İçeriğe geç
Yürürlükte Temel kanun 7. hâli

Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun

Kanun numarası
6563
Kabul tarihi
23.10.2014
Resmî Gazete
05.11.2014 / 29166
Düstur
5. tertip, cilt 55
Son değişiklik
02.03.2027
Madde sayısı
21

Ek Madde 1 geçmişi

Elektronik ticarette haksız ticari uygulamalar

Metin 0 kez değişmiş, toplam 1 değişiklik kaydı var.

Bugünkü metni

EK MADDE 1- (Ek:1/7/2022-7416/7 md.)

(1) Elektronik ticarette haksız ticari uygulamada bulunulamaz. Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının, aracılık hizmeti sunduğu elektronik ticaret hizmet sağlayıcının ticari faaliyetlerini önemli ölçüde bozan, makul karar verme yeteneğini azaltan veya belirli bir kararı almaya zorlayarak normal şartlarda taraf olmayacağı bir ticari ilişkinin tarafı olmasına sebep olan uygulamalarının haksız olduğu kabul edilir.

(2) Aşağıdaki uygulamalar her durumda haksız ticari uygulama sayılır:

a) Mal veya hizmet satışı karşılığında elektronik ticaret hizmet sağlayıcıya yapılması gereken ödemenin, en geç satış bedelinin elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının tasarrufuna girdiği ve siparişin alıcıya ulaştığı tarihten itibaren beş iş günü içinde eksiksiz yapılmaması.

b) Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı tarafından satış fiyatında tek taraflı değişiklik yapılması dâhil olmak üzere, elektronik ticaret hizmet sağlayıcının kampanyalı mal veya hizmet satışına zorlanması.

c) Elektronik ticaret hizmet sağlayıcıyla olan ticari ilişkinin koşullarının, yazılı şekilde veya elektronik ortamda yapılan aracılık sözleşmesiyle belirlenmemesi ya da bu sözleşmenin açık, anlaşılır ve elektronik ticaret hizmet sağlayıcı tarafından kolay erişilebilir olmasının sağlanmaması.

ç) Elektronik ticaret hizmet sağlayıcının aleyhine olacak şekilde aracılık sözleşmesi hükümlerinde geçmişe yönelik veya tek taraflı değişiklik yapılması ya da buna imkân sağlayan herhangi bir hükme aracılık sözleşmesinde yer verilmesi.

d) Herhangi bir hizmet verilmediği veya verilen hizmetin türü ve hizmet bedelinin tutar ya da oranı aracılık sözleşmesinde belirtilmediği hâlde elektronik ticaret hizmet sağlayıcıdan bedel alınması.

e) Aracılık sözleşmesinde herhangi bir nesnel ölçüte yer verilmediği hâlde ya da kamu kurumlarına veya adli mercilere başvuruda bulunulduğu gerekçesiyle elektronik ticaret hizmet sağlayıcının sıralama ya da tavsiye sisteminde geriye düşürülmesi, elektronik ticaret hizmet sağlayıcıya sunulan hizmetin kısıtlanması, askıya alınması veya sonlandırılması.

(3) İkinci fıkranın (a) bendinin uygulanmasında, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının ekonomik bütünlük içinde bulunduğu ödeme hizmeti sağlayıcısına yapılan ödemeler, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcıya yapılmış kabul edilir.

Metni elimizde olmayan 1 değişiklik kaydı

Bu kayıtlar metin içindeki değişiklik notlarından derlendi. Karşılaştırılacak hâl elimizde yok: belgenin konsolide metninin en eski kopyası 19 Mart 2023 tarihli, bundan öncesi için metnin o günkü hâli hiçbir arşivde bulunmuyor.

  • Eklendi Ek Madde 1 7416 sayılı Kanun, md. 7
    Değişikliğin gerekçesi

    Maddeyle, 6563 sayılı Kanuna ek 1 inci madde eklenmektedir. Düzenlemeyle, elektronik ticarette haksız ticari uygulamaların belirlenmesi ve bunların önlenmesi amaçlanmaktadır.

    Elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcıların hizmet sağlayıcılar karşısında asimetrik pazarlık gücüne sahip olması ve elektronik ticaret pazar yerlerinde yer alan hizmet sağlayıcıların kendilerine bağımlı olması, pazar yerlerinde haksız ticari uygulamaların oluşmasına, ekosistemde yer alan aktörlerin tercihlerinin kısıtlanmasına ve tüketicilerin bu durumdan olumsuz etkilenmesine neden olabilmektedir. Çok taraflı yapıya sahip elektronik ticaret pazar yerlerinde yer alan elektronik ticaret hizmet sağlayıcıların özgür iradeleriyle karar verebilmelerini ve herhangi bir sözleşmenin tarafı olmaya zorlanmamalarını sağlamak amacıyla elektronik ticaretteki haksız ticari uygulamalara ilişkin düzenleme ihtiyacı doğmaktadır. Anayasanın 167 nci maddesinin Devlete yüklediği mal ve hizmet piyasalarının sağlıklı ve düzenli işlemesini sağlayıcı ve geliştirici tedbirleri alma görevinden hareketle maddede buna ilişkin kurallara yer verilmektedir.

    Bu kapsamda, birinci fıkrada elektronik ticarette her türlü haksız ticari uygulamanın yasaklandığı belirtilmekte, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının haksız ticari uygulama olarak kabul edilecek fiillerine ilişkin genel çerçeve çizilmekte ve daha sonra ikinci fıkrada haksız ticari uygulama örnekleri sıralanmaktadır. Dolayısıyla, elektronik ticarette haksız ticari uygulamalar sadece ikinci fıkrada sayılanlarla sınırlı olmayıp birinci fıkrada çizilen çerçeve içinde yer alacak uygulamalar da elektronik ticarette haksız ticari uygulama olarak değerlendirilecektir. Ayrıca, 7/11/2013 tarihli ve 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda tüketicilere yönelik benzer hükümler bulunmaktadır.

    Bu doğrultuda, ikinci fıkrada haksız ticari uygulama sayılacak durumlar ayrıntılı şekilde hüküm altına alınmaktadır.

    (a) bendiyle, mal veya hizmet satışı karşılığında elektronik ticaret hizmet sağlayıcıya yapılması gereken ödemenin satış bedelinin 6493 sayılı Kanun kapsamındaki ödeme hizmeti sağlayıcı tarafından elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcıya aktarılmasından sonra elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının kullanımına hazır hale gelmesinden ve siparişin alıcıya ulaştığı tarihten itibaren en geç beş iş günü içinde eksiksiz yapılması gerektiği belirtilmektedir. Bu hüküm kapsamında, ödeme hangi yöntemle yapılırsa yapılsın ödenen tutarın elektronik hizmet sağlayıcı tarafından nakit olarak tasarruf edilebilir olması gerekmektedir.

    (b) bendiyle elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı tarafından satış fiyatında tek taraflı değişiklik yapılması dâhil olmak üzere, elektronik ticaret hizmet sağlayıcının kampanyalı mal veya hizmet satışına zorlanması engellenmekte, bu duruma sebep olacak herhangi bir hükme aracılık sözleşmesinde yer verilmesi de elektronik ticaret hizmet sağlayıcıyı kampanyalı mal veya hizmet satışına zorlama olarak kabul edilmektedir.

    (c), (ç) ve (d) bentleriyle, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı ve hizmet sağlayıcı arasındaki ilişkinin şeffaf, adil ve tarafların hukuksal menfaatlerini koruyacak şekilde düzenlenmesini sağlamak amaçlanmaktadır. Bu kapsamda, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcı tarafından aracılık sözleşmesi hükümlerinde geçmişe yönelik veya tek taraflı değişiklik yapılması ve elektronik ticaret hizmet sağlayıcıdan haksız bedel talebinde bulunulması yasaklanmaktadır.

    (e) bendiyle, aracılık sözleşmesinde herhangi bir nesnel ölçüte yer verilmediği halde ya da kamu kurumlarına veya adli mercilere başvuruda bulunulduğu gerekçesiyle elektronik ticaret hizmet sağlayıcının sıralama ya da tavsiye sisteminde geriye düşürülmesi, sunulan hizmetin kısıtlanması, askıya alınması veya sonlandırılmasının önüne geçilmektedir.

    Üçüncü fıkrada, geç ödemelerin engellenmesini ve ödemelerin hizmet sağlayıcıya süresi içinde yapılmasını sağlamak amacıyla, elektronik ticaret aracı hizmet sağlayıcının ekonomik bütünlük ilişkisi içinde bulunduğu banka, elektronik para kuruluşu veya ödeme kuruluşu gibi 6493 sayılı Kanun kapsamında ödeme hizmeti sağlayıcısı olarak faaliyet gösteren kuruluşlara yapılan ödemelerin elektronik ticaret pazar yerine yapılmış kabul edileceği hükme bağlanmaktadır.