(1) Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketine olanlar ile Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi tarafından yürütülmekte olan dengeleme ve uzlaştırma faaliyetleri kapsamında olanlar hariç olmak üzere, bu Kanun kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşlarının bu Kanunun yayımından önceki ay sonu itibarı ile birbirlerine olan ödenmemiş borç ve alacakları, 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve 18/4/2001 tarihli ve 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununun 12 nci maddesinin (g) fıkrası kapsamında hesaplanan fer’iler, TEİAŞ dengeleme ve uzlaştırma faaliyetleri ile ilgili gecikme cezaları hariç olmak üzere terkin edilerek Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketine devrolunur ve aynı kuruluşa ilişkin borç ve alacaklar netleştirilerek muhasebeleştirilir.
(2) Bu Kanun kapsamında, Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi, sermayesinin tamamı kendisine ait dağıtım şirketlerine; Elektrik Üretim Anonim Şirketi ise bağlı ortaklıklarına ilişkin muhasebeleştirme işlemlerini kendi içinde yönetmeye yetkilidir.
(3) Bu Kanunun yayımından önceki ay sonu itibarı ile doğmuş ve bu Kanunun yayımı tarihi itibarı ile vadesi geçmiş ve ödenmemiş;
a) Yeniden yapılandırılanlar dahil olmak üzere, Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketinin Gümrük Müsteşarlığına bağlı tahsil dairelerine olan asli ve fer’i tüm borçları,
b) Yeniden yapılandırılanlar dahil olmak üzere, Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketinin Maliye Bakanlığına olan asli ve fer’i tüm borçları,
c) Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketinin mülga Kamu Ortaklığı Fonuna olan asli ve fer’i tüm borçları,
fer’ileri terkin edilerek Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi tarafından devralınır.
(4) Bu Kanunun yayımından önceki ay sonu itibarı ile tahakkuk eden ve bu Kanunun yayımı tarihi itibarı ile Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi ve sermayesinin tamamı kendisine ait dağıtım şirketlerine ödenmemiş olan;
a) İl özel idareleri ve belediyelerin genel aydınlatma bedeli,
b) İbadethanelerin aydınlatma bedeli,
c) 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde sayılan kamu idareleri ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar adına, Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi ve sermayesinin tamamı kendisine ait dağıtım şirketleri tarafından tahakkuk ettirilen elektrik kullanım bedelleri borçlarının tamamı,
fer’ileri terkin edilmek kaydıyla öncelikle Gümrük Müsteşarlığına bağlı tahsil dairelerine olan borçlardan, bakiye tutar ise Maliye Bakanlığına olan borçlardan mahsup edilir.
(5) Elektrik dağıtım şirketlerine ait köy içme suları hizmetleri için kullanılan elektrik bedellerinin aslı, bu alacaklara ilişkin tüm fer’iler gecikme faizleri ve/veya gecikme cezaları da dâhil olmak üzere terkin edilmek kaydıyla Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi tarafından üstlenilir. Bu şekilde üstlenilen tutarlar bu Kanun kapsamında mahsup edilir. Buna ilişkin usul ve esaslar Türkiye Elektrik Dağıtım Anonim Şirketinin görüşü alınarak Özelleştirme İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenir. Özel sektöre devredilmiş elektrik dağıtım şirketleri için devir tarihi öncesindeki tutarlar dikkate alınır.
(6) Bu Kanun kapsamında takas ve mahsup işlemleri uygulanmış olan borç bakiyelerine, takas ve mahsup işlemlerinin tamamlandığı ayı takip eden ay başından itibaren yıllık bazda Hazine Müsteşarlığı iskontolu Devlet iç borçlanma senedi faizi uygulanır.
(7) Bu Kanun kapsamında yapılacak borç ve alacak netleştirmeleri, takas ve mahsup işlemleri ile terkin işlemleri sonucunda oluşacak gelir ve giderler, dağıtılabilir ticari kârın ve kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaz.
(8) Bu madde kapsamındaki işlemleri bütçenin gelir ve gider hesaplarıyla ilişkilendirmeksizin mahiyetlerine göre ilgili Devlet hesaplarına kaydettirmeye Maliye Bakanı yetkilidir.
Madde gerekçesi
Maddenin birinci fıkrası ile 31/12/2009 tarihi itibarıyla doğmuş ve Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte ödenmemiş bazı kamu alacaklarının terkin edilmesi amaçlanmaktadır.
Maddenin ikinci fıkrası ile terkin işlemi sonucunda oluşacak gelirlerin, dağıtılabilir ticari karın ve kurum kazancının tespitinde dikkate alınmaması amaçlanmaktadır. Maddenin üçüncü fıkrası ile Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş. 'nin Aralık 2009 vergilendirme dönemine ait katma değer vergisi beyannamesinde "Devreden katma değer vergisi" olarak yer alan tutarın sıfır kabul edilmesi ve Kanunun yürürlük tarihine kadar verilen katma değer vergisi beyannamelerinin buna göre düzeltilmesi, bu düzeltme neticesinde "Ödenecek katma değer vergisi"nin ortaya çıkması halinde, bu vergi tutarlarına gecikme faizi ve vergi cezasının uygulanmaması ve Kanunun yürürlüğünü takip eden ayın sonuna kadar ödenmesi, bu vergilerin süresinde ödenmemesi halinde, 6183 sayılı Kanuna göre gecikme zammı ile birlikte takip ve tahsil edilmesi amaçlanmaktadır.
Maddenin dördüncü fıkrası ile 31/12/2009 tarihi itibarıyla tahakkuk eden ve vadesi geldiği halde Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş.'ye ödenmemiş olan; il özel idareleri ve belediyelerin genel aydınlatma bedeli borçlarının, ibadethanelerin aydınlatma bedeli borçlarının ve köylerin içme suyuna ilişkin elektrik kullanım bedeli borçlarının tamamının, herhangi bir faiz tahakkuk ettirilmemek kaydıyla, kuruluşun bilançosunda öz kaynaklar altında yer alan hesaplar ile Özelleştirme İdaresi Başkanlığına olan borçlardan mahsup edilmesi, bakiye tutarın ise terkin olunması, mahsuba ve terkine konu alacaklar konusunda Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. 'nin kayıtlarının esas alınması amaçlanmaktadır.
Maddenin beşinci fıkrası ile 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde sayılan kamu idareleri ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar adına, 31/12/2009 tarihinden önceki dönemler için Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. tarafından tahakkuk ettirilen ve vadesi geldiği halde ödenmemiş olan elektrik kullanım bedellerinin tamamının terkin olunması ve terkine konu alacaklar konusunda Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş'nin kayıtlarının esas alınması amaçlanmaktadır.
fatma / Maddenin altıncı fıkrası ile Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. 'nin bu maddenin dördüncü ve beşinci fıkraları çerçevesinde yapılacak terkin işlemlerinden doğan zararlarının, işlemin yapıldığı ve bunu izleyen vergilendirme dönemlerinde dağıtılabilir ticari karın ve kurum kazancının tespitinde indirim konusu yapılmaması amaçlanmaktadır.
Maddenin yedinci fıkrası ile bu maddenin dördüncü ve beşinci fıkralarına göre terkine konu olacak bedellerden Kanunun yürürlük tarihinden önce tahsil edilenlerin iade edilmemesi amaçlanmaktadır.
Kaynak: TBMM 23. Dönem S. Sayısı 535 · tasarı/teklifin madde 3 gerekçesi
