Askeralma Kanunu

Madde ile Kanunun amacı düzenlenmektedir.

Madde ile Kanunun kapsamı düzenlenmiştir.

Madde ile Kanunda yer alan kavramlar tanımlanmaktadır.

Madde ile kimlerin askerlik hizmeti yükümlülüğü bulunduğu, askeralma faaliyetlerinin Millî Savunma Bakanlığınca yürütüleceği ve Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaçları doğrultusunda askerlik hizmetinin yedek subay, yedek astsubay ve erbaş ve er statüsünde yerine getirilmesi amaçlanmıştır.

Askerlik çağının dönemleri, statülere göre askerlik hizmet süreleri ve muvazzaflık hizmet süresinin başlangıç tarihinin, askerlik çağı süresinin uzatılması ve kısaltılması, muvazzaflık hizmet süresinin uzatılması ile yedek subay ve yedek astsubay yetiştirme sürelerini tespit etmeye yetkili makamların ve istekli erbaş ve erlerin ilave altı ay süreyle hizmete devamına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amaçlanmıştır.

Her yıl silahaltına alınacak yükümlü kaynağının ve ihtiyacın tespiti ile kaynağın kuvvet komutanlıklarına hangi oranlarda tahsisinin yapılacağına ilişkin yetkili makamların belirlenmesi amaçlanmıştır.

Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu yedek subay seçimine ilişkin niteliklerin belirlenmesi ve yedek subay seçilemeyenlerden istekli olanların ihtiyaç miktarı kadarının yedek astsubay olarak, diğerlerinin ise erbaş ve er statüsünde askerlik hizmetini yerine getirmesi amaçlanmıştır.

Yedek subay seçiminde önceliğin Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olduğu, bunun yanında yükümlü taleplerinin de dikkate alınacağı düzenlenmiştir.

Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyaç duyduğu yedek astsubayların seçimine ait nitelikler belirlenmesi ve yedek astsubay seçilemeyenlerin erbaş ve er statüsünde askerlik hizmetini yerine getirmesi amaçlanmıştır. Yedek astsubay seçiminde önceliğin Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacı olduğu, bunun yanında yükümlü taleplerinin de dikkate alınacağı düzenlenmiştir.

Fiili askerlik hizmetine başlamamak, bakaya durumunda bulunmamak ve yoklamasının yapıldığı tarihte yoklama kaçağı veya saklı olmamak şartıyla, istekli olanlardan Bakanlıkça belirlenecek sayıda yükümlünün öngörülen bedel miktarını ödemeleri ve bir aylık temel askerlik eğitimini tamamlamaları halinde askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılması öngörülmüştür.

Milli Eğitim Bakanlığının göstereceği ihtiyacın Millî Savunma Bakanlığınca uygun görülmesi halinde, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından öğretmen mesleğini fiilen icra edenler arasından bildirilen yükümlülerin temel askerlik eğitimini takiben Milli Eğitim Bakanlığı emrine verilmesi amaçlanmıştır.

Emniyet teşkilatı kadrolarındaki Emniyet Hizmetleri Sınıfına mensup personel ile polis eğitim ve öğretim kurumlarında öğrenim görenler veya bu kurumların giriş sınavlarını kazananların her türlü askerlik işlemlerinin ertelenmesi ve Emniyet Hizmetleri Sınıfında on yıllık hizmet süresini tamamlayanların askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılması amaçlanmıştır.

Madde ile, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisinde veya Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı adına üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarında öğrenim görenler veya bu kurumların giriş sınavlarını kazananlardan askerlik hizmetini yapmamış olanların askerlik işlemlerinin ertelenmesine ve Jandarma Genel Komutanlığı ile Sahil Güvenlik Komutanlığı mensuplarının hizmette geçirdikleri sürelerin görevlerinden ayrıldıktan ve ilişikleri kesildikten sonra askerlik yükümlülüğünden sayılmasına ilişkin esasların belirlenmesi amaçlanmıştır

Milli Savunma Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığınca her celp döneminde müştereken belirlenen yerlerde ve belirlenen miktarda; askerlik hizmetini yedek subay olarak yerine getiren tabiplerin Devlet hizmeti yükümlülüğünü tamamlamış sayılmaları ve temel askerlik eğitimini takiben Sağlık Bakanlığı kadrolarında Devlet hizmeti yükümlülüğünü tamamlayan tabiplerin ise askerlik hizmetini yerine getirmiş sayılmaları amaçlanmıştır.

Askerlik çağına gireceklerin kimlik bilgilerinin elektronik ortamda İçişleri Bakanlığından alınması, yükümlülerin yoklamaların her yıl ne zaman yapılacağı ile askerlik çağına girmeden önce veya girdikten sonra yapılacak yaş değişikliklerine ne işlem yapılacağı açıklanmıştır.

Yükümlülerin sağlık muayenelerinin yapılma usul ve esasları, rapor tanzim etmeye yetkili sağlık kuruluşları, tanzim edilen sağlık raporlarının onay makamlarının belirlenmesi, haklarında mahallinde yapılan muayenelerinde sağlık kuruluşlarınca karar verilemediğinden memuriyet mahalli dışına gönderilenlere ödenecek harcırahın düzenlenmesi ile sağlık kuruluşlarında yapılan işlemler için vatandaşlardan herhangi bir ücret alınmaması amaçlanmıştır.

Ayrıca, madde ile daha önceden çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle yetkili sağlık kuruluşlarınca engel durumunu bildirir geçerli sağlık raporu verilen yükümlülerin yeniden muayeneye tabi tutulmaksızın, Millî Savunma Bakanlığınca bu raporlara göre askerliğe elverişli olup olmadıkları kararının verilerek yükümlülerin mağduriyetlerinin ortadan kaldırılması hedeflenmiştir.

Yükümlülerin yoklamaları sırasında, sağlık yetenekleri bakımından askerliğe elverişli olanlar, geçici rahatsızlığı bulunanlar veya askerliğe elverişli olmayanlar olmak üzere tespit edileceği, bunlardan askerliğe elverişli olmayanların silahaltına alınmayacağı ifade edilmiştir.

Yükümlülere, haklarında verilen her türlü sağlık raporlarına karşı itiraz etme hakkı verilmesi amaçlanmıştır.

Yükümlülerin almış oldukları raporların gerçeği yansıtmadığı hususunda diğer vatandaşlar tarafından idareye şikâyet ve ihbarlarda bulunulabileceğinden, şikâyet ve ihbarlara karşı yapılacak işlemlerin düzenlenmesi amaçlanmıştır. Söz konusu raporların usul ve esaslar yönünden mevzuata uygun olmaması durumunda idarece yapılacak işlemlerin düzenlenmesi hedeflenmiştir.

Yoklama ile celp ve sevk faaliyetlerinin sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi için yükümlüler tarafından yerine getirilmesi gereken görev ve sorumluluklar düzenlenmiştir.

Geçici rahatsızlıkları veya hapiste bulunmaları nedeniyle askere sevki mümkün olmayanların iyileşinceye veya tahliye oluncaya kadar, maddede belirtilen yaşlar ile sınırlı olmak üzere eğitim öğretimine devam edenlerin öğrenimleri süresince, sanatta yeterlilik, doktora veya ihtisas yapanlar ile çalıştıkları bilim dallarında dünya ölçüsünde bir yenilik getiren orijinal çalışmalarda bulunanların, aktif spor hayatına devam edenlerin ve iki kardeşin aynı anda silahaltına alınma sırası gelmesi halinde anne veya babanın talebine göre kardeşlerden birinin askere alınmasının ertelenmesin öngörülmektedir.

Yoklama kaçağı, saklı, bakaya ve geç iltihak bakayası kalanların Kanunda yazılı mazeretleri yoksa statülerine uygun olarak silahaltına alınma tarihleriyle ilgili usul ve esasların belirlenmesi amaçlanmıştır.

Silâhaltına alınacak yükümlülerin ihtiyaca göre sınıflandırılması, celp ve sevk dönemleri ile alınma şekillerinin belirlenmesindeki yetkili makamın tespit edilmesi amaçlanmıştır.

Sevk dönemi geldiği halde; hayatın doğal akışı içerisinde meydana gelebilecek ölüm, doğum, hastalık, evlilik, tutukluluk gibi hallerde yükümlüler askere gitmek yerine bakaya kalmayı tercih etmektedirler. Bahsi geçen mazeret halleri toplumsal ve kültürel hayatımızda dikkate alınması gereken durumlardır. Bu mazeret hallerinde yükümlülerin bakaya durumuna düşerek cezai yaptırıma maruz kalmadan bu mazeretlerine binaen sevklerinin geriye bırakılması amaçlanmıştır.

Kanun kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmediklerinden cezalı duruma düşenlerin; verilecek cezanın miktarı, suç başlangıç tarihleri ile suçun mükerrerliği halinde yapılacak işlemler tespit edilerek, yükümlülüğün zamanında yapılması hususunda caydırıcılığın sağlanması amaçlanmıştır.

Zaman, emek ve para tasarrufu sağlanması, askerlik şubeleri ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının iş yoğunluğunun azaltılması, işlemlerin hızlı ve etkin olarak yapılması maksadıyla askerlik şubesi başkanlıklarına idari para cezası verme yetkisi tanınmıştır.

Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olanların silâhaltına alınma esaslarının belirlenmesi amaçlanmıştır.

Askerlik şubeleri ile kolluk kuvvetlerinin iş yoğunluğunun azaltılması, teknolojinin imkânlarından azami derecede faydalanarak arama ve takip faaliyetinin etkin olarak icra edilmesi maksadıyla yoklama kaçağı ve bakayaların yurt genelinde kolluk kuvvetlerince aranmaları hedeflenmiştir.

Teknoloji ve iletişim imkânlarının artması ve yaygınlaşması nedeniyle yükümlülere münferit tebligat yapılmayarak zaman, emek ve para tasarrufu sağlanması hedeflenmiştir. Duyuruların ulusal yayın yapan televizyon ve radyo kanallarınca vatandaşlarca yayınların en çok izlendiği saat diliminde yayınlanarak duyurulması ve e-Devlet sisteminden ilan edilerek vatandaşların bilgi sahibi olmasının sağlanması, böylece cezalı duruma düşmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Anayasal bir hak olan dinlenme hakkının verilmesi, çeşitli mazeretler nedeniyle diğer kanunlarla kamu çalışanlarına verilen izinlerle paralellik sağlanması, silahaltına alınanların moral ve motivasyonlarının artırılması ve emsallerine göre üstün başarılı olan yükümlülere pozitif ayrımcılık sağlanması amaçlanmıştır. Ayrıca erbaş ve er statüsündekilere verilecek olan kanuni ve mazeret izinlerinde erbaş ve erlere ekonomik yönden destek olmak, maddi imkânı olmayanların izin kullanmasını sağlamak ve birliğin izin planlamasını bozmamak maksadıyla yol masraflarının devlet tarafından karşılanması hedeflenmiştir.

Askerlik hizmetini yapmakta iken çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle hava değişimi veya istirahat alan yükümlülerin bu sürelerinin bir kısmının askerlik hizmetinden saymak suretiyle moral ve motivasyonunun arttırılması amaçlanmıştır. Ayrıca yedek subay/astsubay adaylarının kanuni mazeretlerine dayalı olarak eğitim ve öğretime devam edememeleri halinde yapılacak esasları belirlemek amaçlanmıştır.

Silahaltında iken firar eden veya hava değişimi/izin tecavüzünde bulunan yükümlülerin en kısa zamanda hizmete dönmesini sağlamak amacıyla; suçun oluşması için öngörülen sürelerin geçmesini müteakip, soruşturma izni vermeye yetkili komutan veya askeri kurum amiri tarafından ilgili Kanun hükümleri uyarınca soruşturma izni verilmesi halinde, suç dosyasının yetkili Cumhuriyet savcılıklarına gönderilmesi ve yakalama kararı çıkarılması, kolluk kuvvetlerince aranması ve yakalanması hususları düzenlenmiştir. Ayrıca bunlardan ele geçen veya kendiliğinden askerlik şubesine gelenlerin birlik/kurumlarına sevk işlemleri esasa bağlanmıştır.

Silahaltında iken; rahatsızlanan yükümlülerin teşhis ve tedavi için hastanelerde geçen veya yargılamaları sonucu beraat edenlerin gözaltı ve tutukluluk sürelerinin tamamının askerlik hizmetinden sayılması amaçlanmıştır.

Ülkemizde yaşanabilecek terör nedeniyle silahaltında bulunan yükümlülerin görev sırasında veya görevleri esnasında terör örgütlerince alıkonulması veya kaybolmaları durumunda yeniden görevlerine dönmeleri halinde durumlarının değerlendirilmesi esas alınmıştır. İlgili kuvvet komutanlıklarınca yapılacak idari soruşturma neticesinde kusursuz görülenler ile adli makamlarca yapılacak soruşturma ve yargılama sonucunda haklarında kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı verilenlerin bu sürelerinin askerlik hizmetinden sayılması hedeflenmiştir.

Yükümlüler hakkında tesis edilen adli işlemlerden dolayı veya kendi kusur ve disiplinsizlikleri nedeniyle fiilen askerlik hizmetinden ayrı kalınan sürelerin askerlik hizmetinden sayılmaması amaçlanmıştır.

Yürürlükteki mevcut kanunlarda subay veya astsubay olmaya engel hallerin yedek subay ve yedek astsubay olmaya engel hal olması gerekmektedir. Ayrıca yedek subay veya yedek astsubay öğreniminde başarısızlık ile disiplinsizlik ve ahlaki durumları nedeniyle yedek subay veya yedek astsubay çıkarılması yetkili makamlarca uygun görülmeyenlerin yedek subay veya yedek astsubay olmasının önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Askerlik hizmetine alınan yükümlülerin askerlik safahatı boyunca kayıtlarının güncel ve doğru olarak tutulabilmesi için görev ve sorumluluklar belirlenmiştir. Ayrıca, askerlik hizmetini yerine getirmelerine ilişkin kanıtlayıcı belge tanzim edilerek yükümlülere verilmesi, askerlik hizmetini yapmakta iken yedek subay veya yedek astsubay olma hakkını veren öğrenim kurumlarından mezun olanların yedek subay veya yedek astsubay olarak statü değişikliğinin dikkate alınmaması amaçlanmıştır.

Terhis edilmelerini müteakip çeşitli nedenlerle hizmet süresinin eksik kaldığı anlaşılan yükümlülerin askerlik hizmet sürelerinin tamamlatılabilmesi maksadıyla yapılacak çağrı ve yapılan çağrıya uymayanların takip ve yakalama esasları ile haklarında uygulanacak yaptırımın belirlenmesi amaçlanmıştır.

Askerlik hizmetine başlamadan önce veya askerlikleri sırasında işledikleri suçlardan dolayı, bir yıl ve daha az süreli hürriyeti bağlayıcı cezaya hükmedilenler ile 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 50’nci maddesinin birinci fıkrasının (c), (e) ve (f) bentlerinde yazılı tedbirler veya adli para cezasına mahkûm edilen yükümlüler hakkında verilen ceza ve tedbirlerin yerine getirilmesi askerlik hizmetlerinin sonuna bırakılarak askerlik hizmetinin kesilmemesi, birliklerde personel zafiyetinin yaşanmasının önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Askerlik yükümlülüğünü yerine getirenlerin meslek icrasına yönelik daha önceden sahip oldukları belgelerin vermiş olduğu yetkilerin Türk Silahlı Kuvvetlerince ihtiyaç duyulan hallerde kullanılması amaçlanmıştır.

Yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın o ülkelerde hayatlarını devam ettirmelerini sağlamak, kazanımlarında hak kayıplarına uğramalarının önüne geçebilmek ve askerlik nedeniyle sosyal haklardan mahrum kalmalarının önüne geçebilmek, yurt dışında ikamet eden çok vatandaşlık hakkına sahip vatandaşlarımızın o ülkelerde elde etmiş oldukları kazanımlarını devam ettirmelerinin sağlanması maksadıyla askerliklerinin geçici süreyle 35 yaşını tamamladıkları yılın sonuna kadar ertelenmesi amaçlanmıştır.

Yurt dışında oturma ve çalışma iznine sahip olarak işçi, işveren sıfatıyla veya bir meslek ya da sanatı icra edenler ile yurt dışında ikamet eden çok vatandaşlık hakkına sahip vatandaşlarımızın o ülkelerde elde etmiş oldukları kazanımlarını devam ettirmelerinin sağlanması, askerlik hizmetini yerine getirmek için ülkemize gelmeleri halinde yurt dışındaki faaliyetlerinde aksaklığa düşmelerini önlemek için temel askerlik eğitimi ihtiyacının uzaktan eğitimle yerine getirilerek, öngörülen döviz miktarını ödemek suretiyle askerlik hizmetinin yerine getirilmiş sayılması amaçlanmıştır.

Bu kanun kapsamında askerlik hizmetini yerine getirenlere mali, sosyal ve diğer hakların düzenlenmesi amaçlanmıştır.

Ayrıca, teknik bilimler meslek yüksekokulu ve meslek lisesi mezunları ile tarım, turizm ve mevsimlere bağlı olarak çeşitli sektörlerde faaliyet gösterenlerin istedikleri celp döneminde silahaltına alınmasının düzenlenmesi amaçlanmıştır.

Bu Kanunla tanınan erteleme hakkı ile anayasal hak olan eğitim hakkının korunması amaçlanmakla birlikte yine anayasal bir hak ve ödev olan askerlik hizmetinin Silahlı Kuvvetlerin ihtiyacı olan fiziki yeterliliğe sahip yaş aralığında yerine getirilmesi öngörülmekte bu maksatla yapılan düzenleme ile kendilerine tanınan erteleme süreleri dikkate alınmak şartıyla askerlik yükümlülüğünü yerine getirmeyen öğrencilerin kayıtlarının askerlik hizmetini yerine getirene kadar Bakanlığın talebi üzerine ilgili orta ve yükseköğretim kurumlarınca geçici olarak dondurulması amaçlanmıştır.

Askerlik hizmetinin sebep ve tesiri ile veya askerlik hizmetinin gereklerinden kaynaklanmayan nedenlerle hayatını kaybedenler ile maluliyet aylığı bağlanmasını gerektirecek biçimde malul olanların kardeşlerinden birine, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamında hayatını kaybeden yükümlü, kamu personeli ve sivillerin çocuklarının tamamına ve durumlarına göre kardeşlerinden tamamına veya birine askerlikten muafiyet hakkı getirilerek görevlerinden kaynaklanan veya askerlik hizmetindeyken meydana gelen elim olaylar neticesinde hayatını kaybeden personelin yakınlarına destek olunması amaçlanmıştır.

Ayrıca, 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe teşebbüsü ve terör eylemi ile bu eylemin devamı niteliğindeki eylemlere, görevi olmadığı halde mukavemet ederken şehit olanların kendinden olma erkek çocukları ile aynı anne ve babadan kardeşlerine tanınmış bulunan askerlik muafiyet hakkının devamı amaçlanmıştır.

Sonradan Türk vatandaşlığına alınan yükümlülerin askerlik hizmetlerinin düzenlenmesi amaçlanmıştır. Bunlardan 22 yaşından sonra Türk vatandaşlığına alınanların doğrudan askerlik hizmetinden muaf tutulacağı, 22 yaşından küçüklerin ise Türkiye’de askerlik hizmeti yapmak mecburiyetinde olduğu ancak geldiği ülkede askerlik hizmeti yapanların bu hizmeti yerine getirmiş sayılacağı amaçlanmıştır.

Ayrıca, askerlik hizmetine tabi tutulacakların vatandaşlığa alındıkları tarihten itibaren iki yıl süreyle ertelenebilmesi öngörülmüştür.

Ayrıca bu madde hükümlerinden soybağına bağlı olarak Türk vatandaşlığına sonradan alınanların yararlandırılmaması amaçlanmıştır.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde zorunlu askerlik hizmetini yerine getiren yükümlülerin, bu hizmetlerinin sayılarak ayrıca ülkemizde mükerrer olarak askerlik yapmaması amaçlanmıştır.

İki ülkeden birinde yapılan askerlik hizmetinin sayılmasına dair ikili anlaşmalar kapsamında askerlik hizmetinden muaf tutulacak ya da ertelenecek yükümlülerin işlemlerinin anlaşma hükümlerine göre yürütülmesi amaçlanmıştır.

Ayrıca barışta ve olağanüstü hal, seferberlik veya savaş halinde askerlik hizmetini yapmadan Cumhurbaşkanınca gerekli görülen sahalarda görevlendirilen ve Cumhurbaşkanınca belirlenen şartlara uyanların askerlik hizmetinden muaf tutulması amaçlanmıştır.

Askeri öğrenci olarak okudukları Milli Savunma Üniversitesi veya diğer üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarından ilişiği kesilenlerin bu okullarda geçen sürelerinin ay olarak üçte birinin askerlik hizmetinden sayılacağı bu sürenin yapması gereken askerlik hizmetini karşılaması halinde talepleri halinde askerlikten muaf tutulması amaçlanmıştır.

Askerlik yükümlülüğünü yerine getirmek amacıyla silahaltına alınan erbaş ve er, yedek subay veya yedek astsubaylardan çeşitli rahatsızlıkları nedeniyle silahaltında iken ölen veya sakatlanma nedeniyle terhis edilmiş ya da yapılan tedaviye rağmen askerliğe elverişsiz hale gelenlere diğer mevzuata göre tazminat ödenmemesi halinde, kendileri veya kanuni mirasçılarının hayatlarını idame ettirebilmelerini sağlamak amacıyla tazminat ödenmesi ve tedavisi devam edenlere ise sağlık yardımı yapılması amaçlanmıştır.

Türk Silahlı Kuvvetleri adına okudukları Milli Savunma Üniversitesi veya çeşitli üniversite, fakülte veya yüksekokullar ile meslek yüksekokullarından mezun olduktan sonra muvazzaf subay ve astsubay nasbedilenler ile çeşitli statülerde sonradan Türk Silahlı Kuvvetlerine katılan personelin herhangi bir nedenle ilişiğinin kesilmesi halinde yapmış oldukları hizmetlerin askerlik yükümlülüğüne ne kadarının sayılacağı, ayrıca özel kanunlarda yer alan askerlik yükümlülüğüne ilişkin düzenlemelerden bu Kanun hükümlerine aykırı olanların uygulanmayacağı esasa bağlanmıştır.

Seferberlik sisteminin esasını oluşturan seferberlik kaynağında, hangi personelin bulunduğu açıklanmıştır. Seferberlik kaynağında bulunan yedek personelin, seferberlik ve savaş halinde Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacına göre silahaltına alınacağı belirtilmiştir.

Seferberlik kaynağında bulunan personele hangi yaş sınırına kadar yükümlülük verileceği açıklanmıştır.

Seferberlik ve savaş halinde, olağanüstü hallerde ve barış döneminde seferberlik tatbikatları ve ferdî seferberlik eğitimleri kapsamında, yedek personelin bir kısmının veya tamamının Türk Silahlı Kuvvetlerinin ihtiyacına göre silahaltına alınabilmesi amaçlanmıştır. Barış döneminde seferberlik tatbikatları ve ferdî seferberlik eğitimlerinin sürelerinin en fazla kırkbeş gün olduğu, bu sürenin seferberlik ve savaş halinde Cumhurbaşkanınca uzatılabileceği açıklanmıştır.

Seferberlik ve savaş halinde seferberlik kaynağında bulunacak yedek personele sefer görev emirlerinin barış şartlarında en son görev yaptığı birlikte, bedelli askerlikten yararlanarak temel askerlik eğitiminden sonra terhis olanlara er eğitim merkezlerinde tebliğ edilmesi hedeflenmiştir.

Barış döneminde seferberlik tatbikatları ile ferdî seferberlik eğitimlerine katılacak yedek personelin askerlik şubesine gelerek silahaltı davetiyesi alması ve askerlik şubelerince yedek yükümlüye tatbikat ve eğitimle ilgili bilgi verilerek, görevlendirildiği birliğe katılması amaçlanmıştır.

Seferberlik ve savaş hali ile barışta seferberlik tatbikatları ve ferdi seferberlik eğitimleri kapsamında silahaltına alınan devlet memurlarının silahaltında bulundukları sürece izinli sayılması ve terhisi müteakip atanmış olduğu memuriyet görevine geri dönme hakkının bulunması amaçlanmıştır.

Ayrıca Devlet memurlarında olduğu gibi işçi olarak çalışan yedek yükümlülerin; terhis sonrası özlük hakları açısından ilgili Kanun hükümlerinin uygulanması amaçlanmıştır.

Yedek subay ve yedek astsubayların terfilerine ilişkin usul ve esaslar hakkında 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu hükümlerinin uygulanacağı belirtilmiştir.

Yedek yükümlülerin silahaltına alındıklarında, silahaltında bulunduğu sürede askeri üniforma giymesi kanun hükmüne bağlanmıştır.

Seferberlik ve savaş halinde seferberlik kaynağının artırılması maksadıyla, silahaltında bulunan ve silahaltına alınacak yedek yükümlülerin devam eden ve tamamlanan adli kovuşturmalarının ve ceza infazlarının nasıl icra edileceği hükme bağlanmıştır.

Seferberlik ilan edildikten sonra yükümlülerin Madde kapsamında birliğine katılacağı süre açıklanmış, seferberlik ve savaş hali ile barışta seferberlik tatbikatları ve ferdî seferberlik eğitimlerine sevk için çağrıldıkları halde, birliğine katılmayanlar ile geç katılanlara uygulanacak ceza işlemi ve eksik hizmetlerinin tamamlatılacağı hükme bağlanmıştır.

Yedek yükümlülerin seferberlik ve savaş halinde ertelenmesine ilişkin usul ve esasların Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenmesi amaçlanmıştır.

Gerek seferberlik ve savaş halinde gerekse barış döneminde, terhis olduğu sağlık durumunda değişiklik olduğunu askerlik şubesine bildiren sefer görev emri verilen yedek yükümlülerin, askerlik şubesince Sağlık Bakanlığınca belirlenen en yakın sağlık kurullarına sevk edileceği ve buradan alacakları askerliğe elverişli değildir veya askerliğe elverişlidir kararlı sağlık raporuna göre seferberlik kaynağından çıkarılıp çıkarılmayacağı ile birliğine sevk belgesini aldıktan sonra istirahat raporu alanların istirahatleri sonunda askerlik yükümlülüklerinin tamamlanacağı hükme bağlanmıştır.

Seferberlik ve savaş halinde ihtiyaca göre terhis tarihinin Cumhurbaşkanınca belirlenmesi amaçlanmıştır.

Askerlik şubeleri kendisine kayıtlı veya başka bir askerlik şubesine kayıtlı yükümlülerin işlemlerini yapmakla görevli olduğu, yapılan işlemin yükümlülerin kayıtlı bulunduğu askerlik şubesine bildirme sorumluluğu olduğu düzenlenmiştir.

Bu Kanunun yürürlüğe girmesini müteakip uygulamaya ilişkin usul ve esasların belirlenmesi maksadıyla hazırlanacak Yönetmeliğin çıkarılması, ayrıca bu Kanunda öngörülen yönetmelikler yürürlüğe girinceye kadar mevcut yönetmeliklerin bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edilmesi amaçlanmıştır.

Bu Kanun ile yedek astsubaylık statüsü ihdas edilmiştir. Madde ile, söz konusu ekleme doğrultusunda yasal uyum sağlanması amacıyla diğer mevzuatta değişiklikler yapılmaktadır.

Bu Kanunun yürürlüğe girmesi durumunda uygulama alanı kalmayacak olan kanunların mülga edilmesi, ayrıca bu Kanun ile mülga edilen 1111 sayılı Askerlik Kanunu ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanununa mevzuatta yapılan atıfların bu Kanuna yapılmış sayılması amaçlanmıştır.

Kanun yürürlüğe girdiği tarihten önce, mülga 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu kapsamında erteli durumda bulunan yükümlülerin, erteleme şartlarını kaybetmedikleri sürece mülga Kanundaki yaş sürelerine kadar askerliklerinin ertelenmesine devam edilmesi, yine bu Kanunun 5 inci maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında askerlik hizmetine devam edenlerden Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı emrine verilenlerin sayı, istek, tercih durumları ve özlük hakları bu Kanun hükümlerine uygun olarak ilgisine göre Jandarma Genel Komutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığı tarafından yürütülmesi amaçlanmıştır. Ayrıca Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte yoklama kaçağı, bakaya veya saklı durumunda olanlardan, istekli olanlar bir defaya mahsus olmak ve Bakanlıkça belirlenecek ilk bedelli askerlik kurasına girmek üzere bedelli askerlik müracaatında bulunabilmesi öngörülmüştür.

Madde ile ayrıca Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik hizmetine erbaş ve er olarak devam edenlerden altı aylık hizmet süresini tamamlayan ve 5 inci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında askerlik hizmetine devam etmek için istekli olanlar hakkında 5 inci maddede belirtilen esasların uygulanması, bunlardan talepleri kabul edilenlerin altı ay süre ile sınırlı olmak üzere askerlik hizmetine devam etmesi amaçlanmıştır.

Yürürlük maddesidir.

Yürütme maddesidir.