine Genel Müdürlüğün teklifi üzerine Bakanlık Makamının yetkili olduğu yönünde hüküm getirilmiştir.
Mevcut durumda 1498 olan taşra teşkilatı birim sayısı, taşra teşkilatının yeniden yapılandırılmasında 1051 birim olacaktır. İşlem hacmi ve nüfus sayısına göre tapu müdürlüklerinin başka bir ilçe tapu müdürlüğüne bağlama yetkisi Bakanlık Makamına ait olacağından, yapılacak planlamaya göre taşra birim sayısı daha da azaltılabilecektir.
Hareketli bir nüfusa sahip olan ülkemiz şartlarında, taşınmaza ilişkin bir işlemin yapılabilmesi için her gün binlerce insanın seyahat etmek veya notere giderek vekaletname vermek zorunda kalması zaman ve işgücü kayıplarına neden olmakta, işlemler bu nedenle gecikmekte ve ekonomik kayıplar ortaya çıkmakta, tapu dairelerinde işlem yaptırmanın vatandaşa maliyeti önemli oranda artmaktadır.
Belirtilen sebeplerle, taşınmaza ilişkin işlemlerin işlem konusu taşınmazın kayıtlı bulunduğu yer dışındaki bir tapu müdürlüğüne müracaat edilerek yapılmasına imkan tanınmıştır.
Daha kaliteli ve hızlı hizmet verilebilmesi için personel istihdamı rejiminde değişikliğe gidilmiştir. Bu çerçevede; tapu, kadastro ve harita hizmetlerinin özel uzmanlık ve bilgi gerektirmesi sebebiyle, kariyer uzmanlık sistemine geçilerek tapu ve kadastro uzmanı istihdam edilmesi ve unvan ve kadro bakımından sadeleştirmeye ve azaltmaya gidilerek nitelikli personel çalıştırılması öngörülmüştür.
3402 sayılı Kadastro Kanununun 37’nci ve 38’inci maddelerinde düzenlenen Döner Sermaye İşletmesi mevzuatta asıl bulunması gereken yer olan teşkilat kanununa alınmış; yapısı güçlendirilmiş ve tek merkezden yapılan döner sermaye kaynaklı harcamaların, taşra birimlerince de yapılabilmesi sağlanmıştır. İşletmelerin sermaye kaynakları, gelirleri ve gideri düzenlenmiştir.
Bu çerçevede Tasarı;
- Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün misyon ve vizyonuna uygun bir kurumsal yapının kurulması, - Kamu yönetiminde meydana gelen uygulama değişiklikleri ile yönetim anlayışındaki değişime paralel olarak; etkili ve verimli hizmet sunumu ile vatandaş memnuniyetinin ön planda tutulması, - Çağın ihtiyaç ve gereklerine paralel olarak sektörde ortaya çıkan yeni hizmet alanlarında (sivil haritacılık, lisanslı harita ve kadastro büroları, bilgi sistemleri vb.) mevcut yapının beklentileri karşılayamaması ve yeniden yapılanma ihtiyacının doğması, - Geleneksel yönetim anlayışının terk edilmek suretiyle, kamu hizmetinden doğrudan ve hızlı bir şekilde yararlanılmasını engelleyen bürokratik işlemler ile kırtasiyeciliğin azaltılması, demet / - Yine hizmetin etkin ve verimli olarak sunulması için taşra teşkilatının yeniden yapılandırılması ve yetki devirlerine gidilmesi, - Hükümet politikalarında vatandaşların günlük hayatlarının kolaylaştırılması hedefine öncelikle yer verildiğinden, bu kapsamda yapılan çalışmalardan biri olarak, vatandaşlarımızın günlük hayatında sürekli ve yaygın olarak yararlandığı hizmetleri üreten kamu kuruluşlarının bu yapıya dönüştürülmesine öncelik verilmesi, - Yurt dışındaki Türk vatandaşları ile yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişilerin her türlü tapu ve kadastro işlemlerini, özellikle karşılıklılık ilkesinin uygulandığı ve vatandaşlarımızın yoğun olarak yaşadığı ülkelerde yürütmek üzere, Kurum personelinin yurtdışında görevlendirilmesine ihtiyaç duyulması, - Mevcut düzenleme de genel hükümlere göre teşkilatlanan taşra birimlerinin basit ve işler bir yapıda yeniden şekillendirilmesi, - Personel ve istihdam rejiminin yeniden düzenlenmesi, gerekçeleriyle hazırlanmıştır.
Madde ile; Kanunun amacı belirtilmiş, tekrarların önlenmesi amacıyla bazı terimler tanımlanmış ve Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün temel amacı, tapu, kadastro ve harita çalışmalarını yürütmek olarak belirlenmiştir.
Madde ile; Genel Müdürlüğün görev ve yetkileri sayılmıştır. Genel Müdürlüğün görevlerine, mekansal bilgi sisteminin altyapısını oluşturmak, coğrafi bilgi sistemleri konusunda verilecek görevleri yapmak, harita ve kadastro bürolarına lisans vermek, sivil haritacılık faaliyetlerinin genel ilkelerini belirlemek, görev alanıyla ilgili konularda uluslararası faaliyetlerde bulunmak görevleri eklenmiştir.
Madde ile; Genel Müdürün görev, yetki ve sorumlulukları belirtilerek Genel Müdüre yardımcı olmak üzere en fazla üç adet Genel Müdür yardımcısı atanabileceği, Genel Müdürün ve her kademedeki yöneticilerin, gerektiğinde sınırlarını açıkça belirlemek şartıyla yetkilerinden bir kısmını devredebileceği ve yetki devrinin yetkiyi devreden amirin sorumluluğunu kaldırmayacağı, Genel Müdürlüğün her kademedeki yöneticilerinin yapmakla yükümlü bulundukları hizmet ve görevlerini mevzuata, stratejik plan ve programlara, performans ölçütlerine ve hizmet kalite standartlarına uygun olarak yürütmekten üst kademelere karşı sorumlu olacağı öngörülmüştür.
Madde ile; Genel Müdürlüğe intikal eden tapu ve kadastro ile ilgili konular ve bunlara ilişkin uygulama ve görüş farklılıklarını gidermek üzere doğrudan Genel Müdüre bağlı Tapu ve Kadastro Kurulu kurulması, Kurulun nasıl oluşacağı, Kurul üyeliğine görevlendirme şartları ve huzur hakkı düzenlenmiştir.
Madde ile; Genel Müdürlük teşkilatının merkez ve taşra teşkilatından teşekkül ettiği;
merkez teşkilatının ana hizmet, danışma ve denetim birimleri ile yardımcı hizmet birimlerinden oluştuğu; ana hizmet birimlerinin Tapu Dairesi Başkanlığı, Kadastro Dairesi Başkanlığı, Harita Dairesi Başkanlığı, Yabancı İşler Dairesi Başkanlığı ve Arşiv Dairesi Başkanlığı olduğu belirtilmiş ve görevleri sayılmış; danışma ve denetim birimlerinin Hukuk Müşavirliği, Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı ve Teftiş Kurulu Başkanlığı olduğu belirtilmiş ve görevleri sayılmış; yardımcı hizmet birimlerinin ise İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı, Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı ve Bilgi Teknolojileri Dairesi Başkanlığı olduğu belirtilmiş ve görevleri sayılmıştır.
Ayrıca, madde ile; Genel Müdürlüğün taşra teşkilatının yapısı düzenlenmiş; ilçenin sosyal ve ekonomik gelişmişlik durumu, nüfus sayısı ve tapu işlemi hacmi dikkate alınmak suretiyle tapu müdürlüklerinin görev ve yetkilerinin başka bir ilçe tapu müdürlüğüne devredilmesine Genel Müdürün teklifi üzerine Bakanın yetkili olduğu belirtilmiş; Bölge Müdürlerinin görev, yetki ve sorumlulukları düzenlenmiştir.
demet 502 /
Madde ile; Genel Müdürlük personelinin atanma usulü belirtilmiş; Daire Başkanı ve üstü görevlere atanabilmek için en az dört yıllık yükseköğrenim görmek şartı öngörülmüş; yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları ile yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişilerin ülkemizdeki tapu ve kadastro işlemlerini yürütmek üzere, yurt dışında personel görevlendirilebileceği ve Genel Müdürlük bünyesinde görev yapan personelin istihdam rejimi düzenlenmiştir.
Madde ile; tapu ve kadastro uzmanlığı, tapu ve kadastro denetmenliği ve müfettişliğe atanabilmek için aranan şartlar düzenlenmiştir.
Madde ile; Genel Müdürlüğün ürettiği her türlü tapu, kadastro, harita ve arşiv bilgi ve belgeleri ile sunduğu hizmetlerden gelir elde etmek üzere merkez veya bölge müdürlükleri bünyesinde döner sermaye işletmeleri kurulabileceği düzenlenmiş; işletmelerin sermayesi ve giderleri belirlenmiş; işletmelerin faaliyet alanları işleyişi, her türlü idari ve mali işlemleri ile harcama usul ve esaslarının yönetmelikle belirleneceği hükme bağlanmıştır.
Madde ile; Genel Müdürlüğe; görev, yetki ve sorumluluk alanına giren ve önceden kanunla düzenlenmiş konularda idari düzenlemeler yapma yetkisi verilmiş; Tapu ve Kadastro Kurulu ile Teftiş Kurulunun çalışma usul ve esaslarının yönetmelikle düzenleneceği belirtilmiştir. Böylece taşınmazın bulunduğu yer tapu müdürlüğüne gitmek zorunda kalmadan ve yetki alınmak suretiyle başka yer tapu müdürlüğünde işlem yapma yetkisi düzenlenmiştir. Ayrıca madde ile; bu şekilde yapılacak tapu işlemlerine ilişkin usul ve esasların yönetmelikle düzenleneceği hüküm altına alınmış;
sicillerin ve arşivin elektronik ortamda tutulmasına karar vermeye Genel Müdürlüğün yetkili olduğu belirtilmiştir.
Madde ile; Kanundaki yeni düzenlemelere paralel olarak, diğer kanunlarda gerekli değişiklikler yapılmış, eklenen, kaldırılan hükümler ve atıflar belirtilmiştir.
Madde ile; Genel Müdürlüğün yeniden yapılandırılmasında ve geçiş sürecinde personele ilişkin uygulanacak hükümler düzenlenmiştir.
Ayrıca, madde ile; Kanuna göre yeniden düzenleme yapılıncaya kadar değişen veya yeniden kurulan birimlere verilen görevlerin daha önce bu görevleri yapmakta olan birimler tarafından yapılmaya devam edileceği ve Genel Müdürlüğün, teşkilat ve kadrolarını en geç altı ay içinde Kanuna uygun hale getireceği; Genel Müdürlüğün taşra teşkilatının yeniden yapılandırılmasında ve geçiş sürecinde görev ve hizmetlerin mevcut taşra teşkilatı tarafından yerine getirileceği; Kanun gereği düzenlenmesi gereken yönetmeliklerin altı ay içinde yürürlüğe konulacağı ve yönetmelikler çıkarılıncaya kadar mevcut düzenlemelerin Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunacağı öngörülmüştür.
Madde ile; Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Genel Müdürlük taşra teşkilatında kapatılan birimlere ait taşınır, araç, gereç, malzeme, demirbaş, taşıtlar, her türlü hak ve yükümlülükler ile tahsisli hizmet binaları ve lojmanlar ile ilgili devir işlemleri düzenlenmiştir.
Yürürlük maddesidir.
Yürütme maddesidir.
demet 502 /
