İçeriğe geç
Yürürlükte Temel kanun 16. hâli

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun (AATUHK)

Kanun numarası
6183
Kabul tarihi
21.07.1953
Resmî Gazete
28.07.1953 / 8469
Düstur
3. tertip, cilt 34
Son değişiklik
21.05.2026
Madde sayısı
132

Madde 42 geçmişi

Çekle veya münakale emri ile ödemeye ait hususi hükümler:

Metin 0 kez değişmiş, toplam 1 değişiklik kaydı var. Ayrıca 3 geçişte hüküm aynı kalıp yalnızca yazım değişmiş (satır sonu, şapkalı harf, büyük/küçük harf, dipnot işareti ya da sızmış bölüm başlığı); bunlar listeye alınmadı.

Bugünkü metni

Madde 42 – Çizgili çekle yapılan ödemeler Ticaret Kanunu hükümlerine tabidir, ancak:

1. Amme alacağının ödenmesi için düzenlenen çek ilgili vergi dairesi adına, emre muharrer olmadığı kaydı ile ve bir banka üzerine çekilir. Alacağın teşhisine yaramak ve Ticaret Kanununa aykırı olmamak üzere çek üzerine dercedilecek malümatı tesbit etmeye Maliye Vekaleti salahiyetlidir.

2. Çek veya münakale emrinin veya banka kartı, kredi kartı ve benzeri kartlar ile yapılan ödemenin herhangi bir sebeple tediye edilmemesi halinde amme alacaklısının borçluya karşı rücu hakkı mahfuzdur.[16]

2 numaralı fıkra gereğince muamele yapıldığı takdirde çek veya münakale emrinin kabul edilmemesi keyfiyeti tevsik ve bu durum münakale istiyene, keşideciye veya bunların temsilcilerine tebliğ edilerek kabul edilmiyen çek iade olunur.

Metni elimizde olmayan 1 değişiklik kaydı

Bu kayıtlar metin içindeki değişiklik notlarından derlendi. Karşılaştırılacak hâl elimizde yok: belgenin konsolide metninin en eski kopyası 31 Ekim 2012 tarihli, bundan öncesi için metnin o günkü hâli hiçbir arşivde bulunmuyor.

  • Eski ifade
    Çek veya münakale emrinin
    Yeni ifade
    Çek veya münakale emrinin veya banka kartı, kredi kartı ve benzeri kartlar ile yapılan ödemenin
    Değişikliğin gerekçesi

    - A) a) Bu fıkra ile bankaların vergi tahsilatı dolayısıyla yapacakları işlemlerin çabuklaştırılmasına, vergi mahremiyetinin engel teşkil etmesini önlemek açısından, vergi mahremiyetini düzenleyen maddede yeni bir düzenlemeye gidilmiştir.

    Kendilerine bilgi verilen kişi ve kurumların da bu maddede belirtilen yazılı yasaklara uyma zorunluluğu bulunacağı da tabiîdir.

    b) Hali hazırdaki mevzuata göre vergi mükellefleri, vergi kanunlarının uygulanmasına ilişkin olarak tereddüde düştükleri hususlarda Maliye Bakanlığından bilgi isteyebilmektedirler. Bu madde hükmüne dayanılarak mükelleflerin yapmış oldukları müracaatlarında belirtilen konularla ilgili olarak Bakanlığımızca muktezalar (özelge) tayin edilmektedir.

    Aynı konuda tereddüdü olan mükelleflerin ayrı dilekçelerle başvurmaları ve her bir mükellefe ayrı ayrı mukteza verilmesi hem mükellefler hemde Bakamlığımız için zaman ve emek kaybına yol açmakta ve iş yükünün artmasına neden olmaktadır. Dolayısıyla, aynı konuya ilişkin mükellef müracaat sayılarının asgariye indirilmesi, Bakanlığımız görüşlerinin geniş mükellef kitlesine duyurulması ve uygulama birliğinin sağlanması açısından gerekli durumlarda sirküler yoluyla da mükelleflerin bilgilendirilmesi amaçlanmaktadır. Mükellef taleplerinin sirküler yoluyla karşılanması yanında mukteza verilmesi uygulamasına da devam edilecektir. Sirkülerlerin Gelirler Genel Müdürlüğünün internet sitesinde yayınlanması amaçlanmaktadır. Ayrıca, mükelleflerin kısa zamanda bilgilendirilmesine imkân verilmesi bakımından sirkülerler mükelleflerin bağlı oldukları meslekî ve ticarî birlik ve odalar ile Serbest Malî Müşavirler ve Yeminli Malî Müşavirler Odalarına da gönderilecektir.

    B) 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 41 inci maddesinde yapılan düzenleme ile borçlulara banka kredi kartı ve benzeri kartlar kullanmak suretiyle ödeme yapma imkânı verilmektedir. Bu maddede ise anılan Kanunun 42 nci maddesinde değişiklik yapılarak, Maliye Bakanlığınca bu ödeme metodu kullanıldığı takdirde ödemenin herhangi bir sebeple tediye edilmemesi halinde alacaklı amme idaresinin amme borçlusuna karşı rücu hakkının mahfuz olmasını sağlayacak düzenleme getirilmektedir.

    C) 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 41 inci maddesinde yapılan düzenleme ile borçlulara banka, kredi kartı ve benzeri kartlar kullanmak suretiyle ödeme yapma imkânı verilmektedir. Kanunun 44 üncü maddesinde de banka kartı, kredi kartı ve benzeri kartlar kullanmak suretiyle ödeme yapılması halinde ödeme tarihi olarak işlem tarihinin esas alınacağı yönünde düzenleme yapılmaktadır.

    D)Anonim, eshamlı komandit ve limited şirketlerinin birleşme, bölünme ve devir işlemlerine malî kolaylık sağlanması amacıyla her türlü işlemlerinin harca tâbi tutulmaması yönünde yapılan düzenlemeye nev’i değişikliği de eklenmiştir.