İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (2005/15)

BOSSA Ticaret ve Sanayi İşletmeleri T.A.Ş., Güney-Polgat Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş., Mensa Mensucat Sanayi ve Ticaret İsletmeleri A.Ş., Lüks Kadife Ticaret ve Sanayi A.Ş. ve Narin Tekstil Endüstrisi A.Ş. tarafından yapılan ve İSKO Dokuma İşletmeleri Sanayi ve Ticaret A.Ş., Birlik Mensucat A.Ş., Aydın Tekstil (İplik - Dokuma ve Konfeksiyon) İşletmeleri A.Ş., Marmara Mensucat Sanayi ve Ticaret A.Ş., Epengle Tekstil Endüstri ve Ticaret A.Ş. ile Kadifeteks Mensucat Sanayi A.Ş. tarafından desteklenen başvuru üzerine, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) menşeli “dokunmuş kadife, pelüş ve tırtıl mensucat” için 10/12/2004 tarih ve 25666 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2004/27 sayılı Tebliğ ile başlatılan damping soruşturmasında geçici karar aşamasına gelinmiştir. Soruşturma, Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 Sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) ile 02/05/2002 tarihli ve 24743 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe Ek Madde Eklenmesine Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yürütülen damping soruşturması sonucunda alınan karara esas teşkil edecek geçici bilgi ve bulguları içermektedir.

Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün yerli üreticilerine, Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC’de yerleşik bilinen ihracatçılarına ve ayrıca tüm ihracatçılara erişilebilmesini teminen ÇHC’nin Ankara Büyükelçiliği’ne soru formları gönderilmiştir. İhracatçı firmaların soru formunun yanıtlanması konusundaki makul talepleri mümkün olduğu ölçüde karşılanarak soru formuna cevap verme süreleri uzatılmıştır.

ÇHC’de yerleşik firmalardan Golden Circle Printing and Dyeing Co. Ltd., Bengbu Trisun Dyeing & Printing Co., Ldt., Jiangsu Redbud Dyeing Technology Co., Ldt., Changzhou Yatai Textiles Dyeing & Finishing Co., Ldt., Lucky Textile Industrial (Wuxi) Co., Ltd., Changzhou Dacheng Textile Group Co., Ltd., Zhejiang Mizuda Printing & Dyeing Group Co., Ltd., Zhejiang Yuanchang Bleaching Co., Ltd. ve Jiangyin Gutai Weaving Co. Ltd. soru formunu cevaplamıştır.

Yerli üretici firmalar soru formuna usulüne uygun şekilde cevap vermişlerdir. Söz konusu firmalar ayrıca, soruşturma sırasında Müsteşarlığımız ile işbirliği içinde olmuşlar ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgi ve belgeleri temin etmişlerdir.

Soruşturma sürecinde, ÇHC menşeli kadife kumaş ithal ettiği belirlenen firmalardan 34 ithalatçı firmaya ithalatçı soru formu gönderilmiş olup, bu firmaların 14’ünden yanıt alınmıştır.

İlgili taraflardan alınan yanıtlar içerisinde yer alan nesnel görüşlerin değerlendirilmesine devam edilmektedir.

Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkenin Ankara Büyükelçiliği’ne ve bilinen ihracatçı firmalara şikayetin gizli olmayan metni gönderilmiştir.

Damping belirlemesi için 01/07/2003 - 30/06/2004 tarihleri arası soruşturma dönemi olarak kabul edilmiştir. Zarar belirlenmesinde ise, veri toplama ve analiz için 01/01/2001 - 30/06/2004 arasındaki dönem esas alınmıştır.

Soruşturma konusu ürün 58.01 gümrük tarife pozisyonu (GTP) altında sınıflandırılan “Dokunmuş kadife, pelüş ve tırtıl mensucat (58.02 ve 58.06 pozisyonlarındaki mensucat hariç)”tir.

Kadife ve tırtıl mensucat, 57.02 pozisyonunda yer alan maddelerle aynı tarzda imal edilmiş olmakla beraber, daha ince malzemelerden imal edilmiş bulunmaları nedeniyle mefruşat veya giyim eşyası üretimi gibi alanlarda kullanılabilmektedir. Kadife, pelüş ve tırtıl mensucat imalinde en çok pamuk, ipek, yün, ince hayvan kılı ve sentetik/suni lifler kullanılmaktadır.

Yönetmelik’in 4 üncü maddesi çerçevesinde, yerli üreticiler tarafından üretilen kadife kumaşlar ile soruşturma konusu ülkeden ithal edilenler arasında teknik ve fiziksel özellikleri, kullanım alanları, dağıtım kanalları ve birbirini ikame edebilmeleri açısından bir fark bulunmadığı tespit edildiğinden, ÇHC’den ithal edilen soruşturma konusu madde ile yerli üretim dalı tarafından üretilen soruşturma konusu maddenin benzer ürün olarak kabul edilebileceği anlaşılmıştır.

Soruşturma konusu ürünle ilgili bu maddede belirtilen açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya esas olan GTP ve karşılığı eşya tanımıdır.

ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmaların soru formuna verdikleri cevaplar ve piyasa ekonomisi şartlarında faaliyet gösterdiklerinin kabulüne yönelik talepleri halen incelenmektedir.

Normal değer, Yönetmelik’in 7 inci maddesi çerçevesinde, Türkiye’de benzer mal için fiilen ödenmiş veya ödenmesi gereken fiyat üzerinden belirlenmiştir.

İhraç fiyatı üretici/ihracatçı firmaların cevaplarından edinilen bilgiler üzerinden belirlenmiştir. CIF bazda olanlarında ihracatçı beyannameleri çerçevesinde navlun, sigorta ve diğer satış giderleri düşülmek suretiyle ayarlama yapılmış ve böylece ihraç fiyatı mümkün olduğu ölçüde fabrika çıkış aşamasına getirilmiştir.

Damping marjı hesabında aynı tipte yer alan ürünler dikkate alınmış ve aynı ticari aşamada karşılaştırılmayı teminen fabrika çıkış aşaması ihraç fiyatı ile fabrika çıkış aşamasında oluşan normal değer karşılaştırılmıştır. Damping marjı, ağırlıklı ortalama normal değer ile ağırlıklı ortalama ihraç fiyatının karşılaştırılması suretiyle hesaplanmıştır.

Buna göre, firmalar bazında CIF ihraç fiyatının yüzdesi olarak hesaplanan damping marjları aşağıdaki şekildedir.

Bengbu Trisun :%110

Jiangsu Redbud :%167

Lucky Textiles :%137

Changzhou Yatai :%141

Changzhou Dacheng :% 81

Huzhou Golden Circle :%141

Mizuda GROUP :%143

Jiangyin Gutai :% 78

Zheiyang Yuanchang :%103

Yönetmelik’in 17 nci maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ülke menşeli ithalatın hacminde mutlak anlamda ya da Türkiye tüketimine oranla önemli ölçüde bir artış olup olmadığı ile bu ithalatın iç piyasadaki benzer mal fiyatları üzerindeki etkisi incelenmiştir.

2001 yılında 10.145.665 m2 olan soruşturma konusu maddenin genel ithalatı 2002 yılında 24.506.285 m2’ye çıkmış, 2003 yılında 50.363.083 m2, soruşturma döneminde (SD) de 45.991.417 m2 olarak gerçekleşmiştir. Genel ithalatın miktar bazında 2001 yılı ile SD arasındaki dönemde artış oranı %353 olmuştur.

Soruşturma konusu maddenin ÇHC’den ithalatı 2001 yılında 4.113.949 m2 iken, 2002 yılında 15.210.278 m2’ye çıkmış, 2003 yılında 41.777.277 m2 ve SD’de 38.389.989 m2 olarak gerçekleşmiştir. ÇHC’den yapılan ithalatın 2001-SD arasındaki dönemde miktar artış oranı ise %833’tür.

Soruşturma konusu maddenin üçüncü ülkelerden ithalatı miktar bazında 2001 yılında 6.031.716 m2 iken, 2002 yılında 9.296.007 m2 olmuş, 2003 yılında ve SD’de ise sırasıyla 8.585.806 m2 ve 7.601.428 m2 olarak gerçekleşmiştir.

Söz konusu ithalatın toplam ithalat içindeki payı 2001 yılında %59 iken, bu pay 2002 yılında %38’e inmiş, 2003 yılında ve SD’de ise %17 olmuştur.

Soruşturma konusu maddenin yurtiçi tüketimi, şikayette bulunan yerli üretim dalının yurtiçi satışları ile genel ithalatın toplanması suretiyle hesaplanmıştır.

Bu çerçevede belirlenen toplam tüketim miktarı endeksi 2001 yılında 100 iken, 2002 yılında 206, 2003’te 350 ve SD’de 334 olarak gerçekleşmiştir. Dampingli ithalatın tüketim içindeki payı ise 2001 yılında %24 iken, 2002 ve 2003’te sırasıyla %43 ve %68 olmuş SD’de %66 olarak gerçekleşmiştir.

2001 yılı ile SD arasındaki dönemde soruşturma konusu maddenin ÇHC’den yapılan ithalatının fiyatlarının genel ithalatın fiyatlarının altında kaldığı tespit edilmiştir.

Söz konusu ithalatın fiyatları 2001 yılında 100 olarak alındığında, bu fiyatların 2002 yılında 95, 2003 yılında 88 ve SD’de 89 olduğu görülmüştür.

ÇHC menşeli ithalatın gümrük vergisi ve ithal masrafları dahil Türkiye piyasasına giriş fiyatları yerli üretim dalının satış fiyatları ile mukayese edildiğinde, SD’de dampingli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı (fiyat kırılması) tespit edilmiştir.

Buna göre, soruşturma konusu maddede SD’ye ilişkin olarak hesaplanan fiyat kırılması ÇHC için %81 oranında tespit edilmiştir.

Dampingli ithalatın yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin belirlenmesinde BOSSA Ticaret ve Sanayi İşletmeleri T.A.Ş., Lüks Kadife Ticaret ve Sanayi A.Ş., Güney-Polgat Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Mensa Mensucat Sanayi ve Ticaret İsletmeleri A.Ş. firmaları tarafından sağlanan veriler temel alınmıştır.

Öte yandan, eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla, TL bazındaki veriler yıllık ortalama TEFE kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel değerler olarak hesaplanmıştır.

a) Üretim

Yerli üretim dalının 2001 yılında 100 olarak alınan üretim miktar endeksi 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla, 129 ve 116 olmuş, SD’de ise 146 olarak gerçekleşmiştir.

b) İç piyasa satışları

Yerli üretim dalının 2001 yılında 100 olarak alınan iç piyasa satış miktarı endeksi 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla 154 ve 139 olurken, SD’de 161 olmuştur.

Yerli üretim dalının yurt içi satış hasılatı ise 2001 yılında 100 olarak kabul edildiğinde, 2002 ve 2003 yılları için sırasıyla 125 ve 94 olmuş, SD’de ise 95 olarak gerçekleşmiştir.

c) İhracat

Yerli üretim dalının 2001 yılında 100 olarak alınan ihracat miktar endeksi 2002 yılında 65’e düşmüş, 2003 yılında ve SD ise sırasıyla 52 ve 46 olarak gerçekleşmiştir.

Yerli üretim dalının ihracat hasılatı ise, 2001 yılında 100 olarak kabul edildiğinde 2002 ve 2003 yılları için sırasıyla 87 ve 86 olurken SD’de 65’e düşmüştür.

d) Pazar payı

Yerli üretim dalının 2001 yılı pazar payı oranı %41 iken, söz konusu oran 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla %31 ve %18 olmuş, SD’de ise %21 olarak gerçekleşmiştir.

e) Stoklar

Soruşturma konusu madde itibariyle yerli üretim dalının stok miktar endeksi 2001 yılında 100 olarak alındığında 2002 yılında 296, 2003’te 507 ve SD’de 347 olmuştur.

f) Kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)

Yerli üretim dalının 2001 yılında 100 olarak alınan kapasite endeksi, 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla 119 ve 114 olurken, SD’de 169 olarak gerçekleşmiştir.

KKO ise 2001 yılında %46 iken, 2002 ve 2003’te sırasıyla %54 ve %52 olmuş, SD’de ise %45 olarak gerçekleşmiştir.

g) İstihdam

Soruşturma konusu maddede yerli üretim dalının istihdam endeksi 2001 yılında 100 olarak alındığında, 2002 yılında 105, 2003 yılında 82 olmuş, SD’de ise 80 olarak gerçekleşmiştir.

h) Ücretler

Yerli üretim dalının ücret endeksi 2001 yılında 100 olarak alındığında 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla 85 ve 81 olurken, bu rakam SD’de 71 olarak gerçekleşmiştir.

i) Verimlilik

Soruşturma konusu maddede yerli üretim dalının verimlilik endeksi 2001 yılında 100 olarak alındığında 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla 133 ve 157 iken, SD’de 206 olmuştur.

j) Yurt içi fiyatlar

Yerli üretim dalının yurt içi fiyat endeksi 2001 yılında 100 olarak kabul edildiğinde 2002 ve 2003 yılları için sırasıyla, 82 ve 67 olmuş, SD’de ise 57 olarak gerçekleşmiştir.

k) Maliyetler

Yerli üretim dalının birim ticari maliyet endeksi 2001 yılında 100 olarak kabul edildiğinde 2002 ve 2003 yılları için sırasıyla 70 ve 66 olmuş, SD’de ise 56 olarak gerçekleşmiştir.

l) Kârlılık

2001 yılı için 100 olarak alınan yerli üretim dalının birim kârlılığı 2002 yılında 110 olmuş, 2003’te ve SD’de ise sırasıyla 48 ve 31 olarak gerçekleşmiştir.

m) Nakit akışı

Yerli üretim dalının nakit akışı endeksi 2001 yılında 100 olarak kabul edildiğinde 2002 ve 2003 yılları için sırasıyla 90 ve 19 iken, SD’de bu rakam 8 olmuştur.

n) Özkaynakların kârlılığı ve yatırım hasılatı

2001 yılı için 100 olarak alınan yerli üretim dalının özkaynak kârlılığı, 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla 105 ve 9 olmuş, SD’de ise –18 olarak gerçekleşmiştir.

2001 yılı için 100 olarak alınan yerli üretim dalının yatırım hasılatı ise 2002 ve 2003 yıllarında sırasıyla 157 ve 16 olmuş, SD’de ise –30 olarak gerçekleşmiştir

o) Büyüme

Yerli üretim dalının aktif toplamı endeksi 2001 yılında 100 olarak alındığında, 2002 yılında 118 ve 2003 yılında 90 olurken, SD’de 82 olarak gerçekleşmiştir.

p) Sermaye artışı

Soruşturma konusu maddede yerli üretim dalının özsermaye endeksi 2001 yılında 100 olarak alındığında, 2002 yılında 175, 2003 yılında 147, SD’de 131 olmuştur.

r) Yatırımlardaki artış

Yerli üretim dalı 2001 yılı ile SD arasında herhangi bir yenileme yatırımına gitmemiştir. Ayrıca, 2001 yılında herhangi bir tevsi yatırımı da yapılmamış, yatırımların başladığı yıl olan 2002 yılı tevsi yatırımları endeksi 100 olarak alındığında, bu endeks 2003 yılında 20 ve SD’de 18 olmuştur.

s) Damping marjının büyüklüğü

Damping marjı, önemli oranlarda bulunmuştur.

Soruşturmaya konu ülkenin önemli oranda damping yaptığı, ithalat hacminin ihmal edilebilir düzeyin çok üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu ülkeden yapılan dampingli ithalatın, özellikle SD’de, yerli üretim dalı üzerindeki ekonomik etkileri incelendiğinde; yurtiçi satış fiyatlarının reel olarak maliyetlerdeki düşüşten daha fazla düştüğü, damping marjının önemli oranda olması ve fiyat baskısı nedeniyle toplam kârlılığın zarara dönüştüğü, stokların büyük ölçüde arttığı, toplam istihdamın düştüğü, aktif büyüklüğün gerilediği, net dönem karının zarara dönüştüğü, nakit akışı ve özkaynak karlılığının düştüğü, yatırım hasılatının gerilediği tespit edilmiştir. Ayrıca, yerli üretim dalının önemli ölçüde büyüyen yurtiçi pazardan pay alamadığı gibi pazar kaybına da uğradığı görülmüştür.

Ekonomik göstergelerinde yaşanan söz konusu olumsuz gelişmeler ışığında, yerli üretim dalının soruşturmaya konu ürün ile ilgili faaliyetlerinde ciddi sorunlar ile karşı karşıya olduğu anlaşılmaktadır.

Zarar inceleme döneminde soruşturma konusu ürün ithalatının ÇHC’den mutlak ve nispi olarak arttığı ve yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı tespit edilmiştir.

Dampingli ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını kırması ve dampingli ithalattaki artış eğilimi ile yerli üretim dalında görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması nedeniyle dampingli ithalat ile yerli üretim dalı üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır.

Genel ithalatın %353 oranında arttığı 2001-SD arasındaki dönemde, üçüncü ülkelerden yapılan ithalatta nispî artışın %26’da kaldığı, ayrıca üçüncü ülkeler ithalatının genel ithalat ve tüketim içindeki payının önemli ölçüde gerilediği görülmüştür

Sonuç olarak, diğer ülkeler kaynaklı soruşturma konusu ithalat, gerek miktarı ve piyasa payındaki eğilim, gerekse fiyatları itibariyle bu aşamada yerli üretime zarar verebilecek boyutta görülmemektedir.

Dampingli ithalatın talep daralmasının görüldüğü 2001 yılı sonrası önemli oranlarda artış gösterdiği, pazar payını sürekli artırdığı, yerli sanayi ve üçüncü ülkeler pazar payı aleyhine genişlediği görülmüştür.

Dampingli ithalatın fiyatlarının sürekli olarak ortalama ithal fiyatlarının önemli oranlarda altında kalması, ithalatın buna bağlı olarak sürekli artması ve pazar payının genişlemesi dikkate alındığında, dampingli ithalatın yerli üretim dalına zarar verdiği ve nedensellik bağının mevcut olduğu tespit edilmiştir.

Ön belirlemeler sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edildiğinden, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve Bakan’ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşei belirtilen ürünün Türkiye’ye ithalatında belirtilen oranda teminat şeklinde geçici önlem yürürlüğe konulmuştur.

GTP

Eşyanın Tanımı

Menşe Ülke

Teminat Oranı (CIF %)

58.01

Dokunmuş kadife, pelüş ve tırtıl mensucat (58.02 ve 58.06 pozisyonlarındaki mensucat hariç)

Çin Halk

Cumhuriyeti

50

Karar maddesinde belirtilen geçici önlem, Kanun’un 12 nci maddesi çerçevesinde, zararın önlenmesi için damping marjından daha düşük oranda bir kesin önlemin yeterli olup olmadığının incelenecek olması nedeniyle, soruşturma ile ilgili kesin kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasına kadar, azami 6 ay süreyle yürürlükte kalır.

Gümrük İdareleri, Karar maddesinde gümrük tarife pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın ithalatında karşısında gösterilen oranda teminat alırlar.

Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.