Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK)
- Kanun numarası
- 6458
- Kabul tarihi
- 04.04.2013
- Resmî Gazete
- 11.04.2013 / 28615
- Düstur
- 5. tertip, cilt 53
- Son değişiklik
- 21.11.2024
- Madde sayısı
- 115
16 Temmuz 2024 → 21 Kasım 2024 arasında 4 madde değişti, 2 madde eklendi, 0 madde çıkarıldı.
Bu aralıkta belgeyi değiştiren 5 kayıt
-
Değişikliğin gerekçesi
Ülkemizde kısa dönem ikamet izni alması öngörülen yabancıların 6458 sayılı Kanunun 32 nci maddesi kapsamında düzenlenen şartları taşımaları gerekmektedir. 6458 sayılı Kanunun 32 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yabancıların “genel sağlık ve güvenlik standartlarına uygun barınma şartlarına sahip olması” ikamet izinlerinin düzenlenmesinin şartları arasında sayılmaktadır.
Bu çerçevede yabancıların 32 nci maddedeki söz konusu şarta da aykırı olarak “taşınmaz” kavramı nedeniyle “arsa”, “tarla” gibi çeşitli ana taşınmazları edinerek Kanunun 31 inci maddesinin birinci fırkasının (b) bendi kapsamında “Türkiye’de taşınmaz malı bulunduğu” gerekçesiyle kısa dönem ikamet iznine başvurdukları tespit edilmiştir. Bu durum nedeniyle söz konusu taşınmazların nevinin belirlenmesi için İçişleri Bakanlığına yetki verilmektedir.
Ayrıca madde kapsamında yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı tarafından, kısa dönem ikamet izni başvurusunun reddi ya da kısa dönem ikamet izninin iptali kararlarına karşı, mahkemeye yapılan başvurularda yargılama sürecinin hızlandırılmasına ilişkin değişiklikler yapılmaktadır.
-
Değişikliğin gerekçesi
Ülkemizde kısa dönem ikamet izni alması öngörülen yabancıların 6458 sayılı Kanunun 32 nci maddesi kapsamında düzenlenen şartları taşımaları gerekmektedir. 6458 sayılı Kanunun 32 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde yabancıların “genel sağlık ve güvenlik standartlarına uygun barınma şartlarına sahip olması” ikamet izinlerinin düzenlenmesinin şartları arasında sayılmaktadır.
Bu çerçevede yabancıların 32 nci maddedeki söz konusu şarta da aykırı olarak “taşınmaz” kavramı nedeniyle “arsa”, “tarla” gibi çeşitli ana taşınmazları edinerek Kanunun 31 inci maddesinin birinci fırkasının (b) bendi kapsamında “Türkiye’de taşınmaz malı bulunduğu” gerekçesiyle kısa dönem ikamet iznine başvurdukları tespit edilmiştir. Bu durum nedeniyle söz konusu taşınmazların nevinin belirlenmesi için İçişleri Bakanlığına yetki verilmektedir.
Ayrıca madde kapsamında yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı tarafından, kısa dönem ikamet izni başvurusunun reddi ya da kısa dönem ikamet izninin iptali kararlarına karşı, mahkemeye yapılan başvurularda yargılama sürecinin hızlandırılmasına ilişkin değişiklikler yapılmaktadır.
-
Değişikliğin gerekçesi
Madde ile, yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı tarafından, sınır dışı etme kararlarına karşı, mahkemeye yapılan başvurularda yargılama sürecinin hızlandırılmasına ilişkin değişiklikler yapılmaktadır.
-
Değişikliğin gerekçesi
22/1/2004 tarihli ve 5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanunun 1 inci maddesinde; kamu kurum ve kuruluşlarını, kamu hizmetlerini veya personelini desteklemek üzere kurulan dernek ve vakıfların mezkûr Kanun hükümlerine tabi olacağı, ancak kanunla kurulan vakıfların kapsam dışında tutulacağı belirtilmiştir. Madde ile söz konusu muafiyetin Türk Polis Teşkilatını Güçlendirme Vakfı ve Jandarma Asayiş Vakfında olduğu gibi Göç Vakfına (GÖÇ-VAK’a) da sağlanabilmesi maksadıyla, 6458 sayılı Kanunda değişiklik yapılmaktadır.
-
Değişikliğin gerekçesi
6458 sayılı Kanunun 31 inci ve 53 üncü maddelerinde yargılama usulüne yönelik yapılan değişikliklerin uygulamada karışıklığa ve hak ihlallerine sebep olmaması için 6458 sayılı Kanuna “geçici madde” eklenmektedir.
-
EskiMADDE 31 – (1) Aşağıda belirtilen yabancılara kısa dönem ikamet izni verilebilir: a) Bilimsel araştırma amacıyla gelecekler b) Türkiye’de taşınmaz malı bulunanlar c) Ticari bağlantı veya iş kuracaklar ç) Hizmet içi eğitim programlarına katılacaklar d) Türkiye Cumhuriyeti’nin taraf olduğu anlaşmalar ya da öğrenci değişim programları çerçevesinde eğitim veya benzeri amaçlarla gelecekler e) Turizm amaçlı kalacaklar f) Kamu sağlığına tehdit olarak nitelendirilen hastalıklardan birini taşımamak kaydıyla tedavi görecekler g) Adli veya idari makamların talep veya kararına bağlı olarak Türkiye’de kalması gerekenler ğ) Aile ikamet izninden kısa dönem ikamet iznine geçenler h) Türkçe öğrenme kurslarına katılacaklar ı) Kamu kurumları aracılığıyla Türkiye’de eğitim, araştırma, staj ve kurslara katılacaklar i) Türkiye’de yükseköğrenimini tamamlayanlardan mezuniyet tarihinden itibaren altı ay içinde müracaat edenler j) (Ek: 28/7/2016-6735/27 md.) Türkiye’de çalışmayan ancak Cumhurbaşkanınca belirlenecek kapsam ve tutarda yatırım yapacaklar ile bunların yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu k) (Ek: 28/7/2016-6735/27 md.) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşları (2) (Değişik: 28/7/2016-6735/27 md.) Kısa dönem ikamet izni, birinci fıkranın (j) ve (k) bentleri hariç olmak üzere, her defasında en fazla ikişer yıllık sürelerle verilebilir. (3) Birinci fıkranın (h) bendi kapsamında verilen ikamet izinleri en fazla iki defa verilebilir. (4) Birinci fıkranın (i) bendi kapsamında verilen ikamet izinleri, bir defaya mahsus olmak üzere en fazla bir yıl süreli verilebilir. (5) (Ek: 28/7/2016-6735/27 md.) Birinci fıkranın (j) ve (k) bentleri kapsamında verilen ikamet izinleri en fazla beşer yıllık sürelerle verilebilir.YeniMADDE 31 – (1) Aşağıda belirtilen yabancılara kısa dönem ikamet izni verilebilir: a) Bilimsel araştırma amacıyla gelecekler b) Türkiye’de taşınmaz malı bulunanlar c) Ticari bağlantı veya iş kuracaklar ç) Hizmet içi eğitim programlarına katılacaklar d) Türkiye Cumhuriyeti’nin taraf olduğu anlaşmalar ya da öğrenci değişim programları çerçevesinde eğitim veya benzeri amaçlarla gelecekler e) Turizm amaçlı kalacaklar f) Kamu sağlığına tehdit olarak nitelendirilen hastalıklardan birini taşımamak kaydıyla tedavi görecekler g) Adli veya idari makamların talep veya kararına bağlı olarak Türkiye’de kalması gerekenler ğ) Aile ikamet izninden kısa dönem ikamet iznine geçenler h) Türkçe öğrenme kurslarına katılacaklar ı) Kamu kurumları aracılığıyla Türkiye’de eğitim, araştırma, staj ve kurslara katılacaklar i) Türkiye’de yükseköğrenimini tamamlayanlardan mezuniyet tarihinden itibaren altı ay içinde müracaat edenler j) (Ek: 28/7/2016-6735/27 md.) Türkiye’de çalışmayan ancak Cumhurbaşkanınca belirlenecek kapsam ve tutarda yatırım yapacaklar ile bunların yabancı eşi, kendisinin ve eşinin ergin olmayan veya bağımlı yabancı çocuğu k) (Ek: 28/7/2016-6735/27 md.) Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşları (2) (Değişik: 28/7/2016-6735/27 md.) Kısa dönem ikamet izni, birinci fıkranın (j) ve (k) bentleri hariç olmak üzere, her defasında en fazla ikişer yıllık sürelerle verilebilir. (3) Birinci fıkranın (h) bendi kapsamında verilen ikamet izinleri en fazla iki defa verilebilir. (4) Birinci fıkranın (i) bendi kapsamında verilen ikamet izinleri, bir defaya mahsus olmak üzere en fazla bir yıl süreli verilebilir. (5) (Ek: 28/7/2016-6735/27 md.) Birinci fıkranın (j) ve (k) bentleri kapsamında verilen ikamet izinleri en fazla beşer yıllık sürelerle verilebilir. (6) (Ek:21/11/2024-7533/35 md.) Kısa dönem ikamet izni verilmesine esas olacak taşınmazın niteliği ve değeri Bakanlıkça belirlenir. (7) (Ek:21/11/2024-7533/35 md.) Yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı tarafından, kısa dönem ikamet izni başvurusunun reddi ya da kısa dönem ikamet izninin iptali kararlarına karşı, mahkemeye yapılan başvurularda savunmanın verilmesi veya savunma verme süresinin geçmesiyle dosya tekemmül etmiş sayılır. Davacının gösterdiği adrese tebligat yapılamaması halinde, 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 26 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen süre iki ay olarak uygulanır. Duruşma yapılması mahkemenin takdirine bağlıdır.
-
EskiMADDE 53 – (1) Sınır dışı etme kararı, Genel Müdürlüğün talimatı üzerine veya resen valiliklerce alınır. (2) Karar, gerekçeleriyle birlikte hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancıya veya yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir. Hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancı, bir avukat tarafından temsil edilmiyorsa kendisi veya yasal temsilcisi, kararın sonucu, itiraz usulleri ve süreleri hakkında bilgilendirilir. (3) Yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı, sınır dışı etme kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine başvurabilir. Mahkemeye başvuran kişi, sınır dışı etme kararını veren makama da başvurusunu bildirir. Mahkemeye yapılan başvurular on beş gün içinde sonuçlandırılır. Mahkemenin bu konuda vermiş olduğu karar kesindir. Yabancının rızası saklı kalmak kaydıyla, dava açma süresi içinde veya yargı yoluna başvurulması hâlinde yargılama sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilmez.YeniMADDE 53 – (1) Sınır dışı etme kararı, Genel Müdürlüğün talimatı üzerine veya resen valiliklerce alınır. (2) Karar, gerekçeleriyle birlikte hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancıya veya yasal temsilcisine ya da avukatına tebliğ edilir. Hakkında sınır dışı etme kararı alınan yabancı, bir avukat tarafından temsil edilmiyorsa kendisi veya yasal temsilcisi, kararın sonucu, itiraz usulleri ve süreleri hakkında bilgilendirilir. (3) (Değişik:21/11/2024-7533/36 md.) Yabancı veya yasal temsilcisi ya da avukatı, sınır dışı etme kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesine başvurabilir. Mahkemeye başvuran kişi, sınır dışı etme kararını veren makama da başvurusunu bildirir. Mahkemeye yapılan başvurularda savunmanın verilmesi veya savunma verme süresinin geçmesiyle dosya tekemmül etmiş sayılır. Davacının gösterdiği adrese tebligat yapılamaması halinde, 2577 sayılı Kanunun 26 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen süre iki ay olarak uygulanır. Duruşma yapılması mahkemenin takdirine bağlıdır. Başvurular dosyanın tekemmülünden veya ara karar ya da duruşma yapılması gereken hâllerde bunların tamamlanmasından itibaren on beş gün içinde sonuçlandırılır. Mahkemenin bu konuda vermiş olduğu karar kesindir. Yabancının rızası saklı kalmak kaydıyla, dava açma süresi içinde veya yargı yoluna başvurulması hâlinde yargılama sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilmez.
-
EskiMADDE 121/A -(Ek: 2/7/2018 – KHK-703/71 md.) (1) Bu Kanun kapsamındaki geçici barınma merkezlerinin işletilmesi ve yönetilmesi amacıyla, Genel Müdürlük bütçesinde geçici barınma merkezleri ödeneği tefrik edilir. Genel Müdürlük bütçesinde gider kaydedilmek suretiyle özel hesaba aktarılarak kullanılacak bu kaynaktan, Genel Müdürlükçe uygun görülen hallerde, kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelerin hesaplarına da aktarma yapılabilir. Kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idareler de, yukarıda belirtilen amaçlarda kullanılmak üzere Genel Müdürlük hesabına aktarma yapabilir. Bu şekilde aktarılan tutarlar, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelerin bütçelerine gelir kaydedilmeksizin özel hesaplarda izlenir. Geçici barınma merkezlerinin ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla sınırlı olmak üzere bu hesaptan yapılacak harcamalar 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine tabi değildir; aktarılan bu tutarların harcanması, muhasebeleştirilmesi, denetlenmesi ve alımlara ilişkin usul ve esaslar, Hazine ve Maliye Bakanlığı ve Genel Müdürlükçe müştereken belirlenir. (2) Genel Müdürlük bu madde kapsamında belirlenen görevlerini yerine getirirken hizmet satın alabilir.YeniMADDE 121/A -(Ek: 2/7/2018 – KHK-703/71 md.) (Başlığı ile Birlikte Değişik:8/5/2025-7547/20 md.) (1) Bu Kanun kapsamındaki geçici barınma merkezlerinin işletilmesi ve yönetilmesi amacıyla, Göç İdaresi Başkanlığı bütçesinde geçici barınma merkezleri ödeneği tefrik edilir. Göç İdaresi Başkanlığı bütçesinde gider kaydedilmek suretiyle özel hesaba aktarılarak kullanılacak bu kaynaktan, Göç İdaresi Başkanlığınca uygun görülen hallerde, kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelerin hesaplarına da aktarma yapılabilir. Kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idareler de yukarıda belirtilen amaçlarda kullanılmak üzere Göç İdaresi Başkanlığı hesabına aktarma yapabilir. Bu şekilde aktarılan tutarlar, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile mahalli idarelerin bütçelerine gelir kaydedilmeksizin özel hesaplarda izlenir. Geçici barınma merkezlerinin ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla sınırlı olmak üzere bu hesaptan yapılacak harcamalar 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümlerine tabi değildir; aktarılan bu tutarların harcanması, muhasebeleştirilmesi, denetlenmesi ve alımlara ilişkin usul ve esaslar, Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Strateji ve Bütçe Başkanlığının uygun görüşü alınarak Göç İdaresi Başkanlığınca belirlenir. (2) Göç İdaresi Başkanlığı bu madde kapsamında belirlenen görevlerini yerine getirirken hizmet satın alabilir.
-
EK MADDE 2- (Ek:21/11/2024-7533/37 md.) (1) Türkiye’nin göç yönetiminin geliştirilmesi ve kısa, orta ve uzun vadeli göç politikalarının desteklenmesi amacıyla kurulan ve vakıf senedi 20/6/2024 tarihli ve 32578 sayılı Resmî Gazete’de ilan edilen Göç Vakfı (GÖÇ-VAK), 22/1/2004 tarihli ve 5072 sayılı Dernek ve Vakıfların Kamu Kurum ve Kuruluşları ile İlişkilerine Dair Kanunun 1 inci maddesinin ikinci fıkrası kapsamındaki vakıflara ilişkin hükümlere tabidir.
-
GEÇİCİ MADDE 3- (Ek:21/11/2024-7533/38 md.) (1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 31 inci ve 53 üncü maddelerde yapılan değişiklikler, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra açılan davalar hakkında uygulanır.
-
EskiMADDE 126 – (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. (I) SAYILI CETVEL (Mülga: 2/7/2018-KHK-703/71 md.) 6458 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ TARAFINDAN İPTAL EDİLEN HÜKÜMLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE Değiştiren Kanunun/ KHK’nin/İptal Eden 6458 Sayılı Kanunun Değişen veya Yürürlüğe Giriş Tarihi Anayasa Mahkemesinin İptal Edilen Maddeleri Kararının Numarası 6462 3 3/5/2013 6735 3, 21, 27, 31, 33, 34, 36, 38, 41, 105 13/8/2016 KHK/676 53, 54, 98 29/10/2016 KHK/690 Ek Madde 1 29/4/2017 KHK/694 3, 98, 102, 108 25/8/2017 7070 53, 54, 98 8/3/2018 7077 Ek Madde 1 8/3/2018 7078 3, 98, 102, 108 8/3/2018 24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet 1, 2, 3, 12, 13, 18, 31, 41, 44, 91, Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı KHK/703 101, 121/A, 103 ila 120, 123, Ek I seçimleri sonucunda Sayılı Cetvel Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte (9/7/2018) 7148 20, 69, 76 26/10/2018 7,9,21,41,42,43,46,53,54,57,57/A,59, 7196 24/12/2019 60,60/A,66,76,78,83,85,89,102 7422 Geçici Madde 2 30/11/2022 Anayasa Mahkemesinin 27/6/2023 tarihinden 25/1/2023 Tarihli ve E: başlayarak 21 2020/30, K: 2023/12 9 ay sonra Sayılı Kararı (27/3/2024)YeniMADDE 126 – (1) Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. (I) SAYILI CETVEL (Mülga: 2/7/2018-KHK-703/71 md.) 6458 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ TARAFINDAN İPTAL EDİLEN HÜKÜMLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE Değiştiren Kanunun/ KHK’nin/İptal Eden Anayasa Mahkemesinin Kararının Numarası 6458 Sayılı Kanunun Değişen veya İptal Edilen Maddeleri Yürürlüğe Giriş Tarihi 6462 3 3/5/2013 6735 3, 21, 27, 31, 33, 34, 36, 38, 41, 105 13/8/2016 KHK/676 53, 54, 98 29/10/2016 KHK/690 Ek Madde 1 29/4/2017 KHK/694 3, 98, 102, 108 25/8/2017 7070 53, 54, 98 8/3/2018 7077 Ek Madde 1 8/3/2018 7078 3, 98, 102, 108 8/3/2018 KHK/703 1, 2, 3, 12, 13, 18, 31, 41, 44, 91, 101, 121/A, 103 ila 120, 123, Ek I Sayılı Cetvel 24/6/2018 tarihinde birlikte yapılan Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanlığı seçimleri sonucunda Cumhurbaşkanının andiçerek göreve başladığı tarihte (9/7/2018) 7148 20, 69, 76 26/10/2018 7196 7,9,21,41,42,43,46,53,54,57,57/A,59, 60,60/A,66,76,78,83,85,89,102 24/12/2019 7422 Geçici Madde 2 30/11/2022 Anayasa Mahkemesinin 25/1/2023 Tarihli ve E: 2020/30, K: 2023/12 Sayılı Kararı 21 27/6/2023 tarihinden başlayarak 9 ay sonra (27/3/2024) 7533 31, 53, Ek Madde 2, Geçici Madde 3 30/11/2024 7547 121/A 16/5/2025