Madde ile; 1 inci madde kapsamına giren personelin geçici işçi statüsünden sürekli işçi veya sözleşmeli personel statüsüne geçirilmesine ilişkin yöntem düzenlenmektedir.
Bu çerçevede maddenin birinci fıkrası ile;
- 1 inci maddenin (a) bendinde belirtilen idarelerde vizeli geçici iş pozisyonlarında çalışanlar genellikle sekreterlik, bilgisayar işletmenliği, hizmetli, evrakçı, hasta bakıcı, hemşire gibi görevlerde çalıştırılmaktadır.
Anılan bu görevler yılın belli bir dönemi ile sınırlı olmayıp süreklilik gerektiren görevlerdir. Ayrıca, işçiler eliyle gördürülmesi gereken hizmetler olmadığından, bu hizmetleri yerine getiren geçici işçilerin 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası kapsamında istekleri üzerine sözleşmeli personel statüsüne geçirilmeleri, fiilen işçiler eliyle yerine getirilmesi gereken işlerde istihdam olunanların ise sürekli işçi kadrolarına geçirilmeleri sağlanmaktadır.
- Kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıkları (iştirakler hariç), 4046 sayılı Kanun çerçevesinde özelleştirme kapsamında veya programında bulunanlardan sermayesinin % 50’sinden fazlası kamuya ait kuruluşlar ile 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu ile kurulmuş ve sermayesinin tamamı Hazineye ait kuruluşlarda çalıştırılan geçici işçiler fiilen işçiler eliyle gördürülmesi gereken işlerde istihdam olunduklarından, bunlardan kapsama girenlerin sürekli işçi kadrolarına geçirilmesi sağlanmaktadır.
- 5393 sayılı Belediye Kanunu, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununda; norm kadroya uygun olarak çevre, sağlık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bilişim ve iletişim, planlama, araştırma ve geliştirme, eğitim ve danışmanlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, şehir ve bölge plancısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hemşire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personelin sözleşmeli personel statüsünde çalıştırılabileceği düzenlenmiştir.
Bu nedenle, 1 inci maddenin (c) bendinde belirtilen kurum ve kuruluşlarda 5393 sayılı Belediye Kanununun 49 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen görevlerde geçici işçi olarak çalıştırılanlardan bu görevlere ilişkin kadro unvanlarına atanabilmek için gerekli olan şartları haiz bulunanların; ihtisas alanlarına ilişkin norm kadro çerçevesinde ihdas edilmiş boş kadro bulunması hâlinde sözleşmeli personel statüsüne geçirilmeleri, norm kadro çerçevesinde ihdas edilmiş kadro unvanlarına atanabilmek için gerekli olan şartları haiz bulunmayanlar ile durumuna uygun boş kadro olmayanların ise, sürekli işçi kadrolarına atanmaları öngörülmüştür.
Aynı kadro unvanı esas alınarak sözleşmeli personel statüsüne geçirilmesi gerekenlerin sayısının boş kadro sayısından fazla olması hâlinde, sözleşmeli personel statüsüne geçirilecekler için il genel meclisleri, belediye meclisleri ve birlik meclisleri tarafından ilgililerin ihtisas alanları, kurumun hizmet ihtiyaçları dikkate alınarak tespit yapılması gerekli görülmüştür.
Maddenin ikinci fıkrasında;
Kanunun yayımı tarihi itibarıyla; herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan yaşlılık veya emeklilik aylığı bağlanmasına hak kazanmış olanlardan aynı tarih itibarıyla kadınlarda 56, erkeklerde 58 yaşını doldurmuş olanların, sürekli işçi kadrolarına veya sözleşmeli personel statüsüne geçirilmeyecekleri ve bunların iş sözleşmelerinin tüm yasal hakları ödenmek suretiyle sona erdirileceği düzenlenmektedir. Yaş hadlerinin belirlenmesinde 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 4759 sayılı Kanunla değişik geçici 81 inci maddesinin birinci fıkrasının (B) bendinde yer alan emeklilik yaş hadlerinden en yüksek olanları esas alınmıştır.
Üçüncü fıkrada, ilgili idare, kurum ve kuruluşlarca yapılan tespitler sonucunda, sözleşmeli personel statüsüne geçirilmeleri öngörülen geçici işçilere tercih hakkı tanınmakta, bu tercihin nasıl yapılacağına ilişkin süreç düzenlenmektedir.
Dördüncü fıkrada, sürekli işçi kadrolarına veya sözleşmeli personel statüsüne geçişe ilişkin tespit ve tekliflerin ilgili kurumlara gönderilmesine ilişkin esas ve usuller belirlenmektedir.
Beşinci fıkrada, geçiş işlemine izin verecek kamu idareleri belirlenmiştir.
Altıncı fıkrada, geçiş işleminde öncelikli olarak boş sürekli işçi kadroları veya sözleşmeli personel pozisyonlarının kullanılması, bunların yeterli olmaması hâlinde ilgili mevzuatı uyarınca sürekli işçi kadrosu veya sözleşmeli personel pozisyonu vizesi yapılması sağlanmaktadır.
3/4/2006 tarihli ve 2006/10265 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İl Özel İdareleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına İlişkin Esaslarda il özel idarelerinin, İçişleri Bakanlığınca yürürlüğe konulan Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelikte ise belediye ve bağlı kuruluşlarının, norm kadro çerçevesinde sürekli işçi kadro sayılarının herhangi bir makamın vize işlemi olmaksızın tespit edileceği belirtilmiştir.
Bu nedenle, geçiş işlemi sebebiyle 1 inci maddenin (c) bendinde yer alan kurum ve kuruluşlardaki sürekli işçi sayısının, norm kadrosunda yer alan sürekli işçi kadro sayısını aşması hâlinde, aşan sayı kadar sürekli işçi kadro sayısının geçici olarak ilgili kurumun norm kadro sayısına ilave edilmiş sayılacağı düzenlenmiştir. Öte yandan, söz konusu düzenlemeler ile bu kurum ve kuruluşların hizmet ihtiyaçları dikkate alınarak norm kadro sayıları belirlendiğinden, geçiş işlemi nedeniyle norm kadro sayısını aşan sürekli işçi kadrolarından herhangi bir nedenle boşalanların, anılan düzenlemelerde belirlenen sayının altına düşünceye kadar iptal edilmiş sayılacağı belirtilmektedir.
Yedinci fıkra ile, sürekli işçi kadrolarına geçenlerin Türkiye İş Kurumuna tescillerinin yaptırılması amaçlanmaktadır. Tescili yapılacak işçilerin, ilgili idare, kurum ve kuruluşlarda 2006 yılı içerisinde toplam 6 ay ve daha fazla sürelerle vizeli geçici iş pozisyonlarında işçi olarak çalıştığının belgelenmesini sağlamak üzere, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 79 uncu maddesi uyarınca Sosyal Sigortalar Kurumuna bildirilen Aylık Prim ve Hizmet Belgelerinin resmî onaylı örneklerinin ibraz edilmesi zorunluluğu getirilmiştir.
Sekizinci fıkrada, kurumlarca yapılacak işlemlerin ne kadar sürede sonuçlandırılacağı belirtilmekte, dokuzuncu fıkrada boş bulunan veya boşalacak geçici iş pozisyonlarının iptali sağlanmakta, onuncu fıkrada kıdem tazminatı veya iş sonu tazminatı ile ilgili düzenlemelere yer verilmektedir.
Onbirinci fıkrada, geçici iş pozisyonlarından sürekli işçi kadrolarına geçirilenlerin, bu işlem sebebiyle mevcut ücret düzeyleri ile diğer mali ve sosyal haklarında herhangi bir değişiklik yapılmaması ve ücret skalalarının değiştirilmemesi öngörülmektedir.
Maddenin son fıkrasında ise, 5393 sayılı Belediye Kanununda personel giderlerinin % 30 ve % 40’ı aşması durumunda oluşan kamu zararının belediye başkanından tahsil edileceği hükmü yer aldığından bu düzenleme kapsamında sürekli işçi ve sözleşmeli statüsüne geçişlerden kaynaklanacak gider artışlarının bu hükümden istisna tutulması sağlanmıştır.