İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ(tebliğ No: 2004/12)

3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde, yerli üretici Çelik Halat ve Tel Sanayii A.Ş., Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) ve Rusya Federasyonu menşeli “Halat ve kablolar”ın (kapalı halatlar dahil) Türkiye’ye dampingli fiyatlarla ithal edildiği ve bu durumun yerli üretime zarar verdiği iddiasıyla, bu ülkeler menşeli söz konusu maddenin ithalatına karşı önlem alınması istemiyle başvuruda bulunmuştur. Başvuru, diğer üretici firma Has Çelik ve Halat Sanayi A.Ş. tarafından desteklenmektedir.

Başvuru konusu madde, genellikle madencilik, teknecilik, inşaat v.b. alanlarda, her türlü ulaşım araçlarında, asansörlerde ve vinçlerde çekme ve kaldırma amacıyla kullanılan (kapalı halatlar dahil) “halat ve kablolar”dır. Söz konusu ürünler, 7312.10.82.00.00, 7312.10.84.00.00, 7312.10.86.00.00, 7312.10.88.00.00, 7312.10.99.00.00, gümrük tarife istatistik pozisyonları (G.T.İ.P.) altında sınıflandırılmaktadır. Yukarıda belirtilen gümrük tarife istatistik pozisyonları açıklama amacıyla verilmiş olup, bağlayıcı değildir.

Şikayetçi firmanın 2003 yılı toplam Türkiye benzer mal üretiminin %51’ini gerçekleştirdiği tespit olunmuştur. Geriye kalan yerli üretim ise şikayeti desteklediğini yazılı olarak beyan eden Has Çelik ve Halat Sanayi Ticaret A.Ş., ile İzmit Çelik Tel ve Halat Sanayi Ltd. Şti., ve Köşkerler Çelik Halat ve Makina San. Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirilmektedir. Bu itibarla, Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde, şikayetin yerli üretim dalını temsil yeteneğini haiz olduğu anlaşılmıştır.

ÇHC ve Rusya Federasyonu’nun piyasa ekonomisi uygulamayan ülkeler olarak değerlendirilmesi nedeniyle, normal değer tespitinde Yönetmelik’in 7 nci maddesi hükümleri uygulanmıştır. Bu bağlamda, normal değer tespitinde kullanılacak üçüncü ülke bilgilerine ulaşılamadığından, şikayet konusu ürün için normal değer, benzer malın birim imalat maliyetine genel, idari ve satış giderleri ile makul bir kârın eklenmesi suretiyle belirlenmiştir.

Söz konusu ürünlerin Türkiye’ye ihraç fiyatı olarak ÇHC ve Rusya Federasyonu’ndan Türkiye’ye ihracını gösteren DİE istatistiklerinde yer alan birim fiyatlar esas alınmıştır.

Damping marjı hesaplanırken, mümkün olduğu ölçüde fabrika çıkış aşamasında karşılaştırma yapılmıştır. Fabrika çıkış aşamasında oluşan normal değer ile CIF değerden hesaplanan makul navlun ve sigorta giderleri düşülmek suretiyle ulaşılan FOB ihraç fiyatı karşılaştırılmıştır. Bu şekilde elde edilen damping marjının önemli oranda olduğu tespit edilmiştir.

ÇHC ve Rusya Federasyonu menşeli şikayet konusu ürünlerin ithalatının, mutlak anlamda ve yurt içi tüketime göre önemli artış gösterdiği tespit edilmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti’nden yapılan ithalatın, 2002-2003 yılları arasında %80 oranında arttığı ve genel ithalattaki artışta önemli payı bulunduğu, Rusya Federasyonu’ndan yapılan ithalatın ise 2000 yılından 2003 yılına %79 artış gösterdiği belirlenmiştir.

2003 yılında 2002’ye oranla yerli üretimin pazar payı azalırken, anılan iki ülkeden ithalatın pazar payının artış kaydettiği izlenmiştir. Söz konusu ülkelerden yapılan şikayete konu ürünün ithal fiyatlarının yerli üretim dalı fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı ve yerli üretici fiyatlarını yüksek oranlarda kırdığı görülmüştür.

2003 yılında yerli üretim dalının üretim, yurtiçi ve yurtdışı satışlar, kapasite kullanım oranı, tevsi ve yenileme yatırımları, dönem sonu stokları ve kârlılık gibi ekonomik göstergelerinde bozulmaların olduğu gözlemlenmiştir.

Bu durum sonucunda, başvuru aşamasında sunulan delillerden, dampingli olduğu iddia edilen fiyatlarla ÇHC ve Rusya Federasyonu’ndan yapılan söz konusu ürün ithalatının yerli üretim dalının göstergelerinde olumsuzluklara yol açtığı anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme sonucunda, başvurunun yeterli bilgi, belge ve delilleri içerdiği anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nca 18/05/2004 tarihinde, ÇHC ve Rusya Federasyonu menşeli söz konusu ürünler için, Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde soruşturma açılmasına karar verilmiştir.

Soruşturma, Dış Ticaret Müsteşarlığı (DTM) İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülecektir.

Yönetmelik’in 7 nci maddesi hükümleri çerçevesinde, ÇHC ve Rusya Federasyonu için bu aşamada Türkiye’nin serbest piyasa ekonomisi uygulayan emsal ülke olarak seçilmesi düşünülmektedir. Ancak, ÇHC ve Rusya Federasyonu’nda soruşturmaya konu üretici veya üreticilerin soruşturma konusu ürünün üretiminde ve satışında Yönetmelik ek madde 1 deki ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli olduğunu Tebliğ’in 9 uncu maddesinde belirtilen süre içinde yeterli deliller ile ispat etmesi halinde, bu üretici veya üreticiler için normal değerin tespitinde Yönetmelik’in 5 inci maddesi uygulanır.

Soruşturma için gerekli bilgilerin temini amacıyla, söz konusu maddenin yerli üreticilerine, bilinen ithalatçılarına ve yabancı üretici/ihracatçılarına soru formları gönderilecektir. Söz konusu tarafların soru formu dağıtım listesinde yer alıp almadıklarını öğrenmek üzere DTM İthalat Genel Müdürlüğü ile temasa geçerek bilgi almaları gerekmektedir. Anılan listede yer almadığını öğrenen veya makul bir süre içinde soru formunu alamayan tarafların bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren 15 gün içinde yazılı olarak soru formu talebinde bulunması gerekmektedir.

Ayrıca, ilgili ülkelerdeki üretici ve ihracatçılara iletilmesini kolaylaştırmak ve çabuklaştırmak amacıyla, soru formu, soruşturmaya konu ülkelerin Türkiye’deki resmi temsilciliklerine de gönderilecektir.

Soru formuna cevap verme süresi, gönderildiği tarihten itibaren posta süresi dahil 37 gündür. Tebliğ’in 8 inci maddesinde belirtilen, sonradan soru formu talebinde bulunan taraflar ise bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren işleyecek 37 günlük süre ile bağlıdırlar.

Soru formunda istenilenlerin haricinde, soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi, belge ve görüşlerin dikkate alınabilmesi için, bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren en geç 37 gün içinde DTM İthalat Genel Müdürlüğü’ne yazılı olarak ulaştırılması gerekmektedir.

Soruşturmanın sonucundan etkilenebileceklerini iddia eden ancak bu Tebliğ’in 8 inci maddesi kapsamına girmeyen diğer ilgili tarafların da (ürünü girdi olarak kullanan işletmeler, bunların meslek kuruluşları, tüketici dernekleri, üretim dalındaki işçi veya işveren sendikaları, vb.) görüşlerini bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren 37 gün içinde yazılı olarak DTM İthalat Genel Müdürlüğü’ne bildirmeleri gerekmektedir.

Yönetmelik’in 26 ncı maddesinde belirtildiği üzere, taraflardan birinin belirtilen süreler içinde gerekli bilgiyi sağlamaması veya yanlış bilgi vermesi ya da bilgi vermeyi reddetmesi veya soruşturmayı engellediğinin anlaşılması halinde soruşturmaya ilişkin karar, olumlu veya olumsuz, mevcut verilere göre alınacaktır.

Karar’ın ilgili maddeleri uyarınca soruşturma süresince geçici önlem uygulanması kararlaştırılabilir ve kesin önlem şeklindeki vergiler geriye dönük olarak uygulanabilir. Önlemlerin uygulanmasında başlamış işlem kavramı ve istisnası bulunmamaktadır.

Soruşturmayla ilgili bilgi ve belgeler ile görüşlerin aşağıda belirtilen yetkili mercie iletilmesi gerekmektedir:

Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü

Damping ve Sübvansiyon Araştırma Dairesi

İnönü Bulvarı, 06510 Emek/ANKARA

Tel: +90.312.204 77 02 / 204 77 22 Faks:+90.312.212 87 65 veya 212 87 11

E-posta: damping@dtm.gov.tr

Soruşturma, bu Tebliğ’in yayımı tarihinde başlamış kabul edilir.

Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı bulunduğu Bakan yürütür