Enerji Verimliliği Kanunu

Metin içindeki değişiklik notlarından ve dipnotlardan derlenmiştir. Toplam 22 kayıt.

1. 2 Mayıs 2024

   • Değiştirildi Madde 3 geçmişi 7501 sayılı Kanun, md. 9
     Değişikliğin gerekçesi

     Binalarda yaşam standardı ve hizmet kalitesinin, endüstriyel işletmelerde ise üretim kalitesi ve miktarının düşüşüne yol açmadan enerji tüketiminin azaltılması şeklinde tanımlanan enerji verimliliği kapsamında yürütülen çalışmalar, dışa bağımlığın azaltılmasında, enerji maliyetlerinin ekonomi üzerindeki yükünün hafifletilmesinde ve çevrenin korunmasında önemli katkılar sağlamaktadır. Enerji arz güvenliğinin güçlendirilmesi ve net sıfır emisyon hedefine ulaşılması perspektifi çerçevesinde, enerji verimliliğini karar alma süreçlerinin tamamında dikkate alınan bir politika bileşeni haline getirmek önem taşımaktadır.

     “En ucuz enerji, tasarruf edilen enerji” anlayışıyla enerji tasarruf potansiyelinin ekonomiye kazandırılması, verimsiz ekipmanların verimlileri ile değiştirilmesi, enerji verimliliği bilinç seviyesinin ve teknolojik gelişim seviyesinin yükseltilmesi ve enerji verimliliği uygulamalarının artırılması amacıyla imalat sanayi, bina, hizmet ve tarım sektörlerinin enerji verimliliği yatırımları verimlilik artırıcı proje (VAP) destek programı ile imalat sanayi sektörünün enerji yoğunluğunu azaltan enerji verimliliği yatırımları ise gönüllü anlaşma destek programıyla desteklenmektedir.

     Madde ile, enerji verimliliği desteklerinden faydalanmak isteyenler için sektörel kısıtlamanın kaldırılması, emisyon ve spesifik enerji tüketimini azaltma kriteri de tanımlanarak hem enerji verimliliği proje desteklerine hem de enerji ve/veya karbon yoğunluğunu veya spesifik enerji tüketimini azaltan tüzel veya gerçek kişilere verilen desteğe başvuru imkânı getirilmesi amaçlanmaktadır.

   • Eklendi Madde 3 geçmişi 7501 sayılı Kanun, md. 9
     Değişikliğin gerekçesi

     Binalarda yaşam standardı ve hizmet kalitesinin, endüstriyel işletmelerde ise üretim kalitesi ve miktarının düşüşüne yol açmadan enerji tüketiminin azaltılması şeklinde tanımlanan enerji verimliliği kapsamında yürütülen çalışmalar, dışa bağımlığın azaltılmasında, enerji maliyetlerinin ekonomi üzerindeki yükünün hafifletilmesinde ve çevrenin korunmasında önemli katkılar sağlamaktadır. Enerji arz güvenliğinin güçlendirilmesi ve net sıfır emisyon hedefine ulaşılması perspektifi çerçevesinde, enerji verimliliğini karar alma süreçlerinin tamamında dikkate alınan bir politika bileşeni haline getirmek önem taşımaktadır.

     “En ucuz enerji, tasarruf edilen enerji” anlayışıyla enerji tasarruf potansiyelinin ekonomiye kazandırılması, verimsiz ekipmanların verimlileri ile değiştirilmesi, enerji verimliliği bilinç seviyesinin ve teknolojik gelişim seviyesinin yükseltilmesi ve enerji verimliliği uygulamalarının artırılması amacıyla imalat sanayi, bina, hizmet ve tarım sektörlerinin enerji verimliliği yatırımları verimlilik artırıcı proje (VAP) destek programı ile imalat sanayi sektörünün enerji yoğunluğunu azaltan enerji verimliliği yatırımları ise gönüllü anlaşma destek programıyla desteklenmektedir.

     Madde ile, enerji verimliliği desteklerinden faydalanmak isteyenler için sektörel kısıtlamanın kaldırılması, emisyon ve spesifik enerji tüketimini azaltma kriteri de tanımlanarak hem enerji verimliliği proje desteklerine hem de enerji ve/veya karbon yoğunluğunu veya spesifik enerji tüketimini azaltan tüzel veya gerçek kişilere verilen desteğe başvuru imkânı getirilmesi amaçlanmaktadır.

   • Eklendi Madde 3 geçmişi 7501 sayılı Kanun, md. 9
     Değişikliğin gerekçesi

     Binalarda yaşam standardı ve hizmet kalitesinin, endüstriyel işletmelerde ise üretim kalitesi ve miktarının düşüşüne yol açmadan enerji tüketiminin azaltılması şeklinde tanımlanan enerji verimliliği kapsamında yürütülen çalışmalar, dışa bağımlığın azaltılmasında, enerji maliyetlerinin ekonomi üzerindeki yükünün hafifletilmesinde ve çevrenin korunmasında önemli katkılar sağlamaktadır. Enerji arz güvenliğinin güçlendirilmesi ve net sıfır emisyon hedefine ulaşılması perspektifi çerçevesinde, enerji verimliliğini karar alma süreçlerinin tamamında dikkate alınan bir politika bileşeni haline getirmek önem taşımaktadır.

     “En ucuz enerji, tasarruf edilen enerji” anlayışıyla enerji tasarruf potansiyelinin ekonomiye kazandırılması, verimsiz ekipmanların verimlileri ile değiştirilmesi, enerji verimliliği bilinç seviyesinin ve teknolojik gelişim seviyesinin yükseltilmesi ve enerji verimliliği uygulamalarının artırılması amacıyla imalat sanayi, bina, hizmet ve tarım sektörlerinin enerji verimliliği yatırımları verimlilik artırıcı proje (VAP) destek programı ile imalat sanayi sektörünün enerji yoğunluğunu azaltan enerji verimliliği yatırımları ise gönüllü anlaşma destek programıyla desteklenmektedir.

     Madde ile, enerji verimliliği desteklerinden faydalanmak isteyenler için sektörel kısıtlamanın kaldırılması, emisyon ve spesifik enerji tüketimini azaltma kriteri de tanımlanarak hem enerji verimliliği proje desteklerine hem de enerji ve/veya karbon yoğunluğunu veya spesifik enerji tüketimini azaltan tüzel veya gerçek kişilere verilen desteğe başvuru imkânı getirilmesi amaçlanmaktadır.

   • Değiştirildi Madde 8 geçmişi 7501 sayılı Kanun, md. 10
     Değişikliğin gerekçesi

     VAP destek programının başladığı 2009 yılından bugüne kadar 272 imalat sanayi tesisinin 532 projesine 130 milyon TL destek sağlanmıştır. Yatırımların ekonomik ömrünün ortalama 15 yıl olduğu göz önüne alındığında destekler sayesinde kümülatif 787 bin TEP enerji tasarrufu sağlanmıştır. Diğer bir ifadeyle, 1 milyar m3 doğalgaz ithalatı önlenmiştir.

     Mevcut durumda 819 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile verimlilik artırıcı projelere bir buçuk milyon TL’ye kadar, gönüllü anlaşma desteklerine ise bir milyon TL’ye kadar destek sağlanmaktadır, bununla birlikte söz konusu teşvik rakamları piyasa koşulları nedeniyle düşük kalmıştır. Bunun sonucu olarak destek programlarına olan ilgide azalma olmuş ve bu durum enerji tasarruf potansiyeli yüksek yatırımların uygulanması noktasında engel teşkil etmeye başlamıştır. Verimlilik artırıcı proje tanımı içerisinde yer alan enerji tasarruf potansiyeli yüksek kojenerasyon yatırımları, prosese yönelik iyileştirme, tasarım, otomasyon ve yenilikçi projeler maliyetlerinin yüksekliği nedeniyle beşmilyon TL proje bedeli üst limiti kriterini karşılayamadığı için destek programı kapsamında değerlendirilememektedir.

     Madde ile destek bedelleri mevcut koşullara göre güncellenmiş ve beşmilyon TL’lik proje bedeli kaldırılarak yardımcı tesislerdeki ekipmanların yanı sıra proses ve tesis bazlı projeler de kapsama alınarak tasarruf potansiyeli yüksek, teknolojik, yenilikçi ve dijitalleşmeye katkı sağlayan yatırımların da destekten yararlanması amaçlanmaktadır. Enerji tasarruf potansiyelinin ülke ekonomisine kazandırılması noktasında yatırımları teşvik etmek adına 2024-2028 döneminde enerji verimliliği yatırımlarına verilecek 500 milyon TL desteğe karşılık olarak toplamda 392.000 TEP enerji tasarrufu ile 14 milyar TL parasal tasarruf sağlanması öngörülmektedir.

2. 7 Aralık 2023

   • İptal edildi Madde 4 geçmişi (fıkra) Anayasa Mahkemesi kararı (E.2018/117 K.2023/212)

     Anayasa Mahkemesinin 7/12/2023 tarihli ve E.:2018/117; K.:2023/212 sayılı Kararı ile bu fıkranın yürürlükten kaldırılması iptal edilmiştir.

3. 21 Aralık 2021

   • Eklendi Madde 3 geçmişi 7346 sayılı Kanun, md. 26
   • Eklendi Madde 2 geçmişi (fıkra) 7346 sayılı Kanun, md. 25

     21/12/2021 tarihli ve 7346 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle bu fıkraya “ulaşımda” ibaresinden sonra gelmek üzere “, tarım ve hizmet sektörlerinde” ibaresi eklenmiştir.

   • Metinden çıkarıldı Madde 2 geçmişi (fıkra) 7346 sayılı Kanun, md. 25

     21/12/2021 tarihli ve 7346 sayılı Kanunun 25 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “tarımsal binalar ve atölyeler,” ibaresi madde metninden çıkarılmıştır.

4. 14 Şubat 2019

   • Değiştirildi Madde 5 geçmişi (cümle) 7164 sayılı Kanun, md. 40
     Eski ifade

     üç

     Yeni ifade

     beş
     Değişikliğin gerekçesi

     6446 sayılı Kanunun 7 nci maddesinin yedinci fıkrası kapsamında yapılan düzenleme ile yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı üretim tesislerinin kapasite artışının yapılmasının önündeki mevzuat engelleri ortadan kaldırılarak yeni yatırım yapılmasından daha hızlı bir şekilde devreye alınarak Ülke ekonomisine ve enerji ihtiyacına daha etkin bir şekilde katkı koyması beklenen ilave ünite ve türbinlerin tesis edilmesi amaçlanmaktadır. Bu sayede yeni yatırımların yapılmasındaki devreye alma ve üretime başlama sürecinden daha kısa sürede hayata geçirilerek yenilenebilir potansiyelin daha hızlı üretime geçmesi beklenmektedir. Yatırımcı açısından da ilk yatırım ve işletme maliyetlerinin nispeten daha az olduğu kapasite artışlar tercih edilmektedir. Bu düzenleme ile yenilenebilir enerjinin üretime kazandırılması ve dışa bağımlılığın azaltılması hedeflenmektedir.

     Sekizinci fıkra hükmü ile lisans sahalarının kullanılabilir alanlarında veyahut birden fazla kaynağa ulaşmada fırsatı olabilecek olan tesislerde diğer kaynakların özellikle birden fazla yenilenebilir kaynakların birbirinden faydalanarak üretimi arttırmaları sağlanmaktadır. Benzer şekilde bazı konvansiyonel üretim sahalarında yenilenebilir kaynağı da birlikte kullanarak (tesislerin çatıları gibi veya kömür sahalarının elverdiği açık alanları gibi) elektrik üretiminin arttırılması hedeflenmektedir.

     Bu hüküm ile özellikle yenilenebilir kaynakların birlikte kullanılmasının yanında diğer kaynaklar ile birlikte yenilenebilir kaynakların enerji üretimini teknik yönden destekleyecek uygulamalara imkân sağlanacaktır. Bu kapsamdaki tesislere ön lisans ve lisanslarının verilmesi, tadili, sona erdirilmesi, iptali, süreleri, süre uzatımı, yenilenmesi ve lisans kapsamındaki hak ve yükümlülüklerin askıya alınması ile bu tüzel kişilerin piyasa faaliyetlerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesi ise Kuruma yetki verilerek gerekli görülen piyasa dinamiklerine uygun bir şekilde yapılabilmesi amaçlanmaktadır.

   • Yürürlükten kaldırıldı Madde 11 geçmişi 7164 sayılı Kanun, md. 42
     Değişikliğin gerekçesi

     Elektrik Üretim Anonim Şirketi (EÜAŞ) veya bağlı ortaklık, iştirak, işletme ve işletme birimleri ile varlıkları ve özelleşen santrallerin kurulu gücü Türkiyenin toplam elektrik üretimi kurulu gücü içerisinde yedide bir gibi önemli bir yer tutmaktadır.

     EÜAŞ veya bağlı ortaklık, iştirak, işletme ve işletme birimleri ile varlıklarına ve 4046 sayılı Kanun kapsamında oluşturulacak kamu üretim şirketlerine ve kamu üretim şirketlerine ait üretim tesislerine, bunlardan bu maddede yapılan değişikliğin yürürlüğe girdiği tarihten önce özelleştirilmiş olanlarla, yürürlük tarihinden sonra özelleştirilecek olanlar için de geçerli olmak üzere, çevre mevzuatına uyumuna yönelik yatırımların gerçekleştirilmesi ve çevre mevzuatı açısından gerekli izinlerin tamamlanması amacıyla 31/12/2019 tarihine kadar süre tanınmışsa da; söz konusu santrallerin çevre mevzuatına uyumuna yönelik olarak yapacakları yatırımlar esnasında üretime ara verme zarureti ortaya çıkmaktadır. Bu durum santrallerin geçmiş yıllara göre üretim miktarının azalmasına yol açacak olup;

     elektrik arz güvenliği için büyük önem taşıyan termik santrallerin önemli yatırım dönemlerinde devre dışı kalması nedeni ile enerji üretim dengesi direkt bozulabilecek ve bölgesel ve ulusal enterkonnekte sisteminin inkıtalara uğramasına sebep olabilecektir.

     İlgili santrallerin emisyon sınır değerlerini sağlayabilmeleri için yapacakları çevresel yatırımların 1/6/2019 tarihi itibarıyla yapım sözleşmesini imzalamış olanlar ile atık döküm sahalarına ilişkin iş termin planı komisyonca onaylanan işletmelerin 31/12/2021 yılına kadar tamamlanması sureti ile yapılacak yatırımlar nedeni ile ortaya çıkacak üretim kesintilerinin mevcut enerji ihtiyacının büyüklüğü dikkate alınarak yıllara sari yayılarak dengelenmesinin uygun olacağı değerlendirildiğinden maddede belirtilen şartları sağlayan santraller yönünden ilgili maddede belirtilen sürenin uzatılması amaçlanmaktadır.

5. 2 Temmuz 2018

   • Yürürlükten kaldırıldı Madde 4 geçmişi (fıkra) 703 sayılı KHK, md. 204
   • Yürürlükten kaldırıldı Madde 4 geçmişi (fıkra) 703 sayılı KHK, md. 204
   • Yürürlükten kaldırıldı Madde 4 geçmişi (fıkra) 703 sayılı KHK, md. 204
   • Yürürlükten kaldırıldı Madde 4 geçmişi (fıkra) 703 sayılı KHK, md. 204
   • Eklendi Ek Madde 2 geçmişi 703 sayılı KHK, md. 204
   • Değiştirildi Madde 9 geçmişi (bent) 703 sayılı KHK, md. 204
     Eski ifade

     Bakanlar Kurulu

     Yeni ifade

     Cumhurbaşkanı
   • Değiştirildi Ek Madde 1 geçmişi (fıkra) 703 sayılı KHK, md. 204
     Eski ifade

     Maliye Bakanlığı ve Kamu İhale Kurumunun görüşü alınarak Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu

     Yeni ifade

     Cumhurbaşkanı

6. 21 Mart 2018

   • Eklendi Madde 3 geçmişi 7103 sayılı Kanun, md. 76
   • Eklendi Ek Madde 1 geçmişi 7103 sayılı Kanun, md. 77

7. 9 Temmuz 2008

   • Değiştirildi Madde 7 geçmişi 5784 sayılı Kanun, md. 21
     Değişikliğin gerekçesi

     Uygulamalar, konunun bütünlüğü bakımından bir bende toplanmıştır. Söz konusu belirlemeler ve uygulamalar, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından, AB direktiflerine uyumlu olarak, yürürlükteki ikincil mevzuatı kapsamında yapılabilecektir.

   • Yürürlükten kaldırıldı Madde 7 geçmişi 5784 sayılı Kanun, md. 21
     Değişikliğin gerekçesi

     Uygulamalar, konunun bütünlüğü bakımından bir bende toplanmıştır. Söz konusu belirlemeler ve uygulamalar, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından, AB direktiflerine uyumlu olarak, yürürlükteki ikincil mevzuatı kapsamında yapılabilecektir.

   • Değiştirildi Geçici Madde 6 geçmişi 5784 sayılı Kanun, md. 22
     Değişikliğin gerekçesi

     AB 1996 yılından itibaren, Türkiye ise 2005 yılından itibaren "D" sınıfının altı buzdolabı satışını kaldırmıştır. AB, halen yürüttüğü çalışmalar ile de, mal çeşitlendirmesi ve sınıf yükseltmesi kapsamdaki uygulamaları Kasım 2008'de başlatmayı hedeflemiştir. Diğer taraftan, Türkiye'deki uygulamaların daha erkene alınması halinde, AB'nin ticari kuralları kapsamında, bu ülkelerden ithal edilecek malların (AB'nin henüz engellemediği mallar) iç pazardaki satışlarının teknik nedenlerle engellenemeyeceği tespit edildiği için süre değiştirilmiştir.