İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2004/6)

4412 sayılı Kanunla Değişik 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun (Kanun), 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar (Karar) ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde, yerli üretici Anlaş Anadolu Lastik Sanayi ve Ticaret A.Ş. (Anlaş) ile Bilecik Kauçuk Sanayi (BİLKA) (yeniden faaliyete başlamıştır) adına Türkiye genel satıcısı Ümit Motor Belen Derundere, Vietnam ve Çin Tayvanı (Tayvan) menşeli "motosiklet iç ve dış lastikleri" nin Türkiye’ye dampingli fiyatlarla ithal edildiği ve bu durumun yerli üretime zarar verdiği iddiasıyla, anılan ülkeler menşeli söz konusu maddelerin ithalatına karşı önlem alınması istemiyle başvuruda bulunmuşlardır.

Şikayet konusu maddeler, motosikletlerde kullanılan kauçuktan yeni dış lastikler ile motosikletlerin tekerleklerinin içine yerleştirilen kauçuktan iç lastiklerdir. Söz konusu maddeler, Gümrük Tarife Cetveli’nin 4011.40 gümrük tarife istatistik pozisyonu altında yer alan "motosikletlerde kullanılan kauçuktan yeni dış lastikler" ile 4013.90.10.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonu altında yer alan "motosikletlerde kullanılan kauçuktan iç lastikler"dir.

Motosiklet dış lastiği, sentetik kauçuk, doğal kauçuk, dolgu, yağ ve kimyasal karışımdan oluşan hamura sırt lastiği çekimi, topuk teli imali, beze kauçuk kaplama ve eğik kesme ile yanak bezi hazırlama işlemleri ve müteakiben iç ve dış boyama ile pişirme uygulanarak imal edilmektedir.

Motosiklet iç lastiği, butil kauçuk, doğal kauçuk, dolgu, yağ ve kimyasal karışımdan oluşan hamura sırasıyla süzme, lastik çekim, boya kesme, sibop çakma, ekleme uçların ek yersiz birleştirilmesi, pişirme, şişirme, aksesuar takımı ve vakum işlemleri uygulanarak imal edilmektedir.

Şikayetçi firmaların toplam Türkiye benzer mal üretiminin tamamını gerçekleştirdiği tespit olunmuş, böylece, Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde, şikayetin yerli üretim dalını temsil yeteneğini haiz olduğu anlaşılmıştır.

Damping marjının hesaplanmasında her bir ülke için ve her bir ürüne ilişkin olarak eldeki mevcut veriler çerçevesinde ayrı ayrı tespit edilen normal değerler ile ihraç fiyatları karşılaştırılmıştır.

Vietnam’ın piyasa ekonomisi uygulamayan bir ülke olarak değerlendirilmesi nedeniyle, normal değer tespitinde Yönetmelik’in 7 nci maddesi hükümleri uygulanmıştır. Bu bağlamda, en çok ticarete konu olan tipteki motosiklet lastikleri için söz konusu ülke koşullarına göre ayarlama yapılmış ve bu şekilde oluşturulmuş normal değer hesaplanmıştır.

Çin Tayvanı için ise tip bazında karşılaştırma yapılmasına imkan veren veri olmaması nedeniyle Yönetmelik’in 5 inci maddesi çerçevesinde anılan ülkeden Avrupa Birliği’ne CIF ihraç fiyat ortalaması normal değer olarak alınmıştır.

İhraç fiyatı belirlemesinde, Vietnam için ithal faturaları, Tayvan için tip bazında veri mevcut olmadığı için Devlet İstatistik Enstitüsü verileri temel alınmıştır.

Damping marjı hesaplanırken ihraç fiyatları ile normal değerler FOB bazda karşılaştırılmıştır. Bu şekilde hesaplanan damping marjlarının her iki ülke için de önemli oranlarda olduğu tespit edilmiştir.

Şikayet konusu ülkeler menşeli ürünlerdeki ithalatın önemli ölçüde artış gösterdiği ve bu ülkelerden yapılan şikayet konusu ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarının önemli ölçüde altında kaldığı ve yerli üretici fiyatlarını yüksek oranlarda kırdığı görülmüştür.

Yerli üreticinin 2003 Ocak-Eylül dönemi ekonomik verilerine baktığımızda üretim, yurtiçi satışlar, kapasite kullanım oranı ve toplam çalışan sayısı gibi göstergelerinde 30 Nisan 2003 tarihinde söz konusu üründe Çin Halk Cumhuriyeti ve Tayland’a karşı alınan dampinge karşı verginin de etkisiyle olumlu gelişmeler yaşanmasına rağmen, yurtiçi satış fiyatları, kârlılık ve stoklar üzerinde belirgin bir kötüleşme gözlenmektedir. Bu olumsuzlukların dampingli ithalata bağlı olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda, başvurunun yeterli bilgi, belge ve delilleri içerdiği anlaşıldığından, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nca 18/02/2004 tarihinde Vietnam ve Çin Tayvanı menşeli söz konusu maddeler için, Yönetmelik’in 20 nci maddesi çerçevesinde soruşturma açılmasına karar verilmiştir.

Soruşturma, Dış Ticaret Müsteşarlığı (DTM) İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülecektir.

Yönetmelik’in 7 nci maddesi hükümleri çerçevesinde, şikayete konu ülkelerden olan Vietnam için bu aşamada şikayete konu diğer ülke olan Çin Tayvanı’nın serbest piyasa ekonomisi uygulayan emsal üçüncü ülke olarak seçilmesi düşünülmektedir. Ancak, Vietnam’da soruşturmaya tabi üretici veya üreticilerin soruşturma konusu ürünün üretiminde ve satışında Yönetmelik ek madde 1’deki ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi koşullarının geçerli olduğunu Tebliğ’in 9 uncu maddesinde belirtilen süre içinde yeterli deliller ile ispat etmesi halinde bu üretici veya üreticiler için normal değerin tespitinde Yönetmelik’in 5 inci maddesi uygulanır.

Soruşturma için gerekli bilgilerin temini amacıyla, söz konusu maddenin yerli üreticilerine, bilinen ithalatçılarına ve yabancı üretici/ihracatçılarına soru formları gönderilecektir. Söz konusu tarafların soru formu dağıtım listesinde yer alıp almadıklarını öğrenmek üzere DTM İthalat Genel Müdürlüğü ile temasa geçerek bilgi almaları gerekmektedir. Anılan listede yer almadığını öğrenen veya makul bir süre içinde soru formunu alamayan tarafların bu Tebliğ’in yayım tarihini takiben 15 gün içinde yazılı olarak soru formu talebinde bulunması gerekmektedir.

Ayrıca, ilgili ülkedeki üretici ve ihracatçılara iletilmesini kolaylaştırmak ve çabuklaştırmak amacıyla, soru formu soruşturmaya konu ülkelerin Türkiye’deki resmi temsilciliklerine de gönderilecektir.

Soru formuna cevap verme süresi, gönderildiği tarihten itibaren posta süresi dahil 37 gündür. Tebliğ’in 8 inci maddesinde belirtilen, sonradan soru formu talebinde bulunan taraflar ise bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren işleyecek 37 günlük süre ile bağlıdırlar.

Soru formunda istenilenlerin haricinde, soruşturmayla ilgili olduğu düşünülen diğer bilgi, belge ve görüşlerin dikkate alınabilmesi için, bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren en geç 37 gün içinde DTM İthalat Genel Müdürlüğü’ne yazılı olarak ulaştırılması gerekmektedir.

Soruşturmanın sonucundan etkilenebileceklerini iddia eden ancak bu Tebliğ’in 8 inci maddesi kapsamına girmeyen diğer ilgili tarafların da (ürünü girdi olarak kullanan işletmeler, bunların meslek kuruluşları, tüketici dernekleri, üretim dalındaki işçi veya işveren sendikaları, vb.) görüşlerini bu Tebliğ’in yayımı tarihinden itibaren 37 gün içinde yazılı olarak DTM İthalat Genel Müdürlüğü’ne bildirmeleri gerekmektedir.

Yönetmelik’in 26 ncı maddesinde belirtildiği üzere, taraflardan birinin belirtilen süreler içinde gerekli bilgiyi sağlayamaması veya yanlış bilgi vermesi ya da bilgi vermeyi reddetmesi veya soruşturmayı engellediğinin anlaşılması halinde soruşturmaya ilişkin karar, olumlu veya olumsuz, mevcut verilere göre alınacaktır.

Karar’ın ilgili maddeleri uyarınca soruşturma süresince geçici önlem uygulanması kararlaştırılabilir ve kesin önlem şeklindeki vergiler geriye dönük olarak uygulanabilir. Önlemlerin uygulanmasında başlamış işlem kavramı ve istisnası bulunmamaktadır.

Soruşturmayla ilgili bilgi ve belgeler ile görüşlerin aşağıda belirtilen yetkili mercie iletilmesi gerekmektedir:

T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı

İthalat Genel Müdürlüğü

Damping ve Sübvansiyon Araştırma Dairesi

İnönü Bulvarı, 06510 Emek/ANKARA

Tel: +90.312.204 7710-204 7702

Faks:+90.312.212 87 65 veya 212 87 11

E-posta:damping@dtm.gov.tr

Soruşturma, bu Tebliğ’in yayımı tarihinde başlamış kabul edilir.

Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür.