29/11/2004 tarihli ve 25655 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan "Özel Finans Kurumlarınca Uygulanacak Tekdüzen Hesap Planı ve İzahnamesi Hakkında Tebliğ"in adı, "Katılım Bankalarınca Uygulanacak Tekdüzen Hesap Planı ve İzahnamesi Hakkında Tebliğ" olarak değiştirilmiştir.
Aynı Tebliğde geçen "özel finans kurumu" ibareleri "katılım bankası" olarak değiştirilmiştir.
1.a) Aynı Tebliğin 9 uncu maddesinde "1 Krediler" grubunda yer alan 11630 TAKSİTLİ TİCARİ KREDİLER, 11631 KURUMSAL KREDİ KARTLARI, 11730 TAKSİTLİ TİCARİ KREDİLER, 11731 KURUMSAL KREDİ KARTLARI yardımcı hesapları ile bu hesapların alt hesapları çıkarılmıştır.
b) Aynı grupta yer alan 150, 151 YENİDEN YAPILANDIRILAN VE İTFA PLANINA BAĞLANAN KISA VADELİ KREDİLER - T.P.,Y.P. defteri kebir hesaplarının 15070, 15170 YURTDIŞI KREDİLER yardımcı hesaplarının alt hesapları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
150700 BANKALAR
1507000 ÖZKAYNAKLARDAN
1507001 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
1507002 KATILMA HESAPLARINDAN
1507003 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
150701 BANKA DIŞI MALİ KESİME KULLANDIRILAN KREDİLER
1507010 ÖZKAYNAKLARDAN
1507011 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
1507012 KATILMA HESAPLARINDAN
1507013 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
150702 MÜŞTERİ ADINA MENKUL DEĞER ALIM KREDİLERİ
150709 DİĞER
1507090 ÖZKAYNAKLARDAN
1507091 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
1507092 KATILMA HESAPLARINDAN
1507093 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
151700 BANKALAR
1517000 ÖZKAYNAKLARDAN
1517001 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
1517002 KATILMA HESAPLARINDAN
1517003 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
151701 BANKA DIŞI MALİ KESİME KULLANDIRILAN KREDİLER
1517010 ÖZKAYNAKLARDAN
1517011 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
1517012 KATILMA HESAPLARINDAN
1517013 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
151702 MÜŞTERİ ADINA MENKUL DEĞER ALIM KREDİLERİ
151709 DİĞER
1517090 ÖZKAYNAKLARDAN
1517091 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
1517092 KATILMA HESAPLARINDAN
1517093 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
2.a) "2 Yatırım Amaçlı Değerler ve Diğer Aktifler" grubunda yer alan 220 KREDİ KÂR PAYI GELİR TAHAKKUK REESKONTLARI - T.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
22004 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR ARTIŞ
TAHAKKUKLARI
220040 ÖZKAYNAKLARDAN
220041 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
220042 KATILMA HESAPLARINDAN
220043 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
22005 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR ARTIŞ
REESKONTLARI
220050 ÖZKAYNAKLARDAN
220051 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
220052 KATILMA HESAPLARINDAN
220053 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
b) Aynı grupta 278, 279 MUHTELİF ALACAKLAR - T.P., Y.P. defteri kebir hesapları altında yer alan 278051 PRİMLER ve 279051 PRİMLER hesapları çıkarılmıştır.
c) Aynı grupta 280, 281 BORÇLU GEÇİCİ HESAPLAR - T.P., Y.P. defteri kebir hesapları altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
280018 VERİLEN OPSİYON PRİMLERİ
281018 VERİLEN OPSİYON PRİMLERİ
d) Aynı grupta yer alan 296, 297 KAMU KURUM VE KURULUŞLARINDAN ALACAKLAR – T.P., Y.P. defteri kebir hesapları çıkarılmıştır.
3.a) "3 Toplanan Fonlar ve Diğer Yabancı Kaynaklar" grubunda yer alan 305 KIYMETLİ MADEN DEPO HESAPLARI - VADESİZ - Y.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki yardımcı hesaplar açılmıştır.
30500 YURTİÇİNDE YERLEŞİK GERÇEK KİŞİLER
30503 YURTİÇİNDE YERLEŞİK TÜZEL KİŞİLER
305030 BANKALAR
305031 DİĞER MALİ KURULUŞLAR
305039 DİĞER TÜZEL KİŞİLER
30510 YURTDIŞINDA YERLEŞİK GERÇEK KİŞİLER
30512 YURTDIŞINDA YERLEŞİK TÜZEL KİŞİLER
305120 BANKALAR
305121 DİĞER MALİ KURULUŞLAR
305129 DİĞER TÜZEL KİŞİLER
b) Aynı grupta 315 KIYMETLİ MADEN DEPO HESAPLARI - VADELİ - Y.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki yardımcı hesaplar açılmıştır.
31500 YURTİÇİNDE YERLEŞİK GERÇEK KİŞİLER
31503 YURTİÇİNDE YERLEŞİK TÜZEL KİŞİLER
315030 BANKALAR
315031 DİĞER MALİ KURULUŞLAR
315039 DİĞER TÜZEL KİŞİLER
31510 YURTDIŞINDA YERLEŞİK GERÇEK KİŞİLER
31512 YURTDIŞINDA YERLEŞİK TÜZEL KİŞİLER
315120 BANKALAR
315121 DİĞER MALİ KURULUŞLAR
315129 DİĞER TÜZEL KİŞİLER
c) Aynı grupta 350, 351 KARŞILIKLAR - T.P.,Y.P. defteri kebir hesapları altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
35003 KISA VADELİ ÇALIŞAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ
KARŞILIĞI
35103 KISA VADELİ ÇALIŞAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ
KARŞILIĞI
35030 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
İLİŞKİN PROMOSYON UYGULAMALARI KARŞILIĞI
35130 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
İLİŞKİN PROMOSYON UYGULAMALARI KARŞILIĞI
350999 DİĞER
351999 DİĞER
351002 GAYRİNAKDİ KREDİLER İÇİN AYRILANLAR
351009 DİĞER
35000020 KATILMA HESAPLARI PAYI
35000021 KURUM PAYI
35000030 KATILMA HESAPLARI PAYI
35000031 KURUM PAYI
35000120 KATILMA HESAPLARI PAYI
35000121 KURUM PAYI
35000130 KATILMA HESAPLARI PAYI
35000131 KURUM PAYI
35100020 KATILMA HESAPLARI PAYI
35100021 KURUM PAYI
35100030 KATILMA HESAPLARI PAYI
35100031 KURUM PAYI
35100120 KATILMA HESAPLARI PAYI
35100121 KURUM PAYI
35100130 KATILMA HESAPLARI PAYI
35100131 KURUM PAYI
d) 350 KARŞILIKLAR – T.P. defteri kebir hesabının 35005 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER KUR FARKI KARŞILIKLARI yardımcı hesabı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı hesap altında aşağıdaki alt hesaplar açılmıştır.
35005 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR AZALIŞ
KARŞILIKLARI
3500500 ÖZKAYNAKLARDAN
3500501 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
3500502 KATILMA HESAPLARINDAN
3500503 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
3500510 ÖZKAYNAKLARDAN
3500511 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
3500512 KATILMA HESAPLARINDAN
3500513 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
3500590 ÖZKAYNAKLARDAN
3500591 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
3500592 KATILMA HESAPLARINDAN
3500593 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
e) Aynı grupta 390, 391 MUHTELİF BORÇLAR - T.P., Y.P. defteri kebir hesapları altında yer alan aşağıdaki hesaplar çıkarılmıştır.
390051 PRİMLER
391051 PRİMLER
f) Aynı grupta 392, 393 ALACAKLI GEÇİCİ HESAPLAR - T.P.,Y.P. defteri kebir hesapları altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
392028 ALINAN OPSİYON PRİMLERİ
393028 ALINAN OPSİYON PRİMLERİ
4. "6 Kâr Payı Giderleri" grubunda yer alan 628, 629 KATILMA HESAPLARINA AİT GİDERLER- T.P., Y.P. defteri kebir hesapları çıkarılmıştır.
5.a) "7 Kâr Payı Dışı Gelirler" grubunda 780, 781 İŞTİRAKLER VE BAĞLI ORTAKLIKLARDAN ALINAN KÂR PAYLARI - T.P., Y.P. defteri kebir hesapları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
780 İŞTİRAKLER VE BAĞLI ORTAKLIKLARDAN ALINAN
TEMETTÜ - T.P.
781 İŞTİRAKLER VE BAĞLI ORTAKLIKLARDAN ALINAN
TEMETTÜ - Y.P.
b) Aynı grupta yer alan 790 DİĞER KÂR PAYI DIŞI GELİRLER – T.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki hesap açılmıştır.
79011 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR ARTIŞLARI
6.a) "8 Kâr Payı Dışı Giderler" grubunda yer alan 820 KARŞILIK VE DEĞER DÜŞME GİDERLERİ - T.P. defteri kebir hesabı altında yer alan 820036 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER KUR FARKI GİDERLERİ hesabı çıkarılmış ve 820033 YENİDEN YAPILANMA KARŞILIĞI hesabı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
820033 KISA VADELİ ÇALIŞAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ
KARŞILIĞI GİDERLERİ
b) Aynı grupta yer alan 821 KARŞILIK VE DEĞER DÜŞME GİDERLERİ Y.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki hesap açılmıştır.
821033 KISA VADELİ ÇALIŞAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ
KARŞILIĞI GİDERLERİ
c) 820, 821 KARŞILIK VE DEĞER DÜŞME GİDERLERİ - T.P., Y.P. defteri kebir hesapları altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
8200000 ÖZKAYNAKLARDAN
8200001 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
8200002 KATILMA HESAPLARINDAN
82000020 KATILMA HESAPLARI PAYI
82000021 KURUM PAYI
8200003 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
82000030 KATILMA HESAPLARI PAYI
82000031 KURUM PAYI
8200010 ÖZKAYNAKLARDAN
8200011 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
8200012 KATILMA HESAPLARINDAN
82000120 KATILMA HESAPLARI PAYI
82000121 KURUM PAYI
8200013 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
82000130 KATILMA HESAPLARI PAYI
82000131 KURUM PAYI
8200020 ÖZKAYNAKLARDAN
8200021 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
8200022 KATILMA HESAPLARINDAN
82000220 KATILMA HESAPLARI PAYI
82000221 KURUM PAYI
8200023 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
82000230 KATILMA HESAPLARI PAYI
82000231 KURUM PAYI
8210000 ÖZKAYNAKLARDAN
8210001 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
8210002 KATILMA HESAPLARINDAN
82100020 KATILMA HESAPLARI PAYI
82100021 KURUM PAYI
8210003 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
82100030 KATILMA HESAPLARI PAYI
82100031 KURUM PAYI
8210010 ÖZKAYNAKLARDAN
8210011 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
8210012 KATILMA HESAPLARINDAN
82100120 KATILMA HESAPLARI PAYI
82100121 KURUM PAYI
8210013 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
82100130 KATILMA HESAPLARI PAYI
82100131 KURUM PAYI
8210020 ÖZKAYNAKLARDAN
8210021 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
8210022 KATILMA HESAPLARINDAN
82100220 KATILMA HESAPLARI PAYI
82100221 KURUM PAYI
8210023 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
82100230 KATILMA HESAPLARI PAYI
82100231 KURUM PAYI
d) Aynı grupta 880 DİĞER İŞLETME GİDERLERİ - T.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki yardımcı hesaplar açılmıştır.
88019 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
İLİŞKİN PROMOSYON UYGULAMALARI GİDERLERİ
88119 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
İLİŞKİN PROMOSYON UYGULAMALARI GİDERLERİ
e) Aynı grupta 882 DİĞER GİDERLER VE ZARARLAR - T.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki yardımcı hesap ve 88203 GÜVENCE FONU yardımcı hesabı altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
88210 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR AZALIŞLARI
882031 ÖZEL CARİ HESAPLARDAN
882032 KATILMA HESAPLARINDAN
8820320 KATILMA HESAPLARI PAYI
8820321 KURUM PAYI
882033 KATILMA HESAPLARI ÖZEL FON HAVUZLARINDAN
7.a) 962 DİĞER GARANTİ VE KEFALETLERİMİZDEN BORÇLAR - T.P. defteri kebir hesabı altında aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
96202 KREDİ TEMİNATI İÇİN VERİLEN GARANTİLER
962020 NAKDİ KREDİLER İÇİN VERİLENLER
962029 DİĞER
b) 963 DİĞER GARANTİ VE KEFALETLERİMİZDEN BORÇLAR - Y.P. defteri kebir hesabının 96302 YURTDIŞINDAN TEMİN EDİLEN KREDİLER İÇİN VERİLEN GARANTİLER yardımcı hesabı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
96302 KREDİ TEMİNATI İÇİN VERİLEN GARANTİLER
c) 962, 963 DİĞER GARANTİ VE KEFALETLERİMİZDEN BORÇLAR - T.P.,Y.P. defteri kebir hesapları altında yer alan 96201, 96301 RİSKİ KURUM.RÜCU EDİLEBİLEN KURUM.AKTİF DEĞ.İLE İL.SATIŞ yardımcı hesaplarının isimleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
96201 RİSKİ KURUMA RÜCU EDİLEBİLEN KURUMUMUZ AKTİF
DEĞERLERİ İLE İLGİLİ SATIŞ İŞLEMLERİNDEN
96301 RİSKİ KURUMA RÜCU EDİLEBİLEN KURUMUMUZ AKTİF
DEĞERLERİ İLE İLGİLİ SATIŞ İŞLEMLERİNDEN
d) 980, 981 TAAHHÜTLERDEN BORÇLAR - T.P., Y.P. defteri kebir hesaplarının 98001 KATILMA HESABI ALIM-SATIM TAAHHÜTLERİMİZ ve 98101 KATILMA HESABI ALIM-SATIM TAAHHÜTLERİMİZ yardımcı hesapları çıkarılmış ve aşağıdaki hesaplar açılmıştır.
98011 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
İLİŞKİN PROMOSYON UYGULAMALARI TAAHHÜTLERİ
98111 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
1.a) Tebliğin 11 inci maddesinde "1 Krediler" grubunda "TASFİYE OLUNACAK ALACAKLAR, TAHSİLİ ŞÜPHELİ ÜCRET, KOMİSYON VE DİĞER ALACAKLAR İLE ZARAR NİTELİĞİNDEKİ KREDİLER VE DİĞER ALACAKLAR" başlıklı açıklamanın dördüncü paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"170, 171, 172, 173 Tasfiye Olunacak Alacaklar, 174, 175 Tahsili Şüpheli Ücret, Komisyon ve Diğer Alacaklar – T.P.,Y.P. ile 176, 177 Zarar Niteliğindeki Krediler ve Diğer Alacaklar – T.P.,Y.P. hesaplarında izlenen katılma hesaplarından kullandırılan kredilerin riski katılım bankasına ait olan kısmı ile özkaynaklar ve özel cari hesaplardan kullandırılan yabancı para krediler ve alacaklar katılım bankalarının tercihine göre, bu hesaplara intikal tarihindeki kurlar üzerinden Yeni Türk Lirasına çevrilerek Türk parası hesaplarda, ya da sabit fiyat üzerinden yabancı para hesaplarda izlenebilir. Katılma hesaplarından kullandırılan kredilerin riski katılım bankasına ait olan kısmı ile özkaynaklar ve özel cari hesaplardan kullandırılan ve yabancı para hesaplarda izlenen sözkonusu donuk krediler ve alacaklar bu hesaplara intikal tarihindeki kurlarla değerlenir. Bu krediler ve alacaklar cari kurlarla değerlenemez. Sözkonusu yabancı para kredilere ve alacaklara ilişkin olarak haricen hesaplanacak kur farkı istatistiki amaçlarla kullanılan diğer nazım hesaplarda izlenebilir. Yabancı para katılma hesaplarından kullandırılan kredilerin riski katılma hesaplarına ait olan kısmı ise cari kurlarla değerlenir."
b) Aynı grupta ÖZEL KARŞILIKLAR başlıklı açıklamanın üçüncü paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Katılma hesaplarından kullandırılan kredilerin riski katılım bankasına ait olan kısmı ile özkaynaklar ve özel cari hesaplardan kullandırılan yabancı para krediler ve alacaklar için ayrılan özel karşılıklar tarihi kurlarla, yabancı para katılma hesaplarından kullandırılan kredilerin katılma hesapları payına isabet eden kısmı ise cari kurlarla değerlenir."
2. "2 Yatırım Amaçlı Değerler ve Diğer Aktifler" grubunda 220 KREDİ KÂR PAYI GELİR TAHAKKUK VE REESKONTLARI - TÜRK PARASI defteri kebir hesabına aşağıdaki açıklamalar eklenmiştir.
"22004 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR ARTIŞ
TAHAKKUKLARI
Dövize endeksli kredilerde, değerleme kurlarının başlangıç kurlarının üzerinde olması neticesinde kredinin anapara tutarında meydana gelen artışlar tahakkuk yöntemiyle ilgili gelir hesaplarına alacak verilmek üzere bu hesaba borç kaydedilir."
"22005 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR ARTIŞ
REESKONTLARI
Dönem sonları itibarıyla tahakkuk dönemi gelmemiş dövize endeksli kredilerde değerleme kurlarının başlangıç kurlarının üzerinde olması neticesinde kredinin anapara tutarında meydana gelen artışlar bu hesaba borç, ilgili gelir hesaplarına alacak verilir."
3.a) "3 Toplanan Fonlar ve Diğer Yabancı Kaynaklar" grubunda yer alan açıklamalara son paragraf olarak aşağıdaki açıklama eklenmiştir.
"Katılma hesaplarına kâr dağıtılması ilgili katılma hesaplarına alacak, zarar dağıtılması ise borç kaydı yapılmak suretiyle muhasebeleştirilir."
b) Aynı grupta yer alan 348, 349 YURTDIŞINDAN KULLANILAN KREDİLER- TÜRK PARASI, YABANCI PARA defteri kebir hesaplarının açıklamalarına son paragraf olarak aşağıdaki açıklama eklenmiştir.
"İlgili ülkelerin ihracat kredi kuruluşları tarafından kullandırılan ve Türkiye’deki katılım bankalarınca ithalatın finansmanına yönelik olarak muhtelif biçimlerde aracılık edilmek üzere sağlanan GSM (ABD), Hermes (Almanya), SACE (İtalya) ve benzeri krediler, düzenlenen kredi sözleşmesinde katılım bankasının garantör konumunda bulunması veya kredinin kullandırılması aşamasında katılım bankası nezdinde herhangi bir nakit hareketi olmaması, nakit hareketi olması halinde ise nakdin kullanımının katılım bankasının yetkisinde olmaması halinde bilanço dışında ilgili hesaplarda, aksi durumda bu hesapta muhasebeleştirilir."
c) Aynı grupta yer alan 350 KARŞILIKLAR- TÜRK PARASI defteri kebir hesabına aşağıdaki açıklamalar eklenmiş, 35005 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER KUR FARKI KARŞILIKLARI alt hesabı ve açıklamasının birinci paragrafı ile 350990 MUHTEMEL RİSKLER İÇİN AYRILAN SERBEST KARŞILIKLAR alt hesabına ilişkin açıklama aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"35003 KISA VADELİ ÇALIŞAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ
KARŞILIĞI
Katılım bankasının, çalışanları için Banka Çalışanlarının Haklarının Muhasebeleştirilmesi Standardı hükümlerine göre hesaplayacağı kısa vadeli çalışan haklarından doğan yükümlülükleri için ayırması gereken karşılıklar bu hesabın alacağına 820033 Kısa Vadeli Çalışan Hakları Yükümlülükleri Karşılığı Giderleri hesabının borcuna kaydedilmek suretiyle muhasebeleştirilir."
"35030 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE İLİŞKİN
PROMOSYON UYGULAMALARI KARŞILIĞI
Kredi kartı hamillerinin yapmış oldukları harcama tutarları karşılığında ya da verilen bankacılık hizmetleri nedeniyle katılım bankasının ödül veya benzeri adlar altında yeni mal ve hizmet alımının finanse edilmesine yönelik ödemeyi taahhüt ettiği tutarların, dönem sonları itibarıyla son on iki aylık süre içerisinde kullanılan tutarın toplam taahhüt tutarına oranı nispetinde hesaplanan kısmı bu hesabın alacağına 88019 Kredi Kartları ve Bankacılık Hizmetlerine İlişkin Promosyon Uygulamaları Giderleri hesabının borcuna kaydedilmek suretiyle muhasebeleştirilir. Söz konusu tutarın geri kalan kısmı ise 98011 Kredi Kartları ve Bankacılık Hizmetlerine İlişkin Promosyon Uygulamaları Taahhütleri hesabında izlenmeye devam edilir.
Kredi kartı hamillerinin kullandığı tutarlar ilgili ay içerisinde ayrılan karşılıklardan düşülür, kullanılan tutarların ayrılan karşılık tutarını aşması durumunda, aşım miktarı ortaya çıktığı ay içerisinde ilgili hesaplar kullanılarak 88019 Kredi Kartları ve Bankacılık Hizmetlerine İlişkin Promosyon Uygulamaları Giderleri hesabına aktarılır."
"35005 DÖVİZE ENDEKSLİ KREDİLER ANAPARA KUR AZALIŞ
KARŞILIKLARI
Dövize endeksli kredilerde kurlarda meydana gelen düşüşler dolayısıyla anapara tutarında ortaya çıkan azalışların kaydedilmesine mahsus aktif düzenleyici pasif nitelikli bir hesaptır. Kur düşüşü dolayısıyla ortaya çıkan değer azalışı bu hesabın alacağına, 88210 Dövize Endeksli Krediler Anapara Kur Azalışları hesabının borcuna kaydedilmek suretiyle muhasebeleştirilir."
"Genel karşılıklar haricinde, ileride muhtemel riskler için genel olarak ve herhangi bir işlemle doğrudan ilgili olmaksızın ayrılan serbest karşılıklar bu hesapta izlenir."
d) 360 KÂR PAYI VE GİDER REESKONTLARI – TÜRK PARASI defteri kebir hesabına ilişkin açıklama aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Dönem sonları itibarıyla, Türk parası cinsinden katılma hesaplarında toplanan fonlara, alınan krediler ve diğer kâr payı ve gider doğurucu pasif hesaplar ile bilanço dışı hesaplarda kayıtlı diğer yükümlülüklere ilişkin kâr payı ve gider reeskontları bu hesaba alacak ve ilgili gider hesaplarına borç kaydolunur."
4.a) "4 Özkaynaklar" grubunda yer alan "414 SERMAYE YEDEKLERİ" defteri kebir hesabı "414 SERMAYE YEDEKLERİ – TÜRK PARASI" olarak değiştirilmiştir.
b) Aynı defteri kebir hesabının 41405 YENİDEN DEĞERLEME DEĞER ARTIŞI hesabına ait açıklama aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Türk parası iştirak ve kuruluşların yaptıkları yeniden değerleme sonucu bedelsiz hisse senedi vermeleri nedeniyle, aktifte meydana gelen artışların karşılığının kaydedildiği pasif nitelikli bir hesaptır.
İştirakler, bağlı ortaklıklar ve birlikte kontrol edilen ortaklıklardaki dönem kârı dışındaki içsel kaynaklardan yapılan sermaye artırımları dolayısıyla bedelsiz edinilen hisse senetlerine isabet eden tutarlar da bu hesapta izlenir."
c) 415 SERMAYE YEDEKLERİ – YABANCI PARA defteri kebir hesabının 41505 YENİDEN DEĞERLEME DEĞER ARTIŞI hesabına ait açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"Katılım bankasının yabancı para cinsinden ortak olduğu iştirak ve kuruluşların dönem kârı dışındaki içsel kaynaklardan yaptıkları sermaye artırımları dolayısıyla sahip olunan bedelsiz hisse senetlerine isabet eden tutarlar sonucu aktifte meydana gelen artışların izlendiği pasif nitelikli bir hesaptır. Bu hesap sabit fiyat üzerinden hareket görür ve dönem sonları itibarıyla değerlemeye tabi tutulur."
5. "6 Kâr Payı Giderleri" grubunda yer alan 628, 629 KATILMA HESAPLARINA AİT DİĞER KÂR PAYI GİDERLERİ – TÜRK PARASI, YABANCI PARA defteri kebir hesaplarına ait açıklamalar metinden çıkarılmıştır.
6. "7 Kâr Payı Dışı Gelirler" grubunda yer alan 780, 781 İŞTİRAKLER VE BAĞLI ORTAKLIKLARDAN ALINAN KÂR PAYLARI - TÜRK PARASI, YABANCI PARA defteri kebir hesaplarına ilişkin açıklamalar aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"780 İŞTİRAKLER VE BAĞLI ORTAKLIKLARDAN ALINAN
TEMETTÜ – TÜRK PARASI
Katılım bankasının Türk parası iştiraklerinin, bağlı ortaklıklarının ve birlikte kontrol ettiği ortaklıklarının faaliyetleri sonucu elde ettikleri kârdan sermaye payı olarak dağıtılan Türk parası temettülerin katılım bankası payına düşen miktarı ile alım satım amaçlı menkul değerler ile satılmaya hazır menkul değerlerden elde edilen temettülerin kaydedildiği bir hesaptır.
İştirakler, bağlı ortaklıklar ve birlikte kontrol edilen ortaklıklarca dönem kârının sermayeye ilavesi dolayısıyla bedelsiz edinilen hisse senetleri bu hesaba kaydedilerek gelir yazılır. Ancak, sermaye artırımına esas olan kârın her türlü muvazaadan arî olması ve/veya ana ortaklık, iştirak, bağlı ortaklık ve birlikte kontrol edilen ortaklıklar arasında veya bunlarla diğer kuruluş ve ortaklıklar arasında birden fazla işleme konu edilmemiş gerçek ticari muameleler kaynaklı olması gerekmektedir."
"781 İŞTİRAKLER VE BAĞLI ORTAKLIKLARDAN ALINAN
TEMETTÜ – YABANCI PARA
Katılım bankasının yabancı para iştiraklerinin, bağlı ortaklıklarının ve birlikte kontrol ettiği ortaklıklarının faaliyetleri sonucunda elde ettikleri kârdan, sermaye payı olarak dağıtılan yabancı para temettülerin katılım bankası payına düşen miktarı ile yabancı para alım satım amaçlı menkul değerler ile satılmaya hazır menkul değerlerden elde edilen temettülerin Türk parası karşılığının kaydedildiği bir hesaptır.
İştirakler, bağlı ortaklıklar ve birlikte kontrol edilen ortaklıklarca dönem kârının sermayeye ilavesi dolayısıyla bedelsiz edinilen hisse senetleri bu hesaba kaydedilerek gelir yazılır. Ancak, sermaye artırımına esas olan kârın her türlü muvazaadan arî olması ve/veya ana ortaklık, iştirak, bağlı ortaklık ve birlikte kontrol edilen ortaklıklar arasında veya bunlarla diğer kuruluş ve ortaklıklar arasında birden fazla işleme konu edilmemiş gerçek ticari muameleler kaynaklı olması gerekmektedir."
7.a) "8 Kâr Payı Dışı Giderler" grubunda yer alan 820 KARŞILIK VE DEĞER DÜŞME GİDERLERİ - T.P. defteri kebir hesabının altında yer alan 82000 ÖZEL KARŞILIK GİDERLERİ hesabına ait açıklamaya ikinci paragraf olarak aşağıdaki açıklama eklenmiştir.
"Özel karşılıkların katılma hesaplarına ait olan kısmı katılma hesaplarına yansıtılarak kapatılır."
b) Aynı defteri kebir hesabının altına aşağıdaki açıklama eklenmiştir.
"820033 KISA VADELİ ÇALIŞAN HAKLARI YÜKÜMLÜLÜKLERİ
KARŞILIĞI GİDERLERİ
Hesap, katılım bankalarının çalışanları için Banka Çalışanlarının Haklarının Muhasebeleştirilmesi Standardı hükümlerine göre hesaplayacağı kısa vadeli çalışan haklarından doğan yükümlülükleri için ayırması gereken karşılıkların kaydedilmesine mahsustur. Bu hesap, 35003 Kısa Vadeli Çalışan Hakları Yükümlülükleri Karşılığı yardımcı hesabı ile karşılıklı olarak çalışır."
c) 877 YENİDEN YAPILANMA GİDERLERİ – TÜRK PARASI hesabının ismi ile açıklaması aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"877 YENİDEN YAPILANMA GİDERLERİ – YABANCI PARA
876 Yeniden Yapılanma Giderleri – T.P. hesabı açıklaması yabancı para olmak kaydıyla bu hesap için de geçerlidir. Bu hesap 35120 Yeniden Yapılanma Karşılığı pasif hesabı ile karşılıklı çalışır."
8. "9 Nazım Hesaplar" grubunda 980 TAAHHÜTLERDEN BORÇLAR - TÜRK PARASI defteri kebir hesabının altına aşağıdaki açıklama eklenmiştir.
"98011 KREDİ KARTLARI VE BANKACILIK HİZMETLERİNE
İLİŞKİN PROMOSYON UYGULAMALARI TAAHHÜTLERİ
Kredi kartı hamillerinin yapmış oldukları harcama tutarları karşılığında ya da verilen bankacılık hizmetleri nedeniyle katılım bankasının ödül veya benzeri adlar altında yeni mal ve hizmet alımının finanse edilmesine yönelik ödemeyi taahhüt ettiği tutarların sonuç hesaplarına aktarılmayan kısmı bu hesapta izlenir. Takip hesaplarına aktarılan kredi kartı alacaklarına ilişkin taahhütler ters kayıt yapılmak suretiyle kapatılır."
Bu Tebliğ 31/12/2005 tarihinden geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Tebliğ hükümlerini Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu Başkanı yürütür.
