İçeriğe geç
Yürürlükte Değiştirici kanun 1. hâli

6/2/2023 Tarihinde Meydana Gelen Depremlerin Yol Açtığı Ekonomik Kayıpların Telafisi İçin Ek Motorlu Taşıtlar Vergisi İhdası ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun

Kanun numarası
7456
Kabul tarihi
14.07.2023
Resmî Gazete
15.07.2023 / 32249
Son değişiklik
—
Madde sayısı
23
Madde 1

Ek motorlu taşıtlar vergisi

(1) 18/2/1963 tarihli ve 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 5 inci, 6 ncı ve geçici 8 inci maddelerinde yer alan (I), (I/A), (II) ve (IV) sayılı tarifelere göre vergiye tabi olan ve bu Kanunun yayımı tarihinde ilgili sicilde kayıt ve tescilli bulunan taşıtlar ile bu Kanunun yayımı tarihinden 31/12/2023 tarihine kadar ilgili sicillere ilk defa kayıt ve tescil edilecek olan taşıtlar, bir defaya mahsus olmak üzere, 2023 yılı için tahakkuk ettirilen motorlu taşıtlar vergisi tutarı kadar ek motorlu taşıtlar vergisine tabidir.

(2) Ek motorlu taşıtlar vergisi, taşıtların kayıt ve tescilinin yapıldığı yerin vergi dairesi tarafından bu Kanunun yayımı tarihinde, bu tarihten 31/12/2023 tarihine kadar ilgili sicillere ilk defa kayıt ve tescil edilecek olan taşıtlar için kayıt ve tescilin yapıldığı tarihte tahakkuk ettirilmiş ve tebliğ edilmiş sayılır.

(3) Ek motorlu taşıtlar vergisinin mükellefi, bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla 197 sayılı Kanun kapsamında motorlu taşıtlar vergisi mükellefi olanlar ile bu Kanunun yayımı tarihinden 31/12/2023 tarihine kadar ilgili sicillere ilk defa kayıt ve tescil edilen taşıtların sahibi olan gerçek ve tüzel kişilerdir.

(4) 197 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde yer alan istisnalar, ek motorlu taşıtlar vergisi için de uygulanır. 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş ilinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 15 inci maddesi kapsamında mücbir sebep hâli ilan edilen yerlerde; deprem tarihi itibarıyla kayıt ve tescilli olan taşıtlar, deprem nedeniyle yıkılan veya ağır ya da orta hasarlı hâle gelen binaların maliklerine ait taşıtlar, depremlerde ağır hasar görerek kullanılamaz duruma gelen taşıtlar ile deprem nedeniyle eşi veya birinci derece kan hısımlarından birini kaybeden mükelleflere ait taşıtlar ek motorlu taşıtlar vergisinden müstesnadır.

(5) Bu Kanunun yayımlandığı tarihte ilgili sicillere kayıt ve tescil edilmiş olan taşıtlara ilişkin ek motorlu taşıtlar vergisi, birinci taksiti bu Kanunun yayımlandığı ayı izleyen ayın sonuna kadar, ikinci taksiti 2023 yılının Kasım ayı sonuna kadar olmak üzere iki eşit taksitte; bu Kanunun yayımı tarihi ila 31/12/2023 tarihleri arasında ilgili sicillere ilk defa kayıt ve tescil edilecek olan taşıtlara ilişkin ek motorlu taşıtlar vergisi ise bu taşıtların motorlu taşıtlar vergisi ile birlikte peşin olarak ödenir.

(6) 197 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi hükümleri ek motorlu taşıtlar vergisi hakkında da uygulanır. Ek motorlu taşıtlar vergisi ödenmeden, trafikten çekme, hurdaya çıkarma ve yurt dışına çıkarma nedeniyle tescil kaydı kapatma işlemi yapılamaz.

(7) Bu maddeye göre tahsil edilen ek motorlu taşıtlar vergisi genel bütçe geliri olarak kaydedilir ve 2/7/2008 tarihli ve 5779 sayılı İl Özel İdarelerine ve Belediyelere Genel Bütçe Vergi Gelirlerinden Pay Verilmesi Hakkında Kanun ile diğer kanunlara göre mahallî idarelere verilecek payların hesabında dikkate alınmaz.

(8) Ek motorlu taşıtlar vergisine ilişkin olarak bu maddede hüküm bulunmayan hâllerde, 197 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.

(9) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.

Madde gerekçesi

Madde ile, 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremlerin etkilerinin azaltılması amacıyla ortaya çıkan finansman ihtiyacının karşılanmasında kullanılmak üzere, 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 5 inci, 6 ncı ve geçici 8 inci maddelerinde yer alan (I), (I/A), (II) ve (IV) sayılı tarifelerde bulunan ve bu Kanunun yayımlandığı tarihte kayıt ve tescilli olan taşıtlar ile 31/12/2023 tarihine kadar ilk defa kayıt ve tescil edilecek olan taşıtlardan, bir defaya mahsus olmak üzere, 2023 yılında tahakkuk ettirilen motorlu taşıtlar vergisi tutarı kadar ek motorlu taşıtlar vergisi alınması öngörülmektedir.

Ek motorlu taşıtlar vergisinin, bu Kanunun yayımı tarihi itibarıyla 197 sayılı Kanun kapsamında motorlu taşıtlar vergisi mükellefi olan gerçek ve tüzel kişiler adına bu Kanunun yayımı tarihinde; bu Kanunun yayımı tarihinden 31/12/2023 tarihine kadar ilgili sicillere ilk defa kayıt ve tescil edilen taşıtların sahibi olan gerçek ve tüzel kişiler için ise kayıt ve tescilin yapıldığı tarihte tahakkuk ettirileceği ve tebliğ edilmiş sayılacağı düzenlenmektedir.

Ayrıca maddede, söz konusu verginin ödeme şekli ve zamanı düzenlenirken, 197 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde yer alan istisnalar ek motorlu taşıtlar vergisi bakımından da geçerli kılınmakta ve 6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş İlinde meydana gelen depremler nedeniyle Hazine ve Maliye Bakanlığınca mücbir sebep ilan edilen yerlerde; deprem tarihi itibarıyla kayıt ve tescilli olan taşıtlar, deprem nedeniyle yıkılan veya ağır ya da orta hasarlı hale gelen binaların maliklerine ait taşıtlar, depremlerde ağır hasar görerek kullanılamaz duruma gelen taşıtlar ile deprem nedeniyle eşi veya birinci derece kan hısımlarından birini kaybeden mükelleflere ait taşıtlar da ek motorlu taşıtlar vergisinden istisna edilmektedir. Ek motorlu taşıtlar vergisi ile ilgili olarak maddede hüküm bulunmayan hallerde 197 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanacağı düzenlenmekte ve maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirleme hususunda Hazine ve Maliye Bakanlığına yetki verilmektedir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 2

(8/6/1949 tarihli ve 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

Madde ile, 2872 sayılı Çevre Kanununa ekli (1) sayılı listede yer alan veya yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle belirlenen tutarların iki katına kadar artırılması veya yarısına kadar indirilmesi konusunda Cumhurbaşkanına yetki verilmesi amaçlanmaktadır.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 3

(15/5/1959 tarihli ve 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

6/2/2023 tarihinde Kahramanmaraş ilinde meydana gelen depremler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak kabul edilen yerlerde geçici ve kalıcı barınma ihtiyacının giderilmesine yönelik sürecin ivedi bir şekilde yürütülebilmesi amacıyla;

- Hak sahipliği ve borçlandırmaya ilişkin iş ve işlemlerin hızlı bir şekilde yürütülebilmesine yönelik olarak 7269 sayılı Kanunun aradığı mahallinde ilan, yazılı başvuru ve onayların e-Devlet Kapısı üzerinden de yapılabilmesine olanak sağlanmasını,

- 6/2/2023 tarihinde meydana gelen depremlerde binaları zarar görenler için 7269 sayılı Kanunda yer alan bazı kısıtlayıcı hükümlerden muafiyet sağlanmasını,

- Uluslararası kuruluşlardan sağlanacak dış kredi ve hibelerle finanse edilecek projelerin uygulanmasına ilişkin iş ve işlemlerin her türlü vergi, resim, katılma payı, ücret ve harçtan müstesna tutulmasını,

- Ulusal ve uluslararası projeler kapsamında Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığınca ithal edilen veya ettirilen malzemelerin gümrük vergisi ve bu vergi ile birlikte alınan her türlü vergi, resim, harç, fon ve diğer mali mükellefiyetlerden müstesna tutulmasını, öngören düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 3 üncü madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 4

(31/7/1970 tarihli ve 1325 sayılı Askeri Okullar, Askeri Öğrenciler, Askeri Fabrikalar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Yabancı devlet harp okullarında okutulan askeri öğrencilerin eğitim sürelerinin gönderilecek okulun durumuna göre yıl ve dönem bazında belirlenebilmesini, kısıtlı sürelerle yabancı devlet harp okullarına öğrenci gönderilebilmesini, yabancı devlet harp okullarında okutulan bir öğrenciye ayrılacak bütçe ile daha fazla öğrencinin kısmi süreli olarak yabancı devlet harp okullarına gönderilebilmesini, ayrıca eğitim süreleri bakımından denk olmayan ve öğrenci gönderilemeyen bazı ülkelerin harp okullarına da askeri öğrenci gönderilebilmesini, buna karşılık kısmi süreli okutulacak öğrencilerin Türk Silahlı Kuvvetlerinden ayrılmaları halinde Devletçe yapılan masraflarının tespit ve tahsiline ilişkin düzenleme yapılmasını ve kısmi süreli okutulacak öğrencilerin nasıplarının ve sınıflandırılmalarının yabancı devlet harp okullarından mezun olacak askeri öğrenciler ile aynı usullere tabi olmasını öngören düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 4 üncü madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 5

(19/6/1979 tarihli ve 2252 sayılı Kültür Bakanlığı Döner Sermaye Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

2863 sayılı Kültür Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında yer alan ve deprem, sel, heyelan, çığ, yangın ve benzeri doğal afetler sebebiyle tahrip olan taşınır veya taşınmaz kültür varlıklarının ihyası veya yeniden inşası amacıyla veya 2252 sayılı Kanunda sayılan kullanım alanlarına münhasır olmak üzere Kanunda belirtilen iş ve hizmetler ile kültür ve turizm yatırımlarıyla doğrudan bağlantılı olmak kaydıyla, yatırım projeleri ve bunların zorunlu altyapı hizmetlerinin yerine getirilmesi amacıyla Kültür ve Turizm Bakanlığı döner sermayesinden Bakanlık birimlerine kaynak aktarılabilmesini öngören düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 5 inci madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 6

(9/8/1983 tarihli ve 2872 sayılı Çevre Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde ile, 2872 sayılı Çevre Kanununa ekli (1) sayılı listede yer alan veya yeniden değerleme oranı uygulanmak suretiyle belirlenen tutarların iki katına kadar artırılması veya yarısına kadar indirilmesi konusunda Cumhurbaşkanına yetki verilmesi amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 2, 3 ve 4 üncü maddeleri; 6, 7 ve 8 inci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 7 ila 9

8- 9- (25/10/1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde ile, kurumların aktifinde en az iki tam yıl süreyle bulunan taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimlerine yönelik istisna uygulamasının kaldırılması ve kurumların aktiflerinde bulunan ve ticaretini yapmadıkları iştirak hisselerinin satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimlerinde KDV istisna uygulamasının devam etmesi amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 2, 3 ve 4 üncü maddeleri; 6, 7 ve 8 inci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde 4- Madde ile, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurumların aktifinde yer alan ve en az iki tam yıl süreyle elde bulundurulan taşınmazların satışı suretiyle gerçekleşen devir ve teslimlerde KDV istisnasının geçerli olması amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 2, 3 ve 4 üncü maddeleri; 6, 7 ve 8 inci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

6/2/2023 tarihinde meydana gelen depremler nedeniyle genel hayata etkili afet bölgesi olarak kabul edilen yerlerde ortaya çıkan konut ihtiyacının giderilmesine yönelik olarak afetzedelere bağışlanacak konutların kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları tarafından inşa edilmesi sürecinde söz konusu kamu kuruluşlarına yapılacak teslim ve hizmetlerin 31/12/2024 tarihine kadar katma değer vergisinden istisna tutulmasını amaçlayan düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 9 uncu madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 10

(12/4/2000 tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

6/2/2023 tarihinde meydana gelen depremler sonrasında olağanüstü hal ilan edilen deprem bölgelerinde organize sanayi bölgesi, sanayi siteleri ve endüstri bölgelerine yönelik hizmetlerin aksatılmadan devam ettirilmesi amacıyla; her ölçekte sanayicinin sanayi faaliyetlerini yürütmesi için ihtiyaç duyduğu her tür altyapı, üstyapı tesislerinin onarımı, güçlendirilmesi, yeniden yapılması, yeni sanayi tesisleri veya taşınacak sanayi tesisleri için sanayi alanları ile sanayi parsellerinin üretilmesi, bu alanların altyapısının ve/veya üstyapısının Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca yapılması/yaptırılması, ayrıca yürürlükten kalkan 136 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Sanayi İşyerlerine İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi kapsamında belirlenen sanayi alanları da düzenleme kapsamına dahil edilerek afet bölgesi ilan edilen yerlerde ilan tarihinden itibaren 1 yıl süreyle yeni sanayi alanlarının belirlenebilmesi, bununla birlikte Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca afet bölgelerindeki sanayi sitelerinin altyapıları ile üstyapılarının maliyetinin tamamına ilişkin tutar kadar kredi ile desteklenebilmesine yönelik düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 10 uncu madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 11

(28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde ile, ülkemizde yaşanan deprem afetinin ekonomik ve sosyal etkilerinin azaltılması nedeniyle ortaya çıkan ilave finansman ihtiyacının karşılanması ve Hazine nakit rezervinin güçlü seviyede tutulabilmesi amacıyla net borç kullanımı tutarının 2023 yılı için, Bakan ve Cumhurbaşkanı tarafından artırılan net borç kullanım tutarının üç katı olarak uygulanmak üzere artırılması amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 5 ve 6 ncı maddeleri; 11 ve 12 nci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 12

(6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Maddenin (a) ve (b) fıkraları ile, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununa ekli (I) ve (III) sayılı listelerde yer alan malların, oluşabilecek fiyat dalgalanmalarına uygun şekilde vergilenmesi ve günün sosyal, ekonomik ve mali ihtiyaçlarına göre hızlı ve esnek karar alınabilmesi için mezkûr Kanunla Cumhurbaşkanına tanınan yetki değiştirilmektedir. Diğer taraftan, maddenin (c) fıkrası ile, Kanuna ekli (I) sayılı listedeki mallar için maktu vergi tutarlarının enflasyondan etkilenmemesi amacıyla bu tutarların her yıl ocak ve temmuz aylarında, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından ilan edilen yurt içi üretici fiyat endeksindeki son altı ayda meydana gelen değişim oranında güncellenebilmesi amacıyla düzenlemeler yapılmıştır. Bu suretle spesifik bir vergi olan ÖTV’nin, fiyat artışlarının yüksek seyrettiği dönemlerde fiyat hareketlerini izlemede yetersiz kalması, fiyat değişimlerinde nispi ağırlığını koruyamaması gibi nedenlerden kaynaklanan Hazine gelirlerindeki azalışın önlenmesi amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 5 ve 6 ncı maddeleri; 11 ve 12 nci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 13 ila 14

14- (4/11/2004 tarihli ve 5258 sayılı Aile Hekimliği Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Anayasa Mahkemesinin 21/06/2022 tarihli ve E.2022/43-K.2022/81 sayılı Kararı ile 5258 sayılı Aile Hekimliği Kanunu’nun 8 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “sözleşmenin feshini gerektiren nedenler,” ibaresinin iptaline karşılık olarak sözleşmeli aile hekimleri, sözleşmeli diş hekimleri ve aile sağlığı çalışanlarına uygulanacak disiplin cezaları ile sözleşme feshine ilişkin hükümleri belirleyen düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 13 üncü madde olarak eklenmiştir.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Aile hekimliği hizmetlerine bütüncül yaklaşımın bu hizmete ağız ve diş sağlığı ile yaşlı sağlığı hizmetlerinin entegre olarak sunulmasını gerektirmesi sebebiyle söz konusu hizmetlerin Sağlık Bakanlığınca belirlenen nüfus, yaş ve bölge kriterlerine göre planlanmasına ve hizmetlerin özelliklerine göre ihtiyaç duyulan sağlık meslek mensuplarının Bakanlıkça belirlenecek sözleşme hükümleri ile çalıştırılmasına yönelik düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 14 üncü madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 15

(13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Covid-19 salgın hastalığı nedeniyle izinde bulunan hükümlülere yönelik olarak 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanuna geçici bir madde ekleyen düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 15 inci madde olarak eklenmiştir.

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Önergeyle izinde bulunan hükümlülerin izin bitimini müteakip infaz işlemlerinin devam ettiği kurumlara dönmeleri için öngörülen yedi günlük süre hak kayıplarının önlenmesi ve ceza infaz kurumlarında oluşabilecek yoğunluğun azaltılması bakımından on beş güne çıkarılmaktadır.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 16 ila 18

17- 18- (31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılan emekli memurlar ile hak sahiplerine ödenen aylıklarda yapılması öngörülen %25 oranındaki artışa paralel olarak 5510 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinde değişiklik yapılmasını öngören düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 16 ncı madde olarak eklenmiştir.

TEKLİFİN GEREKÇESİ

İşverenlerin işgücü maliyetlerini düşürerek istihdamı korumalarını ve artırmalarını desteklemek amacıyla 2016 yılından 2023/Haziran dönemi sonuna kadar her yıl asgari ücret desteği sağlanmıştır. Madde ile, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa geçici 96 ncı madde eklenerek, 2023 yılı Temmuz ila Aralık aylarında da istihdamı desteklemek için işgücü maliyetlerini azaltmak üzere, madde metninde belirtilen işverenlere, finansmanı İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacak şekilde, ödeyecekleri sigorta priminden mahsup edilerek günlük 16,66 Türk Lirası, aylık 500 Türk Lirası asgari ücret desteği sağlanması amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 7 nci maddesi; 17 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

5510 sayılı Kanun’un 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında yer alan sigortalı ve hak sahiplerine ödenen gelir ve aylıkların 2023 yılı Temmuz ödeme döneminden itibaren %25 oranında artırılarak ödenmesini öngören düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 18 inci madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 19 ila 22

20- 21- 22- (13/6/2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde ile, kurumların, girişim sermayesi yatırım fonu katılma payları ile girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının hisse senetlerinden elde edilen gelirlere sağlanan istisna hariç olmak üzere diğer yatırım fonlarından elde ettikleri gelirlere yönelik sağlanan istisna ile taşınmaz satışlarından elde edilen kazançlara tanınan kurumlar vergisi istisnasının kaldırılması amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 8, 9, 10 ve 11 inci maddeleri; 19, 20, 21 ve 22 nci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde 9- 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 19 uncu maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendi kapsamında; taşınmazlar, iştirak hisseleri ile üretim ve hizmet işletmeleri belirli şartlar dahilinde kısmi bölünme işlemine konu edilebilmektedir. Madde ile, taşınmazların, kısmi bölünme kapsamından çıkarılması amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 8, 9, 10 ve 11 inci maddeleri; 19, 20, 21 ve 22 nci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde 10- Madde ile, kurumlar vergisi oranı %25 olarak belirlenmekte olup, söz konusu oranın; bankalar, 21/11/2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu kapsamındaki şirketler, elektronik ödeme ve para kuruluşları, yetkili döviz müesseseleri, varlık yönetim şirketleri, sermaye piyasası kurumları ile sigorta ve reasürans şirketleri ve emeklilik şirketlerinin kurum kazançları için %30 şeklinde uygulanması öngörülmektedir. Diğer taraftan, maddede yapılması öngörülen bir diğer değişiklik ile ihracatın teşvik edilmesi amacıyla ihracat yapan kurumların münhasıran ihracattan elde ettikleri kazançlarına 1 puan indirimli olarak uygulanmakta olan kurumlar vergisi oranının, 5 puan indirimli olarak uygulanması sağlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 8, 9, 10 ve 11 inci maddeleri; 19, 20, 21 ve 22 nci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde 11- Madde ile, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurumların aktifinde yer alan taşınmazlar için bu Kanunla yapılması öngörülen 5520 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinin değişiklik öncesi hükümlerden mükelleflerin faydalanmaları amaçlanmaktadır. Ayrıca, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurumların aktifinde yer alan taşınmazların bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren satışlarında, 5520 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde yer alan %50 istisna oranının %25 olarak uygulanması öngörülmektedir.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 8, 9, 10 ve 11 inci maddeleri; 19, 20, 21 ve 22 nci maddeler olarak aynen kabul edilmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 23

(11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Konut kira artışlarında uygulanmakta olan %25’lik üst sınırın 1/7/2024 tarihine kadar uzatılmasını öngören düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 23 üncü madde olarak eklenmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 24

(3/11/2022 tarihli ve 7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

7420 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 4 üncü maddesinde, COVID-19 salgın hastalığının ülkemizde yayılmasını önlemek amacıyla bu hastalığın ülkemizde ilk defa görüldüğü 11/3/2020 tarihi ile geçici 4 üncü maddenin yürürlüğe girdiği 9/11/2022 tarihi arasında geçen süre içerisinde işlenen fiiller için 24/4/1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu ile 30/3/2005 tarihli ve 5326 sayılı Kabahatler Kanunu kapsamında idari para cezası verilmemesi, verilmiş olan idari para cezalarının tebliğ edilmemesi, tebliğ edilmiş olanların ise tahsilinden vazgeçilmesi ancak tahsil edilmiş olan idari para cezalarının iade edilmemesi düzenlenmiştir. Ancak, Anayasa Mahkemesinin 5/4/2023 tarihli ve E.: 2023/44, K.: 2023/71 sayılı kararı ile 7420 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesinde yer alan “tahsil edilen idari para cezalarının iade edilmeyeceğine” yönelik düzenleme iptal edilmiştir.

Bu kapsamda madde ile, Anayasa Mahkemesince verilen karar dikkate alınarak COVID-19 salgın hastalığının ülkemizde yayılmasını önlemek amacıyla 1593 ve 5326 sayılı Kanunlar kapsamında verilen ve 9/11/2022 tarihinden önce tahsil edilen idari para cezalarının iadesine yönelik düzenleme yapılması amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 12 nci maddesi; 24 üncü madde olarak aynen kabul edilmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 25 ila 26

26- (5/4/2023 tarihli ve 7452 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Yerleşme ve Yapılaşmaya İlişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Kabul Edilmesine Dair Kanun ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

OMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Afetten etkilenen bazı illerde fay hattına mesafe, zemin elverişliliği, yerleşim merkezine yakınlık gibi kriterlere sahip konut yapımına elverişli yeterli alanın bulunmamasından kaynaklı mera ve orman nitelikli taşınmazların da kullanılmasının elzem hale gelmesi sebebiyle belirli kriterlere uygun olmak kaydıyla asgari seviyede mera ve orman nitelikli taşınmazın da geçici veya kesin iskân alanı olarak ilan edilebilmesine, ayrıca geçici veya kesin iskân sahaları içinde kalan taşınmazlar üzerindeki binaların asgarî levazım bedeli ile ağaçların ve sair muhdesatların bedeli muhdesat sahiplerine ödenmek suretiyle vasıf değişikliği yapılabilmesini temin eden düzenleme Teklif metnine yeni çerçeve 25 inci madde olarak eklenmiştir.

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Önergeyle orman vasıflı alanlar ile zeytinlik ve zeytin sahalarında depremzedelerin konut ihtiyacının karşılanması amacıyla kullanılacak alanların sınırlarının krokilerle belirlenmesi amaçlanmaktadır. Diğer taraftan, maddenin yürürlük tarihi itibarıyla henüz yer seçimi tamamlanmamış köylerde ve kırsal özellik gösteren alanlarda, zorunluluk durumunda ve uygun başka yer bulunamaması hâlinde hak sahibi başına bin metrekareyi geçmemek üzere ilave orman vasıflı alanlar da kullanılabileceği düzenlenmektedir. Ayrıca maddenin ikinci fıkrasına eklenen cümleyle orman vasıflı alanlar, zeytinlik ve zeytinlik sahaları sadece afetzedelerin ihtiyacı için kullanılacağı ve ihtiyaç fazlası taşınmazların imar planlarının kesinleşmesini müteakiben en geç bir yıl içerisinde önceki vasfına göre tescil edileceği hüküm altına alınmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

7452 sayılı Kanuna eklenmesi öngörülen ek madde ile; 6/2/2023 tarihinde meydana gelen depremlerden etkilenen yerlerde hasarlı olarak tespit edilen yapıların yerinde yeniden yapımına yönelik iş ve işlemleri belirleyen düzenleme, Teklif metnine yeni çerçeve 26 ncı madde olarak eklenmiştir.

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Önergeyle yerinde dönüşüm ve 7269 kapsamındaki hak sahipleri birbirinden ayrıldığından özellikle kırsalda hisseli taşınmazlarda konut yapılabilmesi için maliklerin tamamının değil hisseleri oranında salt çoğunluğun talebiyle konut yapılmasının sağlanması amaçlanmaktadır. Ayrıca, kadimden beri köyün kurulu bulunduğu ancak tapuda mera vasfında görünen alanlar ile hazine ve tespit dışı alanlarda yıkılan konutundan hak sahibi olan afetzedelere konutunun yıkıldığı yerde yapılmasının ve bu yerlerde tapularının verilmesinin önünün açılması sağlanacaktır.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 27

(7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Önerge ile ülkemizin yan dal uzman ihtiyacının karşılanması gayesiyle uzman tabibe ihtiyaç duyulan yörelerdeki ihtiyacın karşılanmasından ödün verilmeden uzman tabipleri yan dalda uzmanlık eğitimi yapmaya teşvik etmek amacıyla düzenleme yapılması öngörülmektedir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 28 ila 29

29- (27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile ilgili olup, yerine işlenmiştir.)

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Madde ile, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarında; aylıklarını personel kanunlarına tabi olarak alanlar, madde kapsamında belirtilen sözleşmeli personel ve kanunları gereğince mali hakları Devlet memurlarının mali hakları esas alınarak tespit edilen madde kapsamındaki diğer personel ile belediye başkanı ve başkan yardımcılarına mevzuatı uyarınca yapılmakta olan ödemelere ek olarak ilave ödeme yapılması amaçlanmaktadır.

Maddede, ilave ödemenin doğrudan veya başka bir ödemenin hesabında hiçbir suretle mükerrer ödemeye neden olmaması bakımından gerekli düzenlemelere yer verilmekte ve maddenin uygulanmasında ortaya çıkabilecek tereddütlerin giderilmesi hususunda Cumhurbaşkanlığına yetki verilmesi amaçlanmaktadır.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin çerçeve 13 üncü maddesi; 27 nci madde olarak aynen kabul edilmiştir.

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

İlave ödemenin uygulanmasında diğer statülerde olup aylıklarını 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'na göre alanlar için tereddüt yaşanmaması bakımından, ilave ödemenin uygulama esasına ilişkin teknik düzenleme yapılması amaçlanmaktadır.

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Önerge ile Dışişleri Bakanlığı merkez teşkilatında görev yapan büyükelçilere ödenecek ücret ve tazminat göstergelerinin netleştirilerek uygulamada yaşanan tereddütlerin giderilmesi amaçlanmaktadır.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Geçici Maddeler

Geçici Madde 1

(1) a) 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 40 ıncı maddesi ile geçici 43 üncü maddesi kapsamında memur ve diğer kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarında yapılan artışlar, 9/5/2023 tarihli 2023 Yılı Kamu Toplu İş Sözleşmeleri Çerçeve Anlaşma Protokolüne istinaden imzalanan toplu iş sözleşmeleri kapsamında işçilerin mali ve sosyal haklarında meydana gelen artışlar nedeniyle “01- Personel Giderleri” ile “02- Sosyal Güvenlik Kurumlarına Devlet Primi Giderleri” ekonomik kodlarını içeren tertiplerde ortaya çıkan ödenek ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ve bu ihtiyaçlarla sınırlı olmak üzere gerektiğinde Hazine yardımı ödenekleriyle ilişkilendirilmek üzere merkezî yönetim kapsamındaki kamu idareleri bütçelerinin ilgili tertiplerine 2023 yılında ödenek eklemeye,

b) 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 95 inci maddesi uyarınca emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlananlara ödenecek aylıklar, emekli ikramiyeleri, bayram ikramiyeleri ve ek ödemeler ile 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındaki genel sağlık sigortalılarına ait prim giderleri ve aynı Kanunun 81 inci, ek 18 inci ve ek 19 uncu maddeleri uyarınca yapılacak ödemeler ile 8/2/2006 tarihli ve 5454 sayılı Kanun uyarınca yapılacak ek ödemeler kapsamında ortaya çıkan ödenek ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ve bu ihtiyaçlarla sınırlı olmak üzere ilgisine göre Hazine ve Maliye Bakanlığı, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bütçelerinin ilgili tertiplerine 2023 yılında ödenek eklemeye,

Cumhurbaşkanı yetkilidir.

Madde gerekçesi

Maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ile, memurların ve diğer kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarında Ocak ayında yüzde 30 oranında yapılan zam ile Temmuz ayında yapılacak artışlar ve 2023 Yılı Kamu Toplu İş Sözleşmeleri Çerçeve Anlaşma Protokolü kapsamında işçilere Ocak ayında yüzde 45, Temmuz ayında yüzde 15 oranında artış yapılması nedeniyle ortaya çıkan ödenek ihtiyacının karşılanması için gerekli ödenek ekleme yetkisi düzenlemesinin yapılması amaçlanmaktadır.

Maddenin birinci fıkrasının (b) bendi ile, 5510 sayılı Kanunun geçici 95 inci maddesi kapsamında yapılan düzenleme çerçevesinde emeklilik veya yaşlılık aylığı bağlananlara ödenecek aylıklar, emekli ikramiyeleri, bayram ikramiyeleri ve ek ödemeler; ek 18 inci maddesinde yapılan değişiklik ile bayram ikramiyesinin 2.000 Türk Lirasına yükseltilmesi; ek 19 uncu maddesinde yapılan değişiklik ile en düşük emekli aylığının 7.500 Türk Lirasına çıkarılması, asgari ücret artışının devlet katkısı, işveren prim teşviği ve ödeme gücü olmayanların sağlık prim ödemeleri ile yapılacak ek ödemeler için ihtiyaç duyulan ödeneğin ilgili idare bütçelerine ekleme yetkisi düzenlemesinin yapılması amaçlanmaktadır.

Kaynak: TBMM 28. Dönem S. Sayısı 33 · tasarı/teklifin geçici madde 1 gerekçesi

Geçici Madde 2

(1) Bu maddenin yürürlüğe girmesini izleyen ilk iş gününden itibaren 28/3/2002 tarihli ve 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun geçici 35 inci maddesi kapsamında Hazine ve Maliye Bakanlığı kaynaklarından karşılanan destekler Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kaynaklarından karşılanır.

(2) 4749 sayılı Kanunun geçici 35 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamındaki hesapların vadeden önce kapatılması durumunda yapılacak kesintiler, bu maddenin yürürlüğe girmesini izleyen ilk iş gününden itibaren Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına aktarılır. Anılan maddenin beşinci fıkrası uyarınca haksız olarak verildiği tespit edilen destek tutarı; desteği sağlayanın Hazine ve Maliye Bakanlığı olması durumunda anılan Bakanlığa, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası olması durumunda ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına aktarılır.

(3) Bu maddenin yürürlüğe girmesini izleyen ilk iş gününden itibaren 4749 sayılı Kanunun geçici 35 inci maddesi kapsamında açılacak hesaplara ilişkin anılan maddenin ikinci fıkrasında ifade edilen usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığının görüşü ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından belirlenir.

Madde gerekçesi

4749 sayılı Kanunun geçici 35 inci maddesi kapsamında gerçek kişilerin Türk Lirası vadeli mevduat ve katılma hesaplarının kur artışlarına karşı korunması amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığınca destek sağlanmaktadır. Öte yandan benzer bir uygulama ise Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) nezdinde dövizden Türk Lirasına dönüşen vadeli mevduat ve katılma hesapları için yapılmaktadır.

Madde ile, TCMB’nin benzer uygulamaları göz önünde bulundurularak Hazine çatısı altında yürütülen uygulamanın da TCMB’ye devri öngörülmektedir. Ayrıca, uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisi de TCMB’ye verilmektedir.

Kaynak: TBMM 28. Dönem S. Sayısı 33 · tasarı/teklifin geçici madde 2 gerekçesi

Madde 30

Yürürlük

(1) Bu Kanunun;

a) 2 nci, 16 ncı ve 18 inci maddeleri, 2023 yılı Temmuz ayı ödeme döneminden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

b) 3 üncü maddesi 13/7/2023 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,

c) 10 uncu maddesi 12/6/2023 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde,

ç) 17 nci maddesi 1/7/2023 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

d) 19 uncu maddesinin (a) bendi, Kanunun yayımlandığı tarihten itibaren iktisap edilen yatırım fonu katılma payları için uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

e) 20 nci maddesi 1/1/2024 tarihinde,

f) 21 inci maddesi, 1/10/2023 tarihinden itibaren verilmesi gereken beyannamelerden başlamak üzere; kurumların 2023 yılı ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlarına, özel hesap dönemine tabi olan kurumların ise 2023 takvim yılında başlayan özel hesap dönemi ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlarına uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

g) 28 inci ve 29 uncu maddeleri 15/7/2023 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde,

ğ) Diğer hükümleri yayımı tarihinde,

yürürlüğe girer.

Madde gerekçesi

EKLİFİN GEREKÇESİ

Yürürlük maddesidir.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin yürürlüğe ilişkin 14 üncü maddesi; 5510 sayılı Kanuna eklenen geçici 97 nci madde, aynı Kanunun 43 üncü maddesinde yapılan değişiklik hükmü ve 5434 sayılı Kanuna eklenen ek 86 ncı madde hükümlerinin 2023 yılı Temmuz ayı ödeme döneminden itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girmesini teminen yeni fıkra eklenmesi ve Teklife eklenen yeni maddelere bağlı olarak madde numaralarının kanun yazım tekniğine uygun olarak teselsül ettirilmesi sebebiyle yürürlük maddesinin yeniden düzenlenmesini teminen redaksiyona tabi tutulmak suretiyle Teklifin 28 inci maddesi olarak kabul edilmiştir.

GENEL KURULUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Önergeyle kanun teklifinin 3’üncü, 10’uncu ve 29’uncu maddeleriyle yapılan değişikliklerin yürürlük tarihinin belirlenmesi öngörülmektedir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi

Madde 31

Yürütme

(1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Madde gerekçesi

TEKLİFİN GEREKÇESİ

Yürütme maddesidir.

KOMİSYONUN DEĞİŞİKLİK GEREKÇESİ

Teklifin yürütmeye ilişkin 15 inci maddesi; 29 uncu madde olarak aynen kabul edilmiştir.

Kaynak: Mevzuat Bilgi Sistemi