İçeriğe geç
Yürürlükte Temel kanun 6. hâli

Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu

Kanun numarası
5686
Kabul tarihi
03.06.2007
Resmî Gazete
13.06.2007 / 26551
Düstur
5. tertip, cilt 46
Son değişiklik
17.10.2024
Madde sayısı
31

Metin içindeki değişiklik notlarından ve dipnotlardan derlenmiştir. Toplam 20 kayıt.

  1. 17 Ekim 2024

  2. 18 Temmuz 2021

    • Eklendi Madde 17 geçmişi 7334 sayılı Kanun, md. 23
      Eski ifade
      görüşü
      Yeni ifade
      uygun görüşü
      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile, Kültür ve Turizm Bakanlığının kontrol ve denetimi dışında turizm kullanımları oluşmasının önlenmesi, turizm sektörünün tek elden ve kapsayıcı stratejiyle geliştirilmesi hedefi doğrultusunda, jeotermal kaynakların turizm amaçlı kullanımına yönelik düzenlemeler yapılmaktadır. Böylece, uygulamada ilgili bakanlıkların mevzuatlarından kaynaklanan yetkilerini kullanırken turizm amaçlı kullanılmak veya turistik hareketlere imkân vermek üzere çeşitli tür ve kapasitede konaklama tesisleri yapılması engellenerek Kültür ve Turizm Bakanlığının kontrol ve denetimi dışında oluşan turizm kullanımlarının önlenmesi hedeflenmektedir.

    • Eklendi Geçici Madde 7 geçmişi 7334 sayılı Kanun, md. 24
      Değişikliğin gerekçesi

      5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu uyarınca ilgili idareler tarafından kişiler adına arama ve işletme ruhsatı düzenlenmekte ve bu ruhsat ilgilisine bazı öncelikli haklar vermektedir. Ancak uygulamada, özellikle turizm bakımından da özel öneme sahip bazı yerlerde bu ruhsatların yerel idarelerince çok geniş bir alanı hatta ilçenin tamamını kapsayacak şekilde düzenlendiği, bu ruhsata bağlı olarak da ilgililerince turizm amaçlı yatırım yapılması talepleri olduğu görülmektedir. Bu durumda, Kültür ve Turizm Bakanlığının kontrol ve denetimi dışında turizm kullanımları oluşmakta, bu Bakanlıkça plan süreçleri tamamlanarak müzakere yöntemiyle (açık artırma usulüyle) ve ayrıca her yıl proje maliyet bedeli üzerinden alınan bedelle yatırımcılara tahsis edilmek suretiyle yapılan turizm yatırımlarının, bu yöntemin dışına çıkılarak ve planlanmamış ve gerçek değerini bulmamış arazi üzerinden daha ucuz bir bedelle yapılması imkânı getirilmekte ve Hazine zararına sebebiyet verilmektedir. Ayrıca, ruhsatlı alanda Kültür ve Turizm Bakanlığınca müzakere yöntemiyle (açık artırma usulüyle) seçilecek başka yatırımcılara arazi tahsis edilmesi de ruhsat sahibine sağlanan haklar nedeniyle engellenmektedir.

      Daha önceden turizm öngörüsü ile kurgulanmamış bir alanın turizm potansiyelinin sonradan değerlendirilmesine imkân sağlanması ve de Kültür ve Turizm Bakanlığının uygun görüşü alınmadan ruhsatlandırılmış alanların turizm amaçlı gelişiminin engellenmemesi için, 2634 sayılı Kanun kapsamında değerlendirmek üzere tasarruf hakkı Kültür ve Turizm Bakanlığına verilen taşınmazlar üzerinde bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce alınmış arama ve işletme ruhsatlarının, turizm yatırımları gerçekleştirmek üzere iptali ve kamulaştırılması sağlanmaktadır. Aynı zamanda, bunların bedelleri de ödenmek suretiyle hak sahiplerinin olası mağduriyetleri önlenmektedir.

  3. 25 Kasım 2020

    • Değiştirildi Madde 3 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 24
      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile tanımlar maddesinde bulunan mülga Petrol İşleri Genel Müdürlüğü ile birleşerek Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü olarak teşkilatlandırılan mülga Maden İşleri Genel Müdürlüğüne ilişkin MİGEM tanımının MAPEG olarak değiştirilmesi, ayrıca Büyükşehirlerde günümüzde il özel idaresi bulunmaması nedeni ile İdare tanımının mevcut duruma uygun olarak düzenlenmesi amaçlanmaktadır.

    • Değiştirildi Madde 3 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 24
      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile tanımlar maddesinde bulunan mülga Petrol İşleri Genel Müdürlüğü ile birleşerek Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü olarak teşkilatlandırılan mülga Maden İşleri Genel Müdürlüğüne ilişkin MİGEM tanımının MAPEG olarak değiştirilmesi, ayrıca Büyükşehirlerde günümüzde il özel idaresi bulunmaması nedeni ile İdare tanımının mevcut duruma uygun olarak düzenlenmesi amaçlanmaktadır.

    • Değiştirildi Madde 10 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 26
      Değişikliğin gerekçesi

      Yerli ve yenilenebilir enerji kaynağımız olan jeotermal enerji kaynaklarımızdan enerji arz güvenliğimiz de dikkate alınarak azami düzeyde yararlanılabilmesi için, jeotermal kaynağın ortaya çıkarılmasının ardından en kısa sürede işletmeye alınması ve ekonomiye kazandırılması gerekmektedir.

      Mevcut durumda idare payı, ruhsat sahibinden ve/veya sözleşmeler yoluyla kaynağı kullanan gerçek ve tüzel kişilerden, akışkanın doğrudan ve/veya dolaylı kullanıldığı işletme/tesislerin kaynaklarla ilgili bir önceki yılın gayrisafı hasılat bilançosunun %1’i tutarında alınmaktadır. Bu durumda idare payı hesaplamalarına akışkanın kullanılmadığı tesislerin bilançosu da dâhil edildiğinden, idare payı ödemelerinde hakkaniyetsizlikler ortaya çıkmaktadır.

      Madde ile idare payının, akışkanın doğrudan ve/veya dolaylı olarak elektrik üretimi ve konut ısıtması dışında sera, kaplıca ve diğer alanlarda kullanıldığı tesislerde ısı enerjisi ve su miktarı dikkate alınmak sureti ile maddede metreküp başına belirlenen üst sınırı geçmeyecek şekilde belirlenmesi sureti ile mevcut uygulamada yaşanan sıkıntıların giderilmesi amaçlanmaktadır.

    • Eklendi Madde 11 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 27
      Değişikliğin gerekçesi

      5686 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinde yapılması öngörülen değişiklik doğrultusunda, akışkanın doğrudan ve/veya dolaylı olarak elektrik üretimi ve konut ısıtması dışında sera, kaplıca ve diğer alanlarda kullanıldığı tesislerde ısı enerjisi ve su miktarı dikkate alınmak sureti ile idare payı hesaplanacak olup, bu durumda ruhsat sahibinin kullanılan su miktarının belirlenmesinde usulsüzlük yapmasını veya kaçak kullanımı engellemek için cezai müeyyide getirilmesi öngörülmektedir.

    • Değiştirildi Madde 16 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 28
      Değişikliğin gerekçesi

      MTA Genel Müdürlüğü varlığını ortaya çıkardığı jeotermal kaynakların ihale edilmesi noktasında 5686 sayılı Kanunda ihale yöntemi belirtilmemiş olması nedeni ile Sayıştay tarafından yapılan denetimlerde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre hareket edilmesi gerektiği önerisi nedeni ile jeotermal kaynaklar hâlihazırda 2886 sayılı Kanuna göre ihale edilmektedir. Fakat 2886 sayılı Kanunda taksitlendirme olmaması nedeniyle son yıllardaki ihalelere katılım yok denecek kadar az gerçekleşmiştir. İhale edilemeyen sahalar süreler dolduğunda boşa çıkarak ruhsatlar Valilikler/İl Özel İdarelerine verilmektedir. Bu durumda MTA’nın yapmış olduğu masraflar karşılıksız kalmaktadır.

      Bu değişiklikle Jeotermal sahaların daha hızlı bir şekilde ekonomiye kazandırılması amacıyla sahaların taksit imkanı olacak bir şekilde ihale edilmesi veya Maden Kanununda olduğu gibi kamu kurumlarına bedeli karşılığı doğrudan devredilmesi ya da gelir paylaşımı esası ile kamu kurum ve kuruluşları ile bunların bağlı ortaklıklarına devredilmesi amaçlanmaktadır.

    • Eklendi Madde 16 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 28
      Değişikliğin gerekçesi

      MTA Genel Müdürlüğü varlığını ortaya çıkardığı jeotermal kaynakların ihale edilmesi noktasında 5686 sayılı Kanunda ihale yöntemi belirtilmemiş olması nedeni ile Sayıştay tarafından yapılan denetimlerde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre hareket edilmesi gerektiği önerisi nedeni ile jeotermal kaynaklar hâlihazırda 2886 sayılı Kanuna göre ihale edilmektedir. Fakat 2886 sayılı Kanunda taksitlendirme olmaması nedeniyle son yıllardaki ihalelere katılım yok denecek kadar az gerçekleşmiştir. İhale edilemeyen sahalar süreler dolduğunda boşa çıkarak ruhsatlar Valilikler/İl Özel İdarelerine verilmektedir. Bu durumda MTA’nın yapmış olduğu masraflar karşılıksız kalmaktadır.

      Bu değişiklikle Jeotermal sahaların daha hızlı bir şekilde ekonomiye kazandırılması amacıyla sahaların taksit imkanı olacak bir şekilde ihale edilmesi veya Maden Kanununda olduğu gibi kamu kurumlarına bedeli karşılığı doğrudan devredilmesi ya da gelir paylaşımı esası ile kamu kurum ve kuruluşları ile bunların bağlı ortaklıklarına devredilmesi amaçlanmaktadır.

    • Eklendi Geçici Madde 6 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 29
    • Değiştirildi Madde 5 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 25

      25/11/2020 tarihli ve 7257 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle ikinci fıkranın birinci cümlesinde yer alan “MİGEM’e” ibaresi “MAPEG’e” şeklinde, ikinci cümlesinde yer alan “MİGEM” ibaresi “MAPEG” şeklinde, üçüncü cümlesinde yer alan “MİGEM’e” ibaresi “MAPEG’e” şeklinde, üçüncü fıkranın ikinci cümlesinde yer alan “MİGEM’e” ibaresi “MAPEG’e” şeklinde değiştirilmiştir.

      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile tanımlar maddesinde yapılması öngörülen değişiklik doğrultusunda MİGEM ibarelerinin MAPEG olarak düzeltilmesi amaçlanmaktadır.

    • Değiştirildi Madde 6 geçmişi 7257 sayılı Kanun, md. 25

      25/11/2020 tarihli ve 7257 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle birinci, üçüncü, beşinci ve altıncı fıkralarda yer alan “MİGEM’e” ibareleri “MAPEG’e” şeklinde değiştirilmiştir.

      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile tanımlar maddesinde yapılması öngörülen değişiklik doğrultusunda MİGEM ibarelerinin MAPEG olarak düzeltilmesi amaçlanmaktadır.

    • Değiştirildi Madde 7 geçmişi (fıkra) 7257 sayılı Kanun, md. 25

      25/11/2020 tarihli ve 7257 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “MİGEM’e” ibaresi “MAPEG’e” şeklinde değiştirilmiştir.

      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile tanımlar maddesinde yapılması öngörülen değişiklik doğrultusunda MİGEM ibarelerinin MAPEG olarak düzeltilmesi amaçlanmaktadır.

    • Değiştirildi Madde 10 geçmişi (bent) 7257 sayılı Kanun, md. 25

      25/11/2020 tarihli ve 7257 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle bu bentte yer alan “MİGEM’e” ibaresi “MAPEG’e” şeklinde değiştirilmiştir.

      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile tanımlar maddesinde yapılması öngörülen değişiklik doğrultusunda MİGEM ibarelerinin MAPEG olarak düzeltilmesi amaçlanmaktadır.

  4. 30 Mayıs 2019

    • Yürürlükten kaldırıldı Madde 3 geçmişi 7176 sayılı Kanun, md. 13
      Değişikliğin gerekçesi

      Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün görev alanına 3213 sayılı Maden Kanunu ve 5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu girmektedir. 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile, Maden Kanunundaki yatırım çakışması halinde kurulan Kurul kaldırılmış ve buna ilişkin olarak diğer düzenlemeler 7164 sayılı Kanun ile yapılmıştır. Uygulamada yeknesaklığın sağlanması adına 5686 sayılı Kanunda da aynı yönde düzenleme yapılmaktadır.

    • Değiştirildi Ek Madde 1 geçmişi 7176 sayılı Kanun, md. 14
      Değişikliğin gerekçesi

      Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün görev alanına 3213 sayılı Maden Kanunu ve 5686 sayılı Jeotermal Kaynaklar ve Doğal Mineralli Sular Kanunu girmektedir. 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile, Maden Kanunundaki yatırım çakışması halinde kurulan Kurul kaldırılmış ve buna ilişkin olarak diğer düzenlemeler 7164 sayılı Kanun ile yapılmıştır. Uygulamada yeknesaklığın sağlanması adına 5686 sayılı Kanunda da aynı yönde düzenleme yapılmaktadır.

  5. 29 Kasım 2018

    • Değiştirildi Madde 17 geçmişi (fıkra) 7153 sayılı Kanun, md. 28
      Eski ifade
      İçişleri
      Yeni ifade
      Çevre ve Şehircilik
      Değişikliğin gerekçesi

      Madde ile, İçişleri Bakanlığına bağlı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünün kapatılması ve görevlerinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığına bağlı olarak kurulan Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğüne devretmesi doğrultusunda uyum düzenlemesi yapılmaktadır.

  6. 2 Temmuz 2018

  7. 26 Şubat 2014

  8. 9 Kasım 2007