İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2016/42)

(1) Bu Tebliğin amacı, 28/10/2015 tarihli ve 29516 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/48) ile başlatılan ve Ekonomi Bakanlığı tarafından yürütülen nihai gözden geçirme soruşturması sonucunda alınan kararın yürürlüğe konulmasıdır.

(1) Bu Tebliğ, 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak hazırlanmıştır.

(1) Bu Tebliğde geçen;

a) Azmüsebat: Azmüsebat Çelik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketini,

b) BAE: Birleşik Arap Emirliklerini,

c) Bakanlık: Ekonomi Bakanlığını,

ç) ÇHC: Çin Halk Cumhuriyetini,

d) Genel Müdürlük: Bakanlık İthalat Genel Müdürlüğünü,

e) GTİP: Gümrük tarife istatistik pozisyonunu,

f) Kanun: 14/6/1989 tarihli ve 3577 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanunu,

g) NGGS: Nihai gözden geçirme soruşturmasını,

ğ) ÖEK: Önlemin etkisiz kılınmasını,

h) TÜİK: Türkiye İstatistik Kurumunu,

ı) UTM: Uluslararası Ticaret Merkezini,

i) ÜFE: Üretici Fiyat Endeksini,

j) Yönetmelik: 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmeliği,

k) YÜD: Yerli üretim dalını,

ifade eder.

(1) 29/5/1998 tarihli ve 23356 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ : (98/4) ile ÇHC menşeli 9613.20.00.00.19 GTİP altında kayıtlı “doldurulabilen gazlı cep çakmakları”nın ithalinde 12 sent/adet oranında dampinge karşı kesin önlem yürürlüğe konulmuştur.

(2) Söz konusu önleme ilişkin yürütülen ilk NGGS, 20/11/2004 tarihli ve 25646 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2004/25) ile sonuçlandırılmış ve dampinge karşı kesin önlemin 12 sent/adet’ten, 5 sent/adet’e düşürülerek devam ettirilmesi karara bağlanmıştır. Müteakiben, yürütülen ikinci NGGS, 31/10/2010 tarihli ve 27745 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2010/27) ile sonuçlandırılmış ve önlemin aynı şekilde devam etmesi karara bağlanmıştır.

(3) Yönetmeliğin 35 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmünce, 21/3/2015 tarihli ve 29302 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/4) ile mevcut önlemin 31/10/2015 tarihinde yürürlükten kalkacağı ve ilgili ürünün yerli üreticilerinin mevzuatta öngörülen sürelerde yeterli delillerle desteklenmiş bir başvuru ile NGGS açılması talebinde bulunabilecekleri duyurulmuştur.

(4) Bu kapsamda, yerli üretici Azmüsebat firması, İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2010/27) çerçevesinde yürürlükte bulunan önlemin uygulamadan kalkması halinde önleme konu üründe dampingin ve zararın devam edeceği veya yeniden meydana geleceği iddialarını ortaya koyarak, Yönetmeliğin 35 inci maddesi temelinde önleme konu ürün ve ülke için bir NGGS açılması talebinde bulunmuştur.

(5) Yerli üreticinin bahse konu başvurusu üzerine ÇHC menşeli 9613.20.00.00.19 GTİP’i altında kayıtlı “doldurulabilen gazlı cep çakmakları”na yönelik olarak 28/10/2015 tarihli ve 29516 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2015/48) ile başlatılan NGGS, Bakanlık - Genel Müdürlük tarafından yürütülerek tamamlanmıştır. Söz konusu soruşturma süresince önlem yürürlükte kalmaya devam etmiştir.

(1) Yönetmeliğin 18 inci maddesinin birinci fıkrası ile 20 nci maddesi çerçevesinde başvuru sahibi Azmüsebat firmasının tek üretici olarak YÜD’ü temsili haiz olduğu değerlendirilmiştir. Bu Tebliğin ilgili bölümlerinde söz konusu firma YÜD olarak anılacaktır.

(1) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ürünün Bakanlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC’de yerleşik bilinen üretici/ihracatçılarına, ayrıca soru formlarının anılan ülkede yerleşik diğer üretici/ihracatçılara iletilebilmesini sağlamak amacıyla ÇHC’nin Ankara Büyükelçiliğine soruşturmanın açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur.

(2) Bildirimde, soruşturma açılış Tebliğine, başvurunun gizli olmayan metnine ve soru formlarına erişim hakkında bilgi verilmiştir.

(3) Taraflara soru formlarını yanıtlamaları için posta süresi dâhil 37 gün süre tanınmış olup, tarafların süre uzatımına yönelik talepleri olmamıştır.

(4) YÜD soruşturma süresince Bakanlık ile işbirliği içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgi ve belgeleri temin etmiştir.

(5) Soruşturma döneminde ithalat gerçekleştirdiği tespit edilen 3 ithalatçı firmaya soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur. Soruşturma kapsamında, ithalatçı firmalardan soru formunu cevaplayarak Bakanlığa ileten herhangi bir firma olmamıştır.

(6) ÇHC’de yerleşik, tespit edilen 4 üretici/ihracatçı firmaya soruşturma açılışına ilişkin bildirimde bulunulmuştur. Soruşturma kapsamında, ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmalardan soru formunu cevaplayarak Bakanlığa ileten herhangi bir firma olmamıştır.

(7) Soruşturmaya ilişkin bilgi ve bulguların tamamlanması akabinde, soruşturma sonucunda alınacak karara esas teşkil edecek bilgi, bulgu, tespit ve değerlendirmeleri içeren nihai bildirim 9/9/2016 tarihinde yayımlanmıştır. Söz konusu bildirim, soruşturma konusu ülkenin Ankara Büyükelçiliği ile YÜD’e iletilmiştir.

(8) Nihai bildirim sonrasında, taraflardan nihai bildirime ilişkin görüş alınamamıştır.

(9) Tarafların soruşturma süresince ortaya koydukları tüm bilgi, belge ve görüşler incelenmiş, mezkur görüşlerden mevzuat kapsamında değerlendirilebilecek olanlarına bu Tebliğin ilgili bölümlerinde değinilmiştir.

(1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde 24/5/2016-25/5/2016 tarihleri arasında yerli üretici Azmüsebat firmasının İstanbul’da bulunan üretim tesisi ile idari merkezinde yerinde doğrulama soruşturması gerçekleştirilmiştir.

(1) Soruşturma kapsamında, gözden geçirme dönemi olarak 1/1/2012-30/6/2015 dönemi tespit edilmiş olup, önlemin yürürlükten kalkması durumunda dampingin ve zararın devamı veya yeniden meydana gelmesi ihtimalinin tespiti için anılan dönem kullanılmıştır.

(1) Soruşturma konusu ürün 9613.20.00.00.19 GTİP altında kayıtlı “doldurulabilen gazlı cep çakmakları (diğer ateşleme sistemli olanlar)”dır.

(2) Soruşturma konusu ürün üretiminin temel aşamaları şu şekildedir: Öncelikle ana gövde olan gaz tankı akıtma yoluyla üretilir. Üretilen bu gövdelere alt sübap (tekrar doldurulabilmesini sağlayan aksam) montajı yapılır. Daha sonra gazın çıktığı meme ve parçaları monte edilir. Bundan sonra, üretilen bu gövdeye gaz doldurulur ve üst valf parçası kaynatılır. Gazı dolan çakmaklar ortam sıcaklığına getirilir. Ardından, gövdeye başlık ve çark takılır ve çeşitli kontroller yapılır. Son olarak çark göbeği yanak ile birleştirilir; metal pim, plastik pim ve taşı iten yay da monte edilir ve en son da çakmak taşı da ilave edildikten sonra cep çakmaklarının montaj işlemi bitirilir.

(3) Yaklaşık 25 değişik parçanın birleştirilmesiyle üretilen soruşturma konusu ürün genellikle sigara ve mutfak ateşi yakmak amacıyla kullanılmaktadır.

(4) Esas soruşturmada, YÜD tarafından üretilen doldurulabilen gazlı cep çakmakları ile soruşturma konusu ülkeden ithal edilen soruşturma konusu ürün arasında teknik ve fiziki özellikleri, dağıtım kanalları, kullanıcı algılamaları ve kullanım alanları bakımından benzer özelliklerin söz konusu olduğu ve soruşturma konusu ürünün YÜD tarafından üretilen ürünle doğrudan rekabet içinde bulunduğu ve bu nedenle Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde YÜD tarafından imal edilen ürünün “benzer ürün” olarak kabul edilebileceği tespit edilmiştir. Bu defa da ilgili başvuru kapsamında yapılan değerlendirmede Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde benzer ürüne yönelik tespiti değiştirecek herhangi bir bulguya rastlanmamıştır.

(5) Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup uygulamaya esas olan, 24 üncü maddede yer alan tabloda belirtilen GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. Bununla beraber, soruşturma konusu eşyanın Türk Gümrük Tarife Cetvelinde yer alan tarife pozisyonunda ve/veya tanımında yapılacak değişiklikler uygulamaya halel getirmemektedir.

(1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı incelenmiştir.

(2) Soruşturma sırasında yeni damping marjı hesaplanmamış, esas ve ilk NGGS’de hesaplanmış olan damping marjları gösterge olarak dikkate alınmıştır.

(1) Mevcut dampinge karşı önlemin hukuki ve idari altyapısını teşkil eden esas ve NGGS’lerde tespit edilen damping marjları, önlemin uygulanmadığı ortamda ihracatçı firmaların davranışlarını ve yapabilmeleri muhtemel olan dampingi göstermesi açısından önem taşımaktadır.

(2) Buna göre damping marjı, 1998 yılında sona eren esas soruşturmada ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmalar için CIF bedelin %556,4’ü olarak belirlenmiştir. 2004 yılında tamamlanan ilk NGGS’de ise damping marjı CIF bedelin %262’si olarak belirlenmiştir.

(1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi çerçevesinde, gözden geçirme döneminde YÜD’deki zarar durumu ve önlemin yürürlükten kalkması halinde zarara etki edebilecek muhtemel gelişmeler incelenmiştir. Bu çerçevede, ithalatın miktarı ve gelişimi, ithal fiyatlarının gelişimi, fiyat kırılması ve baskısı ile YÜD’ün ekonomik göstergeleri incelenmiştir.

(2) Soruşturma konusu ürünün Türkiye’ye genel ithalatı ve bahse konu ülkeden yapılan ithalatın incelenmesinde TÜİK verileri dikkate alınmıştır.

(1) Önleme konu doldurulabilen gazlı cep çakmaklarına ilişkin genel ithalat istatistiklerine bakıldığında, ürünün 2012 yılında 17.877.600 adet olan toplam ithalatının, 2013 yılında 22.021.130 adet, 2014 yılında 14.553.130 adet, 2015 (1-6) döneminde 6.413.685 adet ve 2015 yılında 20.571.592 adet olarak gerçekleştiği görülmektedir. Önlem konusu ürünün genel ithalatı 2012-2015 yılları arasında miktar bazında %15 oranında artmıştır.

(2) Ürünün değer olarak ithalatına bakıldığında ise 2012 yılında 3.624.521 ABD Doları olan ithalatın, 2013 yılında 4.531.782 ABD Doları, 2014 yılında 4.133.706 ABD Doları, 2015 (1-6) döneminde 1.551.023 ABD Doları ve 2015 yılında 4.275.796 ABD Doları olduğu görülmüştür. Önlem konusu ürünün genel ithalatı 2012-2015 yılları arasında değer bazında %18 oranında yükselmiştir.

(3) Genel ithalatın birim fiyatının ise 2012 yılında 0,20 ABD Doları/Adet, 2013 yılında 0,21 ABD Doları/Adet, 2014 yılında 0,28 ABD Doları/Adet, 2015 (1-6) döneminde 0,24 ABD Doları/Adet ve 2015 yılında 0,21 ABD Doları/Adet olarak gerçekleştiği görülmektedir.

(1) ÇHC’den yapılan doldurulabilen gazlı cep çakmakları ithalatı 2012 yılında 1.011.953 adet, 2013 yılında 1.483.637 adet, 2014 yılında 736.474 adet, 2015 (1-6) döneminde 866.500 adet ve 2015 yılında 1.250.028 adet olarak gerçekleşmiştir. Bu kapsamda, ÇHC menşeli önlem konusu ürün ithalatı 2012-2015 yılları arasında miktar bazında %24 oranında artmıştır.

(2) Ürünün değer olarak ithalatına bakıldığında ise, 2012 yılında 288.041 ABD Doları olan ÇHC menşeli ithalatın, 2013 yılında 374.779 ABD Doları, 2014 yılında 287.591 ABD Doları, 2015 (1-6) döneminde 303.117 ABD Doları ve 2015 yılında 402.733 ABD Doları olduğu görülmüştür. Bu kapsamda, ÇHC menşeli önlem konusu ürün ithalatı 2012-2015 yılları arasında değer bazında %40 oranında yükselmiştir.

(3) ÇHC’den gerçekleştirilen doldurulabilen gazlı cep çakmakları ithalatının anılan ürünün tüm ülkelerden ithalatı içerisindeki payı 2012-2015 yıllarında miktar bazında sırasıyla %6, %7, %5 ve %6 olmuştur.

(4) ÇHC menşeli ithalatın birim fiyatının ise 2012 yılında 0,28 ABD Doları/Adet, 2013 yılında 0,25 ABD Doları/Adet, 2014 yılında 0,39 ABD Doları/Adet, 2015 (1-6) döneminde 0,35 ABD Doları/Adet ve 2015 yılında 0,32 ABD Doları/Adet olarak gerçekleştiği görülmektedir. Gözden geçirme döneminde ÇHC menşeli ithalatın birim fiyatları önlemin etkisiyle genel ithalat birim fiyatlarının üzerinde seyretmiştir.

(1) Önlem konusu ürünün üçüncü ülkelerden gerçekleşen ithalat rakamları incelendiğinde, 2012 yılında 16.865.647 adet olan ithalatın, 2013 yılında 20.537.493 adet, 2014 yılında 13.816.656 adet, 2015 (1-6) döneminde 5.547.185 adet ve 2015 yılında 19.321.564 adet olarak gerçekleştiği görülmektedir. Üçünce ülkeler menşeli ithalat 2012-2015 yılları arasında miktar bazında %15 oranında artmıştır.

(2) Ürünün değer olarak ithalatına bakıldığında ise 2012 yılında 3.336.480 ABD Doları olan ithalatın, 2013 yılında 4.157.003 ABD Doları, 2014 yılında 3.846.115 ABD Doları, 2015 (1-6) döneminde 1.247.906 ABD Doları ve 2015 yılında 3.873.063 ABD Doları olduğu görülmüştür. Üçüncü ülkeler menşeli ithalat 2012-2015 yılları arasında değer bazında %16 oranında yükselmiştir.

(3) Üçüncü ülkelerden gerçekleştirilen soruşturma konusu ürün ithalatının, anılan ürünün tüm ülkelerden ithalatı içerisindeki payı 2012-2015 yıllarında miktar bazında sırasıyla %94, %93, %95 ve %94 olmuştur.

(4) Üçüncü ülkeler menşeli ithalatın birim fiyatı ise 2012 yılında 0,20 ABD Doları/Adet, 2013 yılında 0,20 ABD Doları/Adet, 2014 yılında 0,28 ABD Doları/Adet, 2015 (1-6) döneminde 0,22 ABD Doları/Adet ve 2015 yılında 0,20 ABD Doları/Adet olarak gerçekleşmiştir.

(1) Önlem konusu ithalatın nispi olarak değişimini görebilmek için, söz konusu ithalatın toplam Türkiye benzer mal tüketimi içindeki payı incelenmiştir. Bu bağlamda, YÜD’ten temin edilen yurt içi satış miktarları ile genel ithalat miktarları adet bazında toplanarak ilgili yılda benzer mala ilişkin Türkiye toplam tüketim rakamı elde edilmiştir. Söz konusu hesaplamalar 2012-2015 dönemi için yapılmış ve YÜD’ün 2015 yılı ilk 6 aylık verileri hesaplamanın yapılabilmesini teminen yıllıklandırılmıştır. Veriler 2012 yılı 100 olacak şekilde endekslenmiştir.

(2) Buna göre, Türkiye benzer mal tüketimi 2012 yılı 100 olarak kabul edildiğinde 2013 yılında 100, 2014 yılında 119 ve 2015 yılında 137 olarak gerçekleşmiştir. İlgili dönemde Türkiye benzer mal tüketimi %37 oranında artmıştır.

(3) Anılan dönemde YÜD’ün pazar payı 2012 yılı 100 olarak kabul edildiğinde 2013 yılında 81, 2014 yılında 126 ve 2015 yılında 113 olarak gerçekleşmiştir. İlgili dönemde YÜD’ün pazar payı %13 oranında artmıştır.

(4) Önlem konusu ülke olan ÇHC’nin pazar payı ise 2012 yılı 100 olarak kabul edildiğinde, 2013 yılında 147, 2014 yılında 61 ve 2015 yılında 90 olarak gerçekleşmiştir. Buna göre ÇHC’nin pazar payı yürürlükteki önlemin de etkisiyle ilgili dönemde %10 oranında azalmıştır.

(5) Diğer ülkeler menşeli ithalatın pazar payı 2012 yılı 100 olarak kabul edildiğinde 2013 yılında 122, 2014 yılında 69 ve 2015 yılında 84 olarak gerçekleşmiştir. Buna göre diğer ülkeler menşeli ithalatın pazar payı ilgili dönemde %16 oranında gerilemiştir.

(1) Önlem konusu ürünün Türkiye pazarına giriş fiyatlarının YÜD’ün fiyatlarının ne kadar altında kaldığını gösteren fiyat kırılması hesabında, soruşturma konusu ülke olan ÇHC’den gerçekleşen ithalatın CIF bedeline %2,7 oranında gümrük vergisi ile %2 oranında gümrükleme masrafı eklenmiş ve önlem konusu ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatı bulunmuştur. Dampinge karşı önlemin söz konusu olmadığı bir ortamda önlem konusu ülke menşeli ürünün Türkiye pazarına giriş fiyatının hangi düzeyde olacağına ilişkin değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla anılan fiyata dampinge karşı önlem eklenmemiştir. Bu şekilde elde edilen fiyat, YÜD’ün yıllık ağırlıklı ortalama yurt içi satış fiyatları ile mukayese edilerek önlem konusu ülkenin ihraç fiyatının YÜD’ün ağırlıklı ortalama iç piyasa satış fiyatlarını hangi oranda kırdığı tespit edilmiştir.

(2) ÇHC menşeli önlem konusu ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatlarının YÜD’ün yurt içi satış fiyatlarını yürürlükte bulunan damping önlemin etkisiyle 2012-2015 (1-6) döneminde kırmadığı tespit edilmiştir.

(3) Soruşturma konusu ürüne ilişkin fiyat kırılması hesabına ek olarak YÜD’ün olması gereken iç piyasa satış fiyatı ile soruşturma konusu ithal ürünlerin Türkiye pazarına giriş fiyatlarını karşılaştıran fiyat baskısı hesabı da yapılmıştır. Fiyat baskısı hesabında yer alan YÜD’ün olması gereken satış fiyatı, YÜD’ün gözden geçirme döneminde gerçekleşmiş ağırlıklı ortalama birim ticari maliyetine %10 oranında makul bir kâr eklenerek bulunmuştur. Bulunan bu fiyat birinci fıkrada nasıl hesaplandığı açıklanan ÇHC menşeli ithalatın Türkiye piyasasına giriş fiyatlarıyla karşılaştırılmıştır. Bu kapsamda, ÇHC menşeli soruşturma konusu ürünün Türkiye piyasasına giriş fiyatlarının YÜD’ün yurt içi satış fiyatlarını yürürlükte bulunan damping önlemin etkisiyle 2012-2015 (1-6) döneminde baskılamadığı tespit edilmiştir.

(4) Anılan dönemde, ÇHC menşeli ithalatın soruşturma konusu üründe YÜD fiyatlarını kırmaması ve baskılamaması halihazırda yürürlükte bulunan damping önleminin etkili olduğunu ve YÜD’ün önlem konusu ithalatın fiyatları ile rekabet edebildiğini göstermektedir. Bu itibarla, damping önleminin yürürlükte olmadığı bir durumda soruşturma konusu ithalatın YÜD üzerindeki etkisinin daha net anlaşılabilmesi için, coğrafya ve pazar özellikleri bakımından Türkiye ile benzer olan BAE’nin ÇHC menşeli soruşturma konusu üründeki birim ithalat rakamları UTM’den elde edilmiş ve gösterge niteliğinde fiyat kırılması ve baskısı hesapları yapılmıştır.

(5) Buna göre yapılan fiyat kırılması hesabında, 2012-2015 döneminde ÇHC’nin BAE’ye olan FOB ihraç fiyatları esas alınmıştır. Sigorta tutarı ve navlun bedeli eklenerek CIF hale getirilen ihraç fiyatlarına ayrıca %2,7 gümrük vergisi ve %2 oranında diğer gümrük masrafları eklenerek benzer ürünün Türkiye pazarına giriş fiyatı bulunmuştur. Dampinge karşı önlemin söz konusu olmadığı bir ortamda fiyatların hangi düzeyde olacağına ilişkin değerlendirmeyi mümkün kılmak amacıyla anılan miktara dampinge karşı önlem eklenmemiştir. Bu şekilde elde edilen fiyat YÜD’ün ağırlıklı ortalama yurt içi satış fiyatları ile mukayese edilerek ÇHC’nin ihraç fiyatlarının YÜD’ün ağırlıklı ortalama iç piyasa satış fiyatlarını hangi oranda kırdığı tespit edilmiştir. Buna göre 2012-2015 yılları arasında, sırasıyla %3x, %1xx, %1xx ve %1xx oranlarında fiyat kırılmaları tespit edilmiştir.

(6) ÇHC’nin BAE’ye soruşturma konusu üründeki FOB ihraç fiyatları esas alınarak 3 üncü fıkrada belirtildiği şekliyle yapılan fiyat baskısı hesaplamalarında ise, fiyat baskıları 2012-2015 döneminde sırasıyla %5x, %1xx, %1xx ve %1xx olarak bulunmuştur.

(1) Önleme konu ülke menşeli ithalatın YÜD üzerindeki etkisinin belirlenmesinde, YÜD olarak değerlendirilen Azmüsebat firmasının soruşturma konusu ürüne ilişkin ekonomik göstergeleri 2012-2015 (1-6) dönemi dikkate alınarak değerlendirilmiştir.

(2) Eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesini teminen Türk Lirası bazındaki değerler TÜİK istatistiklerinden alınan yıllık ortalama ÜFE kullanılarak enflasyondan arındırılmış, elde edilen reel değerler 2012 yılı 100 birim kabul edilerek endekslenmiştir. Trendi görebilmek amacıyla yerinde doğrulanmış 2015 yılı ilk 6 aylık YÜD verileri yıllıklandırılmıştır.

a) Üretim, kapasite ve kapasite kullanım oranı (KKO)

1) YÜD’ün ilgili üründe 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edilen üretim miktar endeksi, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 103, 142 ve 161 birim olarak gerçekleşmiştir.

2) YÜD’ün 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edilen kapasite endeksi, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 100, 100 ve yeni bir hatta dönüşüm sağlanması neticesinde 200 birim olarak gerçekleşmiştir. Diğer taraftan, anılan dönemde KKO endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 97, 120 ve 73 birim olmuştur.

b) Yurt içi satışlar ve fiyatlar

1) YÜD’ün yurt içi satış miktar endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 81, 150 ve 154 olarak gerçekleşmiştir. Yurt içi satış değerlerine bakıldığında ise 2012 yılında 100 olan endeksin, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 139, 195 ve 232 olduğu görülmüştür.

2) YÜD’ün ağırlıklı ortalama yurt içi birim satış fiyatı endeksi 2012 yılı için 100 olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 171, 130 ve 150 olmuştur.

c) İhracat

1) YÜD’ün yurt dışı satış miktar endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, endeksin 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 200, 50 ve 300 olarak gerçekleştiği görülmektedir. Aynı döneme ilişkin yurt dışı satış hâsılatı ise 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 191, 58 ve 387 olmuştur.

2) YÜD’ün ağırlıklı ortalama yurt dışı birim satış fiyatı endeksi 2012 yılı için 100 olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 96, 115 ve 129 olmuştur.

ç) Pazar payı

1) Soruşturma konusu ürünün yurt içi tüketim endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, endeksin 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 100, 119 ve 137 birim olarak gerçekleştiği görülmektedir. Bu itibarla, soruşturma konusu ürün tüketimi 2012-2015 yılları arasında %37 oranında artış göstermiştir.

2) YÜD’ün pazar payı endeksi ise 2012 yılı 100 birim olarak alındığında, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 81, 126 ve 113 olmuştur. Bu itibarla, YÜD’ün pazar payı 2012-2015 döneminde %13 oranında artış göstermiştir.

d) Maliyetler

1) YÜD’ün ağırlıklı ortalama birim ticari maliyet endeksi 2012 yılı için 100 olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 160, 143 ve 168 olmuştur.

e) Stoklar

1) YÜD’ün stok değerleri incelendiğinde, stok değer endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, bu endeksin 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 320, 126 ve 722 olarak gerçekleştiği görülmektedir.

f) İstihdam

1) YÜD’ün direkt işçi sayısı endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 96, 100 ve 92 olmuştur.

g) Verimlilik

1) YÜD’ün işçi başına verimlilik endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 101, 120 ve 159 olarak gerçekleşmiştir.

ğ) Kârlılık

1) YÜD’ün 2012 yılında reel olarak düşük seviyelerde gerçekleşen birim yurt içi satış kârlılığı endeksi -100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 163, -533 ve -708 olmuştur.

2) YÜD’ün 2012 yılında reel olarak düşük seviyelerde gerçekleşen birim yurt dışı satış kârlılığı endeksi 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla -104, 28 ve 10 olmuştur.

3) YÜD’ün 2012 yılında reel olarak düşük seviyelerde gerçekleşen toplam birim karlılık endeksi -100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 162, -535 ve -711 olmuştur.

h) Nakit akışı

1) YÜD’ün soruşturma konusu ürün satışları ile yarattığı nakit akışı endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 381, -441 ve -694 olmuştur.

ı) Büyüme

1) YÜD’ün bütün faaliyetleri ile ilgili olarak, aktif büyüklüğü 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 152, 156 ve 186 olmuştur.

i) Özsermaye artışı

1) YÜD’ün sermaye artırma yeteneğini görebilmek amacıyla bütün faaliyetlerinde kullanılan öz sermayesinin gelişimi incelenmiştir. Buna göre, 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edilen öz sermaye endeksi, 2013-2015 yılları arasında sırasıyla -15, -12 ve 52 olmuştur.

j) Yatırımlardaki artış

1) YÜD’ün tevsi yatırım endeksi 2012 yılı için 100 birim olarak kabul edildiğinde, anılan endeks 2013-2015 yılları arasında sırasıyla 59, 802 ve 41 olmuştur.

2) YÜD’ün, 2012 ve 2013 yıllarında yenileme yatırımı bulunmazken; 2014 ve 2015 yıllarında ek yenileme yatırımları yapılmıştır.

(1) YÜD’ün ekonomik göstergeleri 2012-2015 yılları için incelendiğinde, soruşturma konusu ürünün yurt içi tüketiminde görünen artışa karşın, yerli üreticinin ilgili üründe pazar payını benzer oranda artıramadığı tespit edilmiştir.

(2) Yapılan değerlendirmede, YÜD’ün soruşturma konusu üründe ticari maliyetinin altında satış yaptığı ve bu nedenle gerek yurt içi gerekse de toplam karlılık göstergelerinde ciddi bozulmalar olduğu belirlenmiştir. Söz konusu dönemde YÜD, önleme rağmen artan ticari maliyetlerini satış fiyatlarına yansıtamamış olup neticede nakit akışı verileri bozulmuş ve görülen zarar neticesinde belirli dönemlerde özsermayesi dahi negatif seyretmiştir.

(3) Yapılan yenileme ve tevsi yatırımları neticesinde verimliliğini artıran YÜD’ün üretimi artmış olup; satışların tüketime paralel olarak seyretmemesi nedeniyle stokları söz konusu dönemde birikmiş ve kapasite kullanım oranı düşmüştür.

(1) Yönetmeliğin 35 inci maddesi hükümleri gereğince, önlemin yürürlükten kalkması halinde dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olup olmadığı değerlendirilmiştir. Bu çerçevede, önleme tabi ülkedeki kapasite ve ihracat potansiyeli ve talebi etkileyen unsurlar incelenmiştir.

(1) Önlem konusu ürünün küresel üretimi ve üretim kapasitesine ilişkin bilgiler anılan ürünün uluslararası ticaretine ilişkin dış ticaret verilerinden sağlanmıştır. Bu kapsamda, önlem konusu ürünün genel ihracatı ve önlem konusu ülkeden ihracatına ilişkin UTM verileri 2012-2015 dönemi için incelenmiştir.

(2) Yapılan değerlendirmelerde “doldurulabilen gazlı cep çakmakları”nı içinde barındıran en dar kapsamlı sınıflandırmanın yer aldığı 9613.20 gümrük tarife pozisyonu (GTP) verileri kullanılmıştır. Bu kapsamda, eldeki en iyi verilerle değerlendirme gerçekleştirilmiştir.

(3) Bu bağlamda ÇHC, 2012-2015 yılları arasında değer bazında dünya doldurulabilen gazlı cep çakmakları ihracatının sırasıyla %65’ini, %62’sini, %64’ünü ve %64’ünü gerçekleştirerek, ilgili üründe ihracatçı ülkeler arasında ilk sırada yer almıştır.

(4) ÇHC menşeli doldurulabilen gazlı cep çakmakları dünya birim ihracat fiyatlarına bakıldığında ise, 2012-2015 yılları arasında birim fiyatlarda %10 seviyesinde bir düşüş olduğu değerlendirilmiştir. Buna göre ÇHC menşeli önlem konusu ürünün birim fiyatları 2012-2015 yılları arasında sırasıyla 0,1396 ABD Doları/Adet, 0,1324 ABD Doları/Adet, 0,1307 ABD Doları/Adet ve 0,1256 ABD Doları/Adet olmuştur.

(5) Sonuç olarak, ÇHC’nin hâlihazırda önemli bir ihracat potansiyeli ve kapasitesi olduğu; yürürlükte olan önlemin kalkması durumunda söz konusu potansiyelin Türkiye’ye yönelebileceği değerlendirilmektedir. Buna ek olarak, ÇHC menşeli önlem konusu ürünün dünya ihracat birim fiyatlarının düşüş eğiliminde olduğu; yürürlükte olan önlemin kalkması durumunda bu eğilimin YÜD’ün iç pazardaki rekabet kabiliyetini önemli biçimde azaltacağı mütalaa edilmektedir.

(1) Yerli üreticiden alınan bilgiye göre plastik gövdeli çakmak talebi iki türlü olabilmektedir. Birinci türde talep, çakmaktan uzun süreli değil, kullan-at şeklinde kısa süreli fayda sağlamayı talep etmekteyken ikinci türde talep, çakmaktan biten gazının tekrar doldurulması suretiyle uzun süreli faydalanmayı talep etmektedir. YÜD hem birinci tür talebe uygun şekilde kullan-at özellikli çakmak hem de ikinci tür talebe uygun şekilde doldurulabilen çakmak üretebilmektedir. YÜD’ten temin edilen bilgilere göre Türkiye’deki tüketiciler daha ekonomik olması hasebiyle doldurulabilen çakmak modelini daha fazla tercih etmektedirler. Fakat her iki tür çakmakta da ürün çeşitliliği sınırlı olduğundan tüketici açısından temel belirleyici unsur fiyat olmaktadır.

(2) Öte yandan mevcut duruma etki edebilecek “diğer etkenler” incelendiğinde, benzer üründe şikâyet sahibi firmanın soruşturma konusu üründe tek üretici olduğu; bu nedenle söz konusu ekonomik göstergelerdeki bozulmanın yurt içinde diğer üreticilerle olabilecek rekabet şartlarından kaynaklanmayacağı; benzer ürünün imalat ve/veya tüketim biçiminde farklılığın yaşanmadığı ve diğer tüm etkenler dikkate alındığında YÜD’ün içinde bulunduğu durum ile dampinge konu ithalat arasındaki nedensellik bağını bütünüyle ortadan kaldıracak veya önemsiz hale getirecek bir unsurun mevcut olmadığı değerlendirilmiştir.

(1) Yapılan değerlendirmeler sonucunda, soruşturma konusu ülkenin önlem konusu üründe ciddi kapasitesinin ve ihracat kabiliyetinin bulunduğu, ÇHC menşeli ithalata olan talebin temel nedeninin fiyat seviyesi olduğu, önlemin yürürlükten kalkması durumunda üretici/ihracatçı firmaların önlemin yokluğundaki davranışlarını yansıtacak olan esas soruşturma ve ilk NGGS’de tespit edilen damping marjlarının önemli seviyelerde olduğu değerlendirilmektedir.

(2) Hâlihazırda yürürlükte olan dampinge karşı kesin önlem sonucunda YÜD’ün üretim ve satışlar gibi temel göstergelerinde iyileşmeler yaşanmakla birlikte, karlılık, nakit akışı, KKO ve pazar payı gibi diğer bazı ekonomik göstergelerinde bozulmalar yaşandığı, ÇHC menşeli ithalatın 2012-2015 yılları arasında %24 oranında artış gösterdiği belirlenmiştir.

(3) Bu kapsamda, meri önlemin yürürlükten kaldırılması halinde dampingli ithalatın ve YÜD üzerindeki zararın devam etmesinin veya tekrarlanmasının muhtemel olduğuna kanaat getirilmiştir.

(1) Soruşturma sonucunda, elde edilen bilgi ve bulgular çerçevesinde, yürürlükteki önlemin ortadan kaldırılması durumunda dampingin ve zararın devam etmesinin veya yeniden meydana gelmesinin muhtemel olduğu değerlendirilmiştir.

(2) Bu çerçevede, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulunun kararı ve Ekonomi Bakanının onayı ile İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: 2010/27) kapsamında uygulanmakta olan dampinge karşı önlemin aşağıda tabloda yer alan şekilde değiştirilmeden uygulanmaya devam etmesine karar verilmiştir.

Pozisyon No

Eşyanın Tanımı

Menşe Ülke

Dampinge Karşı Önlem Miktarı

9613.20.00.00.19

Doldurulabilen Gazlı Cep Çakmakları

(Diğer Ateşleme Sistemli Olanlar)

Çin Halk Cumhuriyeti

0,05 ABD Doları/Adet

(1) Gümrük idareleri, 24 üncü maddede gümrük tarife istatistik pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkesi belirtilen eşyanın, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, serbest dolaşıma giriş rejimi kapsamındaki ithalatında, karşılarında gösterilen miktarda dampinge karşı kesin önlemi tahsil ederler.

(1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

(1) Bu Tebliğ hükümlerini Ekonomi Bakanı yürütür.