2954 Sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 58. maddesi gereğince hazırlanan bu Yönetmeliğin amacı; radyo ve televizyon alıcılarının imal, ithal ve montajlarında uyulması gereken standartların belirlenmesi ve bu standartlara uygunluk bakımından Radyo ve Televizyon Yüksek Kurulu tarafından verilecek izin esaslarını tespit etmektir.
Bu Yönetmelik, radyo ve televizyon cihazları ile bu cihazlarla birlikte kullanılan anten, anten yükselteci, radyo frekans kabloları ve radyo frekans bağlayıcılarının standartları ile bu cihazların bu Yönetmelikte belirtilen standartlara uygunluğunun tespit edilmesinde uygulanacak esasları kapsar.
Bu Yönetmelikte geçen:
a) Yüksek Kurul: Radyo ve Televizyon Yüksek Kurulu'nu,
b) İmalat ve ithalatçılar: Radyo ve televizyon cihazlarını ve bu cihazlarla birlikte kullanılan antenleri, anten yükselteçlerini, radyo frekans kablolarını ve radyo frekans bağlayıcılarını imal edenleri, yarı mamul parçaları bir araya getirerek komple cihaz üreten montajcıları ve yukarıda adı geçen cihaz ve parçaları ticaret amacıyla birden fazla sayıda yurt dışından ithal edenleri,
c) Anten: Boşlukta yayılan elektromanyetik dalgaları toplayarak bu dalgaların transmisyon hatları içerisinde yayılmasını sağlayan cihazı,
d) Anten yükselteci: Anten ile alıcı cihaz arasında yer alarak elektromanyetik dalgaların genliğini yükselten cihazı,
e) Radyo frekans kablosu: Elektromanyetik dalgaların radyo frekanslarında iletimini sağlayan kabloyu,
f) Radyo frekans bağlayıcı: İki radyo frekans kablosunu birbirine veya bir kablo ile bir cihazı birbirine radyo frekanslarında bağlayan konektörü,
g) Radyo cihazı: Radyo yayınlarını almaya veya alıp kaydetmeye ve dinletmeye yarayan fakat harici anten, anten yükselteci ile radyo frekans kablosu dışında kalan cihazı,
h) Televizyon cihazı: Televizyon yayınlarını siyah - beyaz veya renkli olarak almaya ve seyrettirmeye yarayan fakat hirici anten, anten yükselteci ile radyo frekans kablosu dışında kalan cihazı,
i) Yardımcı cihazlar: Radyo ve televizyon cihazları ile birlikte kullanılan antenleri, anten yükselteçlerini, radyo frekans kablolarını ve radyo frekans bağlayıcılarını,
j) Alıcı cihazlar: Radyo ve televizyon cihazları ile yardımcı cihazlardan meydana gelen radyo ve televizyon alıcılarını,
k) RTYK formları: Radyo ve Televizyon Yüksek Kurulu tarafından hazırlanan ve alıcı cihaz imalat ve ithalatçılarının 2954 sayılı Türkiye Radyo ve Televizyon Kanunu'nun 58. maddesi gereğince izin almak üzere başvuruları sırasında dolduracakları formları,
l) Servis kitabı: Alıcı cihazın çalışma prensiplerini anlatan ve bu cihazın tamiri, bakımı ve kalibrasyonu sırasında teknik elemanlar tarafından kullanılması amacıyla firmalar tarafından hazırlanmış her türlü teknik nitelik ve bilgileri, montaj ve devre şemalarını ayrıntılı bir şekilde ihtiva eden kitabı,
m) Kullanma talimatı: Alıcı cihazın nasıl kullanılması gerektiğini anlatan ve cihazın sahibine hitaben yazılmış kullanma talimatını,
n) Devre şeması: Alıcı cihazın ayrıntılı bir şekilde hazırlanmış ve üzerinde kullanılan devre elemanlarının tipi ve değerleri belirtilmiş, gerekli yerlerde gerilim ve osiloskop görüntüleri gösterilmiş elektronik devre şemasını,
o) TSE: Türk Standartları Enstitüsü'nü,
p) Mamul standardı: Bir mamulün yapısına ait temel ayırıcı özellikleri, ilgili deney koşullarını ve deneyleri, piyasaya arz şekliyle birlikte belirleyen Türk standardını,
r) Kural standardı: Bir mamulün güvenlik kuralları, radyo frekans enterferans (girişim) sınır değerleri gibi temel ayırıcı özelliklerinden bir kısmını belirleyen Türk standardını,
s) Kalite faktörü: Bir madde veya mamulün kalitesi hakkında bilgi veren, normal çalışma ve/veya deney şartlarında sahip olması gereken temel ayırıcı özelliği,
t) TSE kalite belgesi: Türk standardı hazırlanmamış konularda, TSE tarafından belirlenecek kalite faktörlerine göre TSE tarafından verilen kalite belgesini,
u) Özel şartlara uygunluk belgesi: Her türlü madde veya mamulün önceden belirlenen kalite faktörlerine ve/veya standartlara uygunluğunu belirlemek üzere TSE tarafından verilen ve yalnızca incelenen parti için geçerli olan belgeyi,
v) Radyo kuralları: Uluslararası Haberleşme Birliği tarafından hazırlanıp yayımlanan her çeşit telsiz haberleşmesi için uluslararası alanda kabul edilmiş kuralları,
y) Enterferans (Girişim): İki radyo frekanslı işaretin yakın frekans bölgesinde yer alarak birbirleri üzerinde bozucu etki meydana getirmelerini ve/veya birbirlerini modüle ederek frekans bölgesi içinde istenmeyen işaret bileşenleri ortaya çıkarmalarını,
ifade eder.
Alıcı cihazların bu Yönetmelikte belirtilen standartlara uygunluğu bakımından imal ve ithali Yüksek Kurul'un iznine tabidir. Bu standartlara uymayan cihazların imal ve ithaline müsaade edilmez. Ancak, Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu'nca onaylanmış araştırma, geliştirme faaliyetleri kapsamına giren prototip imalat ve bu imalat maksadıyla yapılacak ithalat bu hükmün dışındadır.
Alıcı cihazların uymak zorunda olduğu standartlara ilişkin temel ilkeler şunlardır:
a) İmalat ve ithalatına izin verilecek alıcı cihazlar için TSE tarafından yayımlanan konuyla ilgili standartlar esas alınır.
b) Bu Yönetmelik çerçevesinde yapılacak işlemlerde, alıcı cihazların standartlara uygunluğunun tesbitinde çıkabilecek anlaşmazlıklarda ve standartlarda belirtilmeyen diğer hususlarda Yüksek Kurul'un yorum ve kararı esastır.
c) Alıcı cihazların imal ve ithalinde tüketicinin korunması, can ve mal emniyetinin gözetilmesi, enerji tasarruf ilkelerine uyulması ve gelişen teknolojiye uyum gösterilmesi esastır. Televizyon alıcı cihazlarında bulunan resim tüpü dışında alıcı cihazlarda radyo lambalarının (termionik filamanlı) kullanılmalarına izin verilmez.
d) Bu Yönetmelikte belirtilen standartlara uyulmaması sonucu veya başka nedenlerle alıcı cihazların Uluslararası Haberleşme Birliği'nin radyo kurallarına göre tahsis edilmiş frekans bantları dışında, Türk Silahlı Kuvvetleri, Emniyet Teşkilatı ve diğer kuruluşların hizmetlerinde kullanılan her türlü telsiz yayınlarını almasına veya bu yayınlarda enterferans meydana getirmesine izin verilmez.
e) Alıcı cihazlarının tamir, bakım ve kalibrasyonunun yurt sathında cihazlara zarar vermeden yapılabilmesini sağlamak amacıyla imal ve ithal edilen cihazlara ait Türkçe olarak firmalar tarafından hazırlanmış servis kitabının ücretli veya ücretsiz isteyen herkese imalatçılar ve ithalatçılar tarafından verilmesi şarttır.
İmalatçı ve ithalatçılar, imal ve ithal ettikleri alıcı cihazların tanımları için gerekli her türlü teknik nitelik ve bilgileri radyo cihazları için RTYK-1 formunu, televizyon cihazları için RTYK-2 formunu ve yardımcı cihazlar için ise RTYK-3 formunu doldurarak ilgili cihazın servis kitabı ile birlikte Yüksek Kurul'a imalat ve ithalat izni için başvururlar.
Yüksek Kurul RTYK formları ile servis kitabı üzerinde yapacağı inceleme sonucu ilgili formdaki ve servis kitabındaki bilgi ve açıklamaları yeterli bulması halinde, 9 ve 10. maddelerde belirtilen standartlara uygunluğun tespiti için TSE'ye ve ilgili imalatçı veya ithalatçıya yazılı bildirimde bulunur. TSE tarafından yapılacak tespit işlemlerini takip etmek ve sonucunun Yüksek Kurul'a ulaştırılmasını sağlamak ilgili imalat veya ithalatçının sorumluluğundadır.
RTYK formunda ve servis kitabında verilen bilgi ve açıklamaların yeterli bulunmaması halinde eksikliklerini tamamlaması için imalatçı veya ithalatçıya Yüksek Kurul tarafından yazılı tebligatta bulunulur ve eksikliklerin tamamlanmasından sonra yeniden müracaat edilmesi istenir.
İmalatçılar, TSE tarafından ilgili mevzuata göre yapılan tespit işlemlerinden sonra alacakları mamul standartlarına ait "Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi" ile kural standartlarına ait "Uygunluk Raporu"nu Yüksek Kurul'a ibraz ederler. Mamul standartların TSE'ce henüz hazırlanmamış olması halinde TSE tarafından belirlenen kalite faktörleri esas alınarak verilen "TSE Kalite Belgesi" nin Yüksek Kurul'a ibraz edilmesi gerekir.
İthalatçılar 5. maddede belirtilen bilgi ve açıklamaların Yüksek Kurul tarafından yeterli bulunmasını takiben mallar gümrüğe geldikçe her parti için ayrı ayrı olmak üzere alınacak numuneler üzerinde kalite faktörleri ve/veya standartlar esas alınarak yapılacak tespit işlemlerinden sonra TSE tarafından verilecek "Özel Şartlara Uygunluk Belgesi"ni yüksek kurul'a ibraz etmek mecburiyetindedirler. İthalatcılar ithal ettikleri her parti alıcı cihaz için 5 ve 6. maddelerde belirtilen işlemleri tekrarlamak zorundadırlar.
Standartlara uygunluk tespiti sırasında alıcı cihazda, bu cihaza ait servis kitabında belirtilen hususlara uymayan bir durumun ortaya çıkması halinde konu ayrıntıları ile birlikte TSE tarafından Yüksek Kurul'a bildirilir.
6. maddede adı geçen ve raporların Yüksek Kurul'a ibraz edilmesini takip eden bir ay içerisinde Yüksek Kurul gerekli incelemeleri yaparak imalat veya ithalat izninin verilip verilmeyeceğine karar verir. Bu karar Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'na, Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı'na, TSE'ye, kuruluşun bağlı olduğu meslek odalarına ve ilgili imalatçı veya ithalatçıya yazılı olarak bildirilir.
İmalat izninin geçerlilik süresi bir yıldır. İmalatçılar, TSE'nin kendi mevzuatına göre yapacağı ara kontrol sonuçlarını yazılı olarak Yüksek Kurul'a bildirmekle yükümlüdürler.
İzin süresi sonunda imalatçılar 6. maddede belirtilen belge ve raporlarını TSE tarafından vize edilmiş olarak Yüksek Kurul'a ibraz etmedikleri takdirde imalat izinleri herhangi bir uyarıya gerek kalmadan kendiliğinden iptal olmuş sayılır. Bu şekilde izni iptal olan imalatçıların durumu Sanayi ve Ticaret Bakanlığına, Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığına ve TSE'ye Yüksek Kurul tarafından yazılı olarak bildirilir.
Alıcı cihazların bu Yönetmelikte belirtilen standart ve kurallara uymadığının herhangi bir şekilde ortaya çıkması halinde, Yüksek Kurul gerekli gördüğü şekilde yapacağı inceleme sonucu imalat iznini, izin süresinin dolmasını beklemeden iptal etme yetkisine sahiptir.
İmalat izni her ne şekilde olursa olsun iptal edilmiş olan imalatçılar yeniden izin alabilmek için 5 ve 6. maddelerdeki işlemleri tekrarlamak zorundadırlar.
İthalat izni yalnızca ithal olunan partideki alıcı cihazlar için geçerlidir. Başka bir partideki alıcı cihazlar için ithalat izni 5 ve 6. maddeler hükümlerine tabidir.
İmalatçılar, alıcı cihazlarda model veya cihaz üzerinde değişiklik yapılması halinde derhal bu değişikliğe ait belgeleri Yüksek Kurul'a bildirmekle yükümlüdürler. Bu bildirim RTYK formunun yeniden doldurulması ile servis kitabının değişiklikle ilgili sayfalarının yeniden Yüksek Kurul'a gönderilmesi şeklinde olur. Yüksek Kurul bu belgeler üzerinde yapacağı incelemeler sonucu değişikliğe uğramış alıcı cihazın standartlara uygunluğunun yeniden tespit edilip edilmeyeceği konusunda karar verir. Değişiklik kapsamı yeniden standartlara uygunluk tespitinin yapılmasını gerektiriyorsa imalat izni iptal edilerek durum ilgili imalatçıya bildirilir ve 6. maddede belirtilen ve değişikliğe uğramış cihaza ait belge ve raporların tekrar Yüksek Kurul'a ibraz edilmesi istenir.
Değişiklik standartlara uygunluğun hemen tespitini gerektirmeyecek şekilde olursa imalat izni daha önce verilmiş bulunan normal süre sonuna kadar devam eder.
Radyo ve televizyon cihazları aşağıda belirtilen hususlarda, Standartlara ve kurallara uymak zorundadırlar.
a) Elektronik cihazlar güvenlik şartları standartları,
b) Alıcı cihazların istenmeyen elektromanyetik karışma karakteristikleri ile ilgili standartlar,
c) Alıcı cihazların performansına (çalışma niteliklerine) ait standartlar,
d) Uluslararası Haberleşme Birliği'nin hazırlamış olduğu radyo ile ilgili kurullar.
Televizyon ve radyo cihazları ile birlikte kullanılan yardımcı cihazlar aşağıda belirtilen konularda standartlara uymak zorundadırlar:
a) Antenlere ait standartlar,
b) Anten yükselteçlerine ait standartlar,
c) Radyo frekans kablolarına ait standartlar,
d) Radyo frekans bağlayıcılarına ait standartlar.
Geçici Maddeler
Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihte alıcı cihaz imalatını sürdüren imalatçıları, 5. maddede belirtilen ilgili RTYK formunu ve servis kitabını üç ay içerisinde Yüksek Kurul'a göndermek zorundadırlar. Yüksek Kurul bu belgeler üzerinde 5. maddede belirtilen işlemleri yaparak ilgili imalatçıya ve TSE'ye gerekli bildirimde bulunur. Bu imalatçılar 6. maddede belirtilen belge ve raporları ise bir yıl içerisinde Yüksek Kurul'a ibraz etmek mecburiyetindedirler. Bu süre içerisinde gerekli belge ve raporları Yüksek Kurul'a ibraz etmeyen imalatçıların imalatları durdurulur ve durum Sanayi ve Ticaret Bakanlığına ve kuruluşun kayıtlı olduğu meslek odalarına Yüksek Kurul tarafından bildirilir.
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
